၁။
“မာနယ္ပေလာ” သို႕ ေရာက္လာခဲ့သည္မွာ (၆)လခန္႕ ရိွၿပီ။ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ဌာနခ်ဳပ္႐ံုးခန္း၏ ေနာက္ဖက္ အမိုးစြန္းကေလးေအာက္တြင္ အခန္းဖြဲ႕ေနထိုင္ခဲ့သည္မွာ (၃)လ ရိွၿပီ။ မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္း ေရစီးသံကို ႏွစ္ဆယ့္ေလးနာရီမျပတ္ က်ေနာ္ၾကားေနခဲ့ရ၏။ တခါတရံ စမ္းေရစီးသံမ်ားကို နာရီအေတာ္ၾကာ နားစိုက္ေထာင္ခဲ့ ဖူး၏။ က်ေနာ့္မွာ မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္း၏ အလၤကာဆန္ေသာေရစီးသံမ်ားကို နားေထာင္၍ပင္ မတင္းတိမ္ႏိုင္ခဲ့။
ဌာနခ်ဳပ္႐ံုး၏ ေျမာက္ဖက္က သစ္ပင္ခ်ဳံပင္မ်ား၊ ငွက္ေပ်ာပင္႐ိုင္းမ်ားကို ခုတ္ထြင္ရွင္းလင္းရင္း မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္းဆီီက ေရစီးသံကို က်ေနာ္ၾကားေနရသည္။ ေသာင္ရင္းျမစ္ထဲစီး၀င္ေပါင္းစပ္ရန္ ေကြ႕တေကြ႕အလိုတြင္ျဖစ္သျဖင့္ စမ္းေခ်ာင္းမွာ ၀ါးတေထာက္မွ် နိမ့္ဆင္းေနလွ်က္၊ ေက်ာက္တံုးေက်ာက္ခက္မ်ားႏွင့္ ျပည့္ေနေလသည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ေရစီးသံမွာ ပိုၿပီး အသံ က်ယ္ေလာင္ေနခဲ့၏။
ဌာနခ်ဳပ္႐ံုးသို႕ ေရာက္ရိွလာကတည္းက ဆန္အိတ္ထမ္း၊ သန္႕ရွင္းေရးလုပ္၊ ထမင္းခ်က္၊ ထင္းေပါက္သည့္အလုပ္မ်ားကို ေက်နပ္ႏွစ္သိမ့္စြာ က်ေနာ္လုပ္ခြင့္ရခဲ့၏။ ထုိအလုပ္မ်ားမွာ က်ေနာ့္စိတ္ကို ပိုမိုက်ဳိးႏြံပ်ပ္၀ပ္ေစကာ၊ တန္ဘိုးရိွေသာ ဘ၀ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို ရရိွေစခဲ့၏။ မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္းေရစီးသံမ်ားသည္ က်ေနာ့္ဘ၀ အလွည့္အေျပာင္းတခု၏ ၀ါက်မ်ားကို ပုဒ္ျဖတ္ေပးခဲ့ၾက၏။
တေန႕ … ၊ စားဖိုေဆာင္ေဘး မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္းထဲက ေက်ာက္တံုးတခုေပၚတြင္ က်ေနာ္ထိုင္ေနခဲ့သည္။ ေရစီးသံ မ်ားကို နားေထာင္ရင္း စမ္းေခ်ာင္း၏အထက္ေအာက္ႏွင့္ ေဘးႏွစ္ဖက္ကို ၾကည့္႐ႈမွတ္သားေနမိ၏။ စမ္းေခ်ာင္္း၏တဖက္တြင္ ျမင့္ျမင့္မတ္မတ္ရိွေနသည့္ ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္းေတာ္ကို ေမာ့ၾကည့္သည္။ ကုန္းေတာ္၏ေအာက္ဖက္ သစ္ရိပ္၀ါးရိပ္မ်ား ၾကားတြင္ ကရင္တပ္မႉး ဗိုလ္ၾကာယံု၏အိမ္ကို လွမ္းျမင္ေနရသည္။ ေကာင္းကင္ကို ေမာ့ၾကည့္ေတာ့ မိုးျပာေရာင္ပိတ္ဖ်ဥ္ေပၚတြင္ ၀ါဂြမ္းဆိုင္မ်ား အဆုပ္လိုက္ဖူးပြင့္ေနၾကသည္ကို ေတြ႕လိုက္ရ၏။ အထက္ဖက္ ၀ါးႏွစ္႐ိုက္သာသာ အကြာတြင္ မယ္တုကၡီ စမ္းေခ်ာင္း၏ အၿမီးသည္ ေခါင္းေလာင္းငယ္မ်ား စုၿပံဳတီးခတ္ကာ ေတာအုပ္ ေတာတန္းထဲ တိုး၀င္သြားေန၏။ ထုိစဥ္မွာပင္ ေရစီးသံမ်ားႏွင့္ေရာကာ ထူးျခားသည့္ အသံ တခုကို က်ေနာ္ၾကားလိုက္ရေလသည္။
က်ေနာ့္ခႏၶာကိုယ္မွာ အလိုလိုထရပ္ လိုက္မိသားျဖစ္သြား၏။ ေခါင္းကိုဆန္႕ကာ ေရစီးသံႏွင့္ေရာေထြးၿပီး ၾကားလိုက္ရသည့္ အသံကို စစ္္ၿပီးနားေထာင္သည္။ မာေက်ာသည့္ သံသတၱဳတခုႏွင့္ ေျမႀကီးထိေတြ႕လိုက္သည့္အသံကို တခ်က္ႏွစ္ခ်က္မွ် က်ေနာ္ၾကားလိုက္ရ၏။ ေက်ာက္တံုးတခုမွတခု ခုန္ကူးကာ အထက္ဖက္ကို က်ေနာ္ေရာက္လာခဲ့သည္။ ေခ်ာင္းေကြ႕နားကို ေရာက္ေတာ့ ေျမႀကီးကို ေပါက္တူးႏွင့္ေပါက္သည့္အသံကို ပီျပင္စြာၾကားလာရ၏။ သို႕ေသာ္ ေခ်ာင္းေကြ႕ထဲသို႕ ၀င္မည္ျပဳစဥ္ မွာပင္ ေပါက္တူးသံမ်ား ရပ္သြား၏။ က်ေနာ္က ေခ်ာင္းေကြ႕ထဲမွထြက္ကာ ေက်ာက္တံုးတခုေပၚတြင္ တက္ရပ္လိုက္သည္။ က်ေနာ္ႏွင့္ ၀ါးတ႐ိုက္အကြာတြင္ လူတေယာက္ ေပါက္တူးတလက္ကိုင္ကာ ရပ္ေနေလသည္။ သူသည္ ေခ်ာင္းေဘး ေျမကြက္လပ္ေပၚတြင္ ေျခႏွစ္ဖက္ကို အနည္းငယ္ခြဲကာ ခတ္မတ္မတ္ ရပ္ေန၏။ က်ေနာ့္ကို ေက်ာေပးထားသျဖင့္ သူ႕ေနာက္ မလွမ္းမကမ္းတြင္ ေရာက္ေနသည့္ က်ေနာ့္ကို သူမျမင္။ ေပါက္တူးကို လက္ႏွစ္ဖက္ျဖင့္ စံုကိုင္ၿပီး ရပ္ေနပံုမွာ တစံုတရာ အႏၱရာယ္က်ေရာက္လာလွ်င္ ခုခံကာကြယ္ရန္ အဆင္သင့္ျပင္ၿပီး ရပ္ေနသည့္ပံုစံမ်ဳိးျဖစ္၏။ ေျမကြက္လပ္ေပၚ သူရပ္ေနပံုမွာ တသက္လံုး ဘယ္ေတာ့မွ ေ႐ႊ႕လို႕မရေတာ့သည့္ ရပ္ေနပံုမ်ဳးိ။
ေနေရာင္ျခည္မွာ သူ႕ခႏၶာကိုယ္ေပၚ၊ သူ႕လက္ထဲက ေပါက္တူးေပၚ၊ ဆြလက္စ ေျမႀကီးခဲမ်ားေပၚ၊ သစ္ပင္ေတာတန္း ကေလးေပၚ ေငြစမ်ား တဖြဲဖြဲႀကဲခ်သလို တလက္လက္ ျဖစ္ေန၏။ ေလေျပတခ်က္တုိက္ခတ္လာစဥ္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း (၃၀) ေက်ာ္ ကတည္းက က်ေနာ့္ရင္ထဲတြင္ တိတ္ဆိတ္စြာ သိမ္းဆည္းထားခဲ့မိသည့္ ၀တၳဳတိုေလးတပုဒ္ကို သတိရလာခဲ့သည္။ စာေရးသူက သူ၏ “အလွဆည္းဆာ” ဟု အမည္ေပးထားသည့္ ယင္း ၀တၳဳတုိေလးထဲတြင္ ဖခင္က သားထံေရးသည့္ စာ တေစာင္အျဖစ္ ေရးဖြဲ႕ခဲ့ျခင္းျဖစ္၏။ ထို၀တၳဳေလးထဲက စာသားတခ်ဳိ႕မွာ က်ေနာ့္ႏွလံုးသားေပၚ ဖ၀ါးျပည့္ခ်နင္းၿပီး ေလွ်ာက္လာ ေနၾကေလၿပီ။
ငါတုိ႕ဟာ စစ္ေၾကညာလိုက္ၿပီးၿပီ။ ငါတို႕ဟာ နီးကပ္လာၿပီျဖစ္တဲ့ သူတို႕ကို စိုက္ၾကည့္ေနတယ္။
သူတို႕ကလည္း ျပန္ၾကည့္ၿပီး ေလွ်ာက္လာေနၿပီ။ သူတို႕ဖိနပ္သံေတြ နီးကပ္လာေနၿပီ။ သူတို႕ဖိနပ္ႀကီးေတြဟာ ဖုန္ထဲနစ္ ျမဳပ္သြားလိုက္၊ ဖုန္ထဲမွာ ျပန္ေပၚလာေနလိုက္နဲ႕။
တလွမ္းခ်င္း တလွမ္းခ်င္း စကၠန္႕ခ်င္း နီးကပ္လာေနၿပီ။
ငါတို႕ဟာ ေက်ာက္သား႐ုပ္တုေတြ၊ သံမဏိ႐ုပ္လံုးေတြလို ၿငိမ္ေနၾကတယ္။
မုန္တိုင္းက်ေတာ့မယ္။ ငါတို႕ ၿငိမ္ေနၾကတယ္။
ငါတို႕ၿငိမ္ေနၾကတယ္။ မုန္တိုင္းက်ေတာ့မယ္။
သူတို႕ အနားေရာက္လာေနၿပီ။ ငါတို႕ ၿငိမ္ေနၾကတယ္။
ငါတို႕ ဘယ္လို ရင္ဆိုင္ၾကမလဲ။
အခုလည္း သူဟာ ႐ုတ္တရက္ က်ေရာက္လာေတာ့မယ့္ မုန္တိုင္းတခုရဲ႕ အနံ႕ကိုရလို႕ ခုခံတုိက္ခိုက္ဖို႕ရာ အဆင္သင့္ ရပ္ေနတဲ့ပံုမ်ဳိးနဲ႕ ရပ္ေနသလားပဲ။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီ၀တၳဳေလးထဲမွာပဲ ကံအားေလ်ာ္စြာ တိုက္ပြဲတခုကို ေရွာင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီးတဲ့အခါ သူေရး လုိက္တဲ့ စာေၾကာင္းကေလးတေၾကာင္း … ။
ခဏအတြင္းမွာပဲ အေနာက္ဖက္ ေပါက္ပင္ေတာ ခင္တန္းေၾကာဖက္က ဆည္းဆာဟာ ေတာက္ပလာတယ္သားရယ္ … တဲ့။
က်ေနာ့္ႏွလံုးသားေတြ တုန္တုန္ရင္ရင္ ျဖစ္လာေနတဲ့အခိုက္မွာ က်ေနာ့္ေျခေထာက္ေတြဟာ စမ္းေခ်ာင္းရဲ႕ေအာက္ဖက္ကို ျပန္ဆုတ္လာခဲ့၏။ သူ႕ကို ႏႈတ္မဆက္ အသံမေပးဘဲ ျပန္လည္ေနာက္ဆုတ္လာသည့္တိုင္ သူ႕ပံုပန္းသ႑န္က က်ေနာ့္ မ်က္ေစ့ထဲက ေပ်ာက္မသြား။
မူလထုိင္ေနခဲ့ရာ ေက်ာက္တံုးေပၚ ေရာက္သည္အထိ ေပါက္တူးသံမ်ားကို မၾကားရေတာ့။ သူသည္ သူႏွင့္မလွမ္းမကမ္း ကမ္းပါးယံထိပ္ေပၚက သူ၏ တဲအိမ္ကေလးဆီ ျပန္တက္သြားၿပီလား။ ဒါမွမဟုတ္ ေနပူထဲတြင္ သည္အတိုင္း ရပ္ေနခဲ့သည္လား ဆိုသည္ကိုမူ က်ေနာ္မသိ။
၂။
ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္းေတာ္ထိပ္က သူ၏ ေက်ာင္းသခၤမ္းေလးကို ေက်ာေပးကာ ေျမေလွကားထစ္မ်ားအတိုင္း ဆင္းလာ သည့္ အခ်ိန္တိုင္း သူ႕အတြက္ က်ေနာ့္မွာ ေၾကကြဲေနမိသည္။ သူ႕ကို က်ေနာ္ အေမွ်ာ္လင့္ႀကီး ေမွ်ာ္လင့္ထားခဲ့သမွ် သဲထဲ ေရသြန္ ျဖစ္ရေတာ့မည္လားဟုေတြးလွ်င္ က်ေနာ့္မွာ ရင္တုန္ပန္းတုန္ျဖစ္ကာ လွမ္းေနသည့္ေျခလွမ္းမ်ားပင္ အလိုလိုရပ္တန္႕ သြားရ၏။ ယခုအခ်ိန္၌ သူ၏က်န္းမာေရးအေနအထားမွာ သိသိသာသာဆိုး႐ြားေနၿပီဟု က်ေနာ္သိလာရသည္။ မေန႕တုန္းက က်ေနာ့္ထံ လူႀကံဳႏွင့္ သူေရးေပးလုိက္သည့္ စာတေစာင္ကို ဖတ္ခဲ့ရ၏။ ဒီကေန႕ သူႏွင့္ စကားစျမည္ေျပာခဲ့သည္။ သူ႕ကို ႏႈတ္ဆက္ၿပီး ေတာင္ကုန္းေပၚကဆင္းေေတာ့ က်ေနာ့္ထံ လူႀကံဳႏွင့္ေရးေပးလိုက္သည့္ သူ႕စာ႐ြက္ကေလးကို ထုတ္ၾကည့္မိသည္။ က်ေနာ့္မွာ အဆံုးအထိ မဖတ္ႏိုင္ေတာ့။
ပထမအဆင့္အေနႏွင့္ သူ႕ကို ရဟန္း၀တ္မွ လူ၀တ္လည္းဖို႕ တိုက္တြန္းရမည္။ ထို႕ေနာက္ အကူအညီေပးႏုိင္သူတို႕၏ အကူအညီႏွင့္ ဇင္းမယ္ (သို႕မဟုတ္) မဲေဆာက္သို႕ပို႕ကာ ေဆးကုသေစမည္။ ေဒၚဂ်ဳံကလည္း က်ေနာ္၏ အႀကံျပဳမႈကို လက္ခံ သည္။ သေဘာေပါက္သည္။ သို႕ေသာ္ ကိုတိုက္ေအာင္က လက္မခံ။ သူ႕ကို က်န္းမာေရးမေကာင္းျဖစ္ေနသည္ဟု ေျပာလွ်င္ပင္ ကိုတိုက္ေအာင္က ႐ႉး႐ႉး႐ႈဲ႐ႈဲျဖစ္ကာ လက္မခံ။ သူခ်စ္ခင္ေလးစား ၾကည္ညိဳရသူ “သူ႕” ကို သိကၡာခ်သည္ဟုပင္ စြပ္စြဲေျပာဆိုလာ ခဲ့၏။ သည္ၾကားထဲ သူကလည္း အဓိဌာန္မျပည့္ေသးဟုဆိုကာ လူ၀တ္လည္းရန္ ျငင္းဆန္လ်က္ရိွ၏။ ေဆးကုသမႈခံယူရန္ကိုမူ စကားပင္ ဟလို႕မရ။ ထိုရက္မ်ားအတြင္း သူသည္ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ မအိပ္ပဲေနခဲ့သည္ဟု ၾကားလာရသည္။ သူ႕ထံ မၾကာခဏ သြားေရာက္ေတြ႕ဆံုေနခဲ့သျဖင့္ တေန႕တျခား ပိန္ခ်ဳံးက်လာေနသည့္ သူ၏အေျခအေနကိုၾကည့္ကာ က်ေနာ့္မွာ စိတ္မေကာင္း ျဖစ္ခဲ့ရ၏။ တခါတရံ ေက်ာင္းသခၤမ္းေလးေရွ႕ သြားရပ္လိုက္သည့္ က်ေနာ့္ကို သူက လက္ခံစကားမေျပာပဲ ေနေလသည္။
ရဟန္း၀တ္မွ လူ၀တ္လဲလိုက္ၿပီး ေနာက္ပိုင္း သူသည္ ဧည့္သည္မ်ားကို ျခြင္းခ်က္ႏွင့္သာ လက္ခံစကားေျပာေတာ့၏။ ငွက္ဖ်ားတက္ ျခင္း မရိွေတာ့သျဖင့္ သူ႕ခႏၵာကိုယ္မွာ က်န္းမာေရးေကာင္းသလို ရိွေသာ္လည္း သူ႕မေနာမွာမူ မတည္ၿငိမ္ခ်င္ေတာ့။
သည္လိုႏွင့္ သူ႕ကို ေလးစားခ်စ္ခင္ၾကသည့္ ပုဂၢိဳလ္တခ်ဳိ႕က အမ်ဳိးမ်ဳိးေခ်ာ့ေမာ့ေျဖာင့္ဖ်သျဖင့္ သူသည္ ကိုမိုးသီးဇြန္တို႕ထံ (ေလာ္ကြားလူ)ံ သို႕ သြားေနခဲ့၏။ သူစိတ္ခ်မ္းသာသလို ေနခြင့္ျပဳၿပီးမွ သူ႕ကို ေဆးကုသေပးရန္ ရည္ရြယ္ၿပီးမွ ေခၚထားျခင္းျဖစ္သည္။ တလခန္႕အၾကာတြင္ ေလာ္ကြားလူမွ မာနယ္ပေလာသို႕ ျပန္ေရာက္လာခဲ့ျပန္သည္။ သူ႕က်န္းမာေရး အေျခအေနမွာ ပို၍သာ ဆိုးရြားလာေနခဲ့ၿပီ။ သူသည္ ကိုတိုက္ေအာင္ အပါအ၀င္္ သူ႕ဇနီးေဒၚဂ်ဳံႏွင့္ သူ၏သား ေမာင္ဆန္း မွလြဲ၍ မည္သူႏွင့္မွ် လက္ခံစကား ေျပာဆိုျခင္းမရိွေတာ့။ တခါတရံ ေန႕ေရာညပါ အစာေရစာမစားပဲ ထိုင္ေနခဲ့၏။ တခါတရံ သူ႕တဲကေလးေဘး၊ မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္းအစပ္တြင္ ေပါက္တူးတလက္ ႏွင့္ ျငဳပ္ပင္၊ ပဲပင္ကေလးမ်ားစိုက္ေန၊ ေပါင္းသင္္ေနသည္ကို ေတြ႕ၾကရသည္။
က်ေနာ္သည္ သူ႕ထံ သူႏွင့္ေတြ႕ဆံုစကားေျပာခြင့္ျပဳရန္ အႀကိမ္ႀကိမ္ႀကိဳးစားခဲ့၏။ သို႕ေသာ္ သူကမူ လက္ခံေတြ႕ဆံုျခင္းမျပဳခဲ့။ ထိုအခ်ိန္ကမူ သူ႕ဘ၀သူ႕အေျခအေနမ်ားသည္ မၾကာမီျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာလိမ့္မည္ဟုေတာ့ က်ေနာ္ မ၀ံ့မရဲ ေမွ်ာ္လင့္ေနခဲ့မိေလသည္။
၃။
၁၉၉၅ …၊ ဇန္န၀ါရီလ …၊ ၂၀-ရက္၊
“ေဖြးေဘာလူ” ႐ြာ ခရစ္ယာန္ဘုရားရိွခိုးေက်ာင္းတြင္ ျပဳလုပ္သည့္ “ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာဘိုျမ” ၏ ေမြးေန႕ပြဲမွအျပန္ သူ႕ထံက်ေနာ္ ၀င္ေတြ႕ဘို႕ႀကိဳးစားသည္။ သူ႕အိမ္ေရွ႕တြင္ သားျဖစ္သူ “ေမာင္ဆန္း” ကို တဦးတည္းသာ ေတြ႕ခဲ့ရ၏။ ေဒၚဂ်ဳံက “ပေလာင္ကုန္း” ဘက္သို႕ သြားေနသည္ဟု သိရ၏။ “ကိုတိုက္ေအာင္” က ရလလဖ နယ္ေျမသို႕ ထြက္သြားသည္မွာ တလေက်ာ္ရိွခဲ့ၿပီ။ (၃)ႏွစ္မွ် အတူေနခဲ့သူ ကဗ်ာဆရာ ကိုတိုက္ေအာင္ မရိွေတာ့သျဖင့္ သူ႕အဖို႕ လက္ကတံုးေတာင္ေ၀ွးတခု ျပဳတ္က်သြားသလိုျဖစ္ရ၏။
