ကဗ်ာနဲ႔ျပန္ျမင္ရတဲ့ အို ျမတ္ေသာမိခင္ (၁၉၇၀)

(က)

ကမၻာေက်ာ္ တိုက္တန္းနစ္လို
သကၠရာဇ္သေဘၤာႀကီး ေမွာက္စဥ္ကေပါ့
သြားခ်င္တဲ့ ကမ္းဦးကေ၀း
ေလာကဓံရဲ႕ ျပက္ရယ္သံၾကား
မာယာေရဆန္ ဆင္ဖိုနီတီးခတ္
ျဖတ္သန္းျခင္းအႏုပညာ
ျမန္မာကဗ်ာႏွင္းဆီေတြ
မီးအဏၰ၀ါေဗြကို အနမ္းနဲ႔
အလြမ္းရာဇ၀င္ႀကီး တေျမ့ေျမ့ေငးေအာင္
ခ်စ္ေမတၱာနဲ႔ လႊမ္းလို႔
၁၉၇၀ မွာ တဖြဲဖြဲလွမ္းခဲ့ၾကတယ္။

(ကိုခါး - ကြမ္းျခံကုန္းရဲ ့မိုးေ၀လမ္းဆံု ကဗ်ာမွ)


ခေနာ္ခနဲ႔ သံဇကာကြက္တံတားေလးမွာ ရင္ေဘာင္တန္းၿပီး ထိုင္ေနၾကသည့္ လူေလးေယာက္၏ အေလးခ်ိန္ကို မခ်ိမဆန္႔ေတာင့္ခံထားရ၏။ က်ေနာ္တို႔က တံတားေအာက္တြင္ ေျခတြဲေလာင္းခ်ကာ တန္းစီ ၿပီး ထိုင္၏။ က်ေနာ္တို႔ေနာက္တြင္ ပင္လံုးကၽြတ္ပြင့္ေနသည့္ ပိေတာက္ပင္ႀကီးရိွ၏။ ပိေတာက္ပန္းမ်ားမွာ က်ေနာ္တို႔၏ ေခါင္းေပၚတြင္ေ၀လ်က္။ ပိေတာက္ပြင့္တခ်ဳိ႕မွာ ေျမေပၚတြင္ေၾကြလ်က္။

အိမ္ေရွ႕လမ္းမ၏ အျမင့္ႏွင့္အညီ ထိုးထားသည့္ သံဇကာကြက္တံတားေလးက က်ေနာ့္အိမ္ သို႔မဟုတ္ တဲကေလး၏ ၀င္ေပါက္ထိပ္တြင္ ဦးတိုက္ၿပီးရပ္၏။ ရင္ဆို႔ မရိွတရိွ အျမင့္ သံဇကာကြက္တံတား ေလး၏ ေအာက္တြင္ ေရခမ္းေျခာက္ေနသည့္ ပတ္ၾကားအက္ေျမျပင္ရိွ၏။ က်ေနာ့္အိမ္ၿခံ၀န္းကေလးမွာ မိုးတြင္းတြင္ ေရျမဳပ္္ၿပီး ေႏြတြင္ ေရမ်ားခမ္းေျခာက္သြား၏။ အိမ္မမည္ေသာ တဲသာသာ က်ေနာ္ေနထိုင္ရာ အိမ္ေဂဟာသို႔ ကဗ်ာဆရာသံုးဦး လာလည္ၾက၏။ ကဗ်ာဆရာမ ေအးေအးသန္း၊ ကဗ်ာဆရာ ေအာင္ဇင္မင္း၊ ကဗ်ာဆရာ ကိုခါး (ကြမ္းၿခံကုန္း) တို႔ ျဖစ္ၾက၏။ ၁၉၇၃ - ခု၊ ဗိုလ္မ်ဳိးျမင့္ရပ္ကြက္၊ ပဲခူး။
“ကိုၿငိမ္းတို႔ထုတ္တဲ့ ဆီးပြင့္ကဗ်ာစာအုပ္က လက္က်န္မရိွေတာ့ဘူးလား”
“ရိွေတာ့ ရိွပါေသးတယ္၊ ဆယ္အုပ္ေလာက္ေတာ့ ရိွပါေသးတယ္၊ ဘာျဖစ္လို႔လည္း ခင္ဗ်ားမွာ မရိွလို႔လား”
“ဟုတ္တယ္၊ သူမ်ာကိုငွါးလုိက္တာ ေပ်ာက္သြားတယ္၊ ဆီးပြင့္ၿပီးရင္ ေနာက္ထပ္ထုတ္ဖို႔ ရိွေသးလား”
“ရိွတယ္၊ ဒီေရ... လို႔ အမည္ေပးထားတယ္”
ထိုေန႔က သူတို႔ႏွင့္က်ေနာ္ လက္ေရးျဖင့္ ဖေယာင္းပံုႏွိပ္ကဗ်ာစာအုပ္ကေလးမ်ားအေၾကာင္း စကား ေျပာျဖစ္ခဲ့၏။ က်ေနာ္တို႔ ပဲခူးက ကဗ်ာေရးသူမ်ား စုစည္းထုတ္ေ၀သည့္ ႏိုင္ငံတကာ ကဗ်ာဘာသာျပန္ စာအုပ္မ်ား၊ ပ်ဥ္းမနားက “ေတာင္ညိဳခင္တန္း” ၊ ရန္ကုန္က “ေႏြဦးသစ္မွာေပၚတဲ့ ပြင့္သစ္” ၊ “မတ္လအရိပ္” ၊ “မိုးရိပ္ေလရိပ္” ကဗ်ာစာအုပ္မ်ားအေၾကာင္း တေနကုန္စကား၀ိုင္းဖြဲ႕ခဲ့ၾက၏။ မိုးေ၀မဂၢဇင္း စာမ်က္ႏွာေပၚက အတတ္ပညာကိစၥ၊ ပ်ံႏွံ႔ေရးနဲ႔ ျမႇင့္တင္ေရးကိစၥ၊ ရဲရဲေတြး ရဲရဲေရးၾက။ က်ေနာ္တို႔ ျငင္းခုန္ခဲ့ၾက၏။
ပိေတာက္ပြင့္မ်ားမွာ က်ေနာ္တို႔ေခါင္းေပၚတြင္ ေ၀လ်က္ ...။ ေျမျပင္ေပၚတြင္ ေၾကြလ်က္ ...။ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ (၃၀)။




(ခ)

လြမ္းလ်ေၾကရီ သကၠရာဇ္ဆီ
ရင္အံုေပၚ ေၾကြခေရာင္အို
ေနညိဳခ်ိန္ ေက်ာက္ေတာင္လိႈင္း႐ိုက္ခြဲ
ကဗ်ာမုန္တိုင္းထဲက
ဇာတ္ေကာင္ႀကီးေရ
“ေခတ္ကိုလွန္ေျပာင္း ခရီးေၾကာင္းဟာ
ေစာင္းသံလိုေတာ့ မခ်ဳိဘူးအၾကည္ေတာ္” တဲ့
သင္ ဆြတ္ဆြတ္ေၾကေၾက
၁၉၇၁ - ခုႏွစ္ေလ။
()

“ ဒါ ... မံုရြာေအာင္ရွင္ပဲ”
ကိုစန္းေမာင္ရဲ႕ ေနာက္ကရပ္ေနတဲ့ သူ႔ကို က်ေနာ္ၾကည့္သည္။ အရပ္ မနိမ့္မျမင့္။ အသား မျဖဴမညိဳ။ ခႏၶာကိုယ္ပါးပါး။ ပါးေပၚက မွဲ႔တလံုး။ ၁၉၇၀ ...။ ပဲခူး။
“အရင္က ... ပဲခူးကို လာဖူးေသးလား”
“မလာဖူးေသးဘူးဗ်၊ ခုမွ ခင္ဗ်ားတို႔ရိွလို႔ လာလည္တာပါ”
ကိုစန္းေမာင္၊ က်ေနာ္၊ မံုရြာေအာင္ရွင္တို႔ (ယၡဳ- စစ္အစိုးရ အက်ဥ္းေထာင္တြင္း) “ေႏြဦးသစ္မွာ ေပၚတဲ့ ပြင့္သစ္” လက္ေရးဖေယာင္းပံုႏွိပ္ကဗ်ာစာအုပ္အေၾကာင္း စကားေျပာၾကသည္။ ယင္းစာအုပ္ကေလး ကို မံုရြာေအာင္ရွင္က ကညစ္တံျဖင့္ ကိုယ္တိုင္ေရးခဲ့၏။ ဗမာျပည္ တနံတလ်ားက ကဗ်ာဆရာလူငယ္မ်ား။ သည္စာအုပ္မွာ “စာေပဆည္းဆာ” လႈပ္ရွားမႈရဲ႕ ပထမဆံုး စိုက္ထူသည့္မွတ္တိုင္။ စာအုပ္၏အမည္ကို ဆရာ ဒဂံုတာရာက အမည္ေ႐ြးေပးခဲ့။ ဒီတုန္းက “စာေပဆည္းဆာ” ကို ႏိုင္ငံေက်ာ္စာေရးဆရာ “ႏိုင္၀င္းေဆြ” ရဲ႕ ေတာင္ဥကၠလာပ ႏွင္းဆီၿခံကေလးထဲတြင္ ေမြးဖြားခဲ့ၾက။ မိုးေ၀မဂၢဇင္းၿခံထြက္ ကဗ်ာေရးသူလူငယ္ (၄၀) ေက်ာ္။ ထိုစဥ္က က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ လက္ခေမာင္းခတ္သံမ်ား တေျဖာင္းေျဖာင္းညံ။ သူရဲေကာင္းမ်ား တဦးၿပီးတဦး ေရွ႕ထြက္ရပ္ၾက။ တခ်ဳိ႕ေၾကြ၊ တခ်ဳိ႕ေ၀၊ တခ်ဳိ႕ေတြ ...။


(ဂ)

“ရန္ကုန္က ေနနဲ႔
ပ်ဥ္းမနားက ေနဟာ
ပူတာခ်င္း အတူတူပါ” တဲ့
စိမ္းျမညိဳပုဒ္
ေတာအုပ္ႀကီးထဲမွာ
ေမာင္သင္းခိုင္က
“အာဖရိက ဗံုသံ” ကို
လိုက္လို႔ရွာ ...။
(ကိုခါး - ကြမ္းျခံကုန္းရဲ ့မိုးေ၀လမ္းဆံု ကဗ်ာမွ)




“ၿငိမ္းေ၀ေရ ...ဗိုလ္ႀကီးေရာက္ေနတယ္၊ ျမင္းျဖဴကိုသာခ်ီတက္ခဲ့”
ျမင္းျဖဴလၹက္ရည္ဆိုင္ကိုေရာက္ေတာ့ ၀ိုင္းထဲမွာ လူစံုေနၿပီ။ မင္းခိုင္ဦး၊ ကိုခါး (ပဲခူး)၊ စိုးမိုးတင္
(ခေရ)၊ ကိုစန္းေမာင္ ...ၿပီးေတာ့ ဗိုလ္ႀကီး။ (ဗိုလ္ႀကီးဆိုသူမွာ က်ေနာ္တို႔ မိုးေ၀မဂၢဇင္းကဗ်ာ ေရးသူအားလံုးက ေခၚေ၀ၚသံုးစြဲသည့္ ကဗ်ာဆရာ ေမာင္သင္းခိုင္၏ အမည္ျဖစ္၏။)
“ခင္ဗ်ားက ႏိုင္ငံတကာကဗ်ာေတြခ်ည္းပဲ အာ႐ံုမထားနဲ႔ဗ်၊ ဘာသာျပန္ရင္ စ်ာန္ပြန္းတတ္တယ္၊ အတတ္ပညာအားနည္းၿပီး ခင္ဗ်ားကဗ်ာေတြ ၾကမ္းေနတတ္တယ္”
ဂ်င္းေဘာင္းဘီပြပြ။ အက်ႌဘိုသီဘတ္သီပြပြ။ အေျပာရဲရဲ၊ အေဟာရဲရဲ။အယူရဲရဲ။ သူႏွင့္အတူ သူ႔အား၀န္းရံလိုက္ပါလာသူ လူငယ္ (၄) ဦး ...။ ေမာင္သင္းခုိင္ (ပ်ဥ္းမနား) မွာ က်ေနာ္တို႔၀ိုင္းတြင္ ဦးေဆာင္ၿပီး စကားေျပာ၏။ က်ေနာ့္အေပၚ သူ႔မွတ္ခ်က္ကို က်ေနာ္ သေဘာမတူ။ သို႔ေသာ္ ကိစၥမရိွ။ က်ေနာ္တို႔က ထိုစဥ္ကတည္းက ရင္အခံခ်ဲ႕ၿပီးသား။ လမ္းေၾကာင္းတခုေပၚက ဗဟုရသ ေရာင္စံုမ်ား။ အနာဂတ္ကို ဘာသာျပန္ဖို႔ ႀကိဳးစားၾကသည့္ အေတာင္တူငွက္မ်ား။ ကိစၥမရိွ။
ထိုစဥ္က က်ေနာ္တို႔စကား၀ိုင္းတြင္ “မိႈင္း” မွသည္ “လိႈင္းျပာ” အထိ၊ “ေဇာ္ဂ်ီ” မွသည္ ေဇာ္ (ပ်ဥ္းမနား) အထိ၊ ကဗ်ာ ဆိုင္းသံ ညံခဲ့ၾက၏။ ကဗ်ာသိုင္းကို ကခဲ့ၾက၏။ ကဗ်ာမီးေပါက္ ေဖါက္ခဲ့ၾက၏။ တခ်ဳိ႕ ေလွဦးမွာ ထိုင္။ တခ်ဳိ႕ ေလွၿမီးမွာထိုင္။ တခ်ဳိ႕ေလွေပၚကခုန္ခ်။ တခ်ဳိ႕ ေလွေပၚတက္။ လိႈင္းထန္ ေရဆန္ခရီး။
က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ၁၉၇၀။


(ဃ)

ဆရာဒဂုန္တာရာက အခုလို မွတ္ခ်က္ေရးခဲ့ဖူးသည္။ “၁၉၃၀-၌ ကား လယ္သမား သူပုန္ကို မဟာမိွဳင္းက ဂဠဳန္သရဏံ ဂစၧာမိၾကေပေတာ့ဟု အေလးျပဳလိုက္သည္။ မဟာမႈိင္းက ျပည္သူ႔ဖက္မွရပ္ကာ နယ္ခ်ဲ႕သမားအားတိုက္သူကို ေက်ာက္တိုင္စိုက္ေပးခဲ့သည္။ ယင္းေက်ာက္တိုင္းကား ေခတ္ေပၚကဗ်ာ၏မွတ္တိုင္ပင္”... ဟုေရးခဲ့သည္။ ၃၀.၁၁.၆၉ ... ေန႔စြဲျဖင့္။
(ေတာ္လွန္ကဗ်ာ စာအုပ္အမွာစာမွ)

သည္လိုႏွင့္ ေမာင္ေခ်ာႏြယ္ကလည္း ေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ ျမစ္ဖ်ားကို မန္းမႈတ္အသက္သြင္း...။


“ကဲ ေခၽြစမ္းပါဦး
ေလရူးေလေနာ့၊ ေသာ့ႏွင္မဆံုး
ေလသင္တံုးလား၊ မုန္တိုင္းလားပဲ
တအားတိုက္စမ္း ၊ ေခၽြစမ္းပါဦး
ပန္းအဖူးေတြ၊ ေျမမွာ ေၾကြေအာင္
မြေခၽြစမ္းပါ၊ မမႈပါဘူး
ေၾကြဒါကိုက ပြင့္ျခင္းပဲ”။
(ေမာင္ေခ်ာႏြယ္ရဲ႕ ေၾကြဒါကိုက ပြင့္ျခင္းပဲ ကဗ်ာမွ)


သည္လိုႏွင့္ ျမင္းၿခံ၊ မံုရြာ၊ ေတာင္ကုတ္၊ ျမစ္ႀကီးနား၊ ပ်ဥ္းမနား၊ ေတာင္္ငူ၊ ပဲခူး၊ ရန္ကုန္ ျမန္မာျပည္တနံတလ်ား... က်ေနာ္တို႕တေတြ ကဗ်ာေတြႏွင့္လိမ္းက်ံပစ္လိုက္ၾက။


“သူရဲေကာင္းကား ေသဆံုးသြားေခ်ၿပီ
သို႔ေသာ္
ရဲေဘာ္ ဘန္ထရြိဳင္း တုႏွဳိင္းမရိွ
သင္၏စိတ္ထား၊ ျမတ္တရားကို
ဒို႔ကား ေပြ႔ဖက္ပါသတည္း
ဒို႕ကား ေလးစားပါသတည္း”။

(ေမာင္သင္းခိုင္ရဲ႕... ဗီယက္နမ္မ်ိဳးခ်စ္သူရဲေကာင္း... ကဗ်ာမွ)


သူတို႔ဟာ
ခ်စ္သူ
မိဘ
ဘ၀
အတၱ
စြန္႔လႊတ္မွဳအလံုးစံု
ယံုၾကည္ခ်က္မီးလ်ံတြင္း ခုန္ဆင္းကာ
မဟာလူသားမ်ားအျဖစ္
ေလာကကို ခ်စ္ခဲ့ၾကတယ္။
( ေဖၚေ၀းရဲ႕... ပန္းမ်ားကိုနမ္းရိွဳက္ျခင္း... ကဗ်ာမွ)


က်ေနာ္တုိ႔တေတြျငင္းခုန္ခဲ့ၾက။ တင္းခံခဲ့ၾက။ လက္နက္အား၊ က်ည္အား အျပည့္ႏွင့္ စစ္မ်က္ႏွာ ေရွ႕တန္းဆီ ခ်ီတက္သြားခဲ့ၾက။ ေလာကတခြင္လံုး မီးခိုးမွဳိင္းေတြဖံုးလ်က္။ ေပါက္ကြဲဆူညံလ်က္။ ဘယ္သူေတြ ေသြးပ်က္ခဲ့ၾကသလဲ။ ဘယ္သူေတြေဘးထြက္ခဲ့ၾကသလဲ။ တခ်ိဳ႕က ေသြးနဲ႕ရင္းၿပီးလမ္းခင္း။ တခ်ိဳ႕ကေခၽြးနဲ႕ရင္းၿပီးလမ္းရွင္း။ တခ်ိဳ႕သံခင္းတမန္ခင္း။ တခ်ိဳ႕ ပဲခူးရိုးမေတာင္ေျခရင္း။ က်ေနာ္တို႕အားလံုး လမ္းမဆံုးခင္ရြာေတြ႕နိဳင္လိမ့္မယ္လို႕မည္သူမွ်မေမွ်ာ္လင့္။ က်ေနာ္တို႕ရဲ႕တမ္းတငတ္မြတ္ျခင္းမ်ားက မိုးကုတ္စက္၀ိုင္းအထိ။ ေျခလွမ္းမ်ားက အနာဂတ္ဆီ။


(င)

ႏွစ္ေပါင္း(၄၀)။ ၁၉၇၀ ခုမွအစခ်ီ... ၂၀၀၉။ ျမန္မာကဗ်ာ ေရစီးေၾကာင္း။ ေခတ္ေပၚကဗ်ာမ်ားရဲ႕ လက္ခေမာင္းခတ္သံမ်ား ဆူညံျမည္ဟိန္းသထက္ ျမည္ေနဆဲ။ မ်ိဳးဆက္သစ္မ်ားကား လမ္းအသြယ္သြယ္ကို ဆက္လက္စူးစမ္း၊ ရင္းနီး၊ ေဖါက္လုပ္ေနၾက။ တခ်ိဳ႕အလံကိုင္။ တခ်ိဳ႕အလံလက္ဆင့္ကမ္း။ တခ်ိဳ႕အလံျမွင့္တင္။ “မိုးေ၀ စာေပမဂၢဇင္း”စင္ျမင့္ေပၚက ျမန္မာကဗ်ာဇာတ္၀င္ခန္းမ်ား...။ ဇာတ္ေကာင္မ်ား...။ တကယ့္ကို လြမ္းမကုန္တဲ့ လမ္းဆံုလမ္းမေပၚက “မိုးေ၀” ပါပဲ။ ၁၉၇၀ ... သကၠရာဇ္သေဘၤာႀကီးေမွာက္ခဲ့စဥ္က “မိုးေ၀” ပါပဲ။
က်ေနာ္တို႔သည္ ရာဇ၀င္ကို မေရးလို႔မျဖစ္။ ရာဇ၀င္ကို မခ်စ္လို႔မျဖစ္။ ရာဇ၀င္ကို မသစ္လို႔မျဖစ္။ က်ေနာ္တို႕သည္ကား ရာဇ၀င္ကိုလည္း ေရးဖို႕ႀကိဳးစားခဲ့၏။ ရာဇ၀င္ကလည္း က်ေနာ္တို႕ကို ေရးခဲ့၏။ သို႕ျဖင့္... က်ေနာ္တို႕သည္ ရာဇ၀င္ကို ခ်စ္မက္ေနဆဲ...။ ရာဇ၀င္ကလည္း က်ေနာ္တို႕ကို စိမ္ေခၚေနဆဲ...။ ။


ၿငိမ္းေ၀
(မတ္လ ၂၁ ရက္၊ ကမၻာ့ကဗ်ာေန႕အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ဂုဏ္ျပဳေဆာင္ပါး)

ကိုးကား ။ ။(၁) ေဖၚေ၀းရဲ႕“ေဖၚေ၀းငွက္မ်ားပ်ံသန္းခ်ိန္” ကဗ်ာစာအုပ္
(၂) `ေတာ္လွန္ကဗ်ာ´စာအုပ္
(၃) ကိုခါး(ကြမ္းျခံကုန္း)ရဲ႕ `မႏၱေလးကို ေရႊျမင္းလွည္းနဲ႕လည္´ ကဗ်ာစာအုပ္္