သူ႕အိမ္ေပၚ က်ေနာ္အတက္တြက္ သူက စကားမေျပာခ်င္ဘူးဟုဆိုကာ အိမ္ခန္းထဲသို႕ ၀င္သြားေလသည္။ သူ႕ေက်ာျပင္ကိုသာ ၾကည့္ကာ အိမ္ေပၚမွဆင္းခဲ့ရ၏။
တဲေပၚက အဆင္းတြင္ လက္နက္ႀကီးပစ္ခတ္သံမ်ားကို ၾကားရေလသည္။ “ေနာ္တ” ႏွင့္ “ထြီးပါး၀ီးက်ဳိး” ႏွစ္ေနရာစလံုးဆီက ၾကားလိုက္ရျခင္းျဖစ္၏။ ၿခံေရွ႕ကိုေရာက္ေတာ့ တို႕ကရင္အခ်င္းခ်င္း ေသနတ္မေပါက္ခ်င္ဘူးဟုဆိုကာ “ေနာ္တ” ခံစစ္ေဒသမွ ျပန္ဆင္းလာၾကသည့္ KNU စစ္သားတခ်ဳိ႕ကို ေတြ႕ရေလသည္။
၄။
၁၉၉၅-ခု၊ ဇန္န၀ါရီလ … ၂၂-ရက္၊ တနဂၤေႏြေန႕။
ပဒိုမန္းရွာထံသြားကာ “ပေဟလူ႐ြာ” တြင္ အိမ္တလံုး ငွားရမ္းေပးပါရန္ အကူအညီေတာင္းခဲ့ရ၏။ ဒီမိုကရက္တစ္ ျမန္မာ့အသံ “ေ႐ႊဗဟိုစည္” စတူဒီယိုကို ပေဟလူ႐ြာသို႕ ေျပာင္းေ႐ႊ႕ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့၏။
ပဒိုမန္းရွာအိမ္မွအျပန္တြင္ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္၊ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ဌာနခ်ဳပ္႐ံုးေရွ႕မွျဖတ္ကာ သူ႕အိမ္ကေလးေရွ႕ တြင္ က်ေနာ္ရပ္သည္။ သူ႕ကို ၀င္ေတြ႕ဖို႕ စဥ္းစားေနမိေသးသည္။ သို႕ေသာ္ သူသည္ သူမေတြ႕ခ်င္သည့္သူမ်ားကို ၿခံ၀န္းထဲသို႕ပင္ ၀င္ခြင့္ မျပဳေတာ့ဟု က်ေနာ္ၾကားထားရ၏။ ၀င္လာလွ်င္လည္း ရန္မူသည္အထိ ျဖစ္လာေလသည္။
အိမ္ကေလးဆီက မည္သည့္အသံမွ် မၾကားရ။ တိတ္ဆိတ္ၿငိမ္သက္လ်က္ရိွ၏။ က်ေနာ္က စိတ္ကိုေျဖကာ သူ႕အိမ္ေရွ႕က ဆက္ေလွ်ာက္လာခဲ့သည္။ “ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္” လမ္းကေလးထဲသို႕ တိုး၀င္တိုက္ခတ္လာေနသည့္ ေလႏုေအးမွာမူ က်ေနာ့္ရင္ကို မေအးျမေစႏိုင္ခဲ့ေတာ့။
၅။
၁၉၉၅-ခု၊ ဇန္န၀ါရီလ … ၂၃-ရက္၊ တနလၤာေန႕ … ။
သည္ကေန႕မနက္ ခတ္ေစာေစာအိပ္ရာထသည္ႏွင့္တၿပိဳင္နက္ လက္နက္ႀကီး ပစ္သံမ်ားကို ယခင္ေန႕ထက္ပိုၿပီး အနီးကပ္ၾကားေန ခဲ့၏။ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာ ပိုၿပီးစိပ္လာေလသည္။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ဌာနခ်ဳပ္႐ံုးဖက္သို႕သြားကာ သတင္းစံုစမ္းရန္ထြက္လာစဥ္ မီးစက္ကမ္းပါး အေကြ႕တြင္ ကိုသက္စိုးလြင္ႏွင့္ ကိုတင့္ေဆြကို ေတြ႕၏။ သူတို႕ႏွစ္ဦးစလံုး မ်က္ေစ့မ်က္ႏွာ ပ်က္လ်က္ရိွ၏။
“အေျခအေနမေကာင္းေတာ့ဘူး၊ ခ်က္ခ်င္း အထုပ္အပိုးျပင္ၿပီး ထိုင္းဖက္ကမ္းကို ကူးဖို႕ KNU က လာေျပာတယ္။ အဲဒါ ဦးခြန္မားရ္ ကိုဘန္းနဲ႕ ခင္ဗ်ားဆီကို လာေျပာတာ”
ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို စတူဒီယိုသို႕ျပန္ကာ ရဲေဘာ္တခ်ဳိ႕ႏွင့္အတူ အသံဖမ္းစက္မ်ားႏွင့္ ပစၥည္းပစၥယမ်ားကို ထုပ္ပိုးျပင္ဆင္ရ၏။ ကံအားေလ်ာ္စြာ လွည္းတစီးငွားလို႕ရသျဖင့္ ေသာင္ရင္းျမစ္ကမ္းသို႕ ပစၥည္းအားလံုး ေရာက္သြားခဲ့၏။ ေန႕လည္ (၂)နာရီခန္႕တြင္ ပဒိုမန္းရွာ ၏ ဇနီးအေနာ ( နမ့္က်င္ေရႊ) ၏ ကူညီစီစဥ္ေပးခ်က္အရ ေသာင္ရင္းျမစ္အထက္ဖက္ ေကြ႕ႏွစ္ေကြ႕အလြန္ ထိုင္းႏိုင္ငံဖက္ကမ္း ေတာင္ေျခသို႕ ေလွႀကံဳႏွင့္ ကူးလာခဲ့ၾက၏။ က်န္ရစ္သည့္ ပစၥည္းတခ်ဳိ႕ကိုသယ္ရန္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြင္းဖက္သို႕ ဆက္လက္ထြက္ခြာရန္ ပဒိုမန္းရွာထံ တင္ျပမည္ဟုဆိုကာ ကရင္ရဲေဘာ္ေလး “ကြယ္သာထူး” ႏွင့္ “မိုးေက်ာ္” (ABSDF) တို႕က မာနယ္ပေလာဖက္ ျပန္ကူးသြား ၾက၏။
ညေနမိုးခ်ဳပ္မွပင္ ထင္းေျခာက္တခ်ဳိ႕ေကာက္ယူကာ ေသာင္ရင္းျမစ္ေရႏွင့္ ဆန္ေဆးၿပီး ထမင္းခ်က္၏။ ျမစ္ေဘး ေတာင္ေျခအစပ္ တြင္ ပစၥည္းမ်ားကို ျဖစ္သလိုစုပံုထားရိွကာ ဖ်ာတခ်ပ္ကို အမိုးလုပ္ၿပီး အိပ္ရာထိုင္ခင္း ျပင္လိုက္၏။ အေနာ (နမ့္က်င္ေရႊ) က ခူးေပးလုိက္ သည့္ ပဲလင္းေျမြသီးကို ခ်က္စားရန္စီစဥ္၏။ ေန၀င္ရီတေရာအခ်ိန္ ေဘာေနာ္ေလးေတာင္ႀကီးကိုေက်ာ္ၿပီး ေရာက္လာသည့္ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာ ပိုမိုေၾကာက္မက္ဖြယ္ေကာင္းေန၏။ လူသံၾကားလို႕ အထက္ဖက္ကိုလွည့္ၾကည့္ေတာ့ ခ်ဳိင္းေထာက္တေခ်ာင္းကို ေေထာက္ကာ၊ ေျခေထာက္တဖက္မရိွသည့္ လူတေယာက္၊ ကေလးတေယာက္ႏွင့္အတူ လမ္းေလွ်ာက္လာေနသည္ကိုေတြ႕ရ၏။ သူတို႕ႏွစ္ဦးစလံုး ႏြမ္းလ်ေသာေျခလွမ္းမ်ားလွမ္းကာ ေအာက္ဖက္ေတာစပ္သို႕ ၀င္ေရာက္သြားခဲ့ၾက၏။ သူတို႕ဘယ္ဆီ ထြက္ခြါသြားၾကသည္ ကိုမူ က်ေနာ္မသိ။
ေမွာင္သြားသည့္အခါ ေလွတစင္း ကပ္လာသည္ကို လေရာင္မႈန္ျပျပေအာက္တြင္ ျမင္ရ၏။ ရန္သူမိတ္ေဆြခြဲျခားရန္ ခက္သျဖင့္ က်ေနာ့္မွာ ထိတ္လန္႕သြားရ၏။ ေလွေပၚက လူတေယာက္ဆင္းလာ၏။ ထိုသူက က်ေနာ္တေယာက္တည္း စိတ္မခ်သျဖင့္ အေနာ (နမ့္က်င္ေရႊ) က အေဖာ္အျဖစ္အိပ္ရန္ လႊတ္လိုက္သူျဖစ္ေၾကာင္း ကရင္သံ၀ဲ၀ဲႏွင့္ေျပာမွ က်ေနာ့္မွာ စိိတ္ေအးသြားရေလသည္။ အေနာကိုလည္း ေက်းဇူးတင္လို႕မဆံုးေတာ့။
လေရာင္မႈန္ျပျပေအာက္တြင္ က်ေနာ္ႏွင့္ကရင္ရဲေဘာ္ေလးတို႕ ထမင္းစားၾကသည္။ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာ ညဥ့္နက္မွပင္ ပိုၿပီး နီးကပ္လာေနသည္ဟု ထင္ရ၏။ ထိုအခါက်မွပင္ “ႏိုင္၀င္းေဆြ” အတြက္ စိတ္ပူလာရျပန္သည္။ သူ၏အေျခအေနမွာ ထိုင္းႏိုင္ငံဖက္ကမ္းသို႕ အလြယ္တကူလိုက္ပါလာႏုိင္သည့္အေျခအေနမ်ဳိး မဟုတ္သျဖင့္လည္း က်ေနာ့္မွာ ေၾကကြဲတုန္လႈပ္ေနမိ၏။
၆။
“ပေဟလူ” ရြာကို ေရာက္ရန္၊ က်ေနာ့္ေနာက္ဖက္က ေတာင္ေၾကာကို ေက်ာ္ရဦးမည္ဟု သိရ၏။ မနက္မိုးလင္းကတည္းက “ကြယ္သာထူး” ႏွင့္ “မိုးေက်ာ္” တို႕ကို က်ေနာ္ေမွ်ာ္ေနမိသည္။ မိုးလင္းသည္ႏွင့္တၿပိဳင္နက္ ညက က်ေနာ္ႏွင့္အေဖာ္လာအိပ္ေပးသည့္ ကရင္ လူငယ္ေလးက၊ မာနယ္ပေလာဖက္ကမ္းသို႕ ေလွျဖင့္ ျပန္ကူးသြားခဲ့၏။ မနက္ (၁၀)နာရီအထိ “ကြယ္သာထူး” တို႕ ေရာက္မလာေသး။
လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာ ေနထြက္ကာစက ေခတၱခဏရပ္သြားသလိုရိွရာက၊ ေနျမင့္လာေတာ့ အသံပိုစိပ္လာသည္ဟု ထင္ရ၏။ ေ၀းရာက နီးလာသည္ဟု ထင္လာရ၏။ မေန႕တုန္းက “ေနာ္တ” ၊ “ထြီးပါး၀ီးက်ဳိး” ၊ “ဆင္ျဖဴေတာင္” ဖက္ဆီကသာ ၾကားခဲ့ရသည့္ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာ ယခုအခါ ေသာင္ရင္းျမစ္အထက္ဖက္ဆီကပါ ၾကားလာရ၏။
က်ေနာ္က ညေနကတည္းက ၊ DVB ပစၥည္းမ်ားကို ျမစ္ဆိပ္ႏွင့္ မလွမ္းမကမ္း၊ မိုးမခပင္အုပ္မ်ားၾကား ဆြဲသြင္းထားခဲ့၏။ ျမစ္ထဲတြင္ စက္ေလွမ်ား၊ လက္ေလွမ်ား လူးလာေခါက္တုန္႕ အလွ်င္အျမန္ သြားေနၾက၏။ စက္ေလွမ်ားေပၚတြင္ ပစၥည္းအျပည့္၊ လူ႕အျပည့္။
ဒီကေန႕မနက္ၾကေတာ့ မိမိစိတ္ကပဲ ထင္လို႕လားေတာ့မသိ။ တခါတရံ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားၾကားတြင္ လက္နက္ငယ္ပစ္ခတ္သံ မ်ားကိုပင္ ၾကားလာရသည္ဟု ထင္မိ၏။ ၿခဳံစပ္တြင္ တေယာက္တည္းထုိင္ေနရသည္မွာ လံုၿခံဳမႈမရိွဟု စိတ္ပူေနစဥ္၊ ကမ္းစပ္သို႕ ေလွတစင္း ဆိုက္လာခဲ့၏။ စက္ေလွေပၚက လူႏွစ္ေယာက္ခုန္ဆင္းလိုက္၏။
“ကိုၿငိမ္း ၊ စက္ေလွလာၿပီ၊ ဒီေတာင္ေၾကာကို ေက်ာ္ၿပီး ပစၥည္းေတြဘယ္လိုမွသယ္ႏိုင္မွာမဟုတ္ဖူး၊ စက္ေလွေပၚပစၥည္းေတြ ျပန္တင္ ၿပီး၊ ပေဟလူရြာကို ေအာက္ဖက္က ေခ်ာင္းထဲကတဆင့္သယ္မယ္”
သူတို႕ကို က်ေနာ္ အေထြအထူးေမးျမန္းမေနေတာ့ပဲ စက္ေလွေပၚပစၥည္းေတြ၀ိုင္းတင္၏။ မာနယ္ပေလာကို ျဖတ္ကာ “ပေဟလူ” ေခ်ာင္းထိပ္သို႕ ေရာက္လာၾက၏။ ေသာင္ရင္းျမစ္ထဲမွတဆင့္ “မာနယ္ပေလာ” ကို ေမာ့ၾကည့္ခဲ့ရသည္မွာ ရင္ထဲ၌ ေၾကကြဲေနမိ၏။ ေသာင္ရင္းျမစ္ထဲသို႕စီး၀င္ရာ “ပေဟလူ” ေခ်ာင္းထဲသို႕ ေကြ႕၀င္လာစဥ္ စက္ေလွမ်ား၊ လက္ေလွမ်ား ေခ်ာင္းလံုးျပည့္ လႈပ္ရွားေနသည္ကို ဘြားကနဲ ေတြ႕လိုက္ရ၏။ ကမ္းေပၚတြင္၊ ေလွမ်ားေပၚတြင္ လူေတြ၊ အထုပ္အပိုးကိုယ္စီႏွင့္ သြားလာလႈပ္ရွားေနၾက၏။ “ပေဟလူ” ရြာေျခ တြင္ စက္ေလွေပၚက ပစၥည္းမ်ားကိုခ်ေတာ့ ညေန (၄)နာရီခန္႕ရိွၿပီ။ ေသာင္စပ္ႏွင့္ေရစပ္တြင္ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္ နယ္ေျမ) မွ ရဲေဘာ္မ်ား သံုးေယာက္တြဲ၊ ငါးေယာက္တတြဲ ၀ိုင္းစုထိုင္ေနၾကသည္ကိုေတြ႕ရ၏။ တခ်ဳိ႕က ေသာင္ျပင္ေပၚတြင္ပင္ တံုးလံုး ပက္လက္အိပ္ေနၾက၏။ ပစၥည္းမ်ားခ်ၿပီးေသာအခါ ညေနစာခ်က္စားရန္ ျပင္ဆင္ရျပန္ေလသည္။
ညၾကေတာ့ ေသာင္ျပင္ေပၚတြင္ပင္ ဖ်ာမ်ား၊ ပလပ္စတစ္မ်ားခင္းကာ အိပ္လိုက္ၾက၏။ ပစၥည္းမ်ား သယ္ပိုးေရႊ႕ေျပာင္းခဲ့ရသျဖင့္ က်ေနာ့္တကိုယ္လံုး ကိုက္ခဲနာက်င္လ်က္ရိွ၏။ သည္ေနရာေရာက္ေတာ့ မေရမတြက္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ျမင္ေနရသည့္ စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ား ကို ေတြ႕ရသျဖင့္ ပူပန္စိတ္ေလ်ာ့သြားရ၏။ သို႕ေသာ္ မာနယ္ပေလာဖက္ကမ္းဆီက၊ လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားမွာမူ ပိုမိုနီးကပ္လာေနေလ သည္။
၇။
“ေဖြးေပါလူ” ရြာ ကမ္းစပ္တြင္၊ ပစၥည္းမ်ား စုပံုထားရိွၿပီးသည့္အခါ ရြာထဲသို႕ ဦးစြာပထမ သြားႏွင့္ၿပီးမွ ေနရာထိုင္ခင္းစီစဥ္ရန္ ဆံုးျဖတ္၏။ ပစၥည္းမ်ားကို “ကြယ္သာထူး” တို႕ႏွင့္ ထားႏွင့္ကာ ကုန္းေပၚသို႕တက္လာခဲ့၏။ လမ္းတြင္ မ်က္ႏွာသိတခ်ဳိ႕ကို လူအုပ္ၾကားထဲ၌ ေတြ႕ခဲ့ရ၏။ လူတိုင္း အထုပ္အပိုးကိုယ္စီ။ တကိုယ္လံုး ဖံုအလိမ္းလိမ္းျဖင့္ … ။ စကားကိုပင္ သြက္လက္က်ယ္ေလာင္စြာ မေျပာႏိုင္၊ ႏႈတ္ မဆက္ႏိုင္ၾကေတာ့။ လူတိုင္း၏ မ်က္ႏွာမ်ားေပၚက ေသာကလက္ေရးမ်ားကို က်ေနာ္ ေကာင္းစြာဖက္႐ႈႏို္င္ခဲ့၏။ ပတ္၀န္းက်င္တခြင္လံုး၊ မိုး ေကာင္းကင္တခုလံုး အံု႕မိႈင္းျပာႏွမ္းေနသည္ေလာဟုပင္ ထင္မိ၏။
“ပေဟလူ” ရြာႏွင့္ မ်က္ေစါင္းထိုးတဖက္ကမ္း၊ “ေဖြးေပါလူ” ရြာမွာ၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာဗိုလ္ျမ ေနထိုင္သည့္ရြာဟု သိရ၏။ “မာနယ္ပေလာ” ႏွင့္ လက္နက္ႀကီးတကမ္းစာတြင္ ရိွေသာ္လည္း ထိုင္းႏိုင္ငံဖက္ကမ္း၊ ထိုင္းႏိုင္ငံနယ္ေျမျဖစ္သျဖင့္ နအဖစစ္တပ္မ်ား၏ ရန္ကိုသိပ္ၿပီး မစိုးရိမ္ရ။ သို႕ေသာ္ ထိုင္းနယ္ျခားေစာင့္တပ္မ်ား၊ ညကတည္းက ေရာက္လာေနသည္ဟု ၾကားခဲ့ရသျဖင့္ စိတ္ပူေနမိေသး၏။ နယ္ေျမ အေနအထားမွာ လူသြားလမ္းမွအပ မည္သည့္ဆက္သြယ္ေရးလမ္းမွ် မရိွသည့္ေနရာျဖစ္သျဖင့္ ထိုင္း နယ္ျခားေစာင့္တပ္မ်ား အလံုးအရင္းႏွင့္ေေတာ့ ေရာက္မလာႏိုင္ေကာင္းရဲ႕ဟု စိတ္ကိုေဖာ့ၿပီး ေတြးထားရ၏။ အေျခအေနေပးပါက “ေဖြးေပါလူ” ရြာတြင္ တရက္ႏွစ္ရက္တန္သည္ နားကာ ၊ ေသာလဲထရြာ၊ မယ္စာရင္းရန္းၿမိဳ႕အထိ ေဖာက္ထြက္ႏိုင္ရန္ နည္းလမ္းရွာမည္ဟု ေတြးထား၏။