အနာဂတံကိုဘာသာျပန္တဲ့ငွက္မ်ား

(က)
ကဗ်ာဆရာေတြဟာ အနာဂတံကိုဘာသာျပန္ႏိုင္ဖို႔ႀကိဳးစားၾကသူေတြပါ။ ကြယ္လြန္သူကဗ်ာဆရာ ေဇာ္(ပ်ဥ္းမနား)က သူ႔ကဗ်ာတပုဒ္ထဲမွာ ကဗ်ာဆရာေတြဟာ`အနာဂတံကို ဘာသာျပန္တဲ့ငွက္´ဆိုၿပီးေရးခဲ့ ဖူးတာပဲ။
ကဗ်ာဆရာေတြက အနာဂတံကိုႀကိဳၿပီးျမင္၊ ႀကိဳၿပီးေျပာတဲ့အခါ ပစၥဳပၸန္ကိုအေျခခံၿပီးမွေျပာႏိုင္တာ ပါ။ က်ေနာ္တို႔ျမန္မာေတြ ယံုၾကည္တဲ့`ကံ ကံ၏အက်ိဳး´ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္မွဳမ်ိဳးကိုအေျခခံၿပီးမွ ေျပာဖို႔ႀကိဳးစား ၾကတာပါ။ သမၼာက်မ္းစာလာ`ေလကိုစိုက္ပ်ိဳးသျဖင့္ မုန္တုိင္းကို ရိတ္သိမ္းရလိမ့္မည္´ဆိုတဲ့စကားနဲ႔အတူတူ ပါပဲ။
က်ေနာ္တို႔ဟာ ပစၥဳပၸန္ရဲ႕ အက်ဥ္းအၾကပ္ထဲ ပိတ္မိေနတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ အနာဂါတ္ကို ႀကိဳၿပီးျမင္ႏိုင္ဖို႔ ခက္ခဲတတ္ပါတယ္။ အေမွာင္ထုေအာက္မွာ လမ္းေပ်ာက္ေနတဲ့အတြက္၊ ပန္းတိုင္က ဘယ္ဖက္မွာရွိတယ္ဆို တာ မေ၀ခြဲတတ္ေတာ့ဘူးေပါ့။ ဒီၾကားထဲ မုန္တိုင္းကလည္းထန္၊ လွိဳင္းကလည္းႀကီးၿပီဆိုရင္ ပံုမွန္အားျဖင့္ ကိုယ့္ဘ၀ကိုယ္ရပ္တည္ေရးကို ဦးစားေပးဖက္တြယ္ထားရင္းက က်ေနာ္တို႔တေတြ ဒီမုန္တိုင္း၊ ဒီေရလွိဳင္း၊ ဒီအ ေမွာင္ထုေအာက္မွာ ေၾကမြေပ်ာက္ကြယ္ၾကရပါတယ္။ လမ္းေပ်ာက္ၿပီးကမ္းေမွာက္ၾကပါတယ္။


ကဗ်ာဆရာေတြက စိတ္အလုပ္လုပ္တဲ့ေနရာမွာ တျခားသူထက္သာပါတယ္။ စိတ္ကိုစုစည္းၾကစ္ လစ္ေအာင္တည္ေဆာက္ၿပီး၊ ပစၥဳပၸန္အေပၚ တင္ၾကည့္တဲ့အခါ အနာဂါတ္ကို ထိုးေဖာက္ေရာက္ရွိလာႏိုင္ ေတာ့တာေပါ့။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ကဗ်ာဆရာေတြၾကေတာ့ လမ္းမေပ်ာက္ႏိုင္ဘူး။ ကမ္းမေမွာက္ႏိုင္ပါဘူး။ အေမွာင္ထုထဲမွာ ေၾကာင္ေတြ၊ လင္းႏို႔ငွက္ေတြလိုျမင္ႏိုင္ သိႏိုင္တယ္။ အဲဒါ စိတ္အလုပ္ကို ၾကစ္သထက္ ၾကစ္ေအာင္ဖြဲ႕ စည္းတည္ေဆာက္ႏိုင္လို႔ပါပဲ။
ကဗ်ာဆရာေတြစိတ္အလုပ္ကို စုစည္းတည္ေဆာက္ၾကရသူေတြပါ။ သူတို႔က စိတ္အလုပ္ကို စုစည္း တည္ေဆာက္လို႔ အနာဂါတ္ကိုႀကိဳၿပီးျမင္တာနဲ႔တၿပိဳင္နက္၊ ပစၥဳပၸန္မွာ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတဲ့ အေမွာင္ထုဆိုတာ တို႔၊ မုန္တိုင္းနဲ႔ေရလွိဳင္းဆိုတာေတြဟာ တကယ္ေတာ့ဘ၀ရဲ႕`မာယာ´မ်ားသာျဖစ္တယ္လို႔ တည့္တည့္ရွဳျမင္ ႏိုင္ၾကေတာ့တာပဲ။ လူဟာ`မာယာ´ကို မာယာလို႔သာတကယ္ထြင္းေဖာက္ၿပီး ျမင္ႏိုင္ၿပီဆိုရင္ သူဟာျပတ္သားတဲ့သူ၊ ယံုၾကည္ခ်က္ႀကီးျမင့္တဲ့သူျဖစ္လာေတာ့တာပဲေပါ့။ `မာယာ´ဆိုတာ ေတြကို အလြယ္ တကူတြန္းဖယ္လို႔ရႏိုင္တဲ့ကိစၥ၊`မာယာ´ဆိုတာ `စကၠဴက်ား´၊ `မာယာ´ဆိုတာ တံလ်ပ္တမ်ိဳး ပဲဆိုတာ ဒက္ထိႀကီးသိလာေတာ့တာပဲေပါ့။ အဲဒီအခါၾကေတာ့ ကဗ်ာဆရာေတြက `မာယာ´ရဲ႕ ပရိယာယ္ကို မယံုၾက၊ မေၾကာက္ၾကဖို႔၊ `မာယာ´ရဲ႕ကြန္ယက္ကိုဖ်က္ၾကဖို႔၊`မာယာ´ရဲ႕အပါးဆံုး၊ အေပ်ာ့ဆံုးေနရာကို ေဖာက္ထြင္းၾကဖို႔ ကဗ်ာေတြနဲ႔ႏွိဳးေဆာ္ၾကေတာ့တာပဲေပါ့။ ၿပီးေတာ့ အနာဂါတ္ရဲ႕ေတးသံေတြ၊ ရနံ႕ေတြကို ကဗ်ာေပၚတင္ၿပီး ကဗ်ာဖတ္သူေတြဆီပို႔ၾကေတာ့တာပဲေပါ့။
စိတ္၀င္စားဖို႔ေကာင္းတာတခုရွိပါေသးတယ္။ ကဗ်ာဆရာေတြဟာ `မာယာ´ေတြရဲ႕တကယ့္သ ေဘာသကန္ကိုေပၚေအာင္ ဖြင့္ခ်တဲ့အခါ၊ တနည္းအားျဖင့္ေျပာရရင္`မာယာ´ကိုတိုက္တဲ့အခါ`မာယာ´ဆို တဲ့လက္နက္အမ်ိဳးအစားတမ်ိဳးကို အသံုးျပဳၾကရတဲ့အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္ဟာ စိတ္၀င္စားဖို႔ေကာင္းပါ တယ္။ ကဗ်ာဆရာေတြဟာ`မာယာ´ကို`မာယာ´နဲ႕တိုက္ခိုက္ၾကပါတယ္။ သူတို႔ကိုင္စြဲတဲ့`မာယာ´လက္ နက္ ထက္ျမရင္ ထက္ျမသေလာက္ သူတို႔ရင္ဆိုင္တိုက္ခိုက္ၾကတဲ့`မာယာ´ရဲ႕ အကာအရံေတြ၊ အေဆာင္အ ေယာင္နဲ႔ျမဴေတြဟာ တလႊာခ်င္းကြာက်ၿပီး၊ တကယ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကိုၿခိမ္းေျခာက္ဖိစီးထားတဲ့`မာယာ´ ေတြဟာ`စကၠဴက်ား´ေတြသာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့`သစၥာဥာဏ္´ကို ကဗ်ာဖတ္သူေတြဆီေရာက္ေအာင္ပို႔ႏိုင္ၾက ပါေတာ့တယ္။
ကဗ်ာဖတ္သူဖက္က ယူရမယ့္တာ၀န္ကေတာ့ ကဗ်ာဆရာကေပးတဲ့ကဗ်ာမွာ ဘယ္လိုမာယာေတြ နဲ႔ေပးလိုက္သလဲဆိုတဲ့ စိတ္အလုပ္ကိုသာမာန္ထက္ပိုၿပီးလုပ္ဖို႔လိုတဲ့ တာ၀န္ျဖစ္ပါတယ္။ ကဗ်ာဆရာေတြက စိတ္ကိုစုစည္း ၾကစ္လစ္ေအာင္လုပ္ၿပီးမွ ပို႔ေပးလိုက္တဲ့ကဗ်ာကို၊ ကဗ်ာဖတ္သူကလည္းစိတ္ကိုစုစည္း ၾကစ္ လစ္ေအာင္လုပ္ၿပီးမွ လက္ခံရယူရပါလိမ့္မယ္။

(ခ)
က်ေနာ့္မွာ အနာဂါတ္ကို ႀကိဳျမင္ႏိုင္တဲ့ကဗ်ာေတြ စုေဆာင္းထားတာ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ အနာဂ တံကို ဘာသာျပန္တဲ့ကဗ်ာေတြဆိုပါေတာ့။ ဒါေပမယ့္ ဒီေဆာင္းပါးမွာ ျမန္မာကဗ်ာေတြကို ဥပမာေပးလို႔မျဖစ္ ႏိုင္ေသးတဲ့အေျခအေနနဲ႔ အခ်ိန္ကာလျဖစ္တာမို႔ အနာဂတံကိုဘာသာျပန္တဲ့သေဘာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံရပ္ျခားကဗ်ာ တပုဒ္ကိုပဲ က်ေနာ္ေရြးခ်ယ္ၿပီး ဥပမာေပးလိုက္ပါတယ္။
ပိုလန္ကဗ်ာဆရာ`တိုမက္ ယက္စထရြန္´ ရဲ႕`သစ္ေစ့မ်ား´ကဗ်ာကို က်ေနာ္ဥပမာေပးလိုက္ပါ တယ္။ ကဗ်ာဆရာ`တိုမက္ ယက္စထရြန္´ဆိုတာ ပိုလန္ႏိုင္ငံေခတ္သစ္သမိုင္း၊ မ်ိဳးဆက္သစ္ေခတ္မွာ အင္ မတန္အေရးပါလွတဲ့ကဗ်ာဆရာပါ။ ပိုလန္အာဏာရွင္အစိုးရက သူ႕ကိုဖမ္းၿပီး ေထာင္ခ်တာမ်ိဳး၊ အလုပ္ၾကမ္း စခန္းကိုပို႔တာမ်ိဳး အလုပ္ခံရတဲ့ကဗ်ာဆရာပါ။ သူကလည္း ေျမေအာက္`သတင္းဂ်ာနယ္´မွာ အယ္ဒီတာ၊ သေဘၤာက်င္းအလုပ္သမားအေရးအခင္းမွာေခါင္းေဆာင္၊ ေျမေအာက္ပံုႏွိပ္လုပ္ငန္းေတြေတာက္ေလ်ာက္ လုပ္တဲ့`ႏို၀ါ´လွဳပ္ရွားမွဳမွာပါ၀င္၊ သူ႔ကဗ်ာစာအုပ္တခ်ိဳ႕က တရား၀င္ပံုႏွိပ္ခြင့္ရၿပီး၊ အမ်ားစုကေတာ့ ေျမ ေအာက္ပံုႏွိပ္လုပ္ငန္းကတဆင့္ လွ်ိဳ႕၀ွက္ပံုႏွိပ္ျဖန္႔ေ၀ခဲ့ရတာမ်ားပါတယ္။ ၁၉၅၀ ခု၊ ၀ါေဆာမွာေမြးတဲ့သူပါ။ အခုေတာ့ အာဏာရွင္စနစ္ၿပိဳက်သြားၿပီးတဲ့ ပိုလန္ႏိုင္ငံမွာ အထင္ကရကဗ်ာဆရာေပါ့။


သစ္ေစ့မ်ား

ငွက္မ်ား
ငါတို႔ရဲ႕ နက္ရွိဳင္းလွတဲ့ ထြက္ေပါက္လမ္း
ပ်ံသန္းၾက
ထိတ္လန္႔ၾကရ
အေတာင္ပံေတြျဖန္႔ၾက ရုပ္ၾက။

ငွက္မ်ား
အစာရွိရာ စႀကၤန္လမ္းေပၚ
ပ်ံသန္းၾက။

ေသလုနီးပါး ေမာပမ္း
ငါတို႔ ပခံုးေတြေပၚ နားၾက
ငတ္မြတ္ၾက။

ငါတို႔လက္ထဲမွာေတာ့ ဗလာနတၳိ
ငါတို႔ ႏွဳတ္ခမ္းေတြေပၚ
ငါတို႔ မ်က္လံုးေတြထဲမွာပဲ
သစ္ေစ့မ်ား။


ဒီကဗ်ာမွာ`တိုမက္ ယက္စထရြန္´ေပးခ်င္တဲ့ massage ကဘာလဲ။ ပထမ(၃)ပိုဒ္ၿပီးတဲ့အထိ သရုပ္ ေဖၚပါပဲ။ ငွက္ေတြဆိုတာ လူေတြကိုကိုယ္စားျပဳပါတယ္။`သစ္ေစ့´လို႔ေခၚတဲ့လူေတြအတြက္ အေရးအႀကီး ဆံုးအရာ၊ သူ႔လက္ထဲမွာ ထင္သာျမင္သာမရွိဘူး။ ၾကည့္တတ္ရင္ မ်က္လံုးေတြထဲမွာ၊ ႏွဳတ္ခမ္းေတြေပၚမွာပဲ ရွိတယ္ ... တဲ့။ `သစ္ေစ့´ဆိုတာ ငွက္ေတြအတြက္ မရွိမျဖစ္အေရးအႀကီးဆံုးအရာ(၀ါ)လူေတြအတြက္ အေရးအႀကီးဆံုးအရာ .. စားစရာ၊ ရိကၡာ၊ ဒါလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ၿပီးေတာ့ လြတ္လပ္ခ်မ္းေျမ႕မွဳ....၊ ဒါလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ၿပီးေတာ့ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ။ လူ႔ဥပဓိက႑၊ ၿပီးေတာ့ ... ဒီမိုကေရစီ ....။`သစ္ေစ့´ ဟာ လူေတြ မရွိမျဖစ္လိုအပ္တဲ့အရာအားလံုးကို ကုိယ္စားျပဳတဲ့`သေကၤတ´ပါပဲ။ ဒီ `သေကၤတ´က ကိုယ္စားျပဳထား တဲ့အရာေတြဟာ ဒီကဗ်ာကိုဖတ္ရင္ ...... သာမန္အားျဖင့္ေတာ့ မျမင္ႏိုင္ဘူး။ ထင္သာျမင္သာမရွိဘူး။ ကဗ်ာ ဖတ္သူက အားစိုက္ရလိမ့္မယ္။ ကဗ်ာဆရာက ရင္ခုန္သံနဲ႔ပို႔တာကို ကဗ်ာဖတ္သူကလည္း ရင္ခုန္သံနဲ႔ပဲ ဖတ္ရလိမ့္မယ္။ ကဗ်ာဆရာရဲ႕ စိတ္အလုပ္နဲ႔ ကဗ်ာဖတ္သူရဲ႕ စိတ္အလုပ္မွာ၊ ကဗ်ာဖတ္သူက ပိုၿပီးအခြင့္ သာပါတယ္။ ကဗ်ာဆရာက တစ္ထြာေလာက္ေပးတာကို ကဗ်ာဖတ္သူက တစ္ေဒါင္မက ျမင္လို႔ရပါတယ္။ ျမင္ခြင့္လည္းရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကဗ်ာဖတ္သူက်ေနာ္တို႔က ကဗ်ာေရးသူေလာက္ေတာင္မွ အာစိုက္မွဳ၊ တူး ဆြမွဳမစိုက္ထူတဲ့အခါ ကဗ်ာေတြကိုမခံစားႏိုင္၊ ကဗ်ာေတြကိုနားမလည္ႏိုင္ျဖစ္ရေတာ့တာေပါ့။
ကဗ်ာဆရာ`တိုမက္ ယက္စထရြန္´က၊ လူေတြအတြက္ ေသေရးရွင္ေရး၊ တကယ့္ကိုလိုအပ္တဲ့ အရာေတြအားလံုး အက်ံဳး၀င္တဲ့အရာကို`သစ္ေစ့´ဆိုတဲ့`သေကၤတ´နဲ႔ ေျပာတာ။ ဒါဟာ`တိုမက္ ယက္စ ထရြန္´အသံုးျပဳတဲ့ ကဗ်ာ့ရိယာယ္`မာယာ´ေပါ့။ လူေတြအတြက္ တကယ္အေရးအႀကီးဆံုးအရာ၊ ဘယ္ဟာ လဲဆိုတာေျပာခ်င္ရင္ တည့္တိုးေျပာလို႔မရဘူး၊ ေျပာခြင့္မရွိဘူး။ ဒီေတာ့`မာယာ´ကို`မာယာ´လို႔သေဘာမ ထားပဲ၊ ကိုယ့္ဖက္က အားထုတ္မွဳမရွိပဲ၊ ဒီအတိုင္း လက္ဖ၀ါးေပၚရွင္းေအာင္တင္မျပရေကာင္းလားဆိုၿပီး ဒီကဗ်ာေတြ ဘာေရးထားမွန္းမသိဘူးဆိုၿပီး လက္လႊတ္လိုက္မယ္ဆိုရင္၊ ကဗ်ာကိုလက္လႊတ္ဆံုးရွံဳးယံုတြင္မ က ဘ၀ရဲ႕ အေရးအႀကီးဆံုးအရာေတြကို ရွာေဖြဖို႔သတိေပးႏွိဳးေဆာ္ခ်က္အခြင့္အေရးကိုပါ ဆံုးရွံဳးရေတာ့မွာ ေပါ့။ ကဗ်ာဆရာ`တိုမက္ ယက္စထရြန္´က `သစ္ေစ့မ်ား´ကဗ်ာရဲ႕အနက္ကို တူးဆြခိုင္းရင္းက အဲဒီ ဘ၀ရဲ႕ အေရးအ ႀကီးဆံုးအရာေတြရႏိုင္၊ ရွိႏိုင္တဲ့အနာဂါတ္ဆီ လူေတြေရွ႕တိုးၿပီးရွာႏိုင္ေဖြႏိုင္ဖို႔ လမ္းခင္းလိုက္တဲ့ သေဘာပါပဲ။

က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္မွာလည္း`အနာဂတံကိုဘာသာျပန္တဲ့ငွက္´ေတြရွိပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က အဲဒီ ငွက္ေတြ(၀ါ)အဲဒီ ကဗ်ာဆရာေတြရဲ႕ ေတာင္ပံခတ္သံ၊ က်ဴးရင့္သံ(၀ါ)ကဗ်ာေတြကို နားေထာင္တတ္ရပါလိမ့္ မယ္၊ နားေထာင္ႏိုင္ဖို႔ အားထုတ္ရပါလိမ့္မယ္။
ကဗ်ာဆိုတာကေတာ့ `နက္နက္တူးေလ ေရေတြ႕ေလ´ဆိုတဲ့သေဘာပါပဲ။ အနာဂတံကိုဘာသာ ျပန္တဲ့ငွက္ေတြရဲ႕ ေတာင္ပံခတ္သံ(၀ါ) ကဗ်ာေတြကို က်ေနာ္အလ်င္းသင့္ရင္ ထပ္ၿပီး အစီရင္ခံႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။

ေဟာ..... စာဖတ္သူမ်ား အေသအခ်ာစိတ္နားစိုက္ၿပီးနားေထာင္ပါ။ ဟိုး .... အေ၀းဆီက အနာ ဂတံကိုဘာသာျပန္တဲ့ငွက္တအုပ္ရဲ႕ေတာင္ပံခတ္သံေတြ၊ က်ဴးရင့္သံေတြကို မလြဲမေသြၾကားရပါလိမ့္မယ္။

ၿငိမ္းေ၀

ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းျဖင့္ ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသို႔

တခါတရံ မဂၢဇင္းတခ်ဳိ႕တြင္ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားအေၾကာင္းကို ဖတ္ရသည္။ ထိုအခါ ကဗ်ာရြတ္ဆိုသည့္အေလ့အက်င့္အနည္းအက်ဥ္း ရွိလာခဲ့သူမိမိအဖို႕ အလိုလိုတက္ႀကြရြင္လန္းေနမိသည္။ မဂၢဇင္းထဲတြင္ပါသည့္ ကဗ်ာရြတ္ပဲြမ်ားကို စိတ္ကူးႏွင့္ျမင္ၾကည့္သည္။ စိတ္နားႏွင့္ ေထာင္ၾကည့္သည္။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုေနၾကသူမ်ား၏ ကိုယ္ဟန္အမူအယာမ်ားကို စိတ္ကူးဖြဲ႕ၾကည့္သည္။ ရြတ္ဆိုၾကသည့္ကဗ်ာမ်ားထဲ ၌မိမိက်က္ မွတ္မိၿပီးကဗ်ာ ပါ၀င္ပါက ကိုယ္တိုင္ကဗ်ာ၀င္ရြတ္ေနသလို စိတ္လွဳပ္္ရွားရသည္။ ကဗ်ာတပိုင္းတစကို ပါးစပ္က အလိုလိုရြတ္ဆိုမိလ်က္သားျဖစ္ရသည္။ ကဗ်ာရြတ္ပြဲတြင္ ပါ၀င္ရြတ္ဆိုသူမ်ား၏ ရင္ခုန္မွဳအရွိန္အဟုန္မ်ားမွာ မီးေတာက္တခုက တျခားမီးေတာက္တခုဆီ ယိမ္းထိုးကူးယွက္သြား သလို မိမိထံထိယွက္ ပူး၀င္လိုက္ၾကျခင္းျဖစ္ဟန္တူေလသည္။