“ေဖြးေပါလူ” ရြာ ကမ္းပါးေပၚအတက္တြင္ အလြန္နီးကပ္ေသာတေနရာမွ၊ လက္နက္ႀကီးေပါက္ကြဲသံထြက္ေပၚလာသျဖင့္ လူေတြ အားလံုး ေနရာတြင္ပင္ ၀ပ္ကာေနရာယူလိုက္ၾက၏။ သို႕ေသာ္ မာနယ္ပေလာဖက္ကမ္းဆီက ေပါက္ကြဲျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ခ်က္ခ်င္းသိကာ ခရီးဆက္ၾကရ၏။ လူအုပ္ၾကားထဲတြင္ လမ္းေလွ်ာက္လာရင္း အသိမိတ္ေဆြမ်ားကို က်ေနာ္ရွာေနမိသည္။ ေတြ႕လွ်င္ သူတို႕ႏွင့္ ၫိွႏိႈင္းတို္င္ပင္ကာ ေနရာထိုင္ခင္းကိစၥ စီစဥ္မည္ဟုေတြး၏။ ထိုစဥ္မွာပင္ လူအုပ္ထဲ၌ အမ်ဳိးသမီးတဦးကို မေမွ်ာ္လင့္ပဲ က်ေနာ္ေတြ႕လိုက္ရေလ သည္။
ေခါင္းေပၚတြင္ လင္ဗန္းတခ်ပ္ကိုရြက္ထားသည့္ အမ်ဳိးသမီးတဦး။ လင္ဗန္းေပၚတြင္မူ ဟင္းသီးဟင္းရြက္လိုလို၊ အေၾကာ္လိုလို အရာ၀တၳဳမ်ားကို မ်က္ႏွာသုပ္ပု၀ါ အစုပ္တထည္ႏွင့္ အုပ္ထား၏။ လူအုပ္ကိုေက်ာ္ၿပီး ၾကည့္ရသျဖင့္၊အမ်ဳိးသမီး၏မ်က္ႏွာကို သဲကြဲစြာ က်ေနာ္ မျမင္ရ။ က်ေနာ့္ေရွ႕က လူတခ်ဳိ႕ကို အလ်င္အျမန္ေက်ာ္တက္ကာ၊ က်ေနာ္ေတြ႕လိုက္ရသည့္ အမ်ဳိးသမီးဆီလွမ္းလာခဲ့သည္။ သို႕ေသာ္ လူအုပ္ထဲတြင္ ထိုအမ်ဳိးသမီးကို က်ေနာ္ မေတြ႕ရေတာ့။ လူတခ်ဳိ႕မွာ အုပ္စုလိုက္ခြဲကာ ရြာထဲသို႕၀င္သြားေနၾက၏။ အခ်ိန္ ေတာ္ေတာ္ၾကာသည္အထိ ထိုအမ်ဳိးသမီးကို က်ေနာ္ရွာေနမိသည္။ သို႕ေသာ္ လံုး၀မေတြ႕လုိက္ရေတာ့။
“ေဒၚဂ်ဳံကေတာ့ ဆရာႏိုင္၀င္းေဆြနဲ႕ အတူတူမရိွေတာ့ဘူးဗ်၊ ဆရာကလည္း ေဒၚဂ်ဳံတို႕ေခၚရာ မလုိက္ေတာ့ဘူးတဲ့၊ ေဒၚဂ်ဳံတို႕ သားအမိလည္း ဆရာႏိုင္၀င္းေဆြကိုထားၿပီး ဒီဖက္ကမ္းကိုကူးလာၾကတာ၊ ေဒၚဂ်ဳံကေတာ့ အေၾကာ္ေရာင္းၿပီး စားစရိတ္၊ ခရီးစရိတ္ရွာေနရ တယ္လို႕ ေျပာတာပဲ ကိုၿငိမ္း၊ ဒါေပမယ့္ ပဒိုမန္းရွာကေတာ့ ဆရာ့ကို ရေအာင္ေခၚလာရမွာပဲလို႕ေတာ့ ေျပာတယ္လို႕ က်ေနာ္ၾကားခဲ့ရတယ္”
က်ေနာ္ … အသက္႐ႉမ၀ႏိုင္ေအာင္ ေၾကကြဲေနမိသည္။ ဆရာ “ႏိုင္၀င္းေဆြ” တေယာက္ ရန္သူသိမ္းပိုက္ေတာ့မည့္ “မာနယ္ပေလာ” က၊ အိမ္ကေလးတလံုးထဲ၊ တေယာက္တည္း ရိွေနခဲ့ၿပီလား … ။ က်န္ေနရစ္ခဲ့ၿပီလား။ သူ႕ကို ဘယ္သူမွ ကယ္ထုတ္ မလာႏိုင္ၾကေတာ့ဘူးလား။
“ေဖြးေပါလူ” ရြာ ကမ္းပါး၊ လူသြားလမ္းေဘး၊ ဖုန္ထုႀကီးေအာက္တြင္ က်ေနာ္တေယာက္တည္း ထိုင္ေနစဥ္ “ပေဟလူ” ရြာကအထြက္၊ လမ္းတြင္ ရဲေေဘာ္ ကိုစိုး၀င္းညိဳေျပာခဲ့သည့္ ဆရာႏိုင္၀င္းေဆြမိသားစု၏ သတင္းကို က်ေနာ့္နားထဲ၌ ၾကားေနခဲ့ေလသည္။
၈။
၁၉၉၅-ခု … ေဖေဖာ္၀ါရီလ … ၆-ရက္၊ တနလၤာေန႕၊ ထုိင္းႏုိင္ငံနယ္စပ္၊ ေဖြးေပါလူရြာ။
သူ႕ကို ဘုရားစင္ေအာက္တြင္ တေယာက္တည္း တင္ပလႅင္ေခြထိုင္ကာ တရားအာ႐ံုျပဳေနသည္ကို က်ေနာ္ေတြ႕ရသည္။ ထုိ႕ေၾကာင့္ အေႏွာက္အယွက္မျပဳဘဲ ေနာက္ေဖးခန္းသို႕ က်ေနာ္၀င္လာခဲ့သည္။ မီးဖိုေခ်ာင္ထဲတြင္ ရဲေဘာ္ဆယ္ေယာက္ခန္႕ ထမင္းစားေန သည္ကို ေတြ႕ရ၏။ ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္ (ရလလဖ အတြင္းေရးမႉး)ႏွင့္ ေတြ႕ရန္ အိမ္ေရွ႕ဖက္သို႕ ျပန္ထြက္ခဲ့သည္။ ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္ႏွင့္ေတြ႕ကာ သူ၏ က်န္းမာေရးအေျခအေနကိုေမးသည္။ ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္မွာ က်ေနာ့္ကို လက္ခံစကားေျပာဘို႕ပင္ အခ်ိန္မရရွာပါ။ သူ႕က်န္းမာေရး အေျခအေနမေကာင္းသည့္ အေၾကာင္းကိုသာ ေျပာျပႏိုင္၏။ သူ႕ကို ပဒိုမန္းရွာ၏အစီအစဥ္ျဖင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံဖက္ကမ္းအထိ ေခၚလာႏုိင္ခဲ့သည္ ကိုပင္ ကံေကာင္းသည္ဟု ဆိုရပါမည္။ ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္တို႕အဖြဲ႕သည္လည္း သည္ကေန႕ ညေနမွာပင္ တပ္မဟာ (၆)နယ္ေျမသို႕ ဆုတ္ခြါ ေတာ့မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရ၏။ သူ႕အတြက္ ဘယ္လိုအစီအစဥ္ရိွသလဲဟုေမးေတာ့ ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္မွာ ေရရာတိက်စြာ ေျဖႏိုင္ျခင္းမရိွ။
ဧည့္ခန္းထဲသို႕၀င္ကာ သူ႕ေရွ႕တြင္ က်ေနာ္ထိုင္ခ်လိုက္သည္။ လက္ထဲတြင္ပါလာသည့္ ကင္မရာႏွင့္ သူ႕ကိုခ်ိန္လုိက္သည္။ ထိုအခါ ၾကမွပင္ သူသည္ ရုတ္တရက္ က်ေနာ့္ကို ခုန္အုပ္ေတာ့မလို ထရပ္လုိက္၏။ ေမွ်ာ္လင့္မထားသျဖင့္ က်ေနာ့္မွာ လက္ထဲက ကင္မရာကို အေယာင္ေယာင္အမွားမွားႏွင့္ ေဘးသို႕ခ်ထားလိုက္ရ၏။ သူသည္ ဘုရားစင္ေအာက္တြင္ ျပန္ထိုင္ကာ မ်က္လံုးစံုမွိတ္လ်က္ ၿငိမ္သက္သြားေလသည္။
ထိုေန႕ညက ဗိုလ္မႉးခ်စ္ေမာင္တိုိ႕အဖြဲ႕ လုံၿခံဳရာေနရာသို႕ ဆက္လက္ထြက္ခြါသြားၾကေၾကာင္း သိရ၏။ သူကမူ မည္သူႏွင့္မွ်စကား မေျပာ။ ထမင္းမစား။ ဘုရားစင္ေအာက္မွာပင္ တဦးတည္း တရားထိုင္ေနခဲ့ေလသည္။
၉။
၂၀၀၅-ခု …၊ ဧၿပီလ၊ ၁၈-ရက္၊ တနလၤာေန႕။
စာအုပ္စင္ေပၚက စာအုပ္(၈)အုပ္ကို ေရြးၿပီး စားပြဲေပၚတြင္ တင္ထားလိုက္သည္။ သူ၏ရင္ေသြးမ်ားျဖစ္သည့္ “မဟူရာေမတၱာ” ၊ “မသိန္းရွင္ဆီပို႕ေပးပါ” ၊ “ေႏြတည” ၊ “ည အသေခ်ၤ” ၊ “ျမစပယ္႐ံု” ၊ “အခ်စ္ည” ၊ “ဘ၀စာမ်က္ႏွာမ်ား” ႏွင့္ “ေရဆန္လမ္း” စာအုပ္မ်ားကို တအုပ္ခ်င္းကိုင္တြယ္ၾကည့္႐ႈရင္း “သူ႕” ကို သတိရေနသည္။ သူကြယ္လြန္ခဲ့သည္မွာ (၁၀)ႏွစ္ တင္းတင္းျပည့္ခဲ့ၿပီ။ သူ႕ကို ေလးစားခ်စ္ခင္သူ တစုက သူကြယ္လြန္ျခင္း (၂)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ကဗ်ာစာအုပ္ထုတ္ေ၀ခဲ့၏။ “ေရဆန္လမ္းသို႕အျပန္” ဟု အမည္ေပးခဲ့၏။ ယင္း စာအုပ္တြင္ သူကြယ္လြန္သည့္ေန႕ကို အတိအက်ေဖာ္ျပသည္ကို ေတြ႕ရသည္။ ( ၂၄-၂-၁၉၉၅)
က်ေနာ့္အသိထဲတြင္မူ သူကြယ္လြန္သည့္ “လ” ႏွင့္ “ခုႏွစ္” ကိုသာ အတိအက်သိရိွႏိုင္ၿပီး ေန႕ရက္ကိုမူ မည္သူမွ်အတိအက် မသိရိွႏိုင္ဟု ယူဆေနမိသည္။ အမွန္တကယ္အားျဖင့္ “ေဖြးေပါလူ” ရြာတြင္ ေနာက္ဆံုးက်န္ရစ္ခဲ့သည့္ စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ား၊ စစ္႐ႈံးရဲေဘာ္ မ်ားထဲ၌ သူ႕ကို ႏိုင္ငံေက်ာ္စာေရးဆရာ “ႏိုင္၀င္းေဆြ” ဟု သိသူ တေယာက္မွ်မရိွ။ ထိုင္းႏိုင္ငံနယ္စပ္ ေတာအုပ္မ်ား၏အလယ္တြင္ စိတ္ေ၀ဒနာခံစားေနရသူ “သူ႕” ကို နားလည္ခြင့္လႊတ္ကာ ကူညီေဖးမေပးႏုိင္မည့္သူ တဦးမွ်မရိွႏိုင္။ နအဖတပ္မ်ား၏ လက္နက္ႀကီး တကမ္းစာအကြာ ထိုင္းနယ္ျခားေစာင့္တပ္မ်ား ေျခခ်င္းလိမ္ရိွေနၿပီး ေတာ္လွန္ေရးရဲေဘာ္မ်ား ၀ါးအစည္းေျပသလို လက္နက္မဲ့ ဥဒဟို ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနၾကရသည့္ ေခတ္ပ်က္ကာလတခုတြင္ သူ႕ကို လူဆိုးလူေကာင္း ခြဲျခားဆက္ဆံရန္မွာလည္း သူ႕က်န္းမာေရး အေျခအေနက အကူအညီမရႏိုင္ေတာ့။
က်ေနာ့္အေတြးထဲတြင္ ၁၉၁၇-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာေတာ္လွန္ေရးအၿပီး၊ အာဏာရွင္စက္ကြင္းမိလ်က္ ဆိုက္ေဗးရီယားမဲဇာေတာ တြင္ မထင္မရွားေသဆံုးသြားရသည့္ ရဟူဒီကဗ်ာဆရာ “အိုစစ္မင္ဒယ္လ္စတန္း” ကို ေတြးေနမိသည္။ ကဗ်ာဆရာ “အိုစစ္မင္ဒယ္လ္စတန္း” မည္သည့္ေန႕က မည္သည့္ေနရာတြင္ မည္သည့္အတြက္ ေသဆံုးခဲ့ရသည္ကို ယခုအထိ မည္သူမွ်အတိအက် ေျပာမျပႏိုင္ခဲ့။
“ႏိုင္၀င္းေဆြ” သည္ေကာ … ။
မုန္တို္င္းတခုေအာက္တြင္ ေၾကြရြက္တခ်ဳိ႕လြင့္ပါ ေပ်ာက္ကြယ္ရသည္မွာ ဘာမွ်ေတာ့မဆန္း။ သို႕ေသာ္ ဤသစ္ရြက္တရြက္ ေၾကြလြင့္သြားရပံုမွာ တကယ့္ကို ဂႏၱ၀င္ေျမာက္ ေရာမႏိၱက ဆန္လြန္းလွေခ်၏။ ။
(ဒီ၀တၳဳေလးကေတာ့ ဆရာႏိုင္၀င္းေဆြႏွင့္က်ေနာ္ ေနာက္ဆံုး ေတြ႕ဆံုခဲ့တဲ့ အခ်ိန္ကို မွတ္တမ္းတင္တဲ့ သေဘာပါပဲ။ ဆရာႏိုင္၀င္းေဆြ အေပၚမွာ စိတ္၀င္စားၾကသူေတြ သူ႕၀တၳဳေတြကို ႏွစ္သက္ၾကသူေတြအတြက္ ဒီ၀တၳဳတိုေလးက တစံုတရာ မွတ္တမ္းမွတ္ရာ တခုအျဖစ္ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္လိမ့္မယ္လို႕ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။)
July 17, 2009
July 11, 2009
စာမ်က္ႏွာႏွစ္ခုကုိ ဖတ္ရွဳမိျခင္း
( က )
ႏွလုံးသားကုိ ေအးခဲသြားေစတဲ့ သည္အဖ်ား
ေနာက္ဆုံးပါးလိုက္တဲ့ လက္ေဆာင္လုိ
ခုထိ ငါမွတ္မိေနေသးရဲ ့။
ေန ့ခင္းနဲ ့တူတဲ့ သည္ည
ၿပီးေတာ့ ျပာပုံေတြၾကားထဲက
ေၾကကြဲေနတဲ့ အရိပ္တခု
အခုထိ ငါမွတ္မိေနေသးရဲ ့။
မီးေလာင္ေနတဲ့ အနံ ့ဟာ
စိတ္မခ်မ္းေျမ ့မွဳလုိ
စူး၀ါးၾကမ္းရွ ေနရဲ ့။
သည္အနံ ့ဟာ ဘယ္ေတာ့မွ ငါ့ကုိမခြါ
ေက်းရြာေတြရဲ ့ျပာမွဳံမ်ားလို
တုိက္ဖြိဳက္ေရာဂါ ကေယာင္ကတမ္း
ေ၀ဒနာရဲ ့
အနီေရာင္နဲ ့အနက္ေရာင္ ေကာက္လွဳိင္းစည္းမ်ားလို့
သူစိမ္းဆန္တဲ့ တိတ္္ဆိတ္မွဳသစ္ထဲက
ေသဆုံးသြားတဲ့ လ၀န္းရဲ ့အစိပ္အပုိင္းလို
သည္အနံ ့ဟာ ငါနဲ ့အတူရွိေနရဲ ့။
( ျမသန္းတင့္ ဘာသာျပန္ဆုိသည့္ လူမ်ား၊ သကၠရာဇ္မ်ား ၊ ဘ၀ ...စာအုပ္မွ )
၁၉၅၄ - ခု ၊ ေႏြဦး၊ စလင္းၿမိဳ ့....။
အိပ္ေပ်ာ္ရာက လန္ ့ႏုိးလာခဲ့သည္။ မ်က္ေစ့က်ိန္းမတတ္ အလင္းေရာင္မ်ားကုိ ေတြ ့လိုက္ရသည္။ မလွမ္း မကမ္းက ေျခသံမ်ားကိုၾကားရသည္။ ပူေႏြးနဴးညံ့ သည့္လက္တဖတက္ကုိ ဆုပ္ကုိင္မိသည္။ လူတစ္ေယာက္ရဲ ့ လက္တဖက္က သူ ့ေခါင္းေပၚ အသာအယာတင္လ်က္။
“သား၊ အိပ္ေနေလ၊ အေမရွိတယ္၊ အသာေလးအိပ္ေန”
ေခါင္းကုိေမါ့ၿပီးၾကည့္သည္။ ျခံစည္းရုိးအျပင္ဖက္၊ ျခံ၀န္းေဘးက လမ္းခင္းလိပ္သဲေက်ာက္တုံးမ်ား ႏွင့္ျမင္းခြါမ်ားပြတ္တိုက္မိသံၾကားရသည္။ ခရာတုတ္သံၾကားရသည္။ ျမင္းခြါသံမ်ားမွာေ၀းကြာသြားေန၏။ အလွမ္းေ၀းလြန္းသည့္တေနရာမွ လူသံမ်ားကုိၾကားရသည္။ ေဗ်ာက္အုိးေဖါက္သံမ်ားမွာ တၿမိဳ ့လုံးကုိလြမ္း မုိးလ်က္။ မီးေရာင္မ်ားမွာ ရုတ္တရက္၀င္းလက္္လင္းျဖာၿပီးမွ တေျဖးေျဖး အေမွာင္က်သြာ၏။
ေဆးရုံႀကီးဖက္က ေအာ္ဟစ္ေျပာဆိုသံမ်ားၾကားရသည္။ တံခါးမ်ားရုိက္ခ်ိဳးဖ်က္ဆီးေနသည့္ အသံမ်ားကုိၾကားရသည္။ ေျခသံမ်ားမွာ နီးလာလိုက္ေ၀းသြားလိုက္ျဖစ္ေန၏။ ေခါင္းေပၚတင္ထားသည့္ မိခင္၏လက္ကသူ ့့နဖူးကိုအသာဖိသည္။သူက မ်ာက္လုံးမ်ားကုိ မိွတ္ကာ ေဗ်ာက္အုိးေဖါက္သံမ်ားကို္ နားေထာင္သည္။ ေဗ်ာက္အုိးမ်ားက တခါတရံ တခ်က္ခ်င္း။ တခါတရံအတဲြလိုက္။ တခါတရံ နားကြဲလုမတတ္ ေပါက္ကဲြျမည္ဟီးလ်က္။
မိခင္၏ကုိယ္နံ ့ေၾကာင့္သူ ့မွာသတိၱမ်ားျပည့္လာရ၏။ ေန ့ခင္းေၾကာင္ေတာင္ပမာ အလင္းေရာင္မ်ား လင္းျဖာလုိက္သည့္ ညကုိသူေၾကာက္သည္။ မိုးၿခိမ္းသံမ်ားလို ေဗ်ာက္အုိးေဖါက္သံမ်ားကုိ သူေၾကာက္သည္။ အေမွာင္္ထုေအာက္က ေျခသံမ်ားကုိသူေၾကာက္သည္။ သို ့ႏွင့္သူသည္ မိခင္၏လက္ကုိဆုုပ္ကုိင္ရင္း....၊မိခင္ ၏ခႏၡာကုိယ္ႏွင့္တုိး၀င္ပူးကပ္ရင္း ျပန္လည္အိပ္ေပ်ာ္သြားရ၏။
အိပ္ေပ်ာ္ရာကနိဳးေတာ့ သူ ့ခႏၡာကိုယ္မွာအိပ္ယာထဲတြင္လဲေလ်ာင္းလ်က္။ သူက ကမန္းကတန္း အိ္မ္ေရွ့ကိုထြက္သည္။ မိခင္ကုိရွာသည္။ အိမ္ေရွ့ခန္းတြင္ လူတခ်ိဳ ့ထိုင္ေနၾကသည္။ မိခင္ကုိ ကုလားထုိင္ တစ္လုံးတြင္ထုိိင္လ်က္ေတြ ့ရ၏။ အမျဖစ္သူ့ကမိခင္၏ေဘးတြင္ တံပ်က္စီးတေခ်ာင္းကုိင္ရင္းရပ္လ်က္။ ညီေလးက ဖခင္၏ရင္ခြင္ထဲတြင္ထုိင္လ်က္။
“ဆရာႀကီး၊ ေဆးရုံက ဆရာ၀န္ႀကီးက ခဏာလာပါအုန္းတဲ့”
ထုိင္္ေနသူအားလုံးထိုင္ရာက ထရပ္လိုက္ၾကသည္၊ ျပတင္းေပါက္က္တဆင့္ ေအာက္ကုိငုံၾကည္ၾက သည္။ ဖခင္က ညီေလးကုိ မိခင္ထံလႊဲကာ အိပ္ေပၚကဆင္းသည္။ ေဆးရုံႀကီးဆီ ခတ္သုတ္သုတ္ ေလ်ာက္သြားေန၏။