အမွန္စင္စစ္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းအလုပ္ကို မိမိကိုယ္တိုင္က အသိရွိရွိႏွင့္စတင္ ေဆာင္ရြက္လိုက္ျခင္းေတာ့မဟုတ္ေခ်။၁၉၉၃ခု၊ မာနယ္ပ ေလာတြင္ က်င္းပသည့္ စာဆိုေတာ္ေန႔အ ခမ္းအနားတြင္ ရွဳေဒါင့္ဂ်ာနယ္အယ္ဒီတာေဟာင္း (ဦး)၀င္းခက္က “မနက္ျဖန္ၾကရင္ ဒီကဗ်ာကို ရြတ္ေပး စမ္း”ဟု ဆိုျခင္းျဖင့္ မိမိမွာ ကဗ်ာေရးသူအျဖစ္မွကဗ်ာရြတ္သူအျဖစ္သို႕ျဖတ္ကနဲကူးေျပာင္းေရာက္ရွိသြားခဲ့ရ
၏။ ရြတ္ဆိုရမည့္ကဗ်ာက ဆရာေမာင္ေသာ္က၏ “မီးျခစ္တစ္ဆံ”ကဗ်ာျဖစ္သည္။ စကားေျပာခြက္ေရွ႔ကို ေရာက္သည္အထိ မည္သည့္အသံအေနအထားႏွင့္ ရြတ္ဆိုရမည္ဆို သည္ကို ေရြးခ်ယ္မဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေသး။
ကံအားေလ်ာ္စြာကဗ်ာအေၾကာင္းအရာကို ရုတ္တရက္ေတြးမိကာ လက္သီးကိုဆုပ္။ အသံကိုျမွင့္ျပီး ေအာ္ ဟစ္လိုက္မိသည္။ “အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္တဲ့လားေဟ့...”ဆိုျပီးေအာ္ဟစ္လိုက္သည့္မိမိ.အသံမွာ ကရင္လူငယ္အစည္းအရုံးခန္းမေဆာင္အတြင္း ပဲ့တင္ ထပ္မွ်ဟိန္းသြား၏။ ရုတ္တရက္ဆိုသလို ခႏၶာကိုယ္တခုလံုး ေသြးမ်ားပူေလာင္ဆူပြက္လာျပီး က်န္ကဗ်ာပိုဒ္မ်ားကို အလိုလိုရြတ္ဆိုမိလ်က္ သားျဖစ္သြား၏။ မိမိ၏ခံစားမွဳအရွိန္အဟုန္မ်ား ေလထဲတြင္ ခုန္ေပါက္ေျပးလႊားေနစဥ္ လက္ခုပ္သံမ်ားထြက္ေပၚလာခဲ့၏။ ဆက္လက္ရြတ္ဆိုရန္ ကဗ်ာစာသားမရွိေတာ့သည့္တိုင္၊ ကဗ်ာရြတ္ဆိုသံရပ္ဆိုင္းသြားသည့္တိုင္၊ ျဖန္႔ထြက္ေ၀းကြာသြားေနသည့္ စိတ္အလ်င္မ်ားကို မိမိမွာျပန္လည္ရုပ္ သိမ္းလို႕မရႏိုင္ေသး။ မိမိ၏စိတ္အလ်င္မွာ ေရွ႕တြင္ထိုင္ေနသည့္ လူအုပ္၏ႏွလံုးသားကို ဒိုးယိုေပါက္ ထြင္းေဖာက္သြားခဲ့၏။ မိမိ၏စိတ္အလ်င္မ်ား ကို ျပန္လည္ရုပ္သိမ္းထိန္းခ်ဳပ္လာႏီုင္ေသာအခါမူ မ်က္လံုးအိမ္မ်ားထဲ၌ မ်က္ရည္မ်ားႏွင့္ မွဳန္၀ါးေနေလေတာ့ သည္။
၁၉၉၄ ခုႏွစ္တြင္ အသံလႊင့္ဌာနတခု၌ ပံုမွန္အစီအစဥ္တခုကို အသံလႊင့္ခြင့္ရ၏။ ယင္းအစီအစဥ္ကို “ေတာ္လွန္ေရးကဗ်ာမိတ္ဆက္”ဟု ေခါင္းစဥ္တပ္ကာ တပါတ္လွ်င္တႀကိမ္အသံလႊင့္၏။ ထိုအခါ တပါတ္လွ်င္တႀကိမ္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုရသည့္သေဘာျဖစ္လာ၏။ ၁၉၉၃ခုႏွစ္“မီးျခစ္တ ဆံ” ကဗ်ာကိုရြတ္ဆိုစဥ္က ကဗ်ာအေၾကာင္းအရာကိုေတြးမိၿပီး အမ်ားစိတ္၀င္စားေအာင္ရြတ္ ဆိုႏိုင္ခဲ့သည့္အေတြ႔အႀကံဳအရ၊ အသံလႊင့္ဘ႔ိုေရြး ခ်ယ္ထားသည့္ကဗ်ာမ်ားကို အဓိပၸါယ္နားလည္သည္ထက္နားလည္ရန္ အႀကိမ္ၾကိမ္ အထပ္ထပ္ဖတ္၏။ အဓိပၸါယ္နားလည္လွ်င္ ကဗ်ာဖတ္သည့္ အခါ ပိုမိုအဆင္ေျပသည္ကို သတိျပဳမိလာ၏။ ကဗ်ာဖတ္သည့္အခါ စိတ္ႏွင့္ဖတ္သည္ထက္ အသံထြက္ဖတ္ျခင္းျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုရာတြင္ အလုပ္ တ၀က္ၿပီးသလိုျဖစ္ရ၏။
အသံလႊင့္ရန္ ကဗ်ာမ်ားကိုေရြးခ်ယ္ရာ၌ ပထမပိုင္းတြင္ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုဖတ္လွ်င္ ရြတ္ဆိုရ ပိုမိုအဆင္ေျပသည္ဟုထင္၏။ ထို႕ေၾကာင့္ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုသာ ဦးစားေပးၿပီးရွာေဖြရြတ္ဆို၏။ သ႔ိုေသာ္ ေရြးခ်ယ္ထားသည့္ အသံလႊင့္အစီအစဥ္ေခါင္းစဥ္က “ေတာ္ လွန္ေရးကဗ်ာမိတ္ဆက္”ဟုေပးထားသျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးေနာက္ခံရွိၿပီး ကာရန္ႏွင့္ေရးဖြဲ႔ထားသည့္ကဗ်ာမ်ားမွာ ရွာရေဖြရခက္ခဲလာခဲ့၏။ ထိုစဥ္က မိမိမွာ မာနယ္ပေလာေတာ္လွန္ေရးဌာနခ်ဳပ္တြင္ ေနထိုင္သူျဖစ္သျဖင့္လည္း ျပည္တြင္းမွကဗ်ာပါသည့္ စာအုပ္မ်ားကို ဆက္သြယ္ရယူရန္မွာ အခက္အခဲရွိ၏။ အေျခအေနကေတာင္းဆိုသျဖင့္ ကာရန္မပါပဲေရးဖြဲ႔သည့္ကဗ်ာမ်ား၊ လြတ္လပ္ကာရန္ စနစ္ျဖင့္ေရးဖြဲ႔သည္ ကဗ်ာမ်ားဖက္သို႕ အလိုလိုဦးလွည့္ခဲ့ရ၏။ ထိုအခါ ကာရန္မဲ့ကဗ်ာမ်ားမွာ ကာရန္ႏွင့္ေရးစပ္သည့္ ကဗ်ာမ်ားထက္ ပိုမိုအားစိုက္ရြတ္ဆိုရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ထူးထူး ျခားျခား သတိၿပဳမိလာရေလသည္။
ကာရန္မပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုရြတ္ဆိုသည့္အခါ အသံအနိမ့္အျမင့္ႏွင့္ အသံစီးဆင္းပံု၏ ၀ိေသသကို ထိေတြ႔ခြင့္ရ၏။ အသံအနိမ့္အျမင့္ႏွင့္ အကြာအေ၀း မၾတာမ်ားမွာ ပံုမွန္ ပံုေသမရွိသျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆုိေနစဥ္ အသက္ရွဴႏူန္းမွာလည္း ပံုမွန္ပံုေသထားၿပီး အသက္ရွဴလို႔မရႏိုင္ေတာ့။ ကာရန္ႏွင့္ေရးဖြဲ႔သည့္ကဗ်ာမ်ားမွာမူ ကာရန္အမ်ဳိးအစားအေပၚမူတည္ၿပီး အသက္ရွဴမွဳအျပင္း အေပါ့ကြာျခားသည္မွလြဲ၍ အသက္ရွဴခ်ိန္။ ရွဴႏွဳန္း တခုႏွင့္တခု သိပ္ၿပီးကြာဟမွဳမရွိလွ။ မသိသာလွ။ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားမွာ နရီကိုခ်ိန္တြယ္ထားသေလာက္ျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ကာရန္ပါသည့္ ကဗ်ာကိုရြတ္ဆိုလွ်င္ သီခ်င္းတပုဒ္ကို လူတိုင္းလိုက္ၿပီး စည္း၀ါးတီးသလို အထိုက္အေလ်ာက္လြယ္ကူ၏။ ကာရန္မဲ့ကဗ်ာမ်ား၏ အသံတည္ေဆာက္ပံု မွာမူ ပံုမွန္၊ ပံုေသမဟုတ္သျဖင့္ ရြတ္ဆိုရာ၌ တမူထူးျခားသစ္လြင္ေနေလသည္။
အသံလႊင့္ဌာနမွတဆင့္ ကဗ်ာရြတ္ခြင့္ရလာေသာအခါ ၿဗိတိသွ်ကဗ်ာဆရာႀကီး ‘ဒီလန္ေတာမတ္စ္’ကို သတိရတတ္၏။ သူက အသံလႊင့္ ဌာနမွတဆင့္ကဗ်ာေတြအမ်ားႀကီး ရြတ္ဆိုသြားခဲ့သူျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ အေမရိကန္ကဗ်ာဆရာမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ ‘ေရာဘတ္ဖေရာ့ခ္’ႏွင့္‘မာယာ အင္ဂ်ီလို’တို႔ကိုလည္း စိတ္ထဲ႔စြဲေန၏။ သူတို႔ႏွစ္ဦးက အေမရိကန္သမၼတႏွစ္ဦး၏ သမၼတသစ္က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုပြဲမ်ားတြင္ တက္ေရာက္ကဗ်ာ ရြတ္ဆိုဖို႔ ဘိတ္ၾကားျခင္းခံခဲ့ၾကရသူမ်ားျဖစ္ ၏။ သူတို႔တေတြ ဘယ္လိုကဗ်ာရြတ္သည္ကို မေတြ႔မျမင္ဘူးေသာ္လည္း ကဗ်ာရြတ္သူမ်ားျဖစ္သည္ဟူ သည့္ အသိတခုတည္းႏွင့္ပင္ မိမိမွာ ရင္ခုန္လို႔မဆံုးခ်င္ေတာ့။
လူမ်ဳိးႏွင့္ခ်ီၿပီး ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းႏွင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းကို နားေထာင္သည့္အေလ့အက်င့္ရွိသူမ်ားမွာ ရုရွားလူမ်ဳိးမ်ားျဖစ္သည္ဟုၾကားဖူး၏။ ကဗ်ာဆရာ‘မာယာေကာ္စကီး’ႏွင့္‘ယက္ဖ္တူရွင္ကို’တို႔၏။ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားကိုရုရွားလူမ်ဳိး ေထာင္ေသာင္းခ်ီၿပီး တက္ေရာက္နားေထာင္တတ္ၾက၏။ ကဗ်ာဆရာ‘မာယာေကာ္စကီး’လူပံုအလယ္တြင္ ကဗ်ာရြတ္ေနပံုသတင္းဓါတ္ပံုထဲတြင္ ေတြ႔ဖူး၏။ သူတို႔ကဗ်ာရြတ္သံမ်ားကိုမူ မၾကား ဘူးေသး။ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္လည္ပိုင္းက ေနာ္ေ၀ႏိုင္ငံမွ ထိုင္းႏိုင္ငံသို႕အျပန္ရုရွားႏိုင္ငံ၊ ေမာ္စကိုေလဆိပ္တြင္ ေလယာဥ္ေျပာင္းစီးရန္ (၅)နာရီမွ် ထိုင္ေစာင့္ခဲ့စဥ္က ေလဆိပ္ထဲတြင္ရွိသည့္ တိတ္ေခြႏွင့္စီဒီေခြအေရာင္းဆိုင္မ်ားတြင္ ‘မာယာေကာ္စကီး’ႏွင့္ ‘ယက္ဖ္တူရွင္ကို’ကဗ်ာရြတ္ထား သည့္ အသံသြင္းတိတ္ေခြမ်ားကို ေတြ႔လိုေတြ႔ျငားလိုက္ရွာခဲ့၊ ေမးခဲ့ဖူး၏။ ရွာလို႔ေမးလို႔မရခဲ့။
မိမိႏိုင္ငံတြင္လည္း ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ား ႀကိဳးၾကားႀကိဳးၾကားက်င္းပသည္ကို ၾကားေနခဲ့ရ၏။ သို႔ေသာ္ကဗ်ာဆရာမ်ားႏွင့္ ကဗ်ာခ်စ္သူအနည္း ငယ္မွ်သာစုေ၀းၾကၿပီး တေယာက္တလွည့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုၾကျခင္းသာျဖစ္သည္။ အမ်ားျပည္သူတက္ေရာက္နားေထာင္ႏိုင္သည့္ အခြင့္အလမ္းႏွင့္ အေလ့အထကိုမူ ယၡဳအထိ မဖန္တီးႏိုင္ေသး။
ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းအလုပ္ကို ခံုမင္မိန္းမူးလာသျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားျဖစ္ေပၚရန္၊ လူပံုအလယ္တြင္ ကဗ်ာရြတ္ခြင့္ရရန္ ဖန္တီးခ်င္လာခဲ့၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔အပါအ၀င္၊ တျခားစာေပႏွင့္ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ အခမ္းအနားမ်ားတြင္ ကဗ်ာတက္ေရာက္ရြတ္ဆိုခြင့္ရရန္ အခမ္းအနားဦး စီးက်င္းပသူမ်ားထံ ခ်ဥ္းကပ္ေတာင္းဆိုမိ၏။ သကၠရာဇ္ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္မွစတင္ကာ ကဗ်ာရြတ္ပြဲ၊ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္း အစီအစဥ္ပါရွိသည့္ အခမ္းအနား မ်ားတြင္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုခြင့္ရလာခဲ့၏။ တခ်ဳိ႔အခမ္းအနားမ်ားတြင္မူ မိမိကိုယ္တိုင္က မခ်ဥ္းကပ္ပဲ ကဗ်ာတက္ေရာက္ရြတ္ဆိုေပးပါရန္ ဘိတ္ၾကား ျခင္းကို လက္ခံရရွိလာခဲ့၏။ ယၡဳအခါ အသံလႊင့္ဌာနအပါအ၀င္ အခမ္းအနားေပါငး္စံုတြင္ တက္ေရာက္ရြတ္ဆိုခဲ့သည့္ ကဗ်ာပုဒ္ေရ (၄၆၀)ေက်ာ္ရွိခဲ့ၿပီ။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းေၾကာင႔္ ရရွိလာသည့္ အက်ဳိးေက်းဇူးမွာ ေတြးမိတိုင္း ပီတိျဖစ္ဖြယ္ေကာင္းလွ၏။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းႏွင့္ပါတ္သက္ၿပီး ရုရွကဗ်ာ ဆရာေက်ာ္“ယက္ဖ္တူရွင္ကို”ေျပာဖူးသည့္စကားမွာ မွတ္သားဖြယ္ျဖစ္၏။ သူက “ကဗ်ာရြတ္တာနားေထာင္ၿပီးသူတိုင္း နားေထာင္သူအျဖစ္မွ ကဗ်ာဖတ္သူအျဖစ္သို႔ မလြဲမေသြေရာက္ရွိလာလိမ့္မယ္”ဟု၍ ေျပာဖူးေလသည္။
ယၡဳႏွစ္ဒုတိယလ၊ လဆန္းပိုင္းတြင္ RFA မွတဆင့္ “လက္တဖက္ကို ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား”ကဗ်ာကို က်ေနာ္ရြတ္ဆိုခဲ့၏။ ႏွစ္ရက္ခန္႔ၾကာ ေသာအခါ တယ္္လီဖံုးျမည္သံၾကားလို႔ ေကာက္ကိုင္လိုက္စဥ္ “လက္တဖက္က တယ္လီဖံုးကို ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား”ဟု တဖက္မွၾကားလိုက္ရ၏။ တအံ့တၾသျဖစ္ေနစဥ္ “ေအာင္ခင္ေလဗ်ာ”ဟူေသာအသံကိုပါၾကားရ၏။ က်ေနာ့္မွာ မေဖၚျပႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ၀မ္းသာရသည္။ (၇)ႏွစ္တာမွ် အဆက္အသြယ္ျပတ္ေနခဲ့သည့္ ‘ေဒါက္တာေအာင္ခင္’၏အသံကို တယ္လီဖံုးထဲမွၾကားလိုက္ရ၍ျဖစ္၏။ သူကRFA မွာ က်ေနာ္ရြတ္ဆိုခဲ့သည့္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာ‘လက္တဖက္က ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား’ကဗ်ာကို ရည္ညႊန္းေျပာလိုက္ျခင္းျဖစ္၏။ တဆက္တည္းဆိုသလိုပင္ ‘ေဒါက္တာ ေအာင္ခင္’လို ကဗ်ာႏွင့္ေ၀းေနသူအျဖစ္ မိမိဖက္မွ ယူဆထားသူတဦးထံမွ ‘အဲဒီကဗ်ာက ကာရန္မပါဘူးဗ်၊ ခင္ဗ်ားမိုလို႔ နားေထာင္ေကာင္း တာနဲ႔တူတယ္၊ တျခားလူဆိုရင္ ပ်က္သြားမွာ’ဟု အားေပးစကားၾကားလိုက္ရ၏။ ယၡဳအခါ ‘ေဒါက္တာေအာင္ခင္’သည္ ကဗ်ာႏွင့္နီးလာေနၿပီ ေလာဟု ပီတိျဖစ္မိ သည္။
ကဗ်ာရြတ္သည့္အခါ ကဗ်ာရြတ္သံကို နားေထာင္သည့္အခါ ရြတ္ဆိုရင္း၊ နားေထာင္ရင္း၊ ကဗ်ာရြတ္သူႏွင့္ ကဗ်ာနားေထာင္သူ ႏွစ္ဦးစ လံုး စရဏကိုထိန္းကာ ေလ့က်င့္သလိုျဖစ္သြားရ၏။ ပရဟိတၱကို ထိေတြ႔ရ၏။ ဗ်ာပါဒကို စားသံုးမိသြား၏။ ၀ိမုတၱိကိုတခဏမွ်ရ၏။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၏။ အေျခခံယဥ္ေက်းမွဳေရး အုတ္ျမစ္တခုခ်လိုက္သလိုျဖစ္ရ၏။ ထို႔ေၾကာင့္ မုဆိုးရာသီကုန္ဆံုးၿပီး ေလးသံျမွားသံမ်ား ထာ၀ရရပ္စဲကာ၊ တကမၻာလံုးအႏွံ႔ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ား က်င္းပႏိုင္လွ်င္ေကာင္းေပစြဟု ေတာင္းတမိေတာ့၏။ ။


ၿငိမ္းေ၀
(၂၀၀၅ခုႏွစ္ ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔အတြက္ ဧရာ၀တီတြင္ေရးခဲ့သည့္ ေဆာင္းပါးျဖစ္ပါတယ္။)

ေမပယ္လ္ရြက္--ဘယ္ရီသီးအျပာ ႏွင့္ ဥေရာပ ေက်းလက္ [ ၅]

၁၉၉၅- ခုႏွစ္က
က်ေနာ္ ဥေရာပကို ခရီးထြက္ခဲ့ဖူးတယ္။ ဒီေဆာင္းပါးဟာ အဲဒီခရီးစဥ္ကို အေျခခံၿပီးေရးတဲ့ ေဆာင္းပါးေတြထဲက တခုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေဆာင္းပါးေတြကို အခန္းစဥ္ဖြဲ႔ၿပီးေရးခဲ့တာပါ။ ဒီေဆာင္းပါးေတြကို အစဥ္လိုက္မဟုတ္ပဲ အလ်န္းသင့္သလို ဆက္လက္ေဖၚျပသြားပါမည္ ခင္ဗ်ား။


ဥေရာပမဲဇာ အခန္း [ ၃ ]

ေမပယ္လ္ရြက္--ဘယ္ရီသီးအျပာ ႏွင့္ ဥေရာပ ေက်းလက္ [ ၅ ]