ေရကျပင္တြင္ မ်က္ႏွာသစ္ရင္းလူႀကီးေတြေျပာဆုိေနၾကသည့္ စကားမ်ားကို သူ ့နားထဲ၌ ထပ္ျပန္ တလဲလဲၾကားေနရ၏။
“သစ္ပင္ေတြမွာ လူ ့ဦးေဏွာက္ေတြကပ္ေနတာ။ အဲဒီသစ္ပင္မွာ လူတေယာက္ေယာက္က ကပ္ၿပီၤး ရပ္ေနတုန္း ေခါင္းကုိေသနတ္မွန္သြားလုိ ့ျဖစ္မွာေပါ့၊ၿပီးေတာ့ သစ္ပင္ေျခရင္းမွာေသြးအိုင္ႀကီးရွိေနတာပဲဟာ”
“ရဲစခန္းထဲမွာ ေသြးအုိင္ေတြနဲ ့ဒရြတ္တုိက္ဆဲြသြားတဲ့စြပ္ေၾကာင္းေတြလည္းရွိေနေသးတယ္”
“ေရာက္စုံသူပူန္ေတြက ညေနကတည္းက လွည္းေတြနဲ ့့မသိမသာၿမိဳ ့ထဲေရာက္ေနတာဆုိပဲ။ ကၠဳသိနာရုံဘုရား၀င္းထဲမွာ စခန္းခ်သြားၾကတာ၊ ျမင္းေတြစီးၿပီးတၿမိဳ ့လုံး မေၾကာက္ၾကဖုိ ့၊ အိ္မ္အျပင္ဖက္ မထြက္ၾကဖို ့လိုက္ေအာ္ၾကေသးတယ္၊ သူတို ့ခ်င္း လူခ်င္းမွားၿပီးပစ္ၾက ခတ္ၾကေသးတယ္တဲ့”
“ေဆးရုံတံခါးေတြကုိ ရုိက္ခ်ိဳးဖြင့္ၿပီး ေဆးေတြအကုန္ယူသြားတယ္တဲ့၊ နယ္ပုိင္ႀကီးအိ္မ္ဖက္၊ ၿမိဳ ့ရုိး ေဟာင္းေပၚကုိ သူတို ့က စစ္ဖိနပ္ေတြနဲ ့တက္ၾကတာပဲ၊ စစ္တပ္နဲ ့ပုလိပ္တန္းလ်ားကုိ အဲဒီေပၚကေနၿပီး အေျမာက္နဲ ့ထုတာတဲ့၊ ဘာရမွလဲ၊ ၿမိဳ ့ရုိးကုန္းထိပ္မွာ နတ္စင္ကရွိေနတယ္ေလ၊ ျမင္းျဖဴရွင္က ျမင္းျဖဴစီးၿပီးတၿမိဳ ့လုံးပတ္ၿပီး ေစာင့္ေရွာက္ခဲ့လုိ. သူပုန္ေတြ သူ ့အေလာင္း သူဆဲြၿပီးျပန္ဆုပ္သြားရတာ”
မ်က္ႏွာသစ္ၿပီး အိမ္ေပၚကဆင္းေတာ့ ေဆးရုံႀကီးေရွ ့တြင္ လူေတြအုပ္လိုက္ေရာက္ေနသည္ကုိ ေတြ ့ရ၏။ အိမ္ေရွ ့ကားလမ္းမေဘး ေညာင္ပင္ႀကီးေအာက္တြင္ရပ္ကာ ေဆးရုံးႀကီးအေပါက္၀့ကုိ လွမ္းၾကည့္ေန မိသည္။
ဘာ့ေၾကာင့္ရယ္မသိ.....။ သူ ့ရင္ထဲ ၌ထိတ္လန္ ့ေၾကာက္ရြံ ့ျခင္းႏွင့္အေျဖမထြက္သည့္ ေမးခြန္းမ်ားသာ လုံးေထြးရစ္ပတ္လ်က္ရွိေလသည္။
( ၂ )
သည္မွာေကာ
သစ္ရြက္ေတြၾကားထဲမွာ ေပ်ာက္ကြယ္ေနတဲ့
အိမ္ေတြထဲမွာေကာ
ဘ၀ဆုိတာ တကယ္ရွိရဲ ့လား။
ေကာင္းကင္က တိတ္ဆိတ္
ျပာမွဳန္ေတြက တိတ္ဆိတ္
ပစ္သတ္ခံရသူေတြရဲ ့ၾကက္လွ်ာစြန္းဦးထုပ္ေတြက တိတ္ဆိတ္
အခ်ိန္ကုိ တိုင္းထြာေနတဲ့
ေလးနက္တဲ့ နာရီေသာ့သီးလုိ တင္းမာတဲ့
ႀကိဳးကြင္းတပ္ အသတ္ခံရသူသာလ်င္
မေမာမပမ္း လွဳပ္ယမ္းေနတယ္။
( ျမသန္းတင့္ ဘာသာျပန္ဆုိသည့္ လူမ်ား၊ သကၠရာဇ္မ်ား ၊ ဘ၀ ...စာအုပ္မွ )
သူႏွင့္သူ ့သူငယ္္ခ်င္း‘ခ်မ္းေျမ ့’ တုိ ့စစ္တပ္ဂိတ္ေရွ ့ကုိေရာက္ေတာ့ လမ္းေပၚတြင္ လူတစ္ေယာက္ မွ် မရွိပဲျဖစ္ေနသည္။ သူတို ့ႏွစ္ေယာက္စစ္တပ္ဂိတ္ေရွ ့မွခတ္ေျဖးေျဖးေလွ်ာက္လာၾက၏။ ဂိတ္၀အေစါင့္ တဲကေလးထဲတြင္ စစ္သားတစ္ေယာက္ ေသနတ္လြယ္ရင္းရပ္ေနသည္ကုိေတြ ့ရသည္။ စစ္သားလုပ္သူက သူတုိ ့ႏွစ္ေယာက္ကို လွမ္းၾကည့္သည္။ ထို ့ေနာက္တဖက္သို ့မ်က္ႏွာလဲႊသြား၏။
အသက္ဆယ္ႏွစ္ပင္ျပည့္ဟန္မရွိသည့္ သူႏွင့္ ‘ခ်မ္းေျမ ့’ ကိုစစ္သားႀကီးက အေရးမစုိက္သည့္ဟန္ ႏွင့္ ေဆးလိပ္ပင္ မီးညိွၿပီးေသာက္ေန၏။
သူက ဂိတ္၀ႏွင့္မလွမ္းမကမ္း ျခံ၀န္းေဘးမွကပ္ၿပီးေလ်ာက္သည္။ သူတုိ ့ႏွင့္ငါးကုိက္မွ်အကြာတြင္ တမာပင္တစ္ပင္ရွိ၏။ တမာကုိင္း တစ္ကုိ္င္းကလမ္းဖက္ကုိတုိးထြက္ေန၏။ ထုိသစ္ကုိင္းတြင္ လူတစ္ဦး၏ ဦးေခါင္းျပတ္တခုဆဲြခ်ိပ္လ်က္။ ရွည္လ်ားသည့္ဆံပင္ကုိ ႀကိဳးတစ္ေခ်ာင္းႏွင့္ဆဲြခ်ီကာ သစ္ကုိင္းတြင္ ခ်ိပ္ထားျခင္းျဖစ္၏။
သူက သစ္ပင္ေျခရင္းအထိ တိုးကာခ်ိပ္ထားသည့္ ဦေခါင္းကုိ အနီးကပ္ၿပီးၾကည့္ခ်င္ေနသည္။ သို ့ေသာ္ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္သူ “ခ်မ္းေျမ့ ” ကသူ ့လက္ကုိဆဲြထား၏။ သို ့ႏွင့္တုိင္သူက သစ္ပင္ရွိရာတုိးသည္။ ခ်ိပ္ထား သည့္ လူဦးေခါင္းးကုိ အေသအခ်ာေမါ့ၾကည့္သည္။
သစ္ကုိင္းတြင္ခ်ိပ္ထားသည့္ ဦးေခါင္းမွာ မ်က္လုံးမ်ားပင္မရွိေတာ့။ မ်က္ႏွာျပင္တခုလုံး ေသြးမ်ား၊ရြံ ့မ်ားေပက်ံလ်က္။ လည္တုိင္မွာ အူလိုလုိ၊ အေရျပားလုိအသားမွ်င္ တခ်ိဳ ့တြဲက်လ်က္။ ေသြးစမ်ားကုိေတြ ့ ရသည္။ ညိဳမဲလွ်က္ရွိေသာ မ်က္ႏွာတစ္ျခမ္းကုိရြံ ့မ်ား၊ေရမ်ားစုိလူးေနသည့္ဆံပင္မ်ားက ဖုံးအုပ္လ်က္။
ထုိေန ့က ေက်ာင္းတြင္ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားအခ်င္းခ်င္းစကားေျပာေနၾကသည္။ သူက စာသင္ခန္းထဲ မ၀င္ေသးပဲ ဆရာမႏွစ္ဦး ေဘးတြင္ကပ္ၿပီးရပ္သည္။ လြယ္အိတ္ကုိ မသိမသာ ျပင္ၿပီးဆဲြသည္။ ဆရာမ တခ်ိဳ ့မွာ မ်က္ေစ့မ်က္ႏွာ ပ်က္ေနၾက၏။
“က်မေက်ာင္းကုိလာေတာ့ တကယ္ဟုတ္တယ္ေတာ့၊ စစ္တပ္ေရွ ့မွာ ေခါင္းျပတ္ႀကီးတကယ္ခ်ိပ္ၿပီး ျပထားတာ၊ ဘယ္သူၾကည့္ၾကည့္ ၾကည့္လို ့ရေအာင္ တမင္ဆဲြခ်ိပ္ၿပီး ျပထားတာတဲ့၊ အဲဒါ သူပုန္ဗုိလ္ရဲ ့ အေလာင္းကုိသူ ့မိန္းမကုိျပေတာ့ သူ ့မိန္းမက စစ္သားေတြကို ရန္ေတြ ့လုိက္တာဆူေနတာပဲတဲ့။ သူပုန္ဗုိလ္ရဲ ့မိန္းမက စစ္သားေတြကို ပခုံးခ်င္းအတင္းလုိက္တိုက္ၿပီး ရန္ေတြ ့တာတဲ့”
သူႏွင့္သူ ့သူငယ္ခ်င္း“ခ်မ္းေျမ့”တုိ ့၊ စစ္တပ္ဂိတ္ေရွ ့ကျပန္လာေတာ့ အိမ္ေပါက္၀တြင္ ဖခင္ကတုတ္ တေခ်ာင္းကိုင္ၿပီးရပ္ေစာင့္ေနသည္ကုိေတြ ့ရ၏။ “ခ်မ္ေျမ ့” က တုတ္ကုိင္ထားသည့္ မိမိ၏ ဖခင္ကုိ ျမင္က တည္းကသူႏွင့္အတူလုိက္မလာခဲ့ေတာ့။ သူက အိမ္ေရွ ့ေရေျမာင္းေပၚက တံတားေလးေပၚတက္သည္။ ဖခင္၏တုတ္က သူ ့ေျခေထာက္ေပၚေရာက္လာ၏။ သူကလွမ္းထားသည့္ေျခေထာက္ကိုရုပ္သည္။နာက်င္မွဳ ကုိ အံႀကိတ္ၿပီးခံ၏။ ေနာက္တဖန္ေျခေထာက္တဖက္ကုိ တံတားေပၚတင္သည္။ ေနာက္ထပ္ၿပီးတုတ္တခ်က္ သူ ့ေျခဖမုိးေပၚက်လာ၏။
“မင္း...ေတာ္ေတာ္ေခါင္းမာတဲ့ေကာင္၊ ေနာက္ကုိဒါမ်ိဳးထပ္လုပ္ရင္သည့္ထက္ နာေအာင္အေဖ ရုိက္ မယ္၊ ခင္ေရ...ေဟာဒီမွာ မင္သားလူစြမ္းေကာင္းႀကီးျပန္လာၿပီကြ”
ေနာက္ထပ္( ၂ )ရက္ရွိေသာအခါ သူသည္‘ စိန္စီနီမာ ’ ရုပ္ရွင္ရုံႀကီး ဖက္သို ့ထြက္လာခဲ့၏။ အိမ္မွ မိနစ္ ( ၂၀ )ခန္ ့ေျခလ်င္ေလ်ာက္လ်င္္ေရာက္သည့္ရုပ္ရွင္ရုံႀကီးဖက္ကုိထြက္ခဲ့၏။ ရုပ္ရွင္ရုံႀကီးႏွင့္ မလွမ္းမကမ္း တြင္ၿမိဳ ့ပတ္လမ္းရွိ၏။ ၿမိဳ ့ပတ္လမ္းေပၚမွၾကည့္လ်င္ လယ္ကြက္္မ်ားကို ေက်ာ္ကာ ရြာကေလးတရြာကုိ လွမ္း ျမင္ေနရ၏။ လယ္ကြင္းႀကီးက တကြင္းလုံး စိ္မ္းစိမ္းစုိလ်က္။
“သူပုန္ဗုိလ္နဲ ့သူ ့မိန္းမကုိ အဲဒီလယ္ကြင္းထဲမွာ စစ္တပ္ကဖမ္းမိလိုက္တာတဲ့၊ သူ ့မိန္္းမက အဲဒီရြာ ကဆုိလားပဲ၊ စစ္တပ္ကသတင္းရလုိ ့ႀကိဳေစာင့္ေနတာ၊ ႏွစ္ေယာက္စလုံး ခံၿပီးပစ္ေသးတယ္တဲ့၊ မိန္းမကုိ ေတာ့ရြာနားၾကမွမိတာ၊ သူပုန္ဗုိလ္ကေတာ့ လယ္ကြင္းထဲမွာပဲ ေသနတ္္မွန္ၿပီးေသသြားတာ”
အတန္းပုိင္ ဆရာမ၏ စကားမ်ားကုိသူမွတ္မိေနသည္။ စစ္တပ္ဂိတ္ေရွ ့က၊ တမာပင္တြင္ခ်ိပ္ ဆဲြထားသည့္ သူပုန္ဗုိလ္၏ေခါင္းျပတ္ႀကီးကုိ ေမ ့လိုမရ။ ေနာင္အခါ မၾကာခဏ ဆိုသလို စိန္စီနီမာ ရုပ္ရွင္ ရုံႀကီးဖက္ကုိ သူသြားခဲ့၏။ ၿမိဳ ့ပတ္လမ္းေပၚကတဆင့္ လယ္ကြင္းစိမ္းစိမ္းႀကီးကုိ ရပ္ၿပီးၾကည့္သည္။လယ္ ကြက္မ်ား၏ဟိုမွာဖက္တြင္ရြာကေလးကုိျမင္ရ၏။ ရြာကေလးမွာ ေတာအုပ္ထဲတြင္ ကုိယ္တပုိင္း ျမဳပ္၍ေန ေလသည္။
( ဂ )
၁၉၉၃ -ခု... မတ္လ။ မာနယ္ပေလာ......။
ငါ့ေခတ္က ဆူညံတဲ့ေခတ္
လူေတြလ်င္ျမန္စြာ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းသြားၾက
စစ္ပဲြမွာ ၿငိမ္သက္တိတ္ဆိတ္ေနတာဟာ ေၾကာက္စရာေကာင္းသလုိ
ေႏြဦးဟာ ၿငိမ္သက္ၿပီး ေၾကာက္ဖြယ္ေကာင္းရဲ ့။
ၿပီးေတာ့တုိက္ပဲြ
ၿပီးေတာ့ မီးေလာင္းထားတဲ ဲ့အိမ္တလုံးအနီး
စက္သနတ္သမားတေယာက္ လဲက်လို ့
ငါ့စိတ္ကုိ လွဳပ္ရွားေစတဲ့အရာဟာ
လုယူခံထားရတဲ့ ငါ့ရဲ ့ပ်ိဳရြယ္တဲ့ဘ၀ေပလား။
( ျမသန္းတင့္ ဘာသာျပန္ဆုိသည့္ လူမ်ား၊ သကၠရာဇ္မ်ား ၊ ဘ၀ ...စာအုပ္မွ )
စာအုပ္ထဲက စာရြက္တစ္ရြက္ကုိ လွပ္လိုက္သည္။ ႏွစ္ေပါင္း( ၃၀ )ကုန္လြန္သြားသည္မွာ လ်င္ျမန္လြန္းလွသည္။ ဘ၀ဆိုသည္မွာ စာရြက္တစ္ရြက ္လွပ္လုိက္သလိုသာျဖစ္သည္။ ဤသို ့ဆုိလ်င္ သူ ့ဘ၀၏ ေရွ ့ပုိင္းႏွင့္ေနာက္ပိုင္းမွာ စာရြက္တစ္ရြက္၏္ ေရွ ့မ်က္ႏွာစာႏွင့္ေနာက္မ်က္ႏွာစာျဖစ္မည္။ ဘာမွ်မထူးျခား။ ဘာမွ်မၾကာလုိက္။ ဘာမွ်မက်န္ရစ္။
သူကစာမ်က္ႏွာတဖက္တြင္ရွိသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကုိ ေမ့ထားလိုက္ခ်င္သည္။ ”အျပဳခံ၀အဒ“ ကုိသူဆန္ ့့က်င္သည္။ မိမိသည္သာ ဘ၀၏ကတၱား။ သုိ ့ေသာ္ႏွစ္ ( ၄၀ )ေက်ာ္ခဲ့ၿပီ။ ႏွစ္ကာလမ်ား လ်င္ျမန္ စြာကုန္ဆုံးသြားခဲ့သည္။ ထုိအခ်ိန္ၾကကာမွ “အျပဳခံ၀ါဒ” ကုိ ဆန္ ့က်င္ရန္သူဆုံးျဖတ္ခဲ့သည္။ စာမ်က္ႏွာသစ္ ကုိ ကုိယ္တုိင္ေရးရမည္ဟုဆုံးျဖတ္သည္။ ထုိသို ့ဆုံးျဖတ္ခဲ့သည္၏ေနာက္၌ သူ ့လက္ထဲတြင္ ကင္မရာတစ္ လုံး၊ မွတ္စုစာအုပ္တစ္အုပ္၊ ခဲတံတစ္ေခ်ာင္း ေရာက္လာခဲ့၏။ ေဘာ္ေနာေလး ေတာင္၏ေျခရင္းတြင္ တဲထိုး ၿပီးေန၏။ မယ္တုကၡီစမ္းေခ်ာင္းတြင္ေရခ်ိဳး၏။ ကရင္လူငယ္အစည္းအရုံးခန္းမေဆာင္ထဲတြင္ ကဗ်ာရြတ္္၏။ ေသာင္ရင္းျမစ္ကမ္းတြင္ထုိင္ကာ “ယုံေတာ္မူတမ္းခ်င္း” ကဗ်ာကိုေရး၏။
တခါတရံ သူသည္ရက္ေပါင္း( ၆၀ )ေက်ာ္ခရီးထြက္တတ္၏။ သံလြင္ျမစ္အတိုင္း စုန္ဆင္း၏။ မယ္ေညာခီးေတာင္ကုိေက်ာ္၏။ ေဘာသေရာဆိပ္ကုိျဖတ္၏။ ဟီးထုိးထေတာင္ၾကားထဲကုိ၀င္၏။ ယြန္းစလင္း ေခ်ာင္း၊ ဒုံသမိေခ်ာင္းမ်ားအတုိင္း အစုန္အဆန္ခရီးႏွင္၏။
သူသည္ မိဆုိင္းေက်ာက္ေတာင္ႀကီး၏ထိပ္တြင္ရပ္ကာ စစ္ေတာင္းျမစ္ႀကီးရွိရာ မွန္ဆၿပီးၾကည့္ခဲ့ ဖူး၏။ တိမ္တခ်ဳိ ့မွာ သူ ့ဆီသို ့ေျပး၀င္လာၾကကာ ေအာ္ဟစ္သံမ်ားေပးသြားၾက၏။သူ ့နားထဲ၌ဖလံေတာင္ရြာ သူ “မေရသူ” ၏ငုိရွ်ိက္သံကုိၾကားရသည္။ ”မေဒ၀ီ“၏“ဒီကခ်စ္တာသိရဲ ့သားနဲ ့သူမုိ ့ခဲြသြားရက္တယ္...” သီခ်င္းသံကုိၾကားရသည္။ ဓါးလုိထက္ရွလွသည့္ ေက်ာက္ေတာင္္ႀကီးေပၚဖိနပ္မပါ ဗလာေျခေထာက္ႏွင့္ အတက္အဆင္းလုပ္ေနသည့္” ဦးကေသးဖုိး“ ၏ေျခေထာက္မ်ားကုိ္ ေတြးေနမိသည္။ ခႏၥာကိုယ္ကုိ ထုပ္တန္း တြင္ေဇာက္ထုိးဆဲြကာ ပါးကုိေၾကစည္အထုခံရသည့္ က်ဳံစိန္ရြာက ရဟန္းတပါးကို ျမင္ေယာင္သည္။ တလိုင္း ကရင္ရြာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း၀န္းအတြင္း ဘုရားေစတီေျခရင္းက ေျမပုံမို ့မုိ ့ကုိမွန္းဆၿပီးၾကည့္သည္။
ေတာင္ေျခေအာက္က
ကၽြဲခေလာက္သံထဲမွာ
စပယ္နံ ့ကုိ ငါရွဴတယ္။
ျဖဴညစ္ညစ္ ႏွင္းထုေအာက္
အျပာႏုႏုကုိ ထြင္းေဖါက္ကာ
သံလြင္ျမစ္္ကုိ ေျခရာေကာက္ေနမိတယ္။
ကမၻာ ့တဖက္ျခမ္း
မီးေတာင္ႏွဳတ္ခမ္းက
ပန္းထြက္လာတဲ့ မီးလ်ံေတြထဲမွာ
‘ ေဗၚဒလယ္’ ရဲ ့မိစၧာပန္းမ်ားကုိ ျမင္လုိက္ရ...။
‹ ပဥၥလက္ေတာင္တန္း ကဗ်ာမွာ...›
ဤစာမ်က္ႏွာတစ္ဖက္၌ သူသည္“ စလင္းၿမိဳ ့ကေလး” ၏ၿမိဳ ့ပတ္လမ္းေပၚတြင္ရပ္ရင္း လယ္ကြင္း စိမ္းစိ္မ္းႀကီးကိုလည္းျမင္ေနရျပန္သည္။ ေတာအုပ္တစ္ခုအတြင္း ကုိယ္တပုိင္းျမွဳပ္ထားသည့္ ရြာကေလးတစ္ ရြာကုိေတြ ့ရျပန္သည္။ မၾကာခဏဆုိသလိုၾကားရတတ္သည့္ ’ ေနာ္တ ‘ ႏွင့္ ‘ ဆင္ျဖဴေတာင္ ’ ဖက္ဆီက လက္နက္ႀကီးပစ္သံမ်ားႏွင့္အတူျမင္းခြာသံမ်ားကုိၾကားလိုက္ရ၏။ တရံမလပ္ၾကားေနရသည့္မယ္တုကၡီစမ္း ေခ်ာင္းေရစီးသံ ထဲတြင္ေက်ာက္ျဖာရြာစာသင္ေက်ာင္းဆီက ” အသံအက္သြားသည့္ ေက်ာင္းတက္ ေခါင္းေလာင္းထုိးသံ“ ကုိလည္းၾကားလာရသည္။
အုိ...