က်ေနာ္ေနထိုင္ခြင့္ရသည့္အိမ္တြင္၊ လူပုဂၢိဳလ္(၄)ဦး ရိွေနႏွင့္ၾကပါသည္။ ကိုေက်ာ္ေက်ာ္(မြန္)၊ ကိုထြန္းထြန္း(အိႏိၵယနယ္စပ္) ေစာနယ္လ္ဆင္ခူး(ဖိုးခြါး) ႏွင့္ ကိုမြန္းေအာင္တို ့ျဖစ္ၾက၏။ သူတို ့ႏွင့္ က်ေနာ္၊ စားစရိတ္ေ၀ပံုက် ခရိုနာ(၁၀၀၀)စီထည့္ကာ၊ တလွည့္စီခ်က္ျပဳတ္ေရး တာ၀န္ယူခဲ့၏။ နံနက္ (၈)နာရီ အသံလႊင့္ဌာနသို ့ေရာက္၊ ေန ့စဥ္သတင္း တခ်ဳိ ့ဘာသာျပန္၊ သတင္းဖတ္။ အစီအစဥ္မွဴး တာ၀န္က်သည့္ေန ့မ်ားတြင္၊ တေန ့စာ အသံလႊင့္အစီစဥ္မ်ားကို ကိုယ္တိုင္အသံသြင္းစီစဥ္ကာ၊ အသံလႊင့္ခ်ိန္မတိုင္ ခင္ အဆင္သင့္ရိွေနခဲ့ရ၏။ ထိုစဥ္က တေန ့တာ အသံလႊင့္အစီအစဥ္မ်ားကို တိတ္ေခြႏွင့္ပင္ အသံသြင္းယူကာ၊ အသံလႊင့္ခ်ိန္ ေရာက္လွ်င္၊ တိတ္ေခြကိုခလုပ္ႏိွပ္၍ အသံလႊင့္ခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။
ေနာ္ေ၀းတြင္၊ က်ေနာ့္အရင္ေရာက္ႏွင့္ေနၾကၿပီးျဖစ္သူမ်ားမွာ၊ က်ေနာ့္ထက္အဂၤလိပ္စာပိုမိုကြ်မ္းက်င္ၾကပါသည္။ က်ေနာ္ က တစံုတရာ ဖတ္တတ္သည္ကလြဲ၍၊ အဂၤလိပ္စကားကို လည္လည္ပတ္ပတ္ပင္ မေျပာတက္ခဲ့ပါ။ ထို ့ေၾကာင့္ ေန ့စဥ္သတင္း တခ်ဳိ ့ကို တာ၀န္က်အယ္ဒီတာခ်ဳပ္က ဘာသာျပန္ခိုင္းေသာအခါ အေတာ္ေလးအခက္အခဲရိွခဲ့၏။ ဘာသာမျပန္ခ်င္၍ ျငင္းဆန္လို ့ လည္း မျဖစ္။ ကရင္ဘာသာအစီအစဥ္ကို တာ၀န္ယူသူ ဖိုးခြါးမွတပါး၊ က်န္သူအားလံုး သတင္းဟူသမွ် ဘာသာျပန္ၾကရ၏။ ကိုယ္ ဘာသာျပန္သည့္သတင္းကို၊ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ပင္ ဖတ္ရ၏။ သို ့ေသာ္ က်ေနာ္က စာေပ၀ါသနာအိုးျဖစ္၏။ ထို ့ေၾကာင့္ ျမန္မာ ဘာသာျပန္ဆိုသည့္ သတင္းမ်ားကို တခါတရံ ၀င္ေရာက္အႀကံျပဳလွ်င္၊ အားလံုးက လက္ခံၾကပါသည္။ က်ေနာ္တို ့အထဲတြင္၊ ကို ေမာင္ေမာင္ျမင့္ ( ေဒါင္းညိဳ၊ ယခု BMA ) ကိုေအးခ်မ္းႏိုင္ (ယခု DVB ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္) ႏွင့္ ကိုမြန္းေအာင္(ေတးသံရွင္)တို ့သည္ သတင္းဘာသာ ျပန္ ေတာ္ၾကသူမ်ားျဖစ္သည္။ သူတို ့ဘာသာျပန္ထားသည္မ်ားကို က်ေနာ္ ေလ့လာခဲ့၏။ မသိသည္မ်ားကို ေမး၏။
သို ့ေသာ္ က်ေနာ္က နဂိုကတည္းက သတင္းကိစၥမ်ားကို စိတ္၀င္စားလွသည္မဟုတ္။ ‘ရသ’ မပါသည့္ စာေပကိစၥမ်ား အေပၚ အာရံုမညြတ္ခ်င္။ ထို ့ေၾကာင့္ သတင္းမ်ား ဘာသာျပန္သည့္အခ်ိန္တိုင္း က်ေနာ့္မွာ ပင္ပန္းခဲ့၏။ စိတ္ညစ္ခဲ့၏။
ေအာ္စလိုသို႔ စတင္ေရာက္ရိွသည့္ ေန ့ရက္မ်ားမွာ၊ အိမ္ႏွင့္ရံုး၊ ရံုးႏွင့္အိမ္၊ ကူးကာ ျပန္ကာႏွင့္ပင္ အခ်ိန္ကုန္ခဲ့၏။ အသံလႊင့္ လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း စိတ္ကုိႏွစ္ထားခဲ့ရ၏။ ဘယ္ကိုမွ ေထြေထြထူးထူး မေရာက္ရိွေသး။ အရာအားလံုး က်ေနာ့္အတြက္ အသစ္ အဆန္းေတြခ်ည္းျဖစ္၏။ ဟိုေနရာ မိုးတိုးမတ္္တတ္။ ဒီေနရာ ခဏတျဖဳတ္။ ဟုိမသြားတတ္ ဒီမလာတတ္။ အိမ္ကေန ရံုးပိုပင္လွ်င္ အေဖာ္ ႏွင့္ (၃) ေခါက္ေလာက္ ေသေသခ်ာခ်ာလိုက္သြား၊ မွတ္သားၿပီးမွသြားတတ္လာတတ္၏။ရံုးမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အိမ္မွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ပထမဦး ဆံုး ေအာက္မွာရိွတဲ့ တံခါးမၾကီးေဘးက၊ အခ်က္ေပးခလုပ္ကို ေရြးခ်ယ္ၿပီးႏိွပ္၊ တံခါးမႀကီးပြင့္သြားလို ့ အထဲကိုေရာက္ျပန္ေတာ့၊ တံခါးဖြင့္ေပးမယ့္သူမရိွရင္ ကိုယ့္ဖာသာ ခလုပ္တခု ထပ္ႏွိပ္ၿပီး လူေခၚ…။
ဒီလိုအေနအထားမ်ဳိးေတြ က်ေနာ့္တသက္မွာ ႀကံဳဖူး၊ ေတြ ့ဖူး၊ ေနခဲ့ဖူးသည္မဟုတ္။ က်ေနာ့္ဘ၀ႏွင့္ နီးစပ္ခဲ့ျခင္းလည္းမရိွ။ က်ေနာ္ဘ၀မွာ အဆင့္အျမင့္ဆံုးဆိုလို ့၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ ့၊ ပုဇြန္ေတာင္ေက်ာင္းလမ္းထဲတြင္ )၆)လခန္ ့ ေနခဲ့ဖူးသည့္ဘ၀မ်ဳိးသာရိွခဲ့၏။ ကိုယ့္အိမ္ ကိုယ့့္အခန္း၊ ဘာခလုပ္မွ ႏိွပ္ဖို ့မလိုတာပဲ။ ငယ္စဥ္တုန္းက တယ္လီဖုန္းေျပာသည့္အခါ၊ တယ္လီဖုန္းကို ေျပာင္းျပန္ကိုင္ မိသည့္ အျဖစ္မ်ဳိးေတာင္ရိွခဲ့ဖူးသူပဲ။ ဒီလိုဘ၀မ်ဳိးနဲ့ ၾကီးျပင္းလာခဲ့သူ က်ေနာ့္အဖို ့၊ အဆင့္အတန္းလြန္ႏိုင္ငံတခု၏ အခင္းအက်င္း ေတြၾကားမွာ တေန ့တည္း၊ တႀကိမ္တည္းႏွင့္ ျပည့္စံုတက္ကြ်မ္းေအာင္ မည္သို ့မွ် မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ခဲ့။
ေအာ္စလိုသို ့ေရာက္ရိွၿပီး (၂)ရက္ အၾကာတြင္ အိမ္ေအာက္ထပ္မွ ခလုပ္ႏိွပ္၍ လူေခၚေခါင္းေလာင္းျမည္သံၾကားသျဖင့္ တံခါးဖြင့္ေပးလိုက္ေသာအခါ လူတေယာက္က၊ လက္ဆြဲအိပ္ႀကီးႏွင့္အတူ ရပ္ေနသည္ကိုေတြ ့ရ၏။ ေပ်ာက္ရွက်န္ရစ္ခဲ့သည့္ က်ေနာ့္လက္ဆြဲအိပ္ဆြဲႀကီးကို လာပို ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သူက စာရြက္တရြက္ကိုေပးကာ ပစၥည္းလက္ခံရယူေၾကာင္း လက္မွတ္ထိုးေစ ၿပီး ျပန္သြားခဲ့၏။ က်ေနာ္တို ့အားလံုး လက္ဆြဲေသတၱာႀကီးကို ဧည့္ခန္းသို ့သယ္ကာ ဖြင့္ၾကည့္ၾကရ၏။ လက္ဆြဲေသတၱာႀကီးထဲက၊ ပစၥည္းမ်ားမွာ အထားအသိုမပ်က္ ေတြ ့ရ၏။ ကဗ်ာစာအုပ္မ်ား၊ စာရြက္စာတမ္း အတိုအစမ်ားကို ထုတ္ယူလိုက္၏။ တိုက္ပံုအက်ႌ ႏွစ္ထည္၊ သားေရဖိနပ္တရံ၊ အသံသြင္းၿပီးသီခ်င္းႏွင့္ တျခားတိတ္ေခြ (၈၀)ေက်ာ္၊ ငွက္ဖ်ားေပ်ာက္ေဆး (၂)ကဒ္။
ကိုမြန္းေအာင္က က်ေနာ့္လက္ဆြဲေသတၱာႀကီးထဲက၊ ပစၥည္းမ်ားကိုၾကည့္ကာ ရယ္ေလသည္။နယ္စပ္က ေရာက္လာသည့္ လူတေယာက္အဖို ့၊ တျခားဖြယ္ဖြယ္ရာရာ ပစၥည္းတခ်ဳိ ့ပါေကာင္းရဲ ့ဟု သူထင္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာ၏။ အေနာက္တိုင္း၀တ္စံုအျပည့္၊ လက္ဆြဲေသတၱာငယ္၊ ဘြတ္ဖိနပ္ႏွင့္ ေရာက္လာသည့္ က်ေနာ့္ကို၊ အ၀တ္တထည္ကိုယ္တခုႏွင့္ ဥေရာပကို ေရာက္လာလိမ့္မည္ဟု သူ မထင္ေၾကာင္း ေျပာ၏။ အသံလႊင့္ရာတြင္ အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္ ပစၥည္းမ်ားကိုသာ ဦးစားေပးယူလာခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း က်ေနာ္ ရွင္းျပရ၏။
လက္ဆြဲေသတၱာႀကီး၊ ျပန္လည္ရရိွကာမွပင္ က်ေနာ့္မွာ စိတ္ေအးသြားရေတာ့သည္။ က်ေနာ္ တာ၀န္ယူတင္ဆက္ေနသည့္ “ ေတာ္လွန္ေရးကဗ်ာ မိတ္ဆက္ ” အသံလႊင့္ စာမူၾကမ္းမ်ားကို ဖိုင္ေတြထဲထည့္ၿပီး တြဲထားလိုက္၏။ အစပထမက လက္ဆြဲအိတ္ ႀကီး အခ်ိန္မီေရာက္မလာခဲ့သည့္အတြက္ နဂိုကတည္းက သံသယရိွထားသူ၊ ဥေရာပေလေၾကာင္း ဆက္သြယ္ေရးအေပၚ အထင္ေသးခဲ့္သူ က်ေနာ့္မွာ ထိုအခါၾကကာမွပင္ သံသယမရိွ စိတ္ရွင္းကာ အံံ့ၾသ၀မ္းသာ ျဖစ္ခဲ့ရပါသည္။

ၿငိမ္းေ၀

ေ၀ဇယႏ ၱာကႀကိဳး ေ၀ဇယႏ ၱာရသ

(က)
“ ရြာထဲမွာ ရန္သူတပ္ခြဲတခြဲေလာက္ ေရာက္ေနတယ္၊ က်ေနာ္တို ့ေတာင္ေပၚတက္ၿပီး ေရွာင္ရလိမ့္မယ္၊ အဆင္သင့္ ျပင္ၾက ”
ဖါးအံၿမိဳ ့နယ္ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအရံုး အတြင္းအေရးမႉး “ ပဒိုလာဘ ” က ေျပာေျပာဆိုဆို ေၾကာပိုးအိပ္ႏွင့္ လြယ္အိပ္ကိုဆြဲကါ မတ္တပ္ရပ္လိုက္သည္။ က်ေနာ္အပါအ၀င္ က်န္ပုဂၢဳိလ္ (၄)ဦးသည္လည္း အထုပ္အပိုးကိုယ္စီျပင္ၾကရ၏။ တနာရီနီးပါးမွ်သာထိုင္ၿပီး အနားယူခဲ့ၾကသည့္ေနရာျဖစ္သည့္တိုင္ ေျခရာလက္ရာမ်ား မက်န္ရစ္ေနေစရန္ “ ပဒိုလာဘ ” က သတိေပး၏။ လဲေလ်ာင္းအနားယူခဲ့သည့္ေနရာတခ်ဳိ ့ေပၚတြင္ သစ္ရြက္ေျခာက္မ်ား တင္ထားလိုက္ၾက၏။ ဖိနပ္ေျခရာမ်ားကို ဖ်က္ၾက၏။
“ ဟိုဖက္ထိပ္က ဂူထဲမွာ၀င္ေနရင္ေကာ မျဖစ္ဘူးလား ”
“ ဘယ္ျဖစ္မလဲကြ၊ အဲဒီေနရာကို ရန္သူမသိေပမယ့္ ရြာသားတခ်ဳိ ့ကသိႏိူင္တယ္၊ ေတာင္ေပၚတက္မွပဲျဖစ္မယ္၊ အခု သံုးနာရီပဲရိွေသးတယ္၊ ေတာင္ေပၚတက္ဖို ့အခ်ိန္ရိွေသးတယ္ ”


“ ပဒိုလာဘ ” အပါအ၀င္ က်ေနာ္တို ့အားလံုး လူ (၅)ေယါက္။ က်ေနာ္က “ ေက်ာက္ဂူထဲ၀င္ပုန္းရင္ေကာ မျဖစ္ဘူးလား ” ဟု အႀကံျပဳခဲ့သည့္ “ ပဒိုလာဘ ” ၏ ဇနီးသည္ကို မသိမသါအကဲခတ္မိသည္။ ခႏၶာကိုယ္ေသးေသးပါးပါး။ လႈပ္ရွားပံုက ခြန္အား မရိွသည့္ပံု။
“ ကိုၿငိမ္းေ၀ ေတာင္ေပၚတက္မယ္၊ ဖိနပ္ေတာ့ ဂရုစိုက္ေနာ္၊ ကၽြတ္မက်ေစနဲ ့၊ မေတာ္တဆ ကၽြတ္က်ရင္လည္း ဆင္းေကာက္လို ့ဘယ္နည္းနဲ ့မွ မျဖစ္ဘူး၊ ဖိနပ္မပါပဲနဲ ့လည္း ေတာင္ေပၚတက္လို ့ ရမွာမဟုတ္ဘူး၊ ဂရုစိုက္ ”
က်ေနာ့္စိတ္ထဲ “ ပဒိုလာဘ ” ကို အပစ္တင္ေနမိသည္။ သူ ့ဇနီးျဖစ္သူ၏ ခႏၶာကိုယ္ဖြဲ ့စည္းပံုႏွင့္စာလ်င္ က်ေနာ္ကပိုၿပီး ႀကံ့ခိုင္ျဖတ္လတ္၏။ သတိေပးျခင္းေပးလွ်င္ သူ ့ဇနီးကိုသာ သတိေပးသင့္သည္ဟုေတြးကာ မခ်ိၿပံဳးၿပံဳးမိေလသည္။
က်ေနာ္တို ့(၅)ေယာက္၊ ေတာင္ေပၚကို စတက္ေတာ့ စိတ္ထဲတြင္ မတင္မက်ျဖစ္ရျပန္သည္။ “ ေအာ္ ဒါေတာ့ ေတာင္ေပၚ စတက္ကာစမို ့ထင္ပါရဲ ့ ” ဟု ေျဖေတြး ေတြးမိ၏။ သို ့ေသာ္ ဆယ္မိနစ္ခန္ ့ရိွသည္အထိ ေတာင္ေပၚတက္သည့္လမ္းေၾကာင္းပံုစံ က မေျပာင္း။ အေပၚကို ေမာ့ၾကည့္ျပန္ေတာ့လည္း တက္လာခဲ့ရာလမ္းေၾကာင္းႏွင့္ ဘာမွ်မထူးသည့္အေနအထား။
က်ေနာ္တို ့ေတာင္ေပၚစတက္ေတာ့၊ က်ေနာ့္စိတ္ထဲ ေျမႀကီးေပၚ သည္အတိုင္းလမ္းေလွ်ာက္ၿပီး တက္ရမည္ဟုထင္၏။ မသကာ သစ္ပင္သစ္ကိုင္းတခ်ဳိ ့ကိုဆြဲကာ ကုန္းေမါ့တခ်ဳိ ့ကို ကုတ္တြယ္တက္ရေလာက္ေအာင္သာ ခက္ခဲမည္ဟုထင္၏။ သို ့ေသာ္ က်ေနာ္ထင္သလိုမဟုတ္။
ေတာင္ေပၚကို စတင္တက္ပါၿပီဆိုကတည္းက ေက်ာက္ခၽြန္၊ ေက်ာက္စြန္း၊ ေက်ာက္သားမ်ာကိုသါ လွမ္းဆြဲ၊ ဖက္တြယ္၊ နင္းဖိကာ တက္လာခဲ့ရ၏။ ေျမသါးကို တေနရာမွ်မနင္းခဲ့ရ။ ေက်ာက္သားသက္သက္ကိုသာ ဖက္တြယ္ၿပီး တက္ရ၏။ ဆယ္မိနစ္ ခန္ ့ အႀကိတ္အနယ္တက္လာသည့္အခ်ိန္အတြင္း က်ေနာ့္မွာ က်န္အေဖၚမ်ားမည္ကဲ့သို ့ ေတာင္ေပၚတတ္ေနၾကသည္ကို ဂရုမစိုက္ႏူိင္ပဲ ကိုယ့္ဒုကၡႏွင့္ကိုယ္သါ ႀကိဳးစားၿပီးတက္ခဲ့ရ၏။ တခါတရံ ေအာက္ဖက္ကို ငံု ့ၾကည့္ေတာ့ ေက်ာက္ခၽြန္၊ ေက်ာက္တိုင္ မ်ားမွာ ဓါးမ်ား လွံမ်ားေထာင္ထားသလို က်ေနာ့္ကို ေမါ့ၾကည့္ၿပီး ၿပံဳးျပေနၾက၏။ က်ေနာ့္ေၾကာထဲတြင္ စိမ့္ေအးသြားရ၏။ ေတာင္ေပၚမတက္ခင္က ဖိနပ္ကၽြတ္မက်ရန္ သတိေပးခဲ့သည့္ “ ပဒိုလာဘ ” ၏စကားကို က်ေနာ္သေဘာေပါက္သြားရေလသည္။

(ခ)
“ က်ေနာ္တို ့ ေအာက္ျပန္ဆင္းဖို ့လည္း အခ်ိန္မရေတာ့ဘူး၊ လံုၿခံဳေရးကလည္း စိတ္မခ်ရေသးဘူး၊ ေတာင္ထိပ္ ေရာက္ေအာင္တက္ဖို ့ကလည္း ေမွာင္စျပဳေနၿပီ၊ ေရာက္တဲ့ေနရာမွာပဲ သင့္ေတာ္သလိုတညအိပ္ၾကမယ္၊ ကိုၿငိမ္းေ၀ ဘယ့္ႏွယ္ လည္း အဆင္ေျပရဲ ့လား ”
“ ေျပ … ေျပပါတယ္ ပဒို၊ ေကာင္းပါတယ္၊ အိပ္ၾကတာေပါ့ ”
က်ေနာ္ေရာက္ေနရာ ေနရာႏွင့္ ၀ါးတရုိက္ခန္ ့အထက္တြင္ လူႏွစ္ေယါက္စာ အိပ္လို ့ရႏိူင္သည့္ ေနရာအက်ယ္ရိွသည္ဟု က်ေနာ့္အထက္က ပုဂၢိဳလ္တဦးက လွမ္းေခၚသျဖင့္ အထက္ကိုတက္လာခဲ့သည္။ လူႏွစ္ေယါက္စာ ေနရာမွာလည္း က်ဥ္းသည္ဟု စိတ္ထဲတြင္ ေတြးေနစဥ္ က်ေနာ္ႏွင့္အတူရိွေနသူက က်ေနာ့္အထက္ တေနရာဆီ ဆက္ၿပီးတက္ကာ ေနရာရွာေတြ ့သြားခဲ့၏။ နာရီကိုၾကည့္ေတာ့ (၆)နာရီထုိးၿပီးၿပီ။ က်ေနာ္ႏွင့္အတူ ေတာင္ေပၚတက္လာၾကသူအားလံုး ဘယ္လိုအေျခအေနရိွသည္၊ ဘယ္လို ေနရာယူၾကသည္ကို က်ေနာ္မသိႏိူင္ပါ။ ယုတ္စြအဆံုး “ ပဒိုလာဘ ” ၏ စကားေျပာသည့္အသံကိုသါ ၾကားခဲ့ရၿပီး လူကိုေတာ့ မျမင္ႏိူင္ပါ။ သူ ့ဇနီးသည္ သည္ေကာ … ။ က်ေနာ္တို ့၏ေနာက္ ေအာက္ဖက္တြင္ က်န္ရစ္ေနခဲ့ေကာင္းေနခဲ့လိ္မ့္မည္ဟု က်ေနာ္ ယူဆမိ၏။ သုိ ့ေသာ္ စိုးရိမ္ဘြယ္ေတာ့ မရိွပါ။ ပဒိုလာဘတို ့ဇနီးေမာင္ႏွံႏွင့္ ပါလာသည့္ ကရင္အမ်ဳိးသားႀကီးႏွစ္ဦးမွာ သူတို ့၏ ရဲေဘာ္ႀကီးမ်ား ျဖစ္ၾက၏။ ေနေရာင္ျခည္မ်ား ရုပ္သိမ္းလိုက္သျဖင့္ က်ေနာ့္မွာ အေတြးစကို ျဖတ္ကာ ေနရာထိုင္ခင္းျပင္ဆင္ ရေတာ့၏။
က်ေနာ္ရပ္ေနရာ ေက်ာက္ျဖာမွာ ပူေႏြးလ်က္ရိွ၏။ ေၾကာဖက္က ေက်ာက္နံရံႀကီးမွာလည္း ပူေႏြးလ်က္ရိွ၏။ က်ေနာ့္ေရွ ့ ခါးတ၀က္ မရိွတရိွ ေက်ာက္တံုးႀကီးမွာလည္း ပူေႏြးလ်က္ရိွ၏။ ေက်ာက္တံုးႀကီးမွာ က်ေနာ့္ကို လိမ့္က်မသြားႏိူင္ေအာင္ အကာ အကြယ္ေပးထားသလို ျဖစ္ေန၏။ က်ေနာ္က ေၾကာပိုးအိပ္ထဲမွ ေစာင္ပိုင္းေလးကိုထုတ္ယူကာ ေက်ာ္ျဖာေပၚ ခင္းလိုက္သည္။ ေၾကာပိုးအိပ္ကို ေခါင္းအံုးလုပ္ရန္ ခ်ထားလိုက္၏။ ေလကြယ္ရာဖက္တြင္ ေနရာယူမိလ်က္သား ျဖစ္ေနသျဖင့္ အေအးဒဏ္ကို ထင္သေလာက္ မခံစားရပဲ ညအိပ္ႏိူင္ေကာင္းရဲ ့ဟု ေတြးမိ၏။ ေက်ာက္တံုးၾကားမွလည္း ေခါင္းျပဴၿပီး မၾကည့္မိ ေစရန္ သတိ ထားေနရ၏။ ေလတခ်က္အေ၀့တြင္ ခႏၶာကိုယ္ယိမ္းယိုင္ၿပီး ေတာင္ေအာက္သို ့က်သြားမလားဟု ထင္မိ၏။
အိပ္ယါထိုင္ခင္း ျပင္ဆင္ၿပီးသည္ႏွင့္တၿပိဳင္နက္ ေက်ာက္တံုးႀကီးေပၚ လက္တင္ကာ ေတာင္ေျခရင္းဆီ လွမ္းၾကည့္မိ သည္။ ဘာကိုမွ် မျမင္ရႏိူင္ေတာ့။ တေလာကလံုး ေမွာင္အတိဖံုးခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ထိုခါၾကမွ ေတာင္ေအာက္ ရုခင္းကို ျမင္ခ်င္သည့္ စိတ္က ျပင္းျပလာခဲ့၏။ ဗိုက္ထဲတြင္ ဘာအစာမွ် မရိွသျဖင့္လည္း ဆါေလာင္လာခဲ့၏။ ေရဗူးကိုယူကာ ေရေသာက္၏။ မနက္ခင္း တုန္းက “ ထီးေတာ္ခီး ” ရြာထဲ၀င္ခဲ့စဥ္၊ စားစရာ မုန္ ့ထုပ္တထုပ္ေလာက္ ၀ယ္ခဲ့ရလ်င္ အေကာင္းသားဟု ေတာင့္တမိ၏။
က်ေနာ့္အထက္က ေခ်ာင္းဆိုးသံၾကားရ၏။ ေတာင္ေျခကဟု ထင္ရသည့္ေနရာဆီက ကၽြဲခေလာက္၊ ႏြားခေလာက္သံ ၾကားရသလို ရိွ၏။ ခန္ ့မွန္းရခက္သည့္ အေ၀းတေနရာဆီက ေခြးေဟာင္သံသဲ့သဲ့ၾကားရ၏။ ေခြးေဟာင္သံသဲ့သဲ့မွာ မနက္တုန္းက က်ေနာ္တို ့ျဖတ္သန္းလာခဲ့ရာ “ ထီးေတာ္ခီး ” ရြာကေလးဆီက ျဖစ္မည္ဟု ေတြးမိသည္။
သည္ကေန ့ေတာ့ ဖါးအံၿမိဳ ့နယ္ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအရံုး ဥကၠဌ “ ပဒိုသာထူးေက်ာ္ ” (ယခု ၊ ဒီ-ေက-ဘီ-ေအ- ဥကၠဌ ) ႏွင့္ ေတြ ့ဆံုခြင့္ ရႏူိင္ေတာ့မည္မဟုတ္ဟု ေတြးမိသည္။ ေန ့လည္ပိုင္းက၊ “ ဥကၠဌႀကီး ပဒုိသာထူးေက်ာ္ ” ထံက လာေခၚ မည့္ လမ္းျပကိုေစာင့္ေနစဥ္ “ ပဒိုလာဘ ” ၏ လမ္းေလွ်ာက္စကားေျပာစက္ထဲ သတင္း၀င္လာခဲ့၏။ က်ေနာ္တို ့ေရာက္ရိွေနရာ မိဆိုင္းေက်ာက္ေတာင္ႀကီးႏွင့္ မနီးမေ၀းတြင္ရိွသည့္ “ ထီးေတာ္ခီး ” ရြာထဲတြင္ နအဖစစ္သားမ်ား ေရာက္လာေနသည့္ သတင္းျဖစ္၏။ ထို ့ေၾကာင့္ “ ပဒိုလာဘ ” ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ျဖင့္ က်ေနာ္တို ့လူသိုက္ ေတာင္ေပၚတက္ခဲ့ၾကရသျဖင့္ ဥကၠဌႀကီး “ ပဒိုသာ ထူးေက်ာ္ ” ႏွင့္ က်ေနာ္တို ့ အဆက္အသြယ္ျပတ္ခဲ့ရ၏။ မနက္ျဖန္တြင္ေတာ့ ရန္သူ ့သတင္းကို နားစြင့္ကာ “ ပဒိုသာထူးေက်ာ္ ” ႏွင့္ သြားေရာက္ေတြ ့ဆံုႏိူင္ေကာင္းရဲ ့ဟု စဥ္းစားမိေလသည္။
ညဥ့္နက္လာေတာ့ ေက်ာက္တံုး၊ ေက်ာက္စြန္းမ်ားကို ေလတိုးသည့္အသံ အတိုင္းသါး ၾကားရသည္။ အေမွာင္ထုႀကီးကို ေမါ့ၾကည့္ရင္းက ပင္ပမ္းႏြမ္းနယ္စြာ က်ေနာ္အိပ္ေပ်ာ္သြားခဲ့သည္။

(ဂ)
သန္းေခါင္ေက်ာ္အခ်ိန္တြင္ ခ်မ္းလြန္းသျဖင့္ က်ေနာ္အိပ္ေပ်ာ္ရာက ႏူိးလာခဲ့သည္။ အိပ္ယါက ႏိူးလာကတည္းက ျပန္ၿပီး အိပ္ခ်င္စိတ္မရိွေတာ့။ က်ေနာ့္စိတ္ထဲ တစံုတခုကို ေတာင့္တမိေနျပန္သည္။ က်ေနာ္တို ့ပုန္းေအာင္းအိပ္စက္ရာဖက္မွာ ေက်ာက္ ေတာင္ႀကီး၏ အေရွ ့ဖက္ျခမ္းတြင္ ရိွပါေစဟုလည္း ဆုေတာင္းမိ၏။ အကယ္၍မ်ား က်ေနာ္ဆုေတာင္းသလိုျဖစ္ခဲ့ပါက ေနထြက္ လာသည့္ ျမင္ကြင္းကို က်ေနာ္ေတြ ့ရမည္ျဖစ္သည္။
ေက်ာက္တံုးႀကီး၏ေဘးတြင္ရပ္ကာ ေတာင္ေအာက္ဖက္တေနရာကို က်ေနာ္ၾကည့္ေနမိသည္။ အခ်ိန္မ်ားကုန္ခဲလြန္း လွ၏။ အေမွာင္ထုႀကီးထဲတြင္ ဘာကိုမွ်မျမင္ရ။ က်ေနာ့္နားထဲတြင္ ေလတိုးသံတရႊီရႊီမွ်အပ တျခားမည္သည့္အသံကိုမွ် မၾကားရ။ ေနထြက္ရာဖက္ကို မွန္းဆၿပီးရပ္ၾကည့္ေနစဥ္ ၿဗိတိသွ်စာေရးဆရာႀကီး “ ဆမ္းမားဆက္မြန္ ” ၏ စကားတခြန္းကို စဥ္းစားမိျပန္ သည္။ သူက “ ႏွစ္ေပါင္း (၅၀)လံုးလံုး ေနထြက္တာကို ေစါင့္ၾကည့္တဲ့အလုပ္ကို တခါမွ လက္မလြတ္ခဲ့ေသးဘူး ” ဟု ေျပာခဲ့၏။
ရုတ္တရက္ဆိုသလို အနီေရာင္မ်ဥ္းေၾကာင္းတခုကို က်ေနာ္ျမင္လိုက္ရ၏။ ျမင္လိုက္ရသည္အထင္ႏွင့္ ေရွ ့ကိုအားစိုက္ၿပီး ၾကည့္သည္။ ဘာကိုမွ်မျမင္ရ။ စိတ္ထဲကထင္လို ့ ျမင္လို္က္တာပဲျဖစ္မည္ဟု ယူဆမိစဥ္ အနီေရာင္မ်ဥ္းေၾကာင္းတခုကို ထင္ထင္ ရွားရွား ျမင္လိုက္ရ၏။ အနီေရာင္မ်ဥ္းေၾကာင္း၏ေအာက္တြင္ ခဲသားေရာင္မ်ဥ္းေၾကာင္းတခု။ ထို ့ေနာက္ အနီေရာင္မ်ဥ္းေၾကာင္း သည္ အနီေရာင္ဖဲျပားတခုအထိႀကီးမားလာခဲ့ၿပီး က်ေနာ့္ေရွ ့တြင္ ခဲသားပုတ္ပုတ္တိမ္သားမ်ား ေရာက္လာခဲ့ေလသည္။
အနီေရာင္ ဖဲႀကိဳး၏ေနာက္ဖက္တြင္ ေတာ္လွန္ေရးဌါနခ်ဳပ္ “ မာနယ္ပေလာ ” ရိွေနလိမ့္မည္ကို က်ေနာ္သိေနသည္။ ေဒါန ေတာင္တန္းႀကီး၏ ေအာက္တေနရာ၌ “ ျမစ္မင္းသံလြင္ ” သည္ လဲေလ်ာင္းလ်က္ရိွေနလိမ့္မည္။
ေမါ့ၾကည့္ရင္းမွာပင္ အနီေရာင္မွာ ျဖဴေဖ်ာ့လာခဲ့ကာ၊ အျဖဴေရာင္မ်ား အားေကာင္းလာခဲ့၏။ အနီေရာင္ျပျပ အျဖဴေရာင္ ေတာက္ေတာက္တိမ္ေတြကို ေတြ ့လာရ၏။ မထင္မွတ္သည့္အခ်ိန္မွာပင္ က်ေနာ့္ေရွ ့တြင္ အလြန္မတန္ႀကီးမားသည့္ သဘာ၀ ပန္းခ်ီကားႀကီးတခ်ပ္ေရာက္လာခဲ့၏။ ေတာင္ေျခဆီမွ လြင့္ပ်ံတက္လာသည့္ အိပ္တန္းဆင္းငွက္သံမ်ားကို ၾကားလာရ၏။
က်ေနာ္သည္ ေနထြက္ျခင္းကို ေစါင့္ၾကည့္ရန္၀ါသနာထံု၏။ ေနထြက္လာသည့္ ျမင္ကြင္းကို အႀကိမ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေစါင့္ ၾကည့္ခဲ့ဖူး၏။ သို ့ေသာ္ ေျမျပန္ ့တြင္ေမြး၊ ေျမျပန္ ့တြင္သာ ႀကီးျပင္းလာခဲ့သူ က်ေနာ့္အဖို ့၊ ေျမျပန္ ့ေပၚကတဆင့္ ေနထြက္ျခင္း ကိုသာ ေစါင့္ၾကည့္ခဲ့ဖူး၏။ ေျမျပန္ ့ေပၚကတဆင့္ ေနထြက္ျခင္းကို ေစါင့္ၾကည့္ရသည့္ရသကိုသာ ခံစားဖူး၏။ ယၡဳအခါတြင္မူ ေတာင္ ထိပ္တေနရာမွတဆင့္ ေနထြက္ျခင္းကို က်ေနာ္ေစါင့္ၾကည့္ခြင့္ႀကံဳခဲၿပီ။ ေတာင္ထိပ္ေပၚက တဆင့္ေနထြက္ျခင္းကို ေစါင့္ၾကည့္ရ သည့္ “ ရသ ” ကုိ ခံစားဖူးၿပီ။ အလြန္မတန္ ဆန္းျပားနက္နဲလွသည့္ ရသအသစ္တမ်ဳိးကို က်ေနာ္ရလို္က္၏။
ေက်ာက္တံုးႀကီး၏ေဘးတြင္ရပ္ကာ မိဆိုင္းေက်ာက္ေတာင္ႀကီး၏ ေအာက္ဖက္ျမင္ကြင္းက်ယ္ႀကီးကို ငံု ့ၾကည့္ကာ၊ အလြန္မတန္ လွပခမ္းနားလွသည့္ သဘာ၀ပန္းခ်ီကားႀကီးကို က်ေနာ္ ခ်စ္မက္ေနမိေလသည္။ ။


ၿငိမ္းေ၀

ႀကိဳးႀကာ၀ါတို႔ ဘယ္ဆီပ်ံေလသည္မသိ

၁။
၁၉၇၅- ခုႏွစ္၊ ပဲခူး...၊
ကိုစန္းေမာင္ (ယခု တရားရုံးခ်ဳပ္ေရွ႕ေန၊ ပဲခူး)ႏွင့္ က်ေနာ္၊ “ ေမာင္စီတုန္း”ရဲ႕ကဗ်ာတခ်ဳိ႕ကို ဘာ သာျပန္ထုတ္ေ၀ဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ၾကဖူးတယ္။ ကဗ်ာအားလံုးကို ဒိုင္ခံဘာသာျပန္သူက ကိုစန္းေမာင္ပါ။ က်ေနာ္ က ကဗ်ာေတြ ဘာသာျပန္ဖို႔ ေနေနသာသာ၊ ေကာင္းေကာင္းေတာင္မွမဖတ္တတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သူဘာ သာျပန္ၿပီးသမွ် ကဗ်ာေတြကို မူရင္းနဲ႔တိုက္ၾကည့္ၿပီး သူေရႊးခ်ယ္ထားတဲ့စကားလံုးေတြထက္ပိုၿပီး ထိေရာက္ ေကာင္းမြန္မယ္ထင္ရတဲ့စကားလံုးေတြကို က်ေနာ္က ေရႊးေပးရတယ္။ သူနဲ႔က်ေနာ္တိုင္ပင္ၿပီးမွ အေခ်ာသတ္ တယ္။ ဒီတုန္းက စုေစာင္းရရွိနိင္သေလာက္“ေမာ့္”ကဗ်ာ(၃၂)ပုဒ္။


ဘာသာျပန္ၿပီးသမွ်၊“ေမာ့္”ကဗ်ာစာမူဖိုင္ကို က်ေနာ္နဲ႔ကိုစန္းေမာင္က စိနသံရုံးကိုယူသြားၾကတယ္။ သံရုံးကယဥ္ေက်းမူ တာ၀န္ခံအမ်ိဳးသမိးနဲ႔ ေတြ႔ရတယ္။ က်ေနာ္တို႔က “ေမာ့္” ကဗ်ာဘာသာျပန္ေတြကို ထုတ္ေ၀ခ်င္တဲ့အေၾကာင္း၊ ျဖစ္ႏုိင္ရင္သံရုံးက ပိုက္ဆံထုတ္ေပးဖို႔၊ အဂၤလိပ္လိုက တဆင့္ ျမန္မာဘာသာျပန္ထားတဲ့ ကဗ်ာေတြကို မူရင္းတရုတ္ဘာသာနဲ႔ ကိုက္ညိွ စီစစ္ေပးဖို႔ ေဆြးေႏြးၾကည့္တယ္။ သူကသံတမန္ပီသပါတယ္။ ပထမအခ်က္...၊ သံရုံးကပိုက္ဆံထုတ္မ ေပးႏုိင္တဲ့အေၾကာင္း၊ ဒုတိယ... ၊ တရုတ္ျပည္မွာဥကၠ႒ႀကီး“ေမာ္”ရဲ႕ကဗ်ာေတြကို ဗဟိုေကာ္မတီရဲ႕ခြင့္ ျပဳခ်က္ရမွသာ ထုတ္ေ၀ခြင့္ရွိၿပီး ဥကၠ႒ႀကီး“ေမာ္”ရဲကဗ်ာေတြကို သူ႕အေနနဲ႔စီစစ္ေပးႏုိင္စြမ္းမရိွေၾကာင္း ရွင္းျပပါတယ္။ ဒီတုန္းက သံရုံးသြားတဲ့ကိစၥ၊ ယဥ္ေက်းမူေကာင္စစ္၀န္နဲ႔ေတြ႕တဲ႔ကိစၥေတြ အာလံုးကို ကဗ်ာဆရာ “ ေအာင္ဇင္မင္း”က၊ လိုက္ပို႔စီစဥ္ေပးခဲ့တာပါ။ က်ေနာ္တို႔လည္း တပ္ေခါက္ျပန္ခဲ့ရပါတယ္။ သည့္ေနာက္ပိုင္း မွာေတာ့ က်ေနာ္တို႔အားလံုး ဟိုလြင့္ ဒီလြင့္...။
တခါတရံ ပဲခူးမွာကိုစန္းေမာင္နဲ႔ျပန္ဆံုတဲ့အခါ “ေမာ့္” ကဗ်ာ ဘာသာျပန္စာမူေတြကိစၥေမးၾကည့္ တယ္။ သူက ဘာသာျပန္စာမူေတြကို ကဗ်ာဆရာ “မံုရြာေအာင္ရွင္”ဆီမွာေပးထားတဲ့အေၾကာင္း၊ ကိုေအာင္ရွင္က ဘာသာျပန္ထားတာေတြ ၀ိုင္းကူၿပီ စီစစ္တာမ်ဳိး၊ ထုတ္ေ၀သူရွာေပးတာမ်ဳိး၊ လုပ္ေပးေနေၾကာင္း ေျပာျပ ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းၾကေတာ့၊ `ေမာ့္´ ကဗ်ာဘာသာျပန္စာမူတခုလံုး၊ မေတာ္တဆေပ်ာက္ဆံုးသြားရေၾကာင္ သိခဲ့ရပါတယ္။
၂။
က်ေနာ့္အသက္(၂၀)၀န္းက်င္က၊ “ေမာ္စီတုန္း”ရဲ႕အရိပ္ေအာက္မွာ အိပ္ေပ်ာ္ခဲ့ဖူးတယ္။ အထူးသ ျဖင့္ သူ႔ရဲ႕“ပဋိပကၡႏွင့္ လက္ေတြ႕က်မ္း” ႏွစ္ေစာင္ကိုအာဂံုေဆာင္ၿပီး အျပင္မွာလက္ေတြ႕လုပ္ၾကည့္တာမ်ဳိးရိွ တယ္။ သူ႕ရဲ႕“တရုတ္ျပည္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြင္းက လူတန္းစားလကၡဏာ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာခ်က္” စာအုပ္ကို ဖတ္ၿပီး ပဲခူးၿမိဳ႕မွာရုိတဲ့ ကိုယ့္ပတ္၀န္းက လူေတြကို လူတန္းစားလကၡဏာသတ္မွတ္တာမ်ဳိး၊“ေပါင္း၊ တြဲ၊ တိုက္” ကိစၥေတြလုပ္တာပဲ။ က်ေနာ္တို႔က `ေမာ္´ေျပာတဲ့ အလုပ္လမ္းညႊန္ဆိုတာကို ေဘးဖယ္ၿပီး ပံုစံခြက္ ထဲ၀င္ထိုင္ခဲ့ၾကတာ။ သည့္ေနာက္ပိုင္းၾကေတာ့ ကိုယ့္ကိုကိုယ္၊ “ႏိုင္ငံေရးလုပ္မလား၊ စာေရးမလား” ဆိုတဲ့ေမးခြန္းကို ျပန္ေမးျပန္ေျဖလုပ္ၿပိး “ယင္းအန္းစာေပေဆြးေႏြးပြဲစာတမ္း”ကိုပဲ မဲ တင္းခဲ့တာ၊ ယဥ္ေက်းမူ ေတာ္လွန္ေရးကာလအထိပဲဆိုပါေတာ့။ အဲဒီ “ကာလတိုအမွား”ၿပီးတဲ့အခါက်မွ အိပ္ေပ်ာ္ရာက က်ေနာ္ႏိုး လာခဲ့တာပါ။ က်ေနာ့္ရဲ႕ရီေနဆန္းေပါ့။
ဒီလိုျဖစ္လိုက္ေပမယ့္`ေမာ့္´ကဗ်ာတခ်ိဳ႕က က်ေနာ္နဲ႔အတူ ပါလာခဲ့တယ္။ အထူးသျဖင့္ သူ႔ရဲ႕ “ႏွင္း”ကဗ်ာ၊ “လီရွဴယီသို႔ ျပန္စာ”ကဗ်ာ။ ဒီကဗ်ာ(၂)ပုဒ္ထဲက၊ “ေတာင္ကုန္း၊ ေတာင္ကမူေတြအားလံုး၊ အျဖဴေရာင္ဖေယာင္းဆင္ရုပ္ကေလးမ်ားႏွယ္သာ” ဆိုတဲ့စာသား၊ “က်ေနာ့္မွာ ဂုဏ္ယူဖြယ္ေပၚပလာပင္ကို ဆံုးရႈံးလိုက္ရၿပီး၊ ခင္ဗ်ားမွာၾကေတာ့ ခင္ဗ်ားရဲ႕မိုးမခပင္ကို ဆံုးရႈံးလိုက္ရ”ဆိုတဲ့ ကဗ်ာစာသားေတြကို က်ေနာ္ ဘယ္ေတာ့မွ မေမ့ဘူး။ ပထမစာေၾကာင္းက၊ ျမဴေတြႏွင္းေတြဖံုးေန တဲ့ အနိမ့္ပိုင္းေတာင္ကုန္းေတြကို အလြန္ျမင့္တဲ့ေတာင္ထိပ္ေပၚကတဆင့္ ဆီးၿပီးျမင္ရတဲ့ျမင္ကြင္းကို ဖေယာင္းဆင္ေလးေတြနဲ႔ တင္စား ထားတာ။ ေနာက္စာေၾကာင္းကေတာ့`ေမာ္´က သူ႔ဇနီးကို “ေပၚပလာပင္”၊ သူ႔မိတ္ေဆြရဲ႕ဇနီးက်ေတာ့ “မိုးမခပင္” နဲ႕တင္စားထားတာ။ ဇနီးဆံုးပါးသြားတဲ့ သူ႔မိတ္ေဆြအတြက္ေရးတဲ့ ကဗ်ာပါ။
သူ႔ကိုေတာ္လွန္ေရးစစ္သူႀကီးလည္းျဖစ္၊ တရုတ္ေတြးေခၚရွင္ႀကီးလည္းျဖစ္လို႔ ၀ိုင္ၿပီးအမႊန္းတင္ၾက ရင္းက၊ သူ႔ကဗ်ာေတြကိုလည္းလြန္လြန္ကဲကဲ၊ အကဲျဖတ္တာမ်ိဳးရိွတတ္ပါတယ္။ က်ေနာ္ကေတာ့ သူ႔ကဗ်ာ ေတြထဲက ကဗ်ာဓာတ္ရိွတယ္လို႔ထင္ရတဲ့ကဗ်ာတခ်ိဳ႕ကိုပဲ ရင္ထဲထည့္ခဲ့မိတာ။ အခုက်ေနာ္ႏွစ္သက္တဲ့ `ေမာ့္´ကဗ်ာတပုဒ္ကို မိတ္ဆက္ေပးလိုက္ပါတယ္။

ႀကိဳးၾကာ၀ါ

ျဖစ္ကိုးစင္းက
ေျမျပန္႔ကိုျဖတ္၊ ေကြ႔ကာ၀ိုက္ကာစီးဆင္းလာ
အေမွာင္ထုက
ေတာင္နဲ႔ေျမာက္ကန္႔လန္႔ျဖတ္ၿပီး
သိပ္သည္းသထက္သိပ္သည္းလာ၊
မိုးႏွင္းျမဴေတြအံု႔ဆိုင္း၊ မႈန္မိႈင္းေ၀၀ါး
“လိပ္”နဲ႕“ေႄမြ”က
ျဖစ္မဟာကိုပိတ္ဆို႔ထားလိုက္ၾကေပါ့။
ႀကိဳးၾကာ၀ါတို႔ ပ်ံသန္းၾကေလၿပီ
ဘယ္ဆီပ်ံေလသလဲဆိုတာ ဘယ္သူမ်ားသိပ၊
ေဟာဒီ ေမွ်ာ္စင္တခုပဲ
မၾကာခဏအလည္ေရာက္လာတတ္တဲ့
ခရီးသည္ေတြအတြက္ က်န္ေနရစ္ခဲ့။
ငါ...
အရက္ခြက္ကိုေျမွာက္
တလိမ့္လိမ့္တက္လာေနတဲ့လိွဳင္းေတြဆီ
ေကာင္းခ်ီျပဳလိုက္ေတာ့
ငါ့ရင္ခုန္သံေတြ
လိွဳင္းေတြေလေတြနဲ႔အတူ ျမင့္တက္လာေနေပါ့။