အစိမ္းေရာင္ ေကာ္ေဇာမ်ားေပၚက
လွိဳင္းတံပုိးလုိ ထၾကြလာၾကမယ့္
ကၽြန္ဳပ္တုိ ့ရဲ ့အုိးအိမ္ ေျမယာနဲ ့ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား
ေမြးဖြားလာျခင္းအသစ္နဲ ့
စစ္ပဲြေတြၿငိမ္းခ်မ္းၿပီး
စိမ္းလန္းတဲ့ ဘ၀ဆုိတာ
လက္ဖ၀ါးေပၚက ‘ ကဗ်ာ ’ တဲ့...။
‹ ဥေရာပမဲဇာကဗ်ာမွ...›
မိဆုိင္းေက်ာက္္ေတာင္ႀကီးေပၚက လွမ္းျမင္ရသည့္ျမင္ကြင္းမွာ သူ ့ရင္ကုိ ပြန္းပဲ့သြားေစ၏။ ’ေလးေကေတာင္‘ ႀကီးက လက္သီးဆုပ္ႀကီးေထာင္္ထားသလို ျဖစ္ေန၏။ “ ကားမဲေတာင္” ႀကီးမွာအျပာေရာင္ ေနာက္ခံတြင္အိပ္ေမာက်လ်က္။
ဘ၀၏ႏွစ္ေပါင္း ( ၄၀ )။ အိပ္ေမြ ့ခ်ခံထားရသည့္ လူတစ္ေယာက္လို လမ္းေလ်ာက္လာခဲ့ရသည့္ ႏွစ္ကာလမ်ား။ စာရြက္တစ္ရြက္၏စာမ်က္ႏွာတဖက္။ စာမ်က္ႏွာတစ္ဖက္မွာ ၀ါက်င့္ ရင့္ေရာ္ေနသည့္တုိင္ တခ်ဳိ ့ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားက ဒီၤမွာဖက္ စာမ်က္ႏွာအထိပါလာခဲ့ၾက၏။ ဒီမွာဖက္စာမ်က္ႏွာေပၚတြင္ ေရာယွက္ေနၾက၏။ သူကလည္း ထိုအေၾကာင္းအရာမ်ား ေမွးမွိန္သြားမည္ကုိမလိုလား။ ဘ၀၏စာမ်က္ႏွာ သစ္တြင္စာမ်က္ႏွာေဟာင္းမွအေၾကာင္းအရာတခ်ိဳ ့စြန္းေထးေနေစျခင္းျဖင့္ အျပဳခံဘ၀၏ ဒဏ္ရာဒဏ္ ခ်က္မ်ားကို ကုစားဖုိ ့လိုအပ္ေၾကာင္း သူ သတိျပဳမိေပလိမ့္မည္။
တေန ့တြင္သူသည္” ေဒၚေအာင္ဆန္းစုုၾကည္လမ္း“ ကေလးထဲ၌ တစ္ဦးတည္းလမ္းေလွ်က္လာ ရင္းက အမ်ိဳးသား ဒီမုိကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္( လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ ) ဌါနခ်ဳပ္ရုံးေရွ ့တြင္ေျခစုံရပ္၏။ ဌါနခ်ဳပ္ရုံး၀န္း အတြင္းက လြင့္ပ်ံလာသည့္“ ေတးသံရွင္မြန္းေအာင္” ရဲ ့ “ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတုိက္ပဲြ ” သီခ်င္းသံမွာ သူ ့ႏွလံုးသား ဆီၤတုိး၀င္နာက်င္ေစလိုက္၏။
ႏွစ္ေပါင္း ( ၄၀ )ေက်ာ္ခဲ့ၿပီ။ စာရြက္တစ္ရြက္ကုိလွပ္လို္က္၏။ ဘာမွ်မၾကာလိုက္ဟုခံစားရ၏။ ဘ၀ဆုိသည္မွာ စာရြက္တစ္ရြက္၏ စာမ်က္ႏွာ ႏွစ္ဖက္မွ်သာျဖစ္သည္။
ဒီၤမွာဖက္ စာမ်က္ႏွာေပၚတြင္ တစုံတရာေရးျခစ္ရန္ဟန္ျပင္ေနသည့္ သူ ့လက္မ်ားမွာ တုန္္ရင္လ်က္ရွိ ေလသည္။ ။
ၿငိမ္းေ၀
July 03, 2009
ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္းရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္မ်ား
ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္းရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္ကို ေလ့လာတဲ့အခါ ဆရာႀကီးသခင္ ကိုယ္ေတာ္မိႈင္္း ျဖတ္သန္းလာခဲ့ရတဲ့ သမိုင္းေရးေခတ္ကာလ အမ်ဳိးမ်ဳိးကိုအေျခခံထားၿပီး ေလ့လာသင့္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္္းျဖတ္သန္းႀကီးျပင္းလာခဲ့ရတဲ့ သမိုင္းေရးေခတ္ကာလေတြကို ေအာက္ပါအတိုင္း ေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။
(က) ၁၉၀၀ ျပည့္ႏွစ္လြန္ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ႏိုးၾကားစကာလ
(ခ) ၁၉၂၀ ခုုႏွစ္ ၀န္းက်င္ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္မ်ား အႏိုးၾကားဆံုးကာလ
(ဂ) ၁၉၄၀ - ျပည့္ႏွစ္၀န္းက်င္ လြတ္လပ္ေရးႀကိဳးပမ္းမႈကာလ
(ဃ) ၁၉၄၈ ခုႏွစ္အလြန္ လြတ္လပ္စ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ဒီမိုကေရး ႀကိဳးပမ္းမႈကာလ
ကဗ်ာဆရာ၊ စာေရးဆရာ၊ သတင္းစာဆရာေတြဟာ သူတို႕ျဖတ္သန္းရတဲ့ ေခတ္ကာလအသီးသီးနဲ႕ တနည္းမဟုတ္တနည္း ပါ၀င္ပါတ္သက္ေနမွာပဲျဲဖစ္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္းဟာလည္း ကဗ်ာ ဆရာ၊ သတင္းစာဆရာ၊ စာေရးဆရာတဦးျဖစ္တာမို႔ အထက္ကက်ေနာ္တင္ျပခဲ့တဲ့ ေခတ္ကာလ(၄)ခုအတြင္း မလြဲမေသြ ပါ၀င္ပါတ္သက္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ အဲဒီေခတ္ကာလ(၄)ခုအတြင္း ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္း ဘယ္လိုရပ္တည္ခဲ့သလဲ။ ဘယ္လိုပါ၀င္ပါတ္သက္ခဲ့သလဲ။
(က) ၁၉၀၀ ျပည့္ႏွစ္၀န္းက်င္ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ ႏိုးၾကားစကာလ
၁၉၀၀ ျပည့္၀န္းက်င္ကာလဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံ။ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕လက္ေအာက္ တႏိုင္ငံလံုးအၿပီးအ ပိုင္ေရာက္ရွိခဲ့ရတဲ့ ၁၈၈၅ - ခုႏွစ္ကစၿပီးတြက္ရင္ ကၽြန္္သက္(၁၅)ႏွစ္ၾကာကာလျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ဘ၀ကိုစၿပီး ေရာက္တဲ့အခ်ိန္ကစလို႔ ျမန္မာတမ်ဳိးသားလံုးရဲ႕ ခုခံေရးစစ္ပြဲေတြကို (၁၀)ႏွစ္တာကာလအတြင္း အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕ ေတြဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သံုးဦးကြပ္ကဲတဲ့ စစ္အင္အား (၃၅၀၀၀)ကို အသံုးျပဳၿပီးမွ ႏွိမ္နင္းခဲ့ရပါတယ္။
ကၽြန္ဘ၀ကိုေရာက္ရွိၿပီး ဆယ္ႏွစ္၊ ဆယ့္ငါးႏွစ္အထိ ခုခံေရးတိုက္ပြဲေတြ အရွိန္မေသခဲ့ပါဘူး။ ဒီတုန္းက ဆရာႀကီးရဲ႕အသက္ဟာ(၂၀)၀န္းက်င္ျဖစ္ပါတယ္။ တမ်ဳိးသားလံုးရဲ႕ ခုခံေရးစစ္ပြဲေတြကို အဂၤလိပ္ေတြက အဆမ တန္အင္အားသံုးၿပီး ႏွိပ္ကြပ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ေတြ အညႊန္႔ခ်ိဳးခံရသလိုျဖစ္ၿပီး နယ္ခ်ဲ႕ကို အထင္ႀကီး၊ နယ္ခ်ဲ႕ကိုေၾကာက္ရြံ႕၊ နယ္ခ်ဲ႕နဲ႔ပူးေပါင္းသြားၾကတဲ့ အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓါတ္ ျဖဴေဖ်ာ့သူမ်ားေပၚေပါက္ လာေနတဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုအမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ဒီေရ က်ဆင္းေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ ေတာ္မိႈင္းက
“သတင္းလွစြာ၊ အင္း၀တည္စဥ္အခါက
ထီမထင္သကြာ ဘာကိုမွ်မစိုးတဲ့အျပင္
စည္ပင္သာယာ ျမန္မာေတြလဲ မညိႇဳးခဲ့ေပဘု
တမ္းခိုးဂုဏ္ေထာင္ေရာင္ျခည္နဲ႔
ေမွာင္မသီေျပာင္ၾကည္လို႔ထြန္းတဲ့ျပင္
ေတာင္ဒီမွာ ေအာင္စည္ရႊမ္းခဲ့တယ္
နန္းသိုက္ကြာေ၀းကာမွ၊ လြမ္းလိုက္ပါေသး ... ” ဆိုတဲ့ မိဘုရားရွင္ဘို႔မယ္ဘြဲ႔ကဗ်ာကို ေရးပါတယ္။ ဒါဟာ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ႏိုးၾကားဖို႔အတြက္ အဲဒီအခ်ိန္က ေရွ႕ဆံုးကရပ္တည္ထားတဲ့ သူရိယသတင္းစာ ႀကီးမွာေရးခဲ့တာပါ။
ဒီေနရာမွာ တဖက္က ကိုယ့္ထီးကိုယ့္နန္း ကိုယ့္ၾကငွါန္းနဲ႔လြတ္လပ္တဲ့လူမ်ဳိးအျဖစ္ရပ္တည္ခဲ့တဲ့ ‘ဇာတိပုည’ ကို ေဖာ္ထုတ္အမႊန္းတင္သလို၊ အျခားတဖက္ကလည္း အဲဒီေခတ္ အဲဒီအခါက အဂၤလိပ္အစိုးရက ဖိတခါေျခာက္တလွည့္၊ ေျမႇာက္တခါ ပင့္တလွည့္လုပ္ထားလို႔ ျမန္မာတခ်ိဳ႕က နယ့္ခ်ဲ႕ကိုအထင္ႀကီးၿပီး နယ္ ခ်ဲ႕ယဥ္ေက်းမႈကို လက္ခံၿပီး ကိုယ့္အမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမႈကို အထင္အျမင္ေသးလာၾကပါတယ္။ ျမန္မာနာမည္ အေခၚအေ၀ၚေတြရဲ႕ေရွ႕က ဦးတို႕၊ ကိုတို႕၊ ေမာင္တို႔ကိုျဖဳတ္ၿပီး မစၥတာေတြေရွ႕ကတပ္ၿပီး မွည့္ၾက၊ ေခၚၾကပါတယ္။ မင္းပြဲစိုးပြဲ၊ အခမ္းအနားေတြမွာ ေတာင္ရွည္ပုဆိုးကိုခၽြတ္ၿပီး ေဘာင္းဘီ၀တ္၊ ဘြတ္ဖိနပ္စီးၾကပါတယ္။ ဒီလိုအမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမႈေမွးမွိန္ဘို႔ျဖစ္လာတဲ့အခါ ဆရာႀကီးက ခ်ဥ္ေပါင္ရြက္သယ္ေမာင္မိႈင္း၀တၳဳထဲက အင္မတန္ကိုယ္က်င့္တရားေဖာက္ျပားတဲ့ ဇာတ္ေကာင္‘ေမာင္မိႈင္း’ရဲ႕နာမည္ကိုယူၿပီး အဲဒီေမာင္မိႈင္းရဲ႕ေရွ႕က မစၥတာတပ္ၿပီး ‘မစၥတာေမာင္မိႈိင္း’ ကေလာင္အမည္နဲ႔ ‘ဗိုလ္ဋိီကာ’ေဆာင္းပါးေတြကို ဒလစပ္ေရးပါေတာ့တယ္။ ဒီအခါၾကေတာ့ မွ မစၥတာတပ္ၿပီး ရင္ေကာ့၊ ေျခဖ်ားေထာက္လမ္းေလွ်ာက္ၾကတဲ့ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ခၽြတ္ၿခံဳက် ျမန္မာတခ်ဳိ႕ဟာ သတိသံေ၀ဂနဲ႔ အရွက္ရေစခဲ့ပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္းဟာ ဇာတိပုညကိုေဖၚထုတ္ၿပီး ဇာတိပုညေမွးမွိန္မႈကို သတိ ေပးၿပီး အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ျမႇင့္တင္ဘို႔ႀကိဳးစားခဲ့သလို ျမန္မာတမ်ိဳးသားလံုး ဆင္းရဲမြဲေတသထက္မြဲေတ လာရတဲ့အျဖစ္ဟာ နယ္ခ်ဲ႕အဂၤလိပ္အစိုးရရဲ႕ ဖိႏွိပ္ေသြးစုတ္မႈသာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့အေတြးကို ေျခရာခံႏိုင္ဘို႔ အခုလိုကဗ်ာမ်ဳိးကိုလည္း ေရးခဲ့ပါတယ္။
း“မြဲဘို႔ရာကံၾကမၼာႏွင့္
ဖန္လာပံု ကုသိုလ္ကလည္းမေကာင္းခ်င္ေတာ့
အထက္ဟိုအညာမွာေလ
ၾကက္ဆိုတာေတာင္မွ မေလာင္းခဲ့ပါဘု
အညာေျမ ဌါေနေဟာင္းဆီက
အေၾကြး(တရာ)ကို၊ ေဒြးခါကလည္း ေတာင္းျပန္ေပ့ါတဲ့
‘အမယ္မင္း’ ေမာင္းစရာရယ္လို႔မ်ားတပ္လိုက္မွျဖင့္
ေခါင္းတခါခါႏွင့္ဆပ္လွစြာေသာ
လွလွ ေစြ႕ေစြ႕ရယ္ႏွင့္၊ ၀၀ျပည့္ျပည့္ နျပာတရွဥ္းကိုလ
ေက်ာင္းတကာကိုသာအပ္လိုက္ေပေရာ့
ရသေရြ႕ဘာဘာညာ ညာရယ္လို႔မျငင္းေလနဲ႔
‘မေလးရယ္’ ေရာင္းကာသာဆပ္လိုက္ေပေတာ့၊ ရြာေရွ႕ယာတခင္” ဆိုၿပီး “အညာ မဂၤလာေဆာင္ဘြဲ႔ ေလးခ်ဳိးႀကီး” ကဗ်ာမွာ တစစ ဆင္းရဲမြဲေတလာေနတဲ့ ျမန္မာေတာင္သူလယ္သမားေတြရဲ႕ဘ၀ကိုလည္း မီးေမာင္းထိုးျပခဲ့ပါတယ္။
(ခ) ၁၉၂၀ ခုႏွစ္၀န္းက်င္ အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္ အႏိုးၾကားဆံုးကာလ
၁၉၂၀ ခုႏွစ္၀န္းက်င္ဆိုတာ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း အသက္အားျဖင့္ အသက္(၄၀)ေက်ာ္ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကာလမွာ အမ်ဳိးသားေရးလႈပ္ရွားမႈေတြဟာလည္း ပင္လယ္ေရလိႈိင္းေတြလို တခုၿပီးတခုု ျမင့္သထက္ျမင့္လာေနတာေတြ႕ၾကရပါတယ္။ လယ္သမားဆိုရင္လည္း လယ္သမားမို႔၊ အလုပ္သမားဆိုရင္လည္း အလုပ္သမားမို႔၊ ေက်ာင္းသားဆိုရင္လည္း ေက်ာင္းသားအေလ်ာက္၊ လူတန္္းစား အလႊာအသီးသီးဟာ တခ်ိန္က တသီးတကန္႔စီလႈပ္္ရွားေနခဲ့ၾကရာက တပ္ေပါင္းစုပုံသ႑န္အဆင့္အထိ အမ်ဳိးသားေရးတိုက္ပြဲ ပံုသ႑န္ဟာ တိက်မွန္ကန္အားေကာင္းလာခဲ့ပါတယ္။
ဒီလို အမ်ဳိးသားေရးတိုက္ပြဲ၊ နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔က်င္ေရးတိုက္ပြဲေတြ ထန္ျပင္းလာေနတဲ့အခါ အမ်ိဳးသားေရး တိုက္ပြဲ နည္းနာကိစၥမွာလည္း အျငင္းပြားစရာေတြ၊ အျမင္ရႈပ္ေထြးႏိုင္စရာေတြကို ႀကံဳၾကရပါတယ္။ ဥပမာအေန နဲ႔ေျပာရရင္ ဟိုတခ်ိန္တုန္းက ကိုယ့္ထီးကိုယ့္နန္းနဲ႔ ဂုဏ္ေရာင္ေျပာင္စြာေနလာႏိုင္ခဲ့ၾကတယ္ဆိုတဲ့ေခတ္ကို ေဖာ္ ထုတ္ေျပာဆိုတဲ့အခါ အမ်ဳိးသားလြတ္လပ္မႈ၊ အမ်ိဳးသားဂုဏ္္သိကၡာ၊ အမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမႈ အခိုင္အမာရွိမႈကိုပဲ မီးေမာင္းထိုးသင့္ၿပီး ပေဒသရာဇ္စနစ္ကို ျပန္လည္လက္ယပ္မေခၚမိဘို႔၊ ႏိုင္ငံေရးအျမင္ၾကည္လင္ဖို႔ လိုအပ္တယ္ ဆိုတဲ့အခ်က္ကို လူအေတာ္မ်ားမ်ားက မသိၾကပါဘူး။ နယ္ခ်ဲ႕ကိုဆန္႔က်င္တဲ့အခါ အခုလို ေခတ္မွီမွန္ကန္တဲ့ ခံယူခ်က္မထားႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။ ဒီေနရာမွာေတာ့ ဆရာႀကီးဟာ မွားယြင္းတဲ့မ်ဳိးခ်စ္စိတ္ဓါတ္နဲ႔ မွန္ကန္တဲ့ မ်ဳိးခ်စ္ စိတ္ဓါတ္ကို ခြဲျခားႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အမ်ဳိးသားေရး က်ဳိးပမ္းေဆာင္ရြက္သူေတြထဲမွာ အဲဒီအယူအဆနဲ႔ပါတ္သက္ၿပီး အျငင္းပြားလာရင္ ဆရာႀကီးက “မွန္ကန္တဲ့ အမ်ဳိးသားေရးသမား”ေတြဖက္က ရပ္တည္ပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ဟိုေခတ္ဟိုအခါေနနဲ႔ လြယ္မေယာင္နဲ႔ခက္တဲ့ျပႆနာေတြကေတာ့ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ကိစၥတို႔၊ အဂၤလိပ္အစိုးရလက္ေအာက္မွာပဲ၊ အိႏိၵယနဲ႔တြဲၿပီးေနမလား၊ ခြဲၿပီးေနမလားဆိုတဲ့ တြဲေရး၊ ခြဲ ေရးျပႆနာ၊ တခါ ကုလားဗမာအဓိက႐ုဏ္းျပႆနာေတြဟာ အမ်ဳိးသားေရးႀကိဳးပမ္းမႈေလွကားထစ္အဆင့္တိုင္း အဆင့္တိုင္းမွာ ရင္ဆိုင္ျဖတ္သန္းၾကရတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအၾကပ္အတည္းမ်ားျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအျဖစ္အပ်က္၊ ဒီႏိုင္ငံေရး အၾကပ္အတည္း၊ ဒီနည္းနာကိစၥေတြဟာ တကယ္ေတာ့ အဲဒီေခတ္က စာေပသမားေတြကို စိန္ေခၚခဲ့တဲ့ ကိစၥေတြ ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတုန္းက အဲဒီအမ်ဳိးသားေရးက်ဳိးပမ္းမႈ၊ နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔က်င္ေရးတိုက္ပြဲေလွကားထစ္တခ်ဳိ႕မွာ အမ်ဳိး သားေရး၀ါဒီဆိုတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးအျမင္မြဲက်ံတဲ့အတြက္ ေလွကားထစ္ဆံုးတဲ့အထိ တက္မလာႏိုင္ပဲ လမ္းခုလတ္မွာတင္ ေဘးထြက္က်န္ရစ္ခဲ့ၾကရပါတယ္။
ဒီတုန္းက ဆရာႀကီးက အခုလိုကဗ်ာမ်ဳိးေရးၿပီး သူ႔ရဲ႕ရပ္တည္ခ်က္ကို ေဖာ္ျပတာေတြ႔ရပါတယ္။
“သို႔ေလာ သို႔ေလာ၊ သေဘာႏွစ္ျဖာ
ၿမိဳ႕ေရာေတာပါ မကြဲတဲ့အျပင္
ေပါင္းအသင္း တညီတညာ
ကေသာင္းကနင္း ဖီလာလဲ မခြဲၾကေပဘု
ဘ၀င္ေစာျဖဴသဒၶါ တေမာက္ေမာက္ကဲခ်ိန္မို႔
ရွင္ေရာလူပါ ေသာက္ ေသာက္လဲပါေရာ ... ” ဆိုတဲ့ ကဗ်ာမ်ဳိးကိုေရးပါတယ္။ ဒီကဗ်ာဟာ ဦးဘေဘ၊ ဦးပုနဲ႔ ဦးထြန္းရွိန္တို႔ ဘိလပ္ကို သြားၿပီး အေရးဆိုေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ေနာက္ပိုင္းက က်န္ေနရစ္ခဲ့ၾကတဲ့ ‘၀ိုင္၊ အမ္၊ ဘီ၊ ေအ’လူႀကီးပိုင္းတခ်ဳိ႕က အဲဒီ ပုဂၢိဳလ္ ္(၃) ဦးကို ကန္႔ကြက္ၿပီး ဘုရင္ခံက ေရးဆြဲတင္ျပတဲ့“ျမန္မာျပည္ အနာဂါတ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး”ဆိုတာကိုပဲ ေထာက္ခံေၾကာင္းေၾကညာတဲ့အခါ ‘ေဘ၊ ပု၊ ရွိန္’ သံုးဦးရဲ႕ေနာက္ လူထုတရပ္လံုး ႏွလံုးမကြဲ၊ သေဘာႏွစ္ခုမရွိ တဲ့အေၾကာင္း ႏိႈးေဆာ္တဲ့ ကဗ်ာကိုေရးခဲ့တာပါ။
ဒီေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ အားလံုးသိရွိၾကတဲ့အတိုင္း ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားထုရဲ႕ ပထမ၊ ဒုတိယ၊ သပိတ္ေတြ၊ အမ်ဳိးသားေက်ာင္းေတြေပၚေပါက္လာခဲ့တာေတြ၊ ဆရာေတာ္ဦးဥတၱမရဲ႕ႏိုင္ငံေရးက်ိဳးပမ္းမႈ၊ ဂ်ီ၊ စီ၊ ဘီ၊ ေအ အဖြဲ႕ႀကီးရဲ႕ အကြဲအၿပဲကိစၥ၊ ဒိေနာက္ပိုင္း ဆရာစံအေရးေတာ္ပံု၊ ဗိုလ္စံဖဲအေရးေတာ္ပံု၊ ၉၁ - ဌာနအုပ္ခ်ဳပ္ေရးကိစၥ၊ ကုလားဗမာအဓိကရုဏ္းး၊ သခင္ဂိုဏ္းႀကီးျပိဳကြဲျခင္း ... အစရွိတဲ့သမိုင္းေရးျပႆနာေတြ အတြင္းမွာ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္းဘယ္လို ႐ႈျမင္ခဲ့တယ္၊ ဘယ္လိုရပ္တည္ခဲ့တယ္ဆိုတာကို ကဗ်ာတပိုဒ္ခ်င္းစီ အနည္းငယ္မွ် က်ေနာ္တင္ျပခ်င္ပါ တယ္။
“ေအာ္ ... တခ်ိဳ႕ေတြကျဖင့္ အၿမိဳ႕ၿမိဳ႕ၾကြၾကြၿပီး
ငို႔ဘ ပလီဥာဏ္ျဖင့္
၀စီကံ အလိမ္အညာစကားေတြႏွင့္
အတည္အမွန္ကိုလိမ္ကာ ထားတဲ့ျပင္
အသား ျပာတာတာႏွင့္
ကုလားျမန္မာခြဲလ်င္ျဖင့္
မနည္းေပါင္ တကဲ့ တန္ခိုးေတြက မိုးႏွင့္ကမၻာေတမွ် ေပပ
ကိုးဆယ့္တစ္ဌါနကိုလ၊ ျမန္မာရလ်င္ မရွည္ၾကာဘု
တျပည္တရြာ မ်က္ႏွာငယ္ႏွင့္ေျပာင္းလာတဲ့
ကလီကမာ အနက္ထည္ေတြေဂ်ာင္းရမယ့္အျပင္
အေပါင္ဆံုးနယ္ေျမမွာ အေခ်ာင္ဆံုးနယ္ေျမေကာင္းေတြတဲ့
ေၾသာ္ ၀တိန္နီးေအာင္ပ၊ အရွိန္ႀကီးေပတဲ့ သိမ္ႀကီးေစ်း ‘စူရတီဘဇာ’ ကိုေတာင္
ပုသိမ္မနီးမေ၀း လူစည္ရာသို႔ေျပာင္း တ့ဲၿပီး
အေတြးမသာယာတဲ့ ရေသ့တကာေမြ႕စရာ ေကာင္းပါတဲ့
ေၾသာ္ ... ထမင္း၀၀ေကၽြးမဲ့ဲဘုရင္ကိုေတာင္ မင္းကေမြးတဲ့ အင္းေခြးက အဂၤလန္ေမာင္းမည္သို႔
ကေျပာင္းကျပန္ အ႐ႈပ္ညဏ္သမားေတြရဲ႕
ေၾကာင္းမတန္ မဟုတ္မွန္စကားေတြႏွင့္
မတရားတခ်ဳိ႕ မေတာ္ေလတယ္ေနာ္ကြယ္
နားတၿဖိဳ႕ၿဖိဳ႕၊ ခါးသမို႕သာပ ၾကားလို႔မေလ်ာ္ ... ”
ဒါကေတာ့ ၁၉၂၉ ခုႏွစ္မွာျဖစ္လာတဲ့ ဟိုတုန္းက အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ခံျဖစ္တဲ့ အိႏိၵယနဲ႔တြဲမလား၊ ခြဲမလားဆိုတဲ့ ျပႆနာေပၚလာတဲ့အခါ၊ ကၽြန္အခ်င္းခ်င္း ေၾကာခ်င္းကပ္ၿပီး အမ်ဳိးသားေရးတိုက္ပြဲ၀င္တဲ့နည္းဟာ မွန္ကန္တယ္ဆိုတဲ့ တြဲေရးအတြက္ ႏိႈးေဆာ္တဲ့အစုနဲ႔၊ အိႏိၵယနဲ႕ခြဲၿပီးေနသင့္တယ္ဆိုတဲ့ အစုရယ္လို႔ (၂)စု ကြဲတဲ့အခါ အဂၤလိပ္အစိုးရရဲ႕ ေသြးခြဲေရးဥာဏ္္နီဥာဏ္နက္ကို အမ်ဳိးသားေရးေခါင္းေဆာင္ တခ်ိဳ႕က အမွန္အ တိုင္းမျမင္ႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။ ခြဲေရးသမား (၂၁) ဦးကတဖက္၊ တြဲေရးသမား ဦးစိုးသိမ္း၊ ဦးခ်စ္လိႈင္တို႔ အစုကတဖက္ ျဖစ္လာပါတယ္။ လူထုကလည္း ဘယ္ဖက္ကိုလိုက္ရမွန္းမသိေအာင္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ သတင္းစာေတြထဲမွာလည္း ခြဲေရးဖက္ကေထာက္ခံတဲ့သတင္းစာနဲ႔ တြဲေရးဖက္ကေထာက္ခံတဲ့သတင္းရယ္လို႔ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီတုန္းက ဆရာႀကီးက တြဲေရးဖက္ကေထာက္ခံၿပီး ရပ္တည္ခဲ့ပါတယ္။ ကိုလိုနီဘ၀လြတ္ေျမာက္ဖို႔ တိုက္ပြဲ၀င္ရာမွာ ကိုလိုနီႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္း ညီညြတ္လာေနတဲ့အေျခအေနကို အဂၤလိပ္အစိုးရက ညီညြတ္ေရးၿပိဳကြဲေအာင္ ဖန္တီးလိုက္တဲ့ျပႆနာျဖစ္တယ္ဆိုတာကို နားလည္ပါတယ္၊ ဆရာႀကီးကႏိုင္ငံေရးအျမင္မၾကည္လင္ႏိုင္ခဲ့ၾကတဲ့ ခြဲေရးသမား(၂၁)ဦးနဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး အခုလိုကဗ်ာဖြဲ႔ၿပီး ထိုးႏွက္႐ံႈ႕ခ်လိုက္ပါတယ္။
“အစာျမင္လ်င္။ ဗမာမခင္မူ၍
သာသနာပလႅင္ႏွင့္ ေ၀းတဲ့ေအာင္
(အမယ္မင္း)ေကၽြးမဟဲ့ အႏွဴးတြင္ျဖင့္
ေခြးအဖြဲ႔ထူးရယ္လို႔၊ နေဘးလွည့္လွည့္ၿပီး
ေျပးသနဲ႔၊ေကၽြးမကြဲ႔ ျမဴးတတ္တဲ့ ၀န္မင္းရယ္
ေခြးႏွစ္ဆယ့္တဦး ...” ဆိုၿပီးေရးခဲ့ပါတယ္။
ဆရာႀကီးေရးဖြဲ႕႐ႈံ႕ခ်ခဲ့တဲ့ အဲဒီခြဲေရးသမား(၂၁)ဦးဟာလည္း အဂၤလိပ္ကေပးတဲ့ လစာငါးေထာင္ကို ယူခဲ့ၾကတာမို႔ အမ်ဳိးသားေရးသစၥာေဖာက္မ်ားအျဖစ္နဲ႔ နာမည္ပ်က္ခဲ့ၾကပါတယ္။
တခါ ... ၊တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားမ်ားက ကၽြန္ပညာေရးစနစ္ တိုက္ဖ်က္ေရးတိုက္ပြဲေခၚသံကို ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္၀န္းထဲကေနၿပီး ဟစ္ေၾကြးလိုက္တဲ့အခါမွာလည္း
“ေအာ္ ... ေ၀းခရီးကေပမဲ့
အေရးႀကီးလွ်င္ျဖင့္၊ ေသြးနီးရာပါစၿမဲေပမို႔
ဆရာလည္းကြာ၊ ပထမအရင္ ကနဦးဆီက
ျမန္မာ့တခြင္မွာ၊ သမတ ရွင္ဘုရင္ မလူးခင္ပ
‘ထ’ဆင္ထူးကို တျမည္ျမည္သင္ခဲ့သမို႔
‘ထီ’မထင္ေက်ာင္းေတာ္သားေတြရဲ႕
အမည္စဥ္မွာ ေခါင္းအေပၚဖ်ားမွာလ
မင္း႐ိႈ႕ဆရာကို စာရင္းတို႕ကာ ထားလိုက္ၾကေပေတာ့” လို႔၊ ရဲတင္းသံ အက်ယ္ေလာင္ဆံုးနဲ႔ ျပန္ထူးခဲ့ ပါတယ္။
တခါ ...၊ လယ္သမားသူပုန္ႀကီး ဂဠဳန္ဆရာစံရဲ႕ ပုန္ကန္မႈႀကီးေပၚေပါက္လာတဲ့အခါၾကျပန္ေတာ့လည္း “ရဂံုစံ ခ်စ္စရာ တပည့္တို႔မွာျဖင့္၊ ဥံဳအရဟံ သစၥာဂတိေတြႏွင့္၊ ဂဠဳန္သရဏံ ဂစၦာမိၾကေပေတာ့ ...”ဆိုၿပီး အတိအလင္းေထာက္ခံအားေပးခဲ့ပါတယ္။
ဒီလိုေက်ာင္းသားထုတိုက္ပြဲ၊ လယ္သမားထုတိုက္ပြဲေတြဟာ ရန္/ငါ စည္းျခားဘို႔ လြယ္ကူတဲ့ျပႆနာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ရန္/ငါ ခြဲျခားဘို႔ခက္တဲ့ႏိုင္ငံေရးျပႆနာေတြ ျဖစ္ပြား လာတဲ့အခါမ်ဳိးမွာ တနည္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးနည္းနာအရ အမွန္အမွားခြဲျခားဘို႔ရန္ခက္ခဲတဲ့ ျပႆနာမ်ဳိးေတြမွာ ဆရာႀကီးရဲ႕ ရပ္တည္ခ်က္ေတြဟာ ဘယ္ေတာ့မွ မမွားခဲ့တာ၊ မေတြေ၀ခဲ့တာ၊ မႈန္၀ါးခဲ့တာရယ္လို႔ မရွိခဲ့တဲ့အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ တခုေျပာရရင္ ‘ကုလားဗမာ အဓိက႐ုဏ္း’ျပႆနာမ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။ ကုလားေတြဟာျမန္မာတမ်ဳိးသားလံုးရဲ႕ရန္သူလား။ ရန္သူအစစ္ဟာ ဘယ္သူလဲ။ ဒီလိုခြဲျခားစမ္းစစ္တဲ့အခါ ကုလားလူမ်ဳိးေတြဟာ ျမန္မာေတြရဲ႕ ရန္သူမဟုတ္ဘူး၊ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕ အစိုးရသည္သာ ရန္သူအစစ္ျဖစ္တယ္။ ကုလား ဗမာအထိကရုဏ္းေတြျဖစ္လာရတာကိုက နယ္ခ်ဲ႕အစိုးရရဲ႕ ေသြးခြဲအုပ္ ခ်ဳပ္မႈစနစ္ေၾကာင့္သာ ျဖစ္တယ္ ကုလားလည္းကၽြန္၊ ဗမာလည္းကၽြန္ပဲ ကၽြန္အခ်င္းခ်င္းလက္တြဲၿပီး ဘံုရန္သူ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕အစိုးရကိုသာ ဦးတည္တိုက္ၾကရမွာျဖစ္ေၾကာင္း ရွင္းရွင္းလင္းလင္းျမင္ပါတယ္။ ဒီတုန္းက အဲဒီေခတ္၊ အဲဒီႏိုင္ငံေရး ေရခ်ိန္အရ ေျပာရရင္ အခုလို အမွန္အတိုင္းျမင္ဖို႔ရာ ခက္ခဲလွတဲ့အေျခအေနမ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။ ေဒါင္ေဒါင္ျမည္ပါတယ္ဆိုတဲ့ အမ်ဳိးသားေရး၀ါဒီတခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ကုလားဆန္႔က်င္ေရးတရားေတာင္မွ ေဟာခဲ့ၾကပါေသးတယ္။ ဒီလိုအင္မတန္ သိမ္ေမြ႕ျမင့္မားလွတဲ့ ႏိုင္ငံေရးျပႆနာမ်ိဳးမွာေတာင္မွ ဆရာႀကီးသခင္ကို္ယ္ေတာ္မိႈင္းက “ေၾသာ္ ... အခြန္တိုး စာရင္းေတြႏွင့္၊ ၀န္ထမ္းပိုးမကင္းႏိုင္တဲ့၊ အလြန္ဆိုးျခင္း ပမာမွာေလ၊ ကၽြန္မ်ဳိးခ်င္းစာနာလို႔မွ မႏိႈင္းၾကေရာ့ သလား၊ နထိုင္းနပ်က္၊ နနက္-နျပာေတြကိုေနာ္ကြယ္၊ အရိုင္းသက္သက္၊ တလိုင္း ႏွက္သလိုမို႔၊ အို (အုန္းခင္)ရဲ႕၊ ကသိုဏ္းဓမၼစက္၊ စစ္ ကိုင္းဘက္ဆီက၊ မိႈင္းရွက္သကြာ”ဆိုၿပီး ကုလားဗမာအဓိကရုဏ္းကို ဆန္႔က်င္႐ႈံ႕ခ်ၿပီး ကုလားလည္းကၽြန္၊ ဗမာလည္းကၽြန၊္ ကၽြန္အခ်င္းခ်င္း ညီညြတ္ဖို႔ကိုပဲ တိုက္တြန္းခဲ့ ရပ္တည္ခဲ့ပါတယ္။
(ဂ) ၁၉၄၀ ခုႏွစ္လြန္၀န္းက်င္ လြတ္လပ္ေရးႆကိးပမ္းမႈမ်ားကာလ
ဒီကာလအတြင္းမွာ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္းရဲ႕ စိတ္ႏွလံုးကို အဆြဲေဆာင္ႏိုင္ဆံုးအျဖစ္အပ်က္ (၂)ခုရွိပါတယ္။ တခုက ဖဆပလအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ႀကီးက ေခါင္းေဆာင္ၿပီး အေထြေထြသပိတ္ႀကီးဆင္ႏႊဲလာတဲ့အျဖစ္အ ပ်က္နဲ႔ ေနာက္တခုကေတာ့ အမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ားလုပ္ႀကံခံခဲ့ၾကရတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ျဖစ္ပါတယ္။
အေထြေထြသပိတ္ႀကီးေပၚေပါက္လာတဲ့အခါ ဟိုအရင္ ဗဟန္းေကာလိပ္သပိတ္တိုက္ပြဲေတြကို ျပန္လည္ေအာင္ေမ့ၿပီး စိတ္အားတက္ၾကြေစတဲ့ ‘လြတ္လပ္ေရးအတိတ္သပိတ္ဘြဲ႕ မဟာကဗ်ာေလးခ်ဳိးႀကီး’ထဲမွာ ဆရာႀကီး က အခုလိုထည့္သြင္းေရးစပ္ပါတယ္။
“ျမန္မာတခြင္၊ သပိတ္အေမွာက္ေပါခ်ိန္မို႔၊ ဆရာသခင္ အရိပ္နမိတ္ တဆိတ္ေဟာလိုက္မကြဲ႔၊ ေျမႇာက္ သနဲ႔ ေျခာက္သနဲ႔၊ ရာဇာဂုဏ္းကို ေျမာက္တဲ့ ေၾကာက္တဲ့ အာရံုမေခၚၾကေလနဲ႔၊ (အမယ္မင္း)အေဟာဒိ႒ ေလာဂ်ိတ္ျပသလိုပ၊ ေစာစိတ္က ေအာင္ပေစ ေအာင္ပေစ ညႊန္းညႊန္းၿပီးေတာ့ (ေၾသာ္)ေတာသပိတ္ ဒကာမ ေတြနဲ႔၊ ေရာၾကိတ္လိုက္ ေရာၾကိတ္လိုက္ဟလို႔၊ၾသဒိႆေအာင္သေျပ ေညာင္ေရသြန္း ... ”ဆိုၿပီး ေရးပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ၾကားညႇပ္ၿပီးေျပာစရာရွိတာက အေထြေထြသပိတ္ႀကီးကိုေၾကာက္ၿပီး ဘုရင္ခံ ‘ဆာေဒၚမန္ စမစ္’က ၀မ္းကိုက္လို႔ဆိုတဲ့အေၾကာင္းျပၿပီး အဂၤလန္ကို ျပန္ေျပးတဲ့အခါ ဆရာႀကီးက အဂၤလန္သို႔ဘုုရင္ခံျပန္ပို႔ တဲ့ ေမတၱာစာေလးခ်ဳိးကိုေရးပါတယ္။ ဒီကဗ်ာထဲမွာ ဆရာႀကီးက လူမ်ဳိးျခားအစိုးရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ကိုယ့္လူမ်ဳိးအခ်င္း ခ်င္းအစိုးရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္အစိုးရမဆို မတရားဖိႏွိပ္ေသြးစုပ္အုပ္ခ်ဳပ္ရင္ လူထုက ဆန္႔က်င္ၾကမွာသာျဖစ္ေၾကာင္း ေရးပါတယ္။ ဒီအခ်က္ဟာ ဆရာႀကီးတို႕ေခတ္၊ ဆရာႀကီးတို႕ျဖတ္သန္းေနၾကရတဲ့ကာလမွာ ဆရာႀကီးရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္ဘယ္ေလာက္အထိ ျမင့္မားၾကည္လင္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကို အေျဖထုတ္ေပးတဲ့ ကဗ်ာပိုဒ္ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ဆရာႀကီးက အခုလိုဖြဲ႕ပါတယ္။
“ျမန္ေပၚဇမၺဴ လူတမ်ိဳးဟာက
လူမ်ဳိးျခား အရွင္သခင္မဆိုထားႏွင့္ေတာ့၊
ကိုယ့္အမ်ဳိးသား ဘုရင္ကိုေတာင္ မမွီခိုသာမွျဖင့္
မၾကည္ညိဳ မသဒၵါ ရက္ရက္စက္စက္ ဆဲတဲ့ၿပီး
သည္လိုအခါမွာ အသက္နဲ႔လဲမဟဲ့လို႔
၀က္၀က္ကြဲေအာင္ ဆူၾကပူၾကတဲ့အျပင္
လူအ လူန တက္တက္ရိုးေတြမို႔
(အမယ္္မင္း)အိုးတိုး အတနဲ႔
အမ်ဳိးမ်ိဳး ဂြက် ဂြက်ၿပီး
နသိုးထပိုး ကသကဲ့သို႔ ႐ိုး႐ိုးရြရြ မရႊင္ မၿပံဳးမႈ၍
(ေၾသာ္)တန္ခိုးတျပျပ သူခိုးဓါးျပကဲ့သို႔ေသာ
အစိုးတရ ရွင္ဘုရင္ကိုေတာင္ မျမင္ခ်င္ေအာင္မုန္း”
ဆရာႀကီးရဲ႕ စိတ္ႏွလံုးကို ထိခိုက္ေစတဲ့ ေနာက္ထပ္အျဖစ္အပ်က္တခုကေတာ့၊ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၁၉)ရက္ေန႔မွာ အမ်ားသိၾကတဲ့အတိုင္း ေခါင္းေဆာင္ႀကီးေတြ လုပ္ႀကံခံၾကရတဲ့ ကိစၥျဖစ္ပါတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေအာင္ဆန္းေခါင္းေဆာင္တဲ့ အမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီးေတြ လုပ္ႀကံခံရတဲ့အခါ ဆရာႀကီးက ကဗ်ာတပုဒ္ေရးၿပီး ေၾကကြဲခဲ့ပါတယ္။ ဒီကဗ်ာတပုဒ္ဟာျဖင့္ ဆရာႀကီးဘယ္ေလာက္အထိ စိတ္ထိခိုက္ ေၾကကြဲခဲ့ရတယ္ဆိုတာ အလြန္ ေပၚလြင္ေစတဲ့ကဗ်ာပါ။
“ေၾသာ္ ... အေဆာင္ေဆာင္နန္းေတြ ၾကငွါန္းေတြႏွင့္ေႏွာ
အေခါင္မျမန္းခင္က ေအာင္စာတမ္းခ်ဳိ႑ေစဘို႑
ေအာင္ပန္းညိႇဳ႕ရရွာတဲ့၊ ေတာင္တမန္းတို႔ ဗမာမွာ အေဟာင္းသံသရာအငုတ္ေတြႏွင့္
ေအာင္ဆန္းတို႔ မသာမယာဟာ ၎ကံၾကမၼာအလုပ္ေပထင့္
ေသာင္းျမန္ မရဏာစမုတ္မွာေတာ့ ခ်ဳပ္သနဲ႔ ယင္းအလိုတြင္
ေဒါင္းလံ ပု၀ါအုပ္ပါလို႔ က်ဳပ္ျဖင့္ သၿဂိဳလ္ခ်င္ ... ”ဆိုၿပီးေရးပါတယ္။
(ဃ) ၁၉၄၈ ခုႏွစ္လြန္ လြတ္လပ္စ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ဒီမိုကေရစီေရး ႀကိဳးပမ္းမႈကာလ
၁၉၄၈ ခုႏွစ္ လြတ္လပ္ၿပီးေနာက္၊ ၁၉၅၀ ခုႏွစ္တ၀ိုက္မွာ အမ်ဳိးသားေသြးကြဲမႈႀကီးျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ အမ်ဳိးသားစည္းလံုးေရးၿပိဳကြဲမႈကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းၾကတဲ့အခါ တိုင္းရင္းညီအစ္ကိုအခ်င္းခ်င္း၊ ကိုယ့္လူမ်ဳိးအခ်င္း ခ်င္း၊ ေသြးစြန္းတဲ့အထိ ေသြးကြဲလာခဲ့ပါတယ္။ ဒီလိုအမ်ဳိးသားညီညြတ္ေရးၿပိဳကြဲၿပီး ေသြးစြန္းတဲ့အထိ ပဋိပကွၡေတြ ျဖစ္လာတဲ့အခါ ဆရာႀကီးက ဒီျပႆနာေတြကို ႏိုင္ငံေရးနည္း၊ တနည္းအားျဖင့္ အၾကမ္းမဖက္တဲ့နည္းနဲ႔သာ ေျဖရွင္းဖို႔ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း အာဏာရအစိုးရတာ၀န္ရွိသူေတြဟာ ဆရာႀကီးရဲ႕စကားကို လစ္လ်ဴ႐ႈ ခဲ့ၾကပါတယ္။ အျပဳတ္တိုက္ေရးလမ္းစဥ္ဟာမွားၿပီး အၾကမ္းမဖက္ ေဆြးေႏြးညိႇႏိုင္းေေရးလမ္းစဥ္က မွန္တယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။ ဆရာႀကီးရဲ႕ သင္ပုန္းေခ်တဲ့နည္းနဲ႔ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရေအာင္လုပ္ဖို႔ဆိုတာ အစိုးရကိုယ္တိုင္က မက်င့္သံုးႏိုင္ေတာ့ ျပည္တြင္းစစ္မီးဟာ တဟုန္းဟုန္းထေတာက္ပါေတာ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္္မို႔ ဆရာႀကီးက ႏိုင္ငံေတာ္ေအးခ်မ္းသာယာေရးအဖြဲ႔ႀကီးကိုဖြဲ႔ၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လံုးကၽြတ္္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလူထုဆႏၵျပပြဲႀကီးလုပ္ပါတယ္။ လူထုပရိႆဒ္(၂၀၀၀)ေက်ာ္ပါ၀င္ၿပီး၊ သံဃာထု (၃၀၀၀)ပါ၀င္တဲ့ သံဃာထုအစည္းအေ၀းႀကီးျဖစ္ေအာင္လုပ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ပန္ၾကားလႊာေတြထုတ္ပါတယ္။ ဒီကိစၥကို ထိေရာက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ႏိုင္ငံေတာ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ နဲ႔ေတြ႔ခြင့္ရဖို႔ ႀကိဳးစားေပမယ့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးႏုက အေတြ႔မခံခဲ့ပါဘူး။ ဒီတုန္းက ဆရာႀကီးရဲ႕ “သူမသာ ကိုမနာ နည္းနဲ႔ ၿငိမး္ခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္ၾကပါ၊ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးၾကပါဆိုတဲ့ ၾသ၀ါဒ”ဟာ တမ်ဳိးသားလံုးရဲ႕ႏွလံုးသားမွာ စြဲမက္သြားေစခဲ့ပါတယ္။
ဒါေပမယ့္လည္း တတိုင္းျပည္လံုး ျပည္တြင္းစစ္မီး တားမရဆီးမရ။ ၿငိမ္းမရ သတ္မရျဖစ္လာတဲ့အခါ ဆရာၾကီးခမ်ာ ေသာကဖိစီးၿပီး အခုလိုကဗ်ာမ်ဳိးကိုဖြဲ႔ပါတယ္။
“ဒဂံုၿမိဳ႕က အလြန္အကၽြံ ခ်ီးၾကတဲ့
ခၽြန္လည္း ခၽြန္သတည္းဆိုတဲ့ ထိုတကဲ့၀န္ႀကီးခမ်ာေတြကို
အလြန္လည္း ဆရာသနားမိတဲ့အျပင္
အမ်ားတပည့္ ကိုယ့္အမ်ိဳးဘာသာေတြမွာ ခိုကိုးရာမဲ့ခ်ိန္မို႔
တလွဲ႕တဖံုမ်ဳိးသာပ ဘိုးဘိုးေခၚ‘ဆရာေအာင္’ႏွင့္
ျမန္မာေဘာင္ ကနက္ဘမရာသနဆီသို႔
လာမေယာင္‘စၾကၤာ’တမိပါေတာ့
ေလာကတခြင္မွာေနာ္ကြယ္
ေဟာမရ ေျပာမရေတြေၾကာင့္ ေသာက ပူပင္ ”ဆိုၿပီး ပူေဆြးျမည္တမ္းခဲ့ပါတယ္။
အဲဒီ လြတ္လပ္စေခတ္ဦးမွာပဲ အာဏာရအစိုးရက ဆရာၾကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္္းကို ‘အလၤကာ ေက်ာ္စြာဘြဲ႔’အပ္ႏွင္းပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္အေထာက္အပံ့ဆိုတာမ်ဳိးေတြေပးပါတယ္။ ဒီအခါၾကေတာ့ လူတခ်ဳိ႕က ဆရာၾကီးကို အစိုးရက ခ်ီးေျမႇာက္သလိုလိုနဲ႕ စည္း႐ံုးသိမ္းသြင္းတာခံေနရၿပီလို႔ေ၀ဖန္ၾကပါတယ္။ ဆရာႀကီးက ေတာ့ ေဟာသလိုကဗ်ာမ်ိဳးေရးၿပီး သူ႔ရပ္တည္ခ်က္ကဘယ္လိုဆိုတာ ႏိုင္ငံသိေအာင္ေၾကညာလိုက္ပါတယ္။
“ေၾသာ္ ... အႏွီသည့္ အတြက္ကယ္ေၾကာင့္
ဆီထည့္သည့္ ခြက္လိုေပါ့
ပီတိပြက္ပြက္ၿပီဲး ျပည္ႀကီးဘက္မွာ အေတာ္ေပါတ့ဲျပင္
ေဘာ္ေၾကာ့ဘက္မွာ တသက္လည္း ခ်စ္မကြာ ခ်စ္မကြာနဲ႔ ေမတၱာေရာက္ေလေတာ့
တခ်က္တည္း ပစ္ပစ္ခါခါ သစၥာေဖာက္မယ္လို႔
သခင္ - အထင္မေရာက္ၾကေလနဲ႔
မေၾကာက္မညႇာာ မွန္ရာလုပ္သူမို႔
အႏုတ္စုတ္ ဂုတ္စုတ္၊ အေျမႇာက္စိန္ ေဖါက္ခ်ိန္လို႔ ခြဲသလိုေပါ့
တသုပ္ေနာက္တႀကိမ္ ေပါက္ဆိန္ပြဲမွာလဲ
ေၾသာ္ - အသင္းတို႔ အပင္းတို႔ သတင္းတို႔နဲ႔ အဆက္မကြာေအာင္ဟာ
မင္းတို႔ဘက္မွာသာ ႀကဲမဲ့ ႏႊဲမဲ့ျပင္ ...”