“လိပ္”နဲ႔“ေျမြ”ဆိုတာက၊ လိပ္ေတာင္နဲ႔ ေျမြေတာင္တို႔ျဖစ္ပါတယ္။ “ေမာ့္” ကဗ်ာအမ်ားစုထဲမွာ၊ ေအာင္လံနီ၊ တပ္နီေတာ္၊ ရန္သူ၊ ေျမရွင္၊ ေသနတ္၊ အလုပ္သမား၊ လယ္သမား၊ ရဲေဘာ္ဆိုတဲ့စကားလံုးေတြ မပါတဲ့ကဗ်ာ ခပ္ရွားရွားပါ။ အဲဒီခပ္ရွားရွားထဲမွာ “ႀကိဳးၾကာ၀ါ” ကဗ်ာကတပုဒ္ အပါအ၀င္ေပါ့။ ဒီအထဲက “ႀကိဳးၾကာ၀ါတို႔ ပ်ံသန္းၾကေလၿပီ၊ ဘယ္ဆီပ်ံေလသလဲဆိုတာ ဘယ္သူမ်ားသိပါ့” ဆိုတဲ့စာသားက ကဗ်ာဓာတ္၊ ကဗ်ာေမွာ္အျပည့္။ ေတြးယူမွရတယ္လို႔ဆိုရမွာပါ။ ဒါေပမယ့္ ေစ့ေစ့ေတြး၊ ေရးေရးေပၚဆိုတာေလာက္လည္း မခက္လွပါဘူး။ တပုဒ္လံုးၿခံဳၾကည့္ရင္ “ေမာ့္”ရဲ႕ေရာမႏၱိကကို ထင္ထင္ရွား ရွားေတြ႕ၾကရမွာပါ။
ကဗ်ာရဲ႕ေနာက္ဆံုးအပိုဒ္မွာ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀၀ ေက်ာ္က၊ တရွတ္ကဗ်ာဆရာ “လီပို”ေရးခဲ့ တဲ့ “အရက္ခြက္ကိုေျမွာက္ၿပီး လမင္းကိုဖိတ္ေခၚလိုက္ရဲ႕”ဆိုတဲ့ေရးဖြဲ႕ပံုမ်ိဳး `ေမာ့္´ကလည္း“အရက္ခြက္ကို ေျမွာက္တလိမ့္လိမ့္တက္လာေနတဲ့လိွဳင္းေတြဆီ ေကာင္းခ်ီးျပဳလိုက္ေတာ့”လို႕၊ ေရးတာေတြ႔ရတယ္ ရင္ခုန္သံနရီခ်င္း ကိုက္ညီ ေနတဲ့ေဘာပါပဲ။
“ေမာ္”က ျမင္းစီးရင္း၊ ျမင္းကုန္းႏွီးေပၚမွာ ကဗ်ာေရးတယ္။ ေက်ာက္ဂူထဲက ေက်ာက္တံုးစားပြဲေပၚ မွာ ကဗ်ာေရးတယ္။ ေရးၿပီးရင္လည္း ပံုႏိွပ္ေဖာ္ျပမယ္ဆိုတာမ်ိဳး၊ သိမ္းဆည္းထားတာမ်ိဳး မရွိတတ္ဘူး။ ရည္ညြန္းဖြဲ႔ဆိုသူကို ေပးလိုက္တာမ်ိဳး နီးစပ္ရာေပးလိုက္တာမ်ိဳးပဲရွိတယ္။ ေရးဖြဲ႕တဲ့ ပံုသ႑ာန္က တရုတ္ဂႏၱ၀င္ကဗ်ာပံုသ႑န္ပါ။ သူ႔ကဗ်ာေတြကိုေတာ္လွန္ေရးႀကီးၿပီးတဲ့အခါၾကမွ သိမ္းဆည္းထားသူေတြဆီ က၊ ေၾကညာၿပီး ျပန္စုယူရတာလို႕ ဆိုတယ္။ အခုအထိေတာ့ စုေစါင္းရမိသမွ်၊ ကဗ်ာပုဒ္ေရး(၄၀)ထက္ မေက်ာ္ေသးပါဘူး။
ေသခ်ာတာတခုကေတာ့၊`ေမာ္´ဟာ စစ္တိုက္ရင္း၊ အေတြးအေခၚကိစၥေတြေျဖရွင္းရင္း စိတ္ေမာလူ ေမာရွိတဲ့အခါ သတင္းတခ်ိဳ႕ၾကာရၿပီး စိတ္လက္လႈပ္ရွားရတဲ့အခါ သူ႔ရင္ထဲ ၿဖိဳးခနဲဖ်တ္ခနဲ ကဗ်ာစ်ာန္လင္း လက္တဲ့ အခိုက္မွာ ကဗ်ာေတြ ခ်ေရးခဲ့တဲ့သေဘာပါပဲ။ ေရးကတည္းက သူ႕စိတ္၊ သူ႔ခံစားခ်က္ကို စာရြက္ေပၚလႊဲခ် တင္ထားလိုက္တာကလြဲၿပီး စာေစာင္ မဂၢဇင္းေတြမွာ ပံုႏိွပ္ေဖာ္ျပဖို႕အထိ ရည္ရြယ္ခဲ့ဟန္ မတူပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ကလည္းသူ႔ကဗ်ာေတြကိုအကဲျဖတ္တဲ့အခါ သူ႔ရဲ႕ အဲဒီအေနအထားထက္ေက်ာ္ၿပီး ေတာ့ အကဲမျဖတ္သင့္ဘူးလို႔ဘဲ ယူဆမိပါတယ္။


ၿငိမ္းေ၀

အေျခခံပညာအထက္တန္း သင္ရိုးညြန္းတမ္းဆိုင္ရာ ျမန္မာကဗ်ာလက္ေ႐ြးစင္ ျပဌါန္းခ်က္ကို ျဖည့္စြက္အၾကံျပဳျခင္း စာတမ္း

စာတမ္းျပဳစု/ ဖတ္ၾကားတင္သြင္းသူ။ ။ ၿငိမ္းေ၀
စာတမ္းတင္သြင္းသည့္အခမ္းအနား။ ။ ပညာေရးႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲ
စာတမ္းတင္သြင္းသည့္ အခ်ိန္ ။ ။ နံနက္ပိုင္း
စာတမ္းတင္သြင္းသည့္ ေန႔ ။ ။၅.၁.၂၀၀၉
စာတမ္းတင္သြင္းသည့္ ေနရာ ။ ။ ထိုင္းျမန္မာနယ္စပ္တေနရာ


ေလးစားအပ္တဲ့ဘာသာရပ္အသီးသီးဆိုင္ရာပညာရွင္မ်ား ဆရာ- ဆရာမမ်ား ခင္ဗ်ား
ကၽြန္ေတာ္တင္သြင္းမယ့္ " အေျခခံပညာအထက္တန္းသင္ရိုးညႊန္းတမ္းဆိုင္ရာ ျမန္မာကဗ်ာ လက္ေရြးစင္ ျပဌါန္းခ်က္ကို ျဖည့္စြက္အၾကံျပဳျခင္း" စာတမ္းကို အပိုင္း( ၃ ) ပိုင္းခြဲၿပီး တင္သြင္းမွာျဖစ္ပါ တယ္။

အပိုင္း(၁) ျပဌါန္းထားရိွသည့္ ကဗ်ာမ်ားရဲ႕ ေနာက္ခံကာလ ပမာဏအေပၚ စမ္းစစ္ျခင္း
အေျခခံပညာအထက္တန္းအတြက္ ျပဌါန္းထားရွိတဲ့ ျမန္မာကဗ်ာ လက္ေရြးစင္စာအုပ္ရဲ႕ ကဗ်ာေတြ
ကို ေလ့လာတဲ့အခါ ေခတ္(၈)ေခတ္မွာ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြကို ေရြးခ်ယ္ျပဌါန္း ထား တာေတြ႔ရပါတယ္။ အတိအက်ေျပာရရင္ ပုဂံ၊ ပင္းယ၊ အင္း၀၊ ေတာင္ငူ၊ ေညာင္ရမ္း၊ ကုန္းေဘာင္ ၊ ကိုလိုနီေခတ္နဲ႔ လြတ္လပ္ေရးေခတ္ဦးဆိုတဲ့ ေခတ္(၈)ေခတ္မွာ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြထဲကမွ ေရြးခ်ယ္ျပဌါန္း ထားတာေတြ႔ရပါတယ္။ န၀မတန္း နဲ႔ ဒႆမတန္း ျပဌါန္းခ်က္စာအုပ္ေတြရဲ႔ အဖြင့္ကဗ်ာ(၂) ပုဒ္ဟာ ပုဂံေခတ္ဦးမွာ ေပၚထြန္းခဲ့တဲ့ကဗ်ာေတြျဖစ္ပါတယ္။ ျပဌါန္းခ်က္စာအုပ္ေတြရဲ႔ ေနာက္ဆံုးမွာ ေဖၚျပတဲ့ ကဗ်ာေတြကေတာ့ လြတ္လပ္ေရး ေခတ္ဦးမွာ ေပၚေပါက္တဲ့ ကဗ်ာ ေတြျဖစ္ပါတယ္။
ပုဂံေခတ္ဦးမွာ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ " ျမကန္ဘြဲ႕ကဗ်ာ" နဲ႔ ၊ " ေရႊႏွင့္ယိုးမွားပန္းစကား" ကဗ်ာ(၂) ပုဒ္ ဟာ ခရစ္သကၠရာစ္ (၁၀၀၀) ေက်ာ္၀န္းက်င္မွာ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာမ်ားျဖစ္ၿပီး ၊ ေနာက္ဆံုးေရြးခ်ယ္ေဖၚျပ တဲ့ " ဘ၀ႏွင့္အလွ" ကဗ်ာကေတာ့ လြတ္လပ္ေရးေခတ္ဦးွမွာ ေပၚခဲ့တဲ့ ကဗ်ာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုေရြးခ်ယ္ ျပဌါန္းထားတာကိုၾကည့္ရင္၊ အေျခခံပညာအထက္တန္းမွာ ျပဌါန္းထားရိွတဲ့ ျမန္မာကဗ်ာမ်ား ေနာက္ခံကာလ ပမာဏဟာ ႏွစ္ေပါင္း (၉၀၀) ေက်ာ္၀န္းက်င္ ရိွတာေတြ႔ရပါတယ္။ ဒီလို ရွည္လ်ားလွတဲ့ အခ်ိန္ကာလအတြင္း မွာ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြကလည္း အေၾကာင္းအရာမ်ဳိးစံု၊ ပုံသ႑ာန္ မ်ဳိးစံုရွိပါတယ္။ ဒီလို အတိုင္းအ တာ ပမာဏႀကီးမားမ်ားေျမာင္လွတဲ့ကဗ်ာေတြကို ေက်ာင္းသားေတြသင္ၾကားတဲ့အခါ၊ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔သိရွိ နားလည္သြားနိဳင္ဖို႔ရာ လံုေလာက္တဲ့ သင္ၾကားခ်ိန္မရွိႏိုဳင္ဘူးလို႔ ယူဆမိပါတယ္။ ေက်ာင္းသားေတြဟာ ႏွစ္ေပါင္း(၉၀၀)မွာ ေပၚထြန္းခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြအေပၚ တို႔ရုံထိရုံသာ သင္ၾကားလက္ခံႏိုဳင္မယ့္ သေဘာရိွပါတယ္။ တခါ...သင္ၾကားပို႔ခ်သူဆရာ၊ဆရာမမ်ား ဖက္ကၾကည့္ရင္လည္း ဘယ္ဆရာ၊ဆရာမ မဆို၊ ဒီေလာက္ ရွည္လ်ားမ်ားေျမာင္လွတဲ့ ကာလပမာဏနဲ႔ ကဗ်ာအမ်ဳိးမ်ဳိးအေပၚ ေစ့ေစ့ငုငု ေလ့လာထားရိွႏိုဳင္ဖို႔ဆိုတာ မလြယ္ပါဘူး။ လက္ရိွျပဌါန္းထားရွိတဲ့ ကဗ်ာေတြ အတြက္ သင္ၾကားမွဳအေထာက္အကူျပဳ နိဒါန္းစာနဲ႔ ခက္ဆစ္အဖြင့္ေလာက္နဲ႔လည္း ဆရာေတြ အဖို႔ မလံုေလာက္ပါဘူး။ ဒီေတာ့ကာ အဓိကထား ေရြးခ်ယ္သင့္တဲ့ေခတ္တခုခု အေပၚမူတည္ၿပီး အဲဒီေခတ္မွာေပၚတဲ့ ကဗ်ာမ်ားကိုသာ ေရြးခ်ယ္သတ္မွတ္ ျပဌါန္းျခင္းက၊ သင္ၾကားသူဆရာဆရာမနဲ႔ သင္ယူသူေက်ာင္းသားမ်ား ပိုမိုအက်ဳိးရိွထိေရာက္ႏိုဳင္ လိမ့္မယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။

အပိုင္း(၂)ျပဌါန္းထားရွိသည့္ ကဗ်ာလက္ေရြးစင္စာအုပ္ အမွာစာအေပၚစမ္းစစ္ျခင္း
လက္ရွိအေျခခံပညာအထက္တန္း၊ ျမန္မာကဗ်ာလက္ေရြးစင္စာအုပ္ အမွာစာမွာ " ကဗ်ာရဲ႕ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ိဆိုခ်က္" ပါရွိပါတယ္။ ဒီဖြင့္ဆိုခ်က္ဟာ လက္ရွိျမန္မာကဗ်ာနယ္ပယ္မွာ ေပၚထြန္းေနတဲ့ ၊ ကဗ်ာ အမ်ိဳးအစားအေပၚ အေျခခံၿပီးေျပာရရင္ အျငင္းပြားစရာအခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ အမွာစာပါ ဖြင့္ဆိုခ်က္က "ကဗ်ာဆိုသည္မွာ ခံစားမွဳရသေပၚလြင္ေအာင္ ကာရန္စည္းကမ္းႏွင့္ ဖြင့္ဆိုသီကုံးရေသာစာျဖစ္သည္" လို႔ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကဗ်ာ၀ါသနာရွင္မည္သူမဆို အလြယ္တကူသိရွိနိဳင္တဲ့ အခ်က္က၊ ဒီကေန႔ ဘယ္ မဂၢဇင္းမွာပဲၾကည့္ၾကည့္၊ ဘယ္္ကဗ်ာစာအုပ္မွာပဲၾကည့္ၾကည့္ ဘယ္ကဗ်ာမဆို ကာရန္စည္းကမ္းနဲ႔ညီ ေအာင္ဖြဲ႔တဲ့ကဗ်ာ တပုဒ္မွမရွိေတာ့တာေတြ႔ရပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ေျပာရရင္ ကာရန္စည္းကမ္းဆိုတာကို ဒီကေန႔ ကဗ်ာေတြက စြန္႔လႊတ္လိုက္ၿပီျဖစ္ပါတယ္။ သည့္ထက္ပိုၿပီးတိုးၿပီး ေျပာရရင္ ကာရန္မပါတဲ့ ကဗ်ာအမ်ဳိးအစားေခတ္ကို ေရာက္ေနၿပီလို႔ေတာင္မွေျပာနိဳင္ပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမ်ဳိးမွာ၊ စာသင္သားေက်ာင္းသားတေယာက္က၊ မဂၢဇင္းေတြမွာပါေနတဲ့ ဒီကေန႔ကဗ်ာေတြကို ျပဌါန္းခ်က္မွာပါတဲ့ ကဗ်ာအဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္နဲ႔ မကိုက္ညီတဲ့အတြက္၊ ဆရာေတြကို ေစါဒကတက္တယ္ဆိုရင္၊ ျပဌါန္းခ်က္ပါအမွာစာအေပၚမွာသာ ရပ္တည္ေျဖရွင္းရမယ့္ ဆရာ၊ဆရာမမ်ားအတြက္ အခက္အခဲရွိနိဳင္တာကိုေတြ႔ရပါတယ္။

အပိုင္း(၃) ေခတ္ေပၚကဗ်ာကို ထည့္သြင္းျပဌါန္းသင့္ေၾကာင္းအၾကံျပဳခ်က္
ျမန္မာနိဳင္ငံမွာ ေခတ္ေပၚကဗ်ာေပၚေပါက္လာခဲ့တာ၊ႏွစ္ေပါင္း(၃၀)၀န္းက်င္ရွိၿပီလို႔ ယူ ဆနိဳင္ပါတယ္။ လြတ္လပ္ၿပီးတရားမွ်တတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ ပညာရွင္မ်ား သုေတသနျပဳခြင့္ရမယ္ဆိုရင္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာဟာ (၁၉၇၀) ခုႏွစ္ တ၀ိုက္မွာ စတင္သေႏြတည္ခ့ဲတယ္လို႔ သတ္မွတ္ ယုူဆရပါလိမ့္မယ္။
ေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အေၾကာင္းအရာ ေနာက္ခံဟာ ၊ သူ႕အရင္က ေပၚခဲ့တဲ့ကဗ်ာေတြရဲ႕အေၾကာင္း အရာ ေနာက္ခံထက္ ပိုၿပီးက်ယ္ပါတယ္။ အတတ္ပညာပိုင္းလို႔ေခၚတဲ့ ပံုသ႑ာန္ ပိုင္းမွာလည္း ပိုၿပီး႐ွဳပ္ေထြး သိမ္ေမြ႔ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ ေ႔ရွကလူရဲ႕ ပခံုးေပၚတက္ၿပီးၾကည့္ခြင့္ရလို႔ ပိုၿပီးေ၀းတဲ့ မိုးကုတ္စက္၀ိုင္းကို လွမ္းျမင္ရတဲ့သေဘာဆိုရင္လည္းမမွားပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အဓိက အဂၤါရပ္ေတြထဲမွာ "ေခတ္ၿပိဳင္လူထုရဲ႕ရင္ခုန္သံ" ကိုေဖၚက်ဴးတာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ လကၡဏာကေတာ့ သူ႕အရင္က ေပၚခဲ့တဲ့ကဗ်ာေတြရဲ႕ အဂၤါရပ္ထက္ပိုၿပီး ထူးျခားတဲ့အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ အားလံုးသိရွိေတာ္မူၾကတဲ့အတိုင္း ဒီကေန႔ ျမန္မာလူထုရဲ႕ ရင္ခုန္သံကို နားေထာင္ၾကည့္ရင္၊ နားေထာင္ၾကည့္တတ္မယ္ဆိုရင္ မြန္းၾကပ္ပိတ္ေလွာင္ထားမွဳေတြကို မခံမရပ္နိဳင္လို႔ ျဖစ္ရတဲ့ ရင္ခုန္သံပဲ ဆိုတာ အေသအခ်ာပါပဲ။ ဒီကေန႔ ေခတ္လူထုရဲ႕ ရင္ခုန္သံကို ေခတ္ေပၚကဗ်ာေတြထဲကလြဲၿပီး ဘယ္ေခတ္ရဲ႕ကဗ်ာေတြထဲမွာမွ ရွာလို႔မေတြ႔နိဳင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ဒီကေန႕ေခတ္ လူငယ္ေတြကို၊ သူတို႔ပခံုးေပၚမွာရိွတဲ့ ေခတ္ရဲ႕တာ၀န္ တာထမ္းေတြကို ေက်ပြန္ေအာင္ထမ္းရြက္သြားနိဳင္ဖို႔ဆိုရင္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာ တခ်ဳိ႕ဟာ၊ အေထာက္အကူ
ျဖစ္ေစလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္ယံုၾကည္မိပါတယ္။
က်ြန္ေတာ္အထက္မွာတင္ျပခဲ့တာရွိပါတယ္၊ ေခတ္ေပၚကဗ်ာဆိုတာ ေခတ္ၿပိဳင္လူထုရဲ႔ ရင္ခုန္သံကို ေဖၚက်ဴးတာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့စကားဟာ မွန္ပါတယ္၊ ဒီကေန႔ေခတ္လူထုရဲ႔ရင္ခုန္သံကို ဟိုတေန႔က ကဗ်ာပံု သဏၭန္နဲ႔ ေဖၚျပရင္ လူႀကီးတေယာက္ကို ကေလးအဂၤာ်ိ၀တ္ေပးသလိုျဖစ္တာမို႔ ဒီကေန႔လူထု(၀ါ) လူႀကီးတေယာက္ရဲ႔ ခႏၡာကိုယ္နဲ႔ကိုက္ညီလိုက္ဖက္မယ့္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာပုံသဏၭန္သစ္ကို ဖန္တီးလာခဲ့ၾကရပါ တယ္။ တာရန္စည္းကမ္းကို စြန္႔လႊတ္လိုက္ျခင္းဆိုတဲ့ အတတ္ပညာသစ္တခုဟာ ေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ လကၡဏာေတြထဲက တခုျဖစ္ပါတယ္။
ခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႔အေၾကာင္းအရာေနာက္ခံဟာယၡင္အခါတုန္းကရွိခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြရဲ႕အေၾကာင္းအ ရာေနာက္ခံထက္ပိုၿပီး က်ယ္ပါတယ္။အေရာင္စံုပါတယ္။အနဳစိပ္ပါတယ္။ ညႊတ္ေျပာင္းၿပီး ျပဳလြယ္ေျပာင္း လြယ္္ပါတယ္။တနည္းအားျဖင့္ေျပာရရင္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းတခုရဲ႔ဖြဲ႔စည္းတည္ေဆာက္မွဳပံုသဏၭာန္္နဲ႔လိုက္ဖက္ညီဖို႔ ၾကိဳး စားလာတဲ့သေဘာပါပဲ။
လူ႔အဖြဲ႕အစည္းတခုမွာ၊ လူမ်ိဳး၊ဘာသာ၊ယဥ္ေက်းမူဓေလ့ထံုးစံ၊ အသားအေရာင္၊ ေနရာေဒသ မတူ ၾကတဲ့လူအုပ္စုမ်ား စုေပါင္းဖြဲ႔စည္း ထားတာျဖစ္တဲ့အတြက္၊ ေခတ္ေပၚကဗ်ာဟာလည္း မတူကြဲျပားျခားနား ျခင္းဟာ အလွတရားအျဖစ္လက္ခံ လာခဲ့တဲ့သေဘာပါပဲ။ လူ႔ဘ၀ရဲ႔ေရာင္စံုပြဲေတာ္ဆိုတာ ေခတ္ေပၚကဗ်ာထဲ
မွာရိွ ပါတယ္။ မတူကြဲျပားျခားနားသူခ်င္းၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တဲြေနထိုင္ျခင္းဆိုတဲ့ ယဥ္ေက်းမူဗဟု၀ါဒ ဟာ ေခတ္ေပၚ ကဗ်ာရဲ႔ေမာင္းႏွင္ေရးအားျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ပ့ဲကိုင္လမ္းညႊန္သေဘာတရားျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။
မတူကြဲျပားျခားနားမွဳကို အသိအမွတ္မျပဳ၊အျပန္အလွန္ေလးစားျခင္းမရွိ၊တေသြးတေရာင္တမ်ဳိး တစားထဲ အတင္းအဓမၼသြတ္သြင္းဖို႔ၾကိဳးစားတဲ့“ဧက၀ါဒ” ဟာ ဒီကေန႔ က်ြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာလူ႕အဖြဲ႔အ စည္းအေပၚဖိနင္းထားဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီ၀ါဒဟာ ပုဂၢလဓိဌါန္သေဘာျဖစ္တာမို႔ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း တခုအတြက္ အလြန္အႏၱရယ္ၾကီးတဲ့ ၀ါဒဆိုးတခုျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္မို႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ႕လူ႕အဖြဲ႔အစည္းကို “ဧက၀ါဒ” ေအာက္က ဆြဲထုတ္နိဳင္ဖို႔ဆိုရင္ ဗဟု၀ါဒ ပညာေရးကို တည္ေဆာက္ၾကရမွာပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဗဟု၀ါဒ ပညာေရးနဲ႔ၾကီးျပင္းလာတဲ့လူငယ္ေတြဟာ က်ေနာ္တို႔ရဲ႔ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းကို ဧက၀ါဒ လက္ေအာက္ျပန္ေရာက္ မသြားရေအာင္ အာမခံပါလိမ့္မယ္။ ဗဟုရာစ္စနစ္နဲ႔ဖြဲ႔စည္းတဲ့ လူ႔သမဂၢတခုဟာ ဧကရာစ္စနစ္နဲ႔ဖြဲ႔စည္းတဲ့ လူ႔သမဂၢထက္သာတယ္ဆိုတာကို လက္ခံလာၾကပါလိမ့္မယ္။
လက္ရိွကၽြန္ေတာ္တို႔ တမ်ဳိးသားလံုးရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းေနၾကရတဲ့ အာဏာရွင္စနစ္ ဖ်က္သိမ္းေရး ဒီမိုကေရစီပညာေပးေရးလုပ္ငန္းေတြဟာ အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ျပည္တြင္းမွာ လုပ္ခြင့္မရနိဳင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔တမ်ဳိးသားလံုး အာဏာရွင္စနစ္ လက္ေအာက္မွာ ေနခဲ့ထိုင္ခဲ့ရတာေတာ့ ႏွစ္ေပါင္း(၅၀)နီးပါး ရွိလာေနပါၿပီ။ ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခု ထက္၀က္္က်ဳိးေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ျပည္တြင္းမွာလုပ္နိဳင္စြမ္း မရွိတဲ့အလုပ္ကို ျပည္ပမွာ စတင္လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဟာ လုပ္လို႔ရတဲ့ေနရာကစၿပီး လုပ္ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္ပမွာစတင္လုပ္ကိုင္လို႔ ရရိွနိဳင္တဲ့ အခုလိုအေျခအေနနဲ႔ အခ်ိန္အခါမ်ဳိးမွာ၊ ေခတ္ေပၚကဗ်ာကိုလည္း ျဖည့္စြက္ျပဌါန္းသင့္ေၾကာင္းတင္ျပခ်င္ပါ တယ္။
ဒါေၾကာင့္မို႔ ေခတ္ေပၚကဗ်ာတခ်ဳိ႕ကို ပညာရွင္မ်ား စုစည္းေရြးခ်ယ္ၿပီး ျဖည့္စြက္ ျပဌါန္းသင့္ ေၾကာင္း တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ တက္ေရာက္နာၾကားသူမ်ား ပိုမိုသိရွိစဥ္းစားနိဳင္ဖို႔အတြက္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာတပုဒ္ ကို ကၽြန္ေတာ္ေရြးခ်ယ္တင္ျပလိုက္ပါတယ္။ ၀န္ခံရမွာတစ္စုေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဒီကဗ်ာဟာ ေခတ္ေပၚကဗ်ာအားလံုးကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ကဗ်ာဆိုၿပီးေတာ့ေရြးခ်ယ္တင္ျပလိုက္တာေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ အခ်ိန္တိုအတြင္း လက္လွမ္းမီွရာ ကၽြန္ေတာ္ႏွစ္သက္တဲ့ ေခတ္ေပၚကဗ်ာတပုဒ္ကိုသာ မိတ္ဆက္တင္ျပလိုက္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္ထပ္ၿပီး၀န္ခံရမွာရိွပါေသးတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဒီစာတမ္းဟာ၊ စာတမ္းတခုရဲ႕အဂၤါရပ္မ်ား နဲ႔ကိုက္ညီျခင္းမရိွေသးတဲ့ စာတမ္းမမည္တဲ့ စာတမ္းတခုသာျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း ၀န္ခံခ်င္ပါတယ္။ အခ်ိန္တို အတြင္း လက္လွမ္းမွီသမွ် ပညာရွင္တခ်ိဳ႕နဲ႔တိုင္ပင္ျခင္း၊ လက္လွမ္းမွီသမွ်စာအုပ္စာတမ္းမ်ားႏွင့္သာ ကိုက္ညိွျခင္းျပဳလုပ္ခဲ့ရတဲ့အတြက္၊ လစ္ဟာခၽြတ္ယြင္းခ်က္မ်ားရိုလွ်င္ ပညာရွင္မ်ား အေနနဲ႔ ေထာက္ျပ၊ ေ၀ ဖန္၊ ျဖည့္စြက္တည့္မတ္ေပးပါၾကရန္ ေတာင္းပန္အပ္ပါတယ္။
အခု မံုရြာသား ကဗ်ာဆရာႀကီး ဆရာအံ့ေမာင္ရဲ႕ " က်ဳပ္ ျပတင္းေပါက္" ဆိုတဲ့ ေခတ္ေပၚ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ကို မိတ္ဆက္ေပးလိုက္ပါတယ္။

က်ဳပ္ ျပတင္းေပါက္

က်ဳပ္ ျပတင္းေပါက္မွာ
ခန္းဆီး စိမ္းစိမ္း ရိွတယ္
သစ္ကိုင္း သစ္ခက္ သစ္ရြက္ေတြ
သစ္ပင္ေတြ ရြက္ေၾကြေတာ့
ခန္းဆီး အျပာေရာင္ တပ္လိုက္တယ္။

ေကာင္းကင္ႀကီးေလ
ညက်ေတာ့
ခန္းဆီး အနက္ေရာင္
ေမွာင္ေနတာကိုး
ျပတင္း ခန္းဆီးမွာ
ေနမင္း၀ါ၀ါလည္း ရိွတယ္
ေ႐ႊေရာင္ ၾကယ္ပြင့္ကေလးေတြလည္း ရိွတယ္
တခါတေလ လမင္း၀ိုင္း၀ိုင္း
လမင္းတစ္ျခမ္း လမင္းေလွကေလး
ျပတင္း ခန္းဆီးမွာ
တခါ တခါ
တိမ္ဇာပြင့္ေတြ ဆင္ထားတယ္
နီနီ ဇာပြင့္
ေ႐ႊ ေ႐ႊ ဇာပြင့္
ခရမ္းေရာင္ ဇာပြင့္
ေခ်ာ့ကလက္ ဇာပြင့္
အဆင္ ဒီဇိုင္းက
လိပ္ျပာတစ္ရာ ႐ွဳံး
ပါတိတ္ ပန္းခ်ီဆရာ ငို။

ျပတင္းခန္းဆီးမွာ
ဟသၤာပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
ေဒါင္းပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
ျခေသၤ့ပံုလည္း ရွိတဲ့အခါ ရိွ
ေခြးပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
ဆင္ပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
နဂါးပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
ငါးပံုလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
စုတ္ခ်က္ ၾကမ္းၾကမ္းရဲရဲ ဆြဲတာလည္း ရိွတဲ့အခါ ရိွ
မီးေတာင္ ေခ်ာ္ရည္စီးပံု ႐ွဳံး
ေမာ္ဒန္ ပန္းခ်ီဆရာ ငို။

က်ဳပ္ ျပတင္းေပါက္က
ေလ ေအးေအးကေလးလည္း ခုန္ေပါက္၀င္လာတယ္
ေန ေႏြးေႏြးလည္း ေထြးပိုက္ေပးတယ္
တခါတေလ
က်ဳပ္ ျပတင္းမွာ
ႏွင္း ခန္းဆီးကေလး တပ္တယ္
တခါတေလ
ပုလဲလံုး ခန္းဆီး။

မိုးမင္းႀကီး ရြာေတာ့
က်ဳပ္ ျပတင္းက
အလင္းေရာင္လည္း ေသာက္လို႔
အေမွာင္လည္း ထန္းရည္ခါးလို ေဖာက္လို႔ရ
ဒီျပတင္းက
သီခ်င္းသံေတြလည္း ၀င္လာတတ္တယ္
ရန္ျဖစ္သံ ဆူသံ ဆဲသံေတြလည္း
ဘီးလူးဆိုင္းနဲ႔ ေရာက္လာတတ္တယ္
ငွက္ေတးလည္း နားဆင္ရတယ္
ေထာ္လာဂ်ီလည္း တ၀ုတ္၀ုတ္ ေဟာင္တတ္တယ္။

ဘာလိုေသးသလဲ
က်ဳပ္ ျပတင္းကေလးဆီက
အကုန္ရ
ေလာက ဇီ၀ သုခ ဒုကၡ
အလင္း အေမွာင္။

အလွဆိုတာ
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုတာ
ရသဆိုတာ
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုတာ
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုမွ
အလွ
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုမွ
ရသ
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုမွ
ဇီ၀
မ်ဳိးကြဲေတြ စံုမွ
ေလာက
မ်ဳိးကြဲေတြ အစံု
က်ဳပ္ ျပတင္းေပါက္ကေလးက
ေပးေနတယ္
မ်ဳိးကြဲစံုတာ
ေၾကာက္စရာ မဟုတ္ပါဘူးေနာ္။ ။

အံ့ေမာင္
အာလံုးကိုေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

ကိုးကား။ ။ (၁) န၀မတန္းျမန္မာကဗ်ာလက္ေရြးစင္ (၂၀၀၁၊ ၂၀၀၂)
။ (၂) ဒႆမတန္းျမန္မာကဗ်ာလက္ေရြးစင္(၂၀၀၇၊၂၀၀၈)
။ (၃)ဦးေဖေမာင္တင္ရဲ႕"ျမန္မာစာေပသမိုင္း"
။ (၄) စာေပဗိမာန္ထုတ္" ျမန္မာကဗ်ာစာတမ္းမ်ား" (ပ+ဒု)
(အခ်ိန္ယူၿပီး ျပဳစုခဲ့ရတဲ့ စာတမ္း မဟုတ္တဲ့အတြက္ စာတမ္းတခုရဲ႕အဂၤါရပ္မ်ားနဲ႕ မကိုက္ညီတဲ့ စာတမ္းျဖစ္တယ္ဆိုတာ ၀န္ခံအပ္ပါတယ္။)

သင္းကြဲငွက္တစ္ေကာင္းရဲ႔ ေျဖာင့္ခ်က္

က်ေနာ့္ ဘေလာ့မွာ ပို႔စ္အသစ္မတင္နဳိင္ခဲ့တာ (၃)လထဲေရာက္လာၿပီ။ ဘာ့ေၾကာင့္ က်ေနာ္ တာ၀န္ မေက်နိဳင္ခဲ့သလဲ။

(၁) က်ေနာ္ ဘေလာ့မလုပ္ခင္ကတည္းက တျခားပံုမွန္ထုတ္ေ၀တဲ့ ၀က္ဆိုဒ္ မဂၢဇင္းေတြမွာ စာေရး ခဲ့တာၾကာပါၿပီ။ က်ေနာ့္မွာ အမ်ားအတြက္၊ တိုင္းျပည္အတြက္ပဲဆိုတဲ့စိတ္နဲ႔ ဒီဖက္ကထြက္သမွ်ပလက္ ေဖာင္းဟူသမွ်မွာ စာမူခမရပဲေရးခဲ့ရတာ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္ကစၿပီး ၂၀၀၄-ခုႏွစ္အထိ။ ဒီေနာက္ပိုင္းၾကေတာ့ ပလက္ေဖာင္းတခ်ိဳ႕ကလည္း စာမူခေပးရမယ္ဆိုတာနားလည္လာၾကတာလဲပါ၊ က်ေနာ္ကလည္း စာေရးတဲ့ အလုပ္ကလြဲၿပီး တျခားဘာမွမလုပ္တတ္ဆိုေတာ့ စာေရးရင္ စာမူခရရမယ္ဆိုတဲ့ မူနဲ႔ က်ေနာ္ရပ္တည္ခဲ့မိ တယ္။
က်ေနာ္ဘေလာ့လုပ္ေတာ့ ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ ကိုယ့္ဆီမွာ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာဆန္တဲ့စာမူ၊ တနည္းအားျဖင့္ ၀က္ဆိုဒ္ မဂၢဇင္းေတြမွာ ေဖာ္ျပလို႔ မရနိဳင္တဲ့စာမူၾကမွ ဘေလာ့မွာတင္ၿပီး၊ က်န္တဲ့စာမူေတြ စာမူခရတဲ့ပလက္ေဖာင္းေတြဆီတင္ခဲ့တယ္။ က်ေနာ္စိတ္မေကာင္းျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ စိတ္မလံုဘူး။ ဒါေၾကာင့္ စိတ္ေျဖလို႔ရေအာင္ က်ေနာ့္ဘေလာ့မွာ `ျပန္လည္တူးေဖာ္ျခင္း´ ဆိုတာလုပ္ၿပီး `ဆားခ်က္´ခဲ့ပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ့္ဆားကမငံဘူး။ စိတ္မသက္မသာျဖစ္မွဳက ပိုၿပီးဆိုးလာခဲ့တယ္။ ဒါဟာ ပိုက္ဆံမရတဲ့ ဘေလာ့ေပၚ၊ ပိုက္ဆံရတဲ့ ၀က္ဆိုဒ္ ေလာက္တန္ဘိုးမထားဘူးလားေပါ့။ အခုေတာ့ က်ေနာ္ကိုယ့္ကိုယ္ကို မညာခ်င္ေတာ့ဘူး။
(၂) က်ေနာ့္ကို ဆရာေလး ေယာဟန္ေအာင္က ဘေလာ့လုပ္ဖို႔တိုက္တြန္းတာၾကာၿပီ။ က်ေနာ္ မလုပ္ျဖစ္ခဲ့ဘူး။
ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ က်ေနာ္က ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ေရစက္မရိွပါဘူး။ က်ေနာ္ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္က ဥေရာပမွာ ေန ခြင့္ရေတာ့ ကြန္ပ်ဴတာတစ္လံုး စိတ္တိုင္းက်သံုးခြင့္ရတယ္။ က်ေနာ္ကိုင္ၿပီး မၾကည့္မိဘူး။ လက္နဲ႔ပဲစာေရး တယ္။
ဒါေပမယ့္ ကြန္ပ်ဴတာက က်ေနာ့္ကို စိတ္နာမသြားဘူး။ ကြန္ပ်ဴတာက က်ေနာ့္ကို အၿမဲမလွမ္းမ ကမ္းကလိုက္လာေနခဲ့တယ္။ က်ေနာ္သတိမထားမိဘူး။ အခုေတာ့ ကြန္ပ်ဴတာဟာ က်ေနာ့္ဘ၀ရဲ႕ မရွိမျဖစ္ အစိတ္အပ္ိုင္းတခုျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္...။
၂၀၀၀ခုႏွစ္ကစၿပီး က်ေနာ္၊စာၾကည့္တိုက္မွဴးလုပ္ပါတယ္။ စာရင္းဇယားနဲ႔ အစီရင္ခံစာေတြ ရုံးကိစၥ၊ ဆက္သြယ္ေရးကိစၥ၊ ရုံးအကူမ်ားက လုပ္ေပးခဲ့တယ္။ က်ေနာ္နဲ႔ကြန္ပ်ဴတာနီးလ်က္နဲ႔ခြါၿပီး က်ေနာ္ေနတယ္။ ၂၀၀၆ခုႏွစ္ေရာက္လာတယ္။ ရုံးအကူမ်ား(၂)ေယာက္ေျပာင္းသြားတယ္။ က်ေနာ္နဲ႔ကြန္ပ်ဴတာက တစ္ေတာင္ အကြာက မေျပာင္းလဲဘူး။ ဆက္ဆံေရးလည္းမေျပာင္းလဲဘူး။
၂၀၀၆ - ႏွစ္ထဲ စာၾကည့္တိုက္မွာ အကူ၀န္ထမ္းမထားနိဳင္ေတာ့ က်ေနာ့္တူမေလးကို ေခၚရ တယ္။ သူကေက်ာင္းၿပီးၿပီေလ။ သူေရာက္လာၿပီး ကြန္ပ်ဴတာကိစၥေတြဆက္လုပ္တယ္။ အဲဒါၿပီးခဲ့တဲ့(၂)လ ေက်ာ္အထိ။ တူမေလးကို သူ႔ဘ၀ေနာင္္ေရးအတြက္ အျခားတေနရာကို က်ေနာ္ပို႔ခဲ့ရတယ္။ သူမရွိလည္း တျခားတေယာက္ေယာက္နဲ႔ခရီးသြားမယေပါ့္။ ဒီလိုနဲ႔ က်ေနာ့္ဘေလာ့ဟာ ရပ္သြားခဲ့ရတာပဲ။
က်ေနာ္က ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ ပါသက္ၿပီး အခ်က္(၃)ခ်က္ပဲသိတယ္။
(က) ဖြင့္တတ္တယ္။
(ခ) ကိုယ့္ E- Mail ကိုဖြင့္ဖတ္တတ္တယ္။
(ဂ) ပိတ္တတ္တယ္။
ဒိအခ်က္သံုးခ်က္ကလြဲၿပီး က်ေနာ္ဘာတခုမွ ပိုမသိဘူး။ စာလံုး၀မရိုက္တတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ယံု ၾကည္ေပးၾကပါ။ အဲဒါ... တကယ္။
(၃) က်ေနာ္ဟာ ခင္ဗ်ားတို႔အားလံုးရဲ႕အလည္ကို သူမ်ားေျခေထာက္နဲ႔ ၀င္လာတဲ့ မိတ္ေဆြတ ေယာက္ပါပဲ။ တကယ္ေတာ့ သင္းကြဲငွက္တေကာင္ျဖစ္တယ္ဆိုတာ အခုမွပဲသိရတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အားလံုး ကို က်ေနာ္ မေလးမစားမလုပ္ခ်င္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔အားလံုးကို က်ေနာ္ ခ်စ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ့္ ဘေလာ့ကို က်ေနာ္ ခဏရပ္ထားရပါလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္အလုပ္ေတြပိေနေပမယ့္ သင္စရာရွိတာသင္ ယူရပါလိမ့္ဦးမယ္။ (၃)လ က်ေနာ့္ လေလာ့ကို ထပ္ၿပီးနားခြင့္ျပဳပါ။ ၿပီးေတာ့ စာမူတခုေရးၿပီးတိုင္း တျခား၀က္ဆိုဒ္မဂၢဇင္းမွာ တင္ၿပီးမွ ကိုယ့္ဘေလာ့မွာ တင္ေနရတဲကိစၥကိုလည္း တျခားနည္းလမ္းတခု က်ေနာ္စဥ္းစားရပါဦးမယ္။
ဧၿပီလကုန္ရင္ေတာ့ ဘေလာ့မိတ္ေဆြေတြဆီ ျပန္လာနိဳင္ေအာင္ ႀကိဳးစားပါ့မယ္။

အားလံုးကို ခ်စ္ခင္ေလးနက္စြာျဖင့္
ၿငိမ္းေ၀

သစ္ပင္တပင္ေအာက္က ၿခံဳပုတ္ကေလးရဲ ့သီခ်င္းဆိုသံ

(က)
မႏွစ္တုန္းက မဲပလိရြာကိုသြားေတာ့ အခုသြားေနတဲ့လမ္းက သြားခဲ့တာမဟုတ္ပါဘူး။ သံလြင္ျမစ္ေဘး မယ္ေညာခီး ေတာင္ေျခကတဆင့္၊ မယ္ေညာခီးေတာင္ႀကီးကို ခါးလည္ကေက်ာ္ၿပီးမွ မဲပလိရြာဆီသြားခဲ့တာပါ။ ဒီိတခါမွာေတာ့ သံလြင္ျမစ္ အတိုင္း စုန္ဆင္းခ်လာၿပီး၊ ေဘာသေရာဆိပ္ကမ္းမွတဆင့္၊ ဟိီးထိုးထေတာင္ၾကားထဲကို က်ေနာ္္တို ့၀င္လာခဲ့ၾကတာပါ။ ဟီးထိုးထ ေတာင္ၾကားထဲမွာ တနာရီေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္၊ ေရခါးလည္မရိွတရိွ၊ ဒူးဆစ္မရိွတရိွ၊ ေက်က္တံုးေတြ၊ ဆူးပင္ေတြ၊ ဗြက္ေတြထဲမွာ အလဲလဲအၿပိဳၿပိဳလာခဲ့ၾကၿပီးမွ၊ ေတာင္ၾကားတဖက္ထိပ္ကို ေရာက္လာခဲ့ၾကတာပါ။