ဒါကေတာ့ ဆရာႀကီးက သူဟာ လူထုဖက္သာရပ္မယ့္လူျဖစ္တယ္လို႔ အတိအလင္းေၾကညာတဲ့ ကဗ်ာပါပဲ။
၁၉၅၂ ခုႏွစ္အလြန္မွာ ကိုရီးယားစစ္ပြဲဟာ၊ ကမၻာၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ၿခိမ္းေျခာက္လာပါတယ္။ ျပည္တြင္း စစ္မီးက မၿငိမ္းသတ္ႏိုင္တဲ့ၾကားက ကမၻာ့စစ္မီးထေတာက္ေတာ့မယ့္ အႏၱရာယ္ကိုလည္း ျမင္ရေတာ့ ဆရာႀကီး အဖို႔ အင္မတန္ေသာကေရာက္ခဲ့ရပါတယ္။ ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလႈပ္္ရွားမႈေတြကို အသက္ (၇၀) ေက်ာ္ကာမွ လူငယ္ေတြနဲ႔ ရင္ေဘာင္တန္းးၿပီး အလုပ္လုပ္ရရွာပါတယ္။
၁၉၅၂ ခု၊ တရုပ္ျပည္သူ႔သမၼတႏိုင္ငံမွာ က်င္းပတဲ့ ႏိုင္ငံေပါင္း (၃၇)ႏိုင္ငံကုိယ္စားလွယ္မ်ားနဲ႔အတူ ကမၻာ့့ၿငိမ္းခ်မ္းရးညီလာခံႀကီးကို ဆရာႀကီးတက္ေရာက္ၿပီး ကမၻာ့့စစ္မီးထေတာက္မယ့္အေရးကို ၀ိုင္း၀န္းေျဖရွင္း ၾကဘို႔ႀကိဳးပမ္းခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္၊ ဟန္ေဂရီႏိုင္ငံမွာက်င္းပတဲ့ ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံႀကီးကိုလည္း တက္ ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ဆရာႀကီးထားရွိတဲ့၊ ဆရာႀကီးလက္ကိုင္ထားတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး နည္းနာဆိုတာ၊ မူအားျဖင့္ လူထုနည္းနဲ႔ေျဖရွင္းေဆာင္ရြက္တဲ့နည္းျဖစ္ပါတယ္။ လူထုညီညြတ္ရင္ စစ္မီးေတြကို ႏိုင္ေအာင္ညိႇမ္းႏိုင္တယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။ စစ္မီးေတြ၊ ျပည္တြင္းစစ္မီးေတြကို ေမႊးတဲ့တရားခံဟာ၊ နယ္ခ်ဲ႕ သမားေတြနဲ႔ ေဖါက္ျပန္မွားယြင္းတဲ့ အစိုးရေတြသာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ စစ္ကိုဖန္တီးတဲ့ စစ္ရဲ႕တရားခံကိုလည္း ရွင္းရွင္းျပတ္ျပတ္ပဲျမင္ပါတယ္။ တခါစစ္မီးေတြကို အၿပီးအျပတ္ညိႇမ္းသတ္ႏိုင္တဲ့နည္းဟာ အျပဳတ္တိုက္ေရးနည္း မဟုတ္ပဲ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြး ညိႇႏိႈင္းတဲ့နည္းသာ မွန္တယ္ဆိုတဲ့နည္းကို ဆရာႀကီးကယံုၾကည္ပါတယ္။
တခါ ... ၊ႏိုင္ငံေရးျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါ လူတန္းးစားအျမင္ၾကည္လင္ဖို႔လည္းလိုအပ္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးဟာ အလုပ္သမား၊ လယ္သမား လူတမ္းစား(၂)ရပ္ရဲ႕အေရးပါပံုကို လက္ခံသူျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ ဟိုေခတ္ ဟိုအခါ သမိုင္းေရးအေျခအေနမွာ အမွန္ကန္ဆံုးနဲ႕ အတိုးတက္ဆံုးအျမင္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုအယူအဆကို ဆရာႀကီးရဲ႕ ကဗ်ာတပုဒ္မွာ အခုလိုေတြ႕ရပါတယ္။
“ေၾသာ္ ... ဇမၶဴတခြင္တြင္ျဖင့္
လူအသြင္ အျပင္ႏွင့္တကြ
မူအဆင္ဆင္ေတြႏွင့္ အယူအငင္မွာေတာ့
တူခ်င္လည္းတူၾက၊ မတူခ်င္လဲ ေနၾကေပါ့ေနာ္
ျဖဴျဖဴစင္စင္ ျဗဟၼာစရိယ ဂုိဏ္းေတြနဲ႕
တူတံဇင္ ဓမၼ ကထိကမိႈင္းရယ္လို႕
ကမၻာ့အထိကရ ႏွစ္ပိုင္းတြင္ျဖင့္
စစ္ကိုင္းေအာင္ ကမၻားယံတခြင္
(အိုကြယ္)ကဗၻာ့က၀ိဓစ မိႈင္းရယ္လို႔
သမိုင္းေအာင္လံတင္ ...”ဆိုၿပီး ေရးတာေတြ႕ရပါတယ္။
ဒီကဗ်ာပိုဒ္ထဲက ေအာက္ပါစာသားေတြကို ဂရုတစိုက္ထားၿပီး ဖတ္ၾကည့္ပါ။
“လူအသြင္ အျပင္ႏွင့္တကြ
မူအဆင္ဆင္ေတြႏွင့္ အယူအငင္မွာေတာ့
တူခ်င္လည္းတူၾက၊မတူခ်င္လဲ ေနၾကေပါ့ေနာ္ ...”
ဒီကဗ်ာစာသားေတြဟာ ဒီကေန႔ လက္ခံက်င့္သံုးလာၾကတဲ့ ‘ဗဟု၀ါဒ’ကို ဆရာႀကီးက လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း (၅၀)၀န္းက်င္ကတည္းက လက္ခံယံုၾကည္က်င့္သံုးခဲ့တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကို အံ့ၾသဘြယ္ေတြ႕ႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ဂိုဏ္းဂနကိစၥ၊ ပုဂၢလကိစၥ၊ အယူ၀ါဒကိစၥ၊ လူမ်ဳိးကိစၥ၊ ဘာသာကိစၥေတြမွာ ဆရာႀကီးရဲ႕အျမင္ဟာ “မတူတာေတြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး”ဆိုတဲ့ ‘ဗဟု၀ါဒ’ကို ဆရာႀကီးလက္ခံယံုၾကည္ခဲ့တယ္ဆိုတာ သိတာထင္ရွားေစႏိုင္တဲ့ကဗ်ာစာသားမ်ားျဖစ္ပါတယ္။
ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္းရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္ေတြကို က်ေနာ္ဘာ့ေၾကာင့္တင္ျပခဲ့ရသလဲ။
က်ေနာ္တို႔ စာေပသမားေတြအေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ေခတ္မွာ က်ေနာ္တို႔ကို စိန္ေခၚေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးျပႆ နာေတြကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါ ဘယ္လိုရပ္တည္ခ်က္မ်ဳိးနဲ႔ ရပ္တည္ေျဖရွင္းသင့္သလဲဆိုတဲ့ အေျဖကိုရဘို႔အတြက္ ဆရာႀကီးရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္ေတြကို က်ေနာ္တင္ျပခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးဆီက က်ေနာ္တို႕အတုယူ သင့္တဲ့အေၾကာင္း တင္ျပခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။
အမွန္အားျဖင့္၀န္ခံရမယ္ဆိုရင္ ဆရာႀကီးရဲ႕ႏိုင္ငံေရးရပ္တည္ခ်က္ကို က်ေနာ္တင္ျပခဲ့တာ ၿပီးျပည့္စံုျခင္း မရွိဘူးဆိုတာ ၀န္ခံရမွာျဖစ္ေပမယ့္ က်ေနာ္လက္လွမ္းမီသေလာက္ အခုလိုတင္ျပျခင္းျဖင့္ပဲ စာေပရဲေဘာ္မ်ား အတြက္ တစံုတရာအက်ိဳးရွိေစမယ့္ တင္ျပခ်က္ျဖစ္ႏိုင္ေကာင္းရဲလို႔ က်ေနာ္ယံုၾကည္မိပါတယ္။
ၿငိမ္းေ၀
ညိႇိႏိႈင္းကိုးကားသည့္စာအုပ္မ်ား
(၁) ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း ေလးခ်ဳိးေပါင္းခ်ဳပ္
(၂) သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း လက္ေရြးစဥ္ေလးခ်ဳိးတရာ (ေမာင္တင္ေရႊ)
(၃) ဗိုလ္ဋီကာ (မစၥတာေမာင္မိႈင္းး)
(၄) စာေပအင္အား (အထက္ဗမာႏိုင္ငံစာေရးဆရာအသင္း)
(၅) ေခြးဋီီကာ (သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း)
(၆) ျမန္မာကဗ်ာစာတမ္းမ်ား(စာေပဗိမာန္ထုတ္၊ ျပည္သူ႔လက္စြဲစာစဥ္)
(၇) သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း(ေမာင္တင္ေရႊ)
(၈) မွာေတာ္ပံု ႏွင့္ စစ္ကိုင္းျပန္မွာေတာ္ပံု (ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈိင္း)
June 19, 2009
ဒဂုန္တာရာ ႏွင့္ လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ျပႆနာ
(က)
မ်က္ေမွာက္ေခတ္ ျမန္မာစာေပနယ္ပယ္တြင္ ကဗ်ာဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ သည္ အျငင္းအပြားရဆံုး ပုဂိၢဳလ္တဦးျဖစ္၏။ သူသည္ အတတ္ပညာေရးရာအပိုင္းႏွင့္ အေၾကာင္းအရာေရးရာအပိုင္း ႏွစ္ခုစလံုးတြင္ ထူးျခားသစ္လြင္ျမင့္မားသည့္ တီထြင္မႈ၊ ခံယူမႈ ရိွသူျဖစ္၏။ အထူးသျဖင့္ အဘိဓမၼာေရးရာအပိုင္းတြင္ အျပင္းအထန္ ေ၀ဖန္ျငင္းခုန္ျခင္း ခံရသူျဖစ္၏။ သူ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ ရာ အယူအဆ၊ အႏုပညာေရးဆိုင္ရာ အယူအဆမ်ားမွာ ေလးနက္ခက္ခဲလွ၏။ ဥပမာ…၊ “ က်ေနာ့္တြင္ ရန္သူမရိွ၊ မိတ္ေဆြသာရိွ ” အယူအဆ၊ ‘ ရန္သူကို မိတ္ေဆြျဖစ္ေအာင္ လုပ္လို ့ရသည္ ’ ဟူေသာ အေျပာအဆို အယူအဆမ်ားမွာ ျမန္မာစာေပနယ္ပယ္တြင္ ပြက္ေလာညံေအာင္ ျငင္းခုန္ၾကရသည့္ အယူအဆမ်ားျဖစ္၏။ အႏူပညာေရးရာပိုင္းတြင္ “ အတတ္ပညာ မဲ့လွ်င္မဲ့ပေစ၊ အဘိဓမၼာ မမဲ့ေစနဲ ့ ” ဟူေသာစကားႏွင့္ ‘ မုဆိုးစိုင္သင္္”အယူအဆမ်ားမွာ စာေပေလာကအတြင္း သတိမျပဳပဲမေနႏိူင္ေလာက္ေအာင္ အျငင္းပြားခဲ့ၾကရသည့္ အယူအဆမ်ားျဖစ္၏။ သူသည္ကား…ျမန္မာစာေပသမားမ်ားထဲ၌ ‘ ဗဟု၀ါဒ ’ ကို အေစါဆံုးေျပာဆိုသူ၊ ခံယူ သူလည္း ျဖစ္ေလသည္။
ငယ္စဥ္က က်ေနာ္သည္၊ ကဗ်ာဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ ၏ စကားလံုးေရြးခ်ယ္မႈ ဆန္းသစ္ျခင္းအေပၚ အာရုံညႊတ္ခဲ့၏။ ဥပမာ “ ၀စ္လစ္စလစ္လမ္းမႀကီး ‘ ‘ ပန္းႏုေရာင္အို ” အစရိွေသာ စကားလံုးမ်ားျဖစ္၏။ “ အႏူပညာ ” ဟူေသာစကားလံုး သည္ပင္ လွ်င္ ဆရာႀကီးဒဂုန္တာရာက စတင္တီထြင္အသံုးျပဳခဲ့ေသာစကားလံုးအျဖစ္ ေျပာသံဆိုသံၾကားရေသာအခါ က်ေနာ့္နားရြက္မ်ားမွာ ပိုမို ျပန္ ့ကားသြားရ၏။
သည့္ေနာက္ပိုင္း၊ အသက္အရြယ္ရလာေသာအခါမူ၊ ဆရာႀကီးဒဂုန္တာရာ၏ အဘိဓမၼာဆန္ေသာ စကားမ်ားကိုပိုၿပီး အာရုံ ကိုင္းညႊတ္လာခဲ့၏။ အထူးသျဖင့္ သူ၏ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာ အယူအဆ၊ ၿပီးေတာ့ ဗဟု၀ါဒ..ကို ပိုၿပီးစိတ္၀င္စားခဲ့မိေလသည္။
(ခ)
ကဗ်ာဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ သည္ အလွ၀ါဒီ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၀ါဒီ ျဖစ္၏။ သည္အေၾကာင္းကိုေျပာလွ်င္ စာတေစါင္ေပတဖြဲ ့ ေရးၿပီးေျပာမွသာလွ်င္ ျပည့္စံုႏိူင္မည္ျဖစ္သည္။ က်ေနာ္၏ေဆါင္းပါးမွာ ဆရာႀကီးဒဂုန္တာရာ၏ အဘိဓမၼာအယူအဆကို ၿခံဳမိငံုမိေအာင္ေဖၚျပႏိုင္မည္ မဟုတ္သည္ကို က်ေနာ္သိပါသည္။ သိုေသာ့္…မၿခံဳငံုမိသည့္တိုင္၊ အေထာက္အကူတခုအျဖစ္ ယူဆလို ့ရႏိူင္သည့္ ‘ ကဗ်ာတပုဒ္ ’ ကို က်ေနာ္ တင္ျပခ်င္ပါသည္။ ယင္းကဗ်ာမွာ ၁၉၈၇-ခု စက္တင္ဘာလထုတ္ ‘ ျမတ္ေလးမဂၢဇင္း ’ တြင္
ေဖၚျပခဲ့သည့္ ကဗ်ာျဖစ္၏။ ဆရာႀကီး ဒဂုန္တာရာသည္ ထိုကဗ်ာကို “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ဟု ေခါင္းစဥ္တပ္ေလသည္။
လြတ္ၿငိမ္းခြင့္
ျပင္သစ္ျပည္က
လီယြန္တရားရုံး၊ ဆံုးျဖတ္ရန္မွာ
ေဘာ္လီဘီယာမွ၊ ဖမ္းကာပို ့လာ
ဘာဘီဆိုသူ၊ နာဇီဖက္ဆစ္
လွ်ိဳ ့၀ွက္ပုလိပ္၊ ပါးကြက္သားတည့္
သူ ့အား စစ္ေဆးရန္ ရုံးခ်ိန္းေသာေန ့။
အမႈမွာမူ
လူသားတို ့အား၊ မတရားသက္သက္
ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္၊ ႏိွပ္စက္ ညွဥ္းပန္း
ဖမ္းဆီးသက္ျဖတ္၊ ဓာတ္ေငြ ့အဆိပ္ခန္း
ေထာက္လွမ္းပို ့ေပး၊ အႏွစ္ ေလးဆယ္ေက်ာ္
စစ္အတြင္းက အမႈဖိုင္တြဲ။
သူ ့လက္ခ်က္ေၾကာင့္
ႏိွပ္စက္ခံရ၊ ရွင္ျပန္ထသူ
အမ်ဳိးသမီးအို၊ ခ်ဳိင္းေထာက္ႀကီးႏွင့္
တံေတြးေထြးၿပီး၊ မေလးမဖင့္
နင္မွ နင္ပဲ၊ တိုင္းထြာဆဲေရး
ျပင္သစ္ေတာ္လွန္ေရးသမား၊ သတင္းေပးသူ
ဖမ္းေပးသူလည္း၊ နင္မွ နင္အစစ္ပဲ
မ်က္ျမင္သက္ေသ၊ ထြက္ဆိုေလရာ
ဘာဘီခမ်ာ၊ အသာေခါင္းခါ
ဘာမွမသိ၊ ျငင္းကြယ္ဘိျငား
တရားရုံုးက၊ စီရင္ခ်က္ခ်
တစ္သက္ေထာင္ဒဏ္ က်ခံေစသတဲ့။
ငါတစ္မူကား
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသမားမို ့၊ သူ ့အားခြင့္လႊတ္
လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ေပးလိုက္ခ်င္သည္။
ခြင့္လႊတ္ျခင္းသည္
လက္စားေခ်ျခင္းထက္၊ ထက္ျမက္လက္နက္
ခက္ခဲေပမင့္၊ ျမင့္ျမတ္စိတ္ထား
သေဘာထားႀကီးလိုက္ပါ။ ။
(ဂ)
“လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာကို၊ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ သည္ ၁၉၈၇-ခုႏွစ္တြင္ ေရးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ရွစ္ေလးလံုး ဒီမိုကေရစီ အေရးေတာ္ပံုႀကီးမေပၚေပါက္မွီ(၁၁)လ အလိုတြင္ျဖစ္သည္။ ထို ့ေၾကာင့္ “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာမွာ၊ ျမန္မာ့ႏူိင္ငံေရးအၾကပ္အတည္း အခက္အခဲကို ႀကိဳျမင္သည့္အတြက္ ေရးဖြဲ ့ေဖၚျပခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ေလာ ဟူ၍ပင္ ယူဆရေပသည္။ အမ်ဳိးသားေသြးကြဲမႈႀကီး အထြ႗္ အထိပ္သို ့ေရာက္ရိွေနသည့္အခ်ိန္၊ အမ်ဴိးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးလမ္းစမ်ားကို ရွာေဖြေနၾကရသည့္ ယခုလိုအခ်ိန္ အခါမ်ဳိး တြင္“လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာမွာ၊ အဘိဓမၼာေရးအရ လြန္စြာအေရးပါလွသည့္ ကဗ်ာျဖစ္သည္ဟု က်ေနာ္ယူဆမိသည္။
“လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ဆိုသည္မွာ ၊ အတိုင္းအတာ တခုေတာ့ရိွသင့္သည္၊ သို ့မွသာလွ်င္ ေနာင္တြင္ ေနာက္ထပ္အျပစ္က်ဴးလြန္ သူမ်ား ေပၚေပါက္မလာေစရန္ ကာကြယ္ရာေရာက္သည္ဟုဆိုကာ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ ၏ “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကိုလက္ေတြ ့ မက်သည့္ စိတ္ကူးယဥ္ အယူအဆတခုအျဖစ္ ေ၀ဖန္သူတခ်ဳိ ့က အျပင္းအထန္ေ၀ဖန္ကန့္ကြက္ၾက၏။ “ ေလကိုစိုက္ပ်ဳိးသျဖင့္ မုန္တိုင္းကို ရိတ္သိမ္းရလိမ့္မည္ ” ဟူေသာ အျမင္ရွိသူတို ့ကလည္း၊ ဆရာႀကီးဒဂုန္တာရာ၏ “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာကို အေလွ်ာ့ ေပးေရး၀ါဒ၊ အညံ့ခံေရး၀ါဒ ျဖစ္သည္ဟုေ၀ဖန္ၾက၏။ တခ်ိ်ဳ ့ကဆိုလွ်င္ “ ထာ၀ရ ကြ်န္ခံေရး ” အဘိဓမၼာတခုအျဖစ္ပင္လွ်င္ တင္စား ေျပာဆိုၾကေလသည္။