“ ဟီးထိုးထေတာင္ၾကားထဲက ထြက္ေတာ့မယ္ ” လို ့ “ ဗိုလ္သိန္းစိုး ” ကေျပာေတာ့ က်ေနာ့္မွာအေမာေျပသြားသလို ခံစားလိုက္ရပါတယ္။တနာရီေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္၊ ရြံ ့ေတြ ဗြက္ေတြ ေရေတြထဲမွာ ခဲရာခဲဆစ္လာခဲ့ရတဲ့လမ္းေၾကာင္းကို ျပန္မေတြး ခ်င္ေလာက္ေအာင္ ပင္ပမ္းေနခဲ့မိပါတယ္။ ဒီၾကားထဲ လူသြားလမ္းမွ ဟုတ္ရဲ ့လားလို ့ေတာင္မွ ထင္မိပါေသးတယ္။ “ ဗိုလ္သိန္းစိုး ” အေျပာကေတာ့ ဒီလမ္းဟာ ေႏြမွာဆိုရင္ ဒီလိုေရေတြ ဗြက္ေတြမရိွဘူးလို ့ေျပာတာပါပဲ။ မိုးမကုန္ေသးလို ့ အခုလို လမ္းဆိုးေနတာပါလို ့ ဆိိုပါတယ္။ တခါတေလမ်ား ေမွာင္ခိုႏြားအုပ္နဲ့ေတြ ့လို ့ လမ္းေဘးကိုကပ္ၿပီး လမ္းဖယ္ေပးရတဲ့အခါ လမ္းေဘးက ဆူးပင္ေတြ သစ္ပင္ေတြၾကားမွာ ျဖစ္သလိုေပၿပီး ရပ္ေနခဲ့ရပါေသးတယ္။ ဒီေတာ့မွ အခုက်ေနာ္တို ့သြားေနတဲ့ လမ္းဟာ “ ႏြားေမွာင္ခိုလမ္းေၾကာင္း ” တခုျဖစ္တယ္ဆိုတာ သိလို္က္ရပါတယ္။
ေနေရာင္ျခည္ေတြ ရုတ္တရက္ လင္းလင္းခ်င္းခ်င္းျဖစ္လာလို ့ ပတ္၀န္းက်င္ကို ဂရုတစိုက္ၾကည့္လိုက္ေတာ့ က်ေနာ္တို ့ လူအုပ္ဟာ တကယ့္ကို ဟီးထိုးထေတာင္ၾကားထိပ္ကို ေရာက္လာခဲ့ၾကၿပီပဲ။ ေနာက္ထပ္ ငါးမိနစ္ေလာက္ဆိုရင္ ေတာင္ၾကားထဲက လံုး၀လြတ္ၿပီလို ့သိရပါတယ္။ ေတာင္ၾကားထဲကထြက္ၿပီး ေနာက္ထပ္ ႏွစ္နာရီေလာက္ေလွ်ာက္ရင္ “ မဲပလိရြာ ” ကို က်ေနာ္တို ့ ေရာက္ေတာ့မယ္။ ဒီခရီးမွာေတာ့ ေျမျပန္ ့သက္သက္ သြားၾကရမွာပါ။
ေတာင္ၾကားထဲက ထြက္လာေတာ့ မနက္ (၁၁)နာရီထိုးကာနီးၿပီ။ ေတာင္ၾကားထဲက အထြက္၊ ေျမကြက္လပ္တခ်ဳိ ့ အေက်ာ္မွာ က်ေနာ္တို ့လူအုပ္ ခဏတျဖဳတ္နားဖို ့ ရပ္လိုက္ၾကပါတယ္။ ျမက္ခင္းကြက္လပ္တခုထိပ္၊ လူသြားလမ္းကေလးေဘး က သစ္ပင္တပင္ေအာက္မွာ က်ေနာ္တို ့လူအုပ္ အထုပ္အပိုးကိုယ္စီခ်ၿပီး နားၾကပါတယ္။ က်ေနာ္က သစ္ပင္ေအာက္က ၿခံဳပုတ္ ကေလးတခုေဘးမွာ၊ ေၾကာပိုးအိပ္ကိုပစ္ခ်ၿပီး ေျခပစ္လက္ပစ္ နားပစ္လိုက္ပါတယ္။ ေၾကာပိုးအိပ္ကို ေခါင္းအံုးၿပီး ျမက္ခင္းေပၚ အိပ္ခ်လိုက္ပါတယ္။ ကြင္းထဲကျဖတ္လာတဲ့ေလဟာ ခရီးပမ္းလာတဲ့ က်ေနာ္တို ့ကို တကယ့္ကိုအေမာေျပေစတာ အမွန္ပါပဲ။
ေခတၱခဏ တံုးလံုးလွဲေနရင္း နားထဲမွာ ေလခြ်န္သံတခ်က္ၾကားရလို ့ ေလထဲမွာအာရံုစိုက္ၿပီး နားစြင့္တဲ့အခါ ေလခြ်န္သံ ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ ခတ္ေ၀းေ၀းတေနရာက ခရာမႈတ္သံလိုလို၊ ေလခြ်န္သံလိုလို၊ သီခ်င္းဆိုသံလိုလို ၾကားလာရျပန္ပါတယ္။ ေသေသခ်ာခ်ာ ေခါင္း ေထာင္ၿပီး နားစိုက္ၾကည့္တဲ့အခါ က်ေနာ့္ေခါင္းရင္းက ၿခံဳပုတ္ကေလးကိုၾကည့္ၿပီး က်ေနာ္မွာ အလိုလိုၿပံဳးမိသြားပါေတာ့တယ္။ လက္စ သပ္ေတာ့ သီခ်င္းဆိုသံသဲ့သဲ့ကို အဲဒီ ၿခံဳပုတ္ကေလးဆီက က်ေနာ္ၾကားခဲ့ရတာပဲ။


(ခ)
မဲပလိရြာမွာ က်ေနာ္ေရာက္ေနတာ ႏွစ္ရက္ရိွၿပီ။ မဲပလိေက်းနယ္ဥကၠဌႀကီး “ ေစါေခ်ာအို ့အုိး ” နဲ ့လည္းေတြ ့ၿပီးၿပီ။ မဲပလိရြာမွာပဲ ခဏတျဖဳတ္ေနရင္း “ မာနယ္ပေလာ ” က ျပန္ဆင္းလာၾကမယ့္ တပ္မဟာ (၁)၊ တပ္မဟာမႉးတို ့အဖြဲ ့ကို က်ေနာ္ ေစာင့္ရပါဦးမယ္။ မဲပလိရြာၾကေတာ့ “ ဗိုလ္သိန္းစိုး ” နဲ ့အဖြဲ ့ဟာ၊ က်ေနာ့္ကို မဲပလိရြာမွာပဲ ထားခဲ့ၿပီး “ က်ဳံစိန္ရြာ ” ဆီ ခရီးဆက္ ၾကပါတယ္။ “ ဗိုလ္သိန္းစိုး ” က ၊ ျဖစ္ႏိူင္ရင္ က်ဳံစိန္ရြာအထိလိုက္ဖို ့ေျပာေပမယ့္၊ က်ေနာ္ကေတာ့ မူလအစီစဥ္အတိုင္း တပ္မဟာ မႉး “ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ေက်ာ္လင္း ” နဲ ့ေတြ ့ဖို ့အတြက္၊ မဲပလိရြာမွာပဲ ခ်န္ေနရစ္ခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္ရဲ ့ တပ္မဟာ (၁)ခရီးစဥ္ဟာ တပ္မဟာမႉးနဲ ့ေတြ ့ၿပီးတဲ့ အခါၾကမွပဲ ခရီးစဥ္ေရးဆြဲရမွာ ျဖစ္တာမို ့၊ ေတာ္လွန္ေရးဌါနခ်ဳပ္ “ မာနယ္ပေလာ ” က ျပန္ဆင္းလာ မယ့္ တပ္မဟာမႉးတို ့အဖြဲ ့ကို မဲပလိရြာကေနၿပီးေတာ့ ေစါင့္ေနဖို ့ဆံုးျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။ မဲပလိရြာဟာ တပ္မဟာ (၁)ကိုသြားတဲ့ လမ္းဟူသမွ်ရဲ ့ “ လမ္းဆံုရြာ ” လည္း ျဖစ္ပါတယ္။
မဲပလိရြာမွာ ႏွစ္ရက္သံုးရက္ၾကာတဲ့အထိ မယ္မယ္ရရ ဘာအလုပ္္မွမရိွပဲ က်ေနာ့္မွာအခ်ိန္ျဖဳန္းခဲ့ရပါတယ္။ ေခတၱခဏ တည္းခိုေနတဲ့ ရြာငွါးေက်ာင္းဆရာေလး ကိုမင္းႏိူင္တို ့အိမ္၊ မဲပလိရြာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း၊ ေခါက္တုံ ့ေခါက္ျပန္ သြားရင္း တပ္မဟာမႉးတို ့အဖြဲ ့ကို ေစါင့္ေနခဲ့ပါတယ္။
ဘာအလုပ္ကိစၥမွမရိွပဲ မဲပလိရြာမွာ အခ်ိန္ျဖဳန္းေနခဲ့ရတယ္ဆိုေပမယ့္ လူကသာ အနားယူလို ့ရၿပီး၊ စိတ္ကေတာ့ အနားယူ လို ့မရခဲ့ပါဘူး။ ထမင္းစားလည္း ဒီစိတ္၊ အိပ္ယါ၀င္ေတာ့လည္း ဒီစိတ္။ တခါတေလ မဲပလိဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း၀န္းႀကီးထဲက တန္းလ်ားတခုမွာ အၾကာႀကီးထိုင္ၿပီး စိတ္အလုပ္ကိုလုပ္ခဲ့ရပါတယ္။ က်ေနာ္ေတြးခ်င္တဲ့အရာကို အစကေန စနစ္တက် ျပန္စဥ္းစား တာမ်ဳိး၊ ခါးလည္ကကျဖတ္ၿပီး စဥ္းစားတာမ်ဳိး၊ တခါ အဆံုးကေန အစကို ျပန္သြားတဲ့နည္းနဲ ့ စဥ္းစားတာမ်ဳိး၊ အမ်ဳိးမ်ဳိး စဥ္းစားခဲ့ရ ပါတယ္။ ဒါဟာ တိုက္ဆိုင္မႈတခုေတာ့ မွန္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီတို္က္ဆိုင္မႈဟာ က်ေနာ့္ကို ဘာျပဳလို ့မ်ား အခုေလာက္အထိ၊ စိတ္ အလုပ္လုပ္ရေအာင္ တြန္းပို ့ႏိူင္ခဲ့ပါလိမ့္။
ဟီးထိုးထေတာင္ၾကားထဲက အထြက္၊ သစ္ပင္တပင္ေအာက္မွာ က်ေနာ္တို ့ခရီးသည္အုပ္စု အနားယူခဲ့ၾကတာကို က်ေနာ္ ျပန္ေတြးမိပါတယ္။ အဲဒီမွာ တပင္တည္းေသာ သစ္ပင္တပင္ရဲ ့ေအာက္မွာ၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးတခုကို က်ေနာ္ေတြ ့ခဲ့ရတယ္။ ၿခံဳပုတ္ ကေလးဆီက ေလခြ်န္သံလိုလို၊ သီခ်င္းဆိုသံလိုလို က်ေနာ္ၾကားခဲ့ရတယ္။ တကယ့္ကို အဲဒီသီခ်င္းဆိုသံ ေလခြ်န္သံကို ၿခံဳပုတ္ ကေလးဆီက က်ေနာ္နားနဲ ့ဆတ္ဆတ္ ၾကားခဲ့ရတာပါ။ ဒါနဲ ့ပဲ မဲပလိရြာေရာက္လာခဲ့တယ္။ မဲပလိရြာမွာ ႏွစ္ရက္သံုးရက္ က်ေနာ္ ေနခဲ့တယ္။ အဲဒီအခါ၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးဆီက ၾကားခဲ့ရတဲ့ ေလခြ်န္သံလိုိလုိ၊ သီခ်င္းဆိုသံလိုလို အသံေတြကို က်ေနာ္အခ်ိန္တိုင္း လိုလိို ျပန္ၿပီးၾကားေနခဲ့ရတယ္ ဆိုပါေတာ့။ ဒါနဲ ့ပဲ “ သစ္ပင္တပင္ေအာက္က ၿခံဳပုတ္ကေလး ” ကို က်ေနာ္စိတ္၀င္စားသြားရတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္ ၿခံဳပုတ္ကေလးက သီခ်င္းဆို၊ ေလခြ်န္ေနရတာလဲ။ ကြင္းစပ္က သစ္ပင္တပင္။ အဲဒီသစ္ပင္တပင္ေအာက္က ၿခံဳပုတ္ ကေလးတခု။ ၿပီးေတာ့ သီခ်င္းသံသဲ့သဲ့။ က်ေနာ့္မွာ အေတြးေတြ ရွည္ခ်င္တိုင္း ရွည္ရေတာ့တာေပါ့။

(ဂ)
မႏွစ္တုန္းက၊ အခုလို စက္တင္ဘာလထဲမွာ မဲပလိရြာကို က်ေနာ္ေရာက္လာခဲ့ဖူးပါတယ္။ မဲပလိေက်းနယ္အတြင္းက ကရင္လူမ်ဳိးစုေတြရဲ ့ ေက်းရြာအားလံုးကို ခရီးလွည့္လည္ရင္း သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ စုေဆါင္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီတုန္းက ေက်းနယ္ဥကၠဌႀကီး “ ေစါေခ်ာအို ့အိုး ” ဟာ၊ က်ေနာ္နဲ ့အတူ တရြာၿပီးတရြာလွည့္ၿပီး လိုက္ပါကူညီခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္ရခဲ့တဲ့ သတင္းေတြကလည္း အစံုပါပဲ။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ န၀တစစ္တပ္ေတြရဲ ့ လူ ့အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖါက္မႈ၊ လူသတ္မႈ၊ အဓမၼျပဳက်င့္မႈ၊ စီးပြားေရးအျမတ္ထုတ္မႈသတင္းေတြက ထိပ္ဆံုးမွာ ရိွေနခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေက်းနယ္မွာ (၃)လအတြင္း ရြာသား (၂၀)ဟာ၊ န၀တ စစ္တပ္ရဲ ့တဖက္သတ္စြပ္စြဲ ဖမ္းဆီၤးသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ၾကရပါတယ္။ က်န္ရစ္သူ မုဆိုးမေတြ၊ သားသမီးေတြ၊ မိဘေတြဟာ က်ေနာ့္ဆီ ကို ေရာက္လာခဲ့ၾကၿပီး သူတို ့ရဲ ့ဘ၀ဆိုးေတြကို ရင္ဖြင့္ေျပာျပခဲ့ၾကပါတယ္။ ရြာထဲကို လက္နက္ႀကီးနဲ ့အပစ္ခံရ၊ ေပၚတာေၾကး၊ ကင္းေၾကး၊ ဆက္ေၾကး အမ်ဳိးမ်ဳိးေပးၾကရ။ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း ရြာေတြေရြ ့ၾကရ။ စပါးက်ီေတြ မီးရိွဳ ့၊ ရြာမီးရိွဳ ့ခံၾကရ။ လက္နဲ ့ ေရးမွတ္လို ့ မကုန္ႏိူင္ေလာက္ေအာင္ပဲ၊ သတင္းမ်ဳိးစံု က်ေနာ္ရခဲ့ပါတယ္။
တေန ့မွာေတာ့ က်ေနာ္ရိွေနတဲ့ မဲပလိရြာထဲ သတင္းတခုေရာက္လာခဲ့ၿပီး၊ ရြာသားေတြ ရုတ္ရုတ္သဲသဲနဲ ့ေျပးၾက လႊားၾက ျဖစ္ကုန္ၾကပါတယ္။ က်ေနာ္လည္းပဲ အိမ္ရွင္မိသားစုနဲ ့အတူ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း၀န္းကိုျဖတ္ၿပီး ေတာစပ္ကို ေျပးခဲ့ရပါတယ္။ ရြာနဲ ့မလွမ္းမကမ္းမွာ န၀တစစ္သားေတြ ေရာက္လာေနၿပီဆိုတဲ့ သတင္းေၾကာင့္ အခုလို ရြာသားေတြ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ၾက တာပါ။ ေတာစပ္မွာ အေျခအေနေစာင့္ၾကည့္ေနတုန္း ရြာတဖက္ထိပ္က ေသနတ္သံေတြၾကားရ၊ မီးခိုးေတြ အူထြက္လာတာေတြ ့ရ ပါတယ္။ ေနေစါင္းလာေတာ့ က်ေနာ္တို ့လည္း ရြာထဲကိုျပန္၀င္လာခဲ့ၾကပါတယ္။ ရြာထဲေရာက္ေတာ့ ရြာထိပ္က တဲတလံုးကို န၀တ စစ္တပ္က မီး၀င္ရွဳိ ့ၿပီး၊ တဲေပၚမွာ ဖ်ားလို ့အိပ္ေနတဲ့ အိမ္ရွင္အမ်ဳိးသားကို ေသနတ္နဲ ့ပစ္သတ္သြားတဲ့သတင္းၾကားရပါတယ္။ ဒါနဲ ့ ပဲ န၀တစစ္တပ္ေတြ မရိွေတာ့လို ့၊ ျပႆနာျဖစ္တဲ့ ရြာထိပ္ကို က်ေနာ္ေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။ ရြာထိပ္မွာ မီးေလာင္္ျပာက်ေနတဲ့ အိမ္ကြက္လပ္တခုကို ေတြ ့ရပါတယ္။ အိမ္ကြက္လပ္ရဲ ့အစပ္မွာ သစ္ပင္တပင္ရိွၿပီး၊ အဲဒီသစ္ပင္ရဲ ့ေဘးမွာ ေစာင္ကို ေခါင္းၿမီးၿခံဳ ၿပီး ေျမႀကီးေပၚမွာ ငုတ္တုတ္ထုိင္ေနတဲ့ အမ်ဳိးသမီးႀကီးတဦးကို က်ေနာ္ေတြ ့ရပါတယ္။ သူ ့အနားမွာ ဘယ္ရြာသားမွလည္း မေတြ ့ ရ ပါဘူး။ အနားကို က်ေနာ္ကပ္သြားေတာ့ အဲဒီသစ္ပင္ေအာက္မွာ ထို္င္ေနတဲ့အမ်ဳိးသမီးႀကီးဆီက စိတ္ဂေယာင္ေျခာက္ခ်ားျဖစ္ၿပီး၊ လြမ္းလြမ္းေဆြးေဆြး ဆိုၿငီးေနတဲ့ သီခ်င္းသံသဲ့သဲ့ကို မေမွ်ာ္လင့္ပဲ က်ေနာ္ၾကားလိုက္ရပါတယ္။

(ဃ)
ဟီးထိုးထေတာင္ၾကားကအထြက္၊ သစ္ပင္တပင္ေအာက္၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးဆီက သီခ်င္းဆိုသံလိုလို၊ ေလခြ်န္သံလိုလိုကို က်ေနာ္ျပန္ေတြးမိတယ္။ ဒီအျဖစ္အပ်က္နဲ ့တထပ္တည္းက်တဲ့ ကဗ်ာတိုေလးတပုဒ္ရိွပါတယ္။ ဒီကဗ်ာကို ဘယ္သူေရးခဲ့တာလဲ ဆိုတာေတာ့ မသိႏိူင္ပါဘူး။ အေမရိကန္ဌါေနတို္င္းရင္းသား အင္ဒီယန္းလူမ်ဳိးစု ကဗ်ာေလးျဖစ္ပါတယ္။ သူတို ့လူမ်ဳိးစုေတြ တေယာက္ကေနတေယာက္ ႏႈတ္နဲ ့လတ္ဆင့္ကမ္းယူလာၾကတဲ့ ကဗ်ာတိုေလးျဖစ္ပါတယ္။

သစ္ပင္တပင္ေအာက္မွာ
ၿခံဳပုတ္ကေလးတခု
ထိုင္ရင္းနဲ ့သီခ်င္းဆိုေန---။

မဲပလိရြာမွာ၊ မာနယ္ပေလာက ျပန္လာၾကမယ့္ တပ္မဟာမႉးနဲ ့အဖြဲ ့ကိုေစါင့္ရင္း အခ်ိိန္ျဖဳန္းတဲ့အခါ၊ ဟီးထိုးထ ေတာင္ၾကားကအထြက္၊ သစ္ပင္တပင္ေအာက္က၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးကို အျပန္ျပန္လွန္လွန္ ေတြးေနခဲ့မိပါတယ္။
ကြင္းစပ္တေနရာျဖစ္တဲ့အတြက္၊ ကြင္းထဲက ေလဟာ ပါတ္၀န္းက်င္ဆီ တိုးေ၀ွ ့တိုက္ခတ္ေနမယ္။ သစ္ပင္ကလည္း တပင္တည္း။ အဲဒီသစ္ပင္ေအာက္မွာကလည္း ၿခံဳပုတ္ကေလးတခုထဲ။ ကြင္းတခု၊ သစ္ပင္တပင္၊ ၿခံဳပုတ္တပုတ္။ ဧကလကၡဏါေတြ ခ်ည္းပါပဲ။ အေဖၚမဲ့မႈ၊ သီးျခားျဖစ္မႈ၊ တိတ္ဆိတ္မႈ၊ အထီးက်န္မႈ၊ ၿပီးေတာ့ ကြင္းထဲကျဖတ္လာတဲ့ေလက၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးကို အသါအယါတိုးေ၀ွ ့တဲ့အခါ၊ ၿခံဳပုတ္ကေလးဆီက ေလကေတာ့ထိးုၿပီး ထူးျခားတဲ့အသံတခ်ဳိ ့ထြက္ေပၚလာၾကမယ္။ ဒီအသံေလး ေတြဟာ လူတေယာက္ ေလခြ်န္တဲ့အသံလုိလို၊ လြမ္းလြမ္းေဆြးေဆြးသီခ်င္းဆိုေနတဲ့ အသံလိုလို ျဖစ္ေနမယ္။
ဒီလို ျဖည့္ေတြး၊ ျဖန္ ့ေတြး၊ ဆက္စပ္ၿပီးေတြးတဲ့အခါ၊ ကြင္းတခုအစပ္က သစ္ပင္တပင္ေအာက္မွာရိွတဲ့ ၿခံဳပုတ္ကေလးဟာ လူပုဂၢိဳလ္တဦးတေယါက္အျဖစ္ က်ေနာ့္စိတ္ထဲ ထူးဆန္းစြာပံုေဖာ္လာမိပါတယ္။ ဟုတ္တယ္။ ဒါဟာ လူတေယာက္ပဲ။ ၿခံဳပုတ္ ကေလးဆီက ၾကားရတဲ့အသံေတြဟာ လူတေယာက္ရဲ ့ နားက်ည္းေဆြးေျမ့စြာ သီေၾကြးလိုက္တဲ့သီခ်င္းသံပဲ။
ဒီတုန္းက မဲပလိဘုန္းႀကီးေက်ာင္း၀န္းအတြင္းက၊ ခေရပင္ႀကီးေအာက္မွာ က်ေနာ္တေယာက္ထဲရပ္ေနခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ့္နားထဲမွာ သစ္ပင္တပင္ေအာက္က ၿခံဳပုတ္ကေလး သီခ်င္းဆိုေနတဲ့အသံကို ၾကားေနမိပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ အေမရိကန္ ဌါေနတိုင္းရင္းသား အင္ဒီယန္းလူမ်ဳိးစု ကဗ်ာေလးကို စဥ္းစားေနမိပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ မီးေလာင္ျပာက်ေနတဲ့ ေျမကြက္လပ္ေဘး၊ သစ္ပင္တပင္ ေအာက္မွာ ေစါင္ကိုေခါင္းၿမီးၿခံဳၿပီး ၊ စိတ္ေဖါက္ျပန္ရူးသြပ္သြားတဲ့ ကရင္အမ်ဳိးသမီးႀကီးတဦးကိုလည္း ေတြးမိပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ အဲဒီအခိုက္မွာပဲ ဒီျမင္ကြင္း၊ ဒီအျဖစ္အပ်က္၊ ဒီသီခ်င္းသံေတြဟာ တကယ့္ကို အဆက္အစပ္ရွိရိွ ျဖစ္တည္ခဲ့တာပဲ ဆိုတာလည္း ထူးဆန္းစြာ က်ေနာ္သေဘာေပါက္လိုက္မိပါတယ္။ ။

ၿငိမ္းေ၀