၁၉၅၇-ခုႏွစ္အတြင္းတုန္းကျဖစ္သည္။ “ဟန္ေဂရီ ” ႏိူင္ငံအတြင္းသို ့ ဆိုဗီယက္ရုရွတင့္ကားမ်ား ၀င္ေရာက္လာခဲ့ၿပီး၊ ဟန္ေဂရီႏိူင္ငံျပည္တြြင္းေရးကို ၀င္ေရာက္ေျဖရွင္းေသာအခါ၊ ကမ ၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကြန္ဂရက္ (ျမန္္မာႏိူင္ငံ)၊ အမႈေဆာင္အဖြဲ ့၌ ဆိုဗီ ယက္တို ့၏ စစ္ေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္ကို ေထာက္ခံျခင္း သို ့မဟုတ္ ကန္ ့ကြက္ရန္ကိစၥ စည္းေ၀းတိုင္ပင္ခဲ့ၾကဖူး၏။ ထုိစဥ္က ယင္းအမႈေဆာင္အဖြဲ ့တြင္ လက္၀ဲအယူအဆကို တိမ္းညႊတ္သည့္ပုဂၢိဳလ္မ်ားက အမ်ားစုပါ၀င္၏။ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ သည္ “ဟန္ေဂရီ ” ျပည္အတြင္း စစ္ေရးအရ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္သည့္ ဆိုဗီယက္တို ့ကို ကန္ ့ကြက္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အဆိုျပဳခဲ့၏။ သို ့ေသာ္ ယင္းအယူအဆကို ေထာက္ခံမည့္သူ တဦးမွ်ပင္မရိွခဲ့။ အမႈေဆာင္တဖြဲ ့လံုးက ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ ၏ အဆိုကို မေထာက္ခံႏိူင္ခဲ့ၾက။ ဤအျဖစ္အပ်က္ကိုၾကည့္လွ်င္ ျမန္မာစာေပသမိုင္း၌ “ အမ်ဳိးသားတို ့၏ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ခြင့္ ကိုယ္ပိုင္ျပဌါန္းခြင့္ႏွင့္ အခ်ဳပ္ခ်ာအာဏာပိုင္ဆိုင္ခြင့္ ” ဆိုင္ရာသေဘာတရားအျမင္တြင္၊ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’သည္ အမ်ား တကာထက္ ေစါစြာ၊ မွန္စြာ၊ တည့္မတ္စြာ သိျမင္လက္ခံႏိူင္ခဲ့သူဟု ဆိုရပါမည္။
ယခုလည္း “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာတြင္၊ လူသားတို ့၏ ရန္သူျဖစ္ခဲ့သူ၊ လူသားတို ့အား ေသတြင္းသို ့ပို ့ခဲ့သူ၊ စစ္ရာဇ၀တ္ ေကာင္တဦးအား၊ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’ က“လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ေပးသင့္သည္ဟု ဆိုခဲ့ျပန္ပါၿပီ။
ကဗ်ာ ဆရာႀကီး ‘ ဒဂုန္တာရာ ’သည္ကား၊ မ်က္ေမွာက္ေခတ္္ ျမန္မာစာေပသမိုင္း၌ အျငင္းပြား အခံရဆံုး ကဗ်ာဆရာႀကီး တဦးျဖစ္သည္ဆိုသည့္ အဆိုအေပၚ “လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ ” ကဗ်ာသည္၊ အေထာက္အကူျဖစ္ေစသည့္ အခ်က္တခ်က္ျဖစ္လာခဲ့သည္ဟု က်ေနာ္ ယူဆမိေပသည္။
ၿငိမ္းေ၀
June 16, 2009
သတင္းမ်ားက၀တၳဳျဖစ္ ၀တၳဳမ်ားကသတင္းျဖစ္
(က)
တစ္ခါတစ္ရံ ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာရပ္မ်ား ေပါက္ကြဲျဖစ္ထြန္းမွဳအေၾကာင္း မိတ္ေဆြတခ်ိဳ႕ႏွင့္ စကားစပ္မိသည္။ ထိုအခါ ကမၻာ့ရြာေရာက္သည္အထိ စကားခရီးဆက္မိၾက၏။ သမိုင္းနိဂံုးခ်ဳပ္ၿပီေလာဟု ေျပာဆိုလာခဲ့သည္မွာပင္ ႏွစ္(၂၀)နီးပါးၾကာခဲ့ၿပီ။ ထိုအခါၾကျပန္ေတာ့လည္း လမ္းဆံုးလ်င္ရြာေတြ႕မည္ဟူ ေသာ ျမန္မာစကားပံုကို မဆီမဆိုင္ေတြးမိကာၿပံဳးမိေသးသည္။
မည္သိုပင္ျဖစ္ေစ ... ကမၻႀကီးမွာ ရြာႀကီးတစ္ရြာအသြင္ေဆာင္လာသည္ကိုေတာ့ လူအမ်ားလက္ခံ လာၾကရ၏။ သို႕ေသာ္ဤကိစၥသည္ပင္ ခၽြင္းခ်က္မ်ားရွိေနသည္။ သတင္းအခ်က္အလက္၊ ဆက္သြယ္ေရး ကိစၥမ်ားတြင္သာ ရြာႀကီးတစ္ရြာအျဖစ္ ရည္ၫႊန္းေျပာဆိုလို႕ရေကာင္းေသာ္ျငားလည္း အမ်ိဳးသားေရး၊ ဘာသာ ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႉကိစၥရပ္မ်ားမွာမူ(၂၀)ရာစုထက္ပင္ ပိုမိုထင္းျပက္လာေနသေလာဟု ယူဆရဟန္ ရွိ၏။ ကမၻာ့ရြာႁပုမႉေၾကာင့္ မိမိတို႕၏အမ်ိဳးသား၊ ဘာသာ၊ သာသနာကို ပိုမိုၾကစ္လစ္ေအာင္ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းမွဳမ်ားမွာ(၂၀)ရာစုထက္ပင္ ပိုၿပီးျပင္းထန္လာေနပလားဟု သံသယျဖစ္မိသည္။
သည္လိုအေျခအေနမ်ားေအာက္၌ သတင္းအခ်က္မ်ားကို သည္အတိုင္းမထုပ္မပိုးပဲ တင္ပို႔ိလို႔မျဖစ္ ႏိုင္ေတာ့။ အထူးသျဖင့္ ပံုႏွိပ္သတင္းတင္ပို႔မွဳလုပ္ငန္းမ်ားမွာ အသံျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အင္တာနက္ျဖင့္ ေသာ္လည္းေကာင္း သတင္းပို႔မႉလုပ္ငန္းေလာက္ မျမန္ဆန္ႏိုင္၊ မက်ယ္ျပန္႔ႏိုင္ေတာ့။ ထိုအခါ ယင္းပံုႏွိပ္သ တင္းေဖာ္ျပမွဳနယ္ပယ္တြင္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို လူေတြသီးခံၿပီး ေစာင့္ဖတ္ခ်င္စိတ္ျဖစ္ေအာင္ သတင္းပို႔မွဳပံုသ႑ာန္သစ္ကို တီထြင္လာၾကရ၏။ သတင္းကိုသတင္းသက္သက္အေနႏွင့္ မတင္ပို႔ေတာ့ပဲ ရသေႏွာ သည့္သတင္းပို႔မွဳစနစ္ကို သံုးစြဲလာၾကရ၏။ ထိုအခါ သတင္းနည္းပညာနယ္ပယ္၌ သတင္းတင္ျပမွဳ နည္းပညာသစ္ဟူ၍ေပၚေပါက္လာရ၏။
သတင္းတင္ျပမွဳနည္းပညာသစ္ကို ရသႏွင့္တြဲဖက္အသံုးႁပုေသာအခါ ေဆာင္းပါး၊ ၀တၳဳအစရွိသည့္ စာေပပံုသ႑ာန္ႏွင့္ ေဒြးေရာယွက္တင္ျဖစ္လာႏိုင္၏။ ျဖစ္လာသည္လည္းရွိ၏။ ဤအျမင္၊္ ဤအယူအဆ အတြက္ က်ေနာ့္မွာ သက္ေသျပစရာ ျမန္မာ၀တၳဳတပုဒ္ရွိပါသည္။ ယင္း၀တၳဳမွာ `ခင္ခင္ထူး´၏`၀တ္လဲ ေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳျဖစ္ေလသည္။
(ခ)
သည္၀တၳဳတြင္ အဓိကဇာတ္ေကာင္မ်ားမွာ`ၿဖံဳဘူး´ရြာသူ`ခင္ေႏွာင္း´၊ တရြာတည္းသူ`မဖူးငံု´၊ ခင္ေႏွာင္း၏အစ္ကို`ခ်စ္ခင္´၊ ခင္ေႏွာင္းႏွင့္ခ်စ္ႀကိဳက္သူ ထန္းေတာရြာသား`က်ီးညိဳ´၊ တိရစၧာန္ေဆးကု ဆရာ၀န္ေလး`ကိုသိန္းဒန္´တို႔ျဖစ္ၾက၏။ ၀တၳဳ၏အစပိုင္းတြင္ ခင္ေႏွာင္းတို႔ေမာင္ႏွမႏွစ္ေယာက္၏ စရိုက္ကို စာမ်က္ႏွာအေတာ္မ်ားမ်ားအထိဖြဲ႔ၿပီးမွ က်န္ဇာတ္ေကာင္မ်ားကို တေျဖးေျဖးစရိုက္ေပၚေအာင္ဖြဲ႔သြား၏။ `ခင္ ေႏွာင္း´ႏွင့္`က်ီးညိဳ´တို႔၏ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲတြင္ဆံုခဲ့သည့္ဇာတ္လမ္းကို `ခင္ေႏွာင္း´တို႔အိမ္၌`က်ီးညိဳ´ တစ္ေယာက္ စာရင္းငွါး၀င္လုပ္သည့္နည္းျဖင့္ ဇာတ္လမ္းကိုဆက္လို႔ရသြား၏။ ခင္းေႏွာင္းမိခင္က`ႀကီးညိဳ´ ႏွင့္သေဘာမတူ၊ တေနရာစီခြဲထားလိုက္၏။`ခင္ေႏွာင္း´ရြာကိုျပန္လာခြင့္ရေတာ့ `က်ီးညိဳ´က စာရင္းငွါးအ လုပ္မွထြက္ခါ၊ ထန္းေတာထဲတြင္ ဆင္းဆင္းရဲရဲႏွင့္ေခါင္းခ်သြားႏွင့္ၿပီ။ `ခင္ေႏွာင္း´အဖို႔ခ်စ္သူႏွင့္ ေပါင္းဖက္ ခြင့္မရႏိုင္ေတာ့။ ၀တၳဳ၏နိဂံုးမွာ ယူက်ံဳးမရဖြယ္ျဖင့္အဆံုးသတ္၏။
`၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳမွာ ဇာတ္လမ္းအဓိကထားသည့္၀တၳဳမဟုတ္ ပါ။ သာမာန္မွ်သာျဖစ္၏။ မည္သည့္လွည့္ကြက္၊ ႁမႉပ္ကြက္၊ ဆင္ကြက္၊ တင္ကြက္မွ်မပါ။ သို႔ႏွင့္တိုင္`ခင္ခင္ထူး´ သည္ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ ဤသာမာန္ဇာတ္လမ္းတပုဒ္ကို ၀တၳဳတပုဒ္အျဖစ္ဖန္တီးလာခဲ့သနည္း။ ဤ ဆီသည္မလက္သုပ္လိုျဖစ္ေနသည့္`ေတြ႔၊ ခ်စ္၊ ကြဲ´ဇာတ္လမ္းမ်ိဳးကို`ခင္ခင္ထူး´ဘာ့ေၾကာင့္ေရးခဲ့သနည္း။ ဘာေၾကာင့္ဇာတ္လမ္းသစ္တခုခုကို မေရြးခ်ယ္ခဲ့သနည္း။
၀တၳဳ၏အဖြင့္စာမ်က္ႏွာမွစကာ၊ ၀တၳဳ၏သံုးခ်ိဳးႏွစ္ခ်ိဳးေက်ာ္သည္အထိ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲႏွင့္ ပါတ္ သက္သည့္ အခ်က္အလက္မ်ားမွာ လိုအပ္လ်င္လိုအပ္သလို အဓိကထားၿပီးေရး၏။ ဥပမာ စာမ်က္ႏွာ (၂၃) မွစတင္ကာ၊ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲထံုးစံ၊ နတ္ပြဲ ပြဲစဥ္၊ နတ္ပြဲအေတြဲ႔အႀကံဳအေသးစိတ္ကို စာမ်က္ႏွာ(၂၈)အထိ လည္းေကာင္း၊ တဖန္စာမ်က္ႏွာ(၉၀)မွ(၉၉)အထိ နတ္ပြဲခင္းက်င္းပံု နတ္ပြဲလာပရိတ္သာဒ္က နတ္ပူေဇာ္ပံု မ်ားကိုလည္းေကာင္း ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲသို႔လာေရာက္ေရာင္းခ်ၾကသည့္ ေစ်းဆိုင္မ်ား၊ ပစၥည္းမ်ားကို ေဖာ္ျပ ရာ၌ ဇာတ္လမ္းျဖစ္စဥ္ႏွင့္ေရာေမႊသမကာ စာမ်က္ႏွာ(၁၀၂)မွ(၁၂၀)အထိလည္းေကာင္း။ ဥပမာ `ေက်ာက္ ေျမာင္းႏြယ္ၿငိမ္းဘက္မွစဥ့္ထည္မ်ား၊ ျမင္းၿခံနယ္ဘက္မွ ေတာင္သာအိုး၊ မိတၳီလာအိုးေျမထည္မ်ား၊ ဧရာ၀တီ ျမစ္ရိုးဆီက စစ္ကိုင္းအိုး၊ ေျမာင္နယ္ထဲက နဘက္အိုး၊ ဆီမီးခံုနယ္က ရႏၱပိုအိုး၊ ကေတာအိုးမ်ား၊ ခ်င္းတြင္းအ ေနာက္ဘက္ကမ္း ပခန္းနယ္မွာ အိုးဆိုင္မ်ား´ စာ(၁၁၄)။ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္သမိုင္းအေသးစိတ္အခ်က္အ လက္မ်ားကို(၁၃၄)မွစာ(၁၄၀)အထိ။ တဖန္ယုတ္စြအဆံုး ဧရာ၀တီ ျမစ္ႏွင့္ခ်င္းတြင္းျမစ္ၾကားတြင္ရွိသည့္ `ကၽြန္းဆယ့္ႏွစ္ရြာ´ေဒသေနေက်းလက္လူထု၏ မည္သည့္ စား၀တ္ေန ေရးပင္ျဖစ္ပေစ နတ္ကိုးကြယ္ ယံုၾကည္မႉႏွင့္မကင္းႏိုင္သည္ကို မီးေမာင္းထိုးျပ၏။ နတ္ကိုးကြယ္ယံုၾကည္မႉေအာက္က ေက်းလက္လူထု၏ ဘ၀ရွင္သန္ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႉစရိုက္ကိုေဖၚျပ၏။ ဥပမာ `ကိုႀကီးေက်ာ္ႏွစ္သက္ေသာ ေဆးပင္မ်ားကို ရာတ ခင္း ေဆးသံုးပင္ စတိထည့္စိုက္ၾကၿမဲသာ။ ေျမပဲစိုက္စိုက္၊ ပဲစိုက္စိုက္၊ ငရုတ္စိုက္စိုက္၊ ေနၾကာစိုက္စိုက္ ေဆး သံုးပင္ထည့္စိုက္ျခင္းအားျဖင့္ အေလးအျမတ္ျပဳၾကသည္။(စာ-၄၅) ဤသို႔ျဖင့္ `၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္း ထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´ ၀တၳဳမွာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား ျပည့္ႏွက္ၾကြယ္၀လြန္းသေလာက္၊ ၀တၳဳဇာတ္လမ္းအရ မူ စာတပိုဒ္မွ်ခ်ံဳ႕ၿပီး ျပန္ေရးျပလို႔ရေလာက္ေအာင္တို၏။ ရွင္း၏။
ဤ၀တၳဳတြင္ စာေရးသူက ဇာတ္လမ္းကိုအဓိကမထားခဲ့ပါ။ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုသိေစလို သည့္ ရည္ရြယ္ခ်က္ကိုသာ အဓိကထားခဲ့သည္မွာ သိသာလြန္းလွသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ျဖစ္မည္။`ခင္ခင္ထူး´ သည္ ဇာတ္လမ္းကို ဦးစားမေပးပဲ၊ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုသာ အဓိကထားခဲ့ေလသည္။
(ဂ)
`၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳမွာ ဇာတ္လမ္းအဓိကအားျပဳသည့္၀တၳဳမဟုတ္ ပါ။ သတင္းအခ်က္အလက္ အားျပဳ၀တၳဳျဖစ္၏။`ခင္ခင္ထူး´သည္ အဘယ့္ေၾကာင့္ သတင္းအခ်က္အလက္ မ်ားကို ၀တၳဳပံုသ႑ာန္ျဖင့္ေဖာ္ျပဖိုႀကိဳးစားခဲ့သနည္း။
က်ေနာ္အထက္ကဆိုခဲ့၏။ တခါတရံ သတင္းအခ်က္အလက္ကို သတင္းသက္သက္ အေနႏွင့္ တင္ျပသည္ထက္ ရသႏွင့္ထုပ္ပိုးၿပီးမွ တင္ျပသည့္`သတင္းပို႔မႉပံုသ႑ာန္သစ္္´ႏွင့္ေဖာ္ျပျခင္းျဖင့္ ပိုမိုထိ ေရာက္သည္ဟုယူဆခဲ့ဟန္တူပါသည္၊။ ဤသို႔ျဖင့္ ဤ၀တၳဳမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ကို အဓိကအေျခခံ သည့္၀တၳဳ တပုဒ္္ျဖစ္လာခဲ့ရ၏။
ယၡဳအခါ က်ေနာ္တို႔သည္ သတင္းႏွင့္၀တၳဳ၊ ၀တၳဳႏွင့္ကဗ်ာ၊ ကဗ်ာႏွင့္စကားေျပ ေဒြးေရာယွက္တင္ ျဖစ္လြန္းသည့္ေခတ္တေခတ္ကိုျဖတ္သန္းေနၾကရ၏။ ယင္းဘာသာရပ္မ်ားတခုႏွင့္တခု၏ၾကားတြင္ရွိေန၊ ကာ ေနသည့္ ကန္႔လန္႔ကာစမွာ ပါးလ်ားသည္ထက္ ပါးလ်ားလာေန၏။
သို႔ေသာ္ အထူးသတိျပဳရမည့္အခ်က္ေတာ့ ရွိပါသည္။ သတင္းမ်ားသည္ ၀တၳဳေခ်ာက္ထဲ မဆင္းမိဖို႔ ႏွင့္ ၀တၳဳမ်ားသည္လည္း သတင္းေခ်ာက္ထဲဆင္းမသြားမိဖို႔ေတာ့အေရးႀကီးးသည္ဟုယူဆမိေပသည္။
တစ္ခါတစ္ရံ ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာရပ္မ်ား ေပါက္ကြဲျဖစ္ထြန္းမွဳအေၾကာင္း မိတ္ေဆြတခ်ိဳ႕ႏွင့္ စကားစပ္မိသည္။ ထိုအခါ ကမၻာ့ရြာေရာက္သည္အထိ စကားခရီးဆက္မိၾက၏။ သမိုင္းနိဂံုးခ်ဳပ္ၿပီေလာဟု ေျပာဆိုလာခဲ့သည္မွာပင္ ႏွစ္(၂၀)နီးပါးၾကာခဲ့ၿပီ။ ထိုအခါၾကျပန္ေတာ့လည္း လမ္းဆံုးလ်င္ရြာေတြ႕မည္ဟူ ေသာ ျမန္မာစကားပံုကို မဆီမဆိုင္ေတြးမိကာၿပံဳးမိေသးသည္။
မည္သိုပင္ျဖစ္ေစ ... ကမၻႀကီးမွာ ရြာႀကီးတစ္ရြာအသြင္ေဆာင္လာသည္ကိုေတာ့ လူအမ်ားလက္ခံ လာၾကရ၏။ သို႕ေသာ္ဤကိစၥသည္ပင္ ခၽြင္းခ်က္မ်ားရွိေနသည္။ သတင္းအခ်က္အလက္၊ ဆက္သြယ္ေရး ကိစၥမ်ားတြင္သာ ရြာႀကီးတစ္ရြာအျဖစ္ ရည္ၫႊန္းေျပာဆိုလို႕ရေကာင္းေသာ္ျငားလည္း အမ်ိဳးသားေရး၊ ဘာသာ ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႉကိစၥရပ္မ်ားမွာမူ(၂၀)ရာစုထက္ပင္ ပိုမိုထင္းျပက္လာေနသေလာဟု ယူဆရဟန္ ရွိ၏။ ကမၻာ့ရြာႁပုမႉေၾကာင့္ မိမိတို႕၏အမ်ိဳးသား၊ ဘာသာ၊ သာသနာကို ပိုမိုၾကစ္လစ္ေအာင္ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းမွဳမ်ားမွာ(၂၀)ရာစုထက္ပင္ ပိုၿပီးျပင္းထန္လာေနပလားဟု သံသယျဖစ္မိသည္။
သည္လိုအေျခအေနမ်ားေအာက္၌ သတင္းအခ်က္မ်ားကို သည္အတိုင္းမထုပ္မပိုးပဲ တင္ပို႔ိလို႔မျဖစ္ ႏိုင္ေတာ့။ အထူးသျဖင့္ ပံုႏွိပ္သတင္းတင္ပို႔မွဳလုပ္ငန္းမ်ားမွာ အသံျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အင္တာနက္ျဖင့္ ေသာ္လည္းေကာင္း သတင္းပို႔မႉလုပ္ငန္းေလာက္ မျမန္ဆန္ႏိုင္၊ မက်ယ္ျပန္႔ႏိုင္ေတာ့။ ထိုအခါ ယင္းပံုႏွိပ္သ တင္းေဖာ္ျပမွဳနယ္ပယ္တြင္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို လူေတြသီးခံၿပီး ေစာင့္ဖတ္ခ်င္စိတ္ျဖစ္ေအာင္ သတင္းပို႔မွဳပံုသ႑ာန္သစ္ကို တီထြင္လာၾကရ၏။ သတင္းကိုသတင္းသက္သက္အေနႏွင့္ မတင္ပို႔ေတာ့ပဲ ရသေႏွာ သည့္သတင္းပို႔မွဳစနစ္ကို သံုးစြဲလာၾကရ၏။ ထိုအခါ သတင္းနည္းပညာနယ္ပယ္၌ သတင္းတင္ျပမွဳ နည္းပညာသစ္ဟူ၍ေပၚေပါက္လာရ၏။
သတင္းတင္ျပမွဳနည္းပညာသစ္ကို ရသႏွင့္တြဲဖက္အသံုးႁပုေသာအခါ ေဆာင္းပါး၊ ၀တၳဳအစရွိသည့္ စာေပပံုသ႑ာန္ႏွင့္ ေဒြးေရာယွက္တင္ျဖစ္လာႏိုင္၏။ ျဖစ္လာသည္လည္းရွိ၏။ ဤအျမင္၊္ ဤအယူအဆ အတြက္ က်ေနာ့္မွာ သက္ေသျပစရာ ျမန္မာ၀တၳဳတပုဒ္ရွိပါသည္။ ယင္း၀တၳဳမွာ `ခင္ခင္ထူး´၏`၀တ္လဲ ေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳျဖစ္ေလသည္။
(ခ)
သည္၀တၳဳတြင္ အဓိကဇာတ္ေကာင္မ်ားမွာ`ၿဖံဳဘူး´ရြာသူ`ခင္ေႏွာင္း´၊ တရြာတည္းသူ`မဖူးငံု´၊ ခင္ေႏွာင္း၏အစ္ကို`ခ်စ္ခင္´၊ ခင္ေႏွာင္းႏွင့္ခ်စ္ႀကိဳက္သူ ထန္းေတာရြာသား`က်ီးညိဳ´၊ တိရစၧာန္ေဆးကု ဆရာ၀န္ေလး`ကိုသိန္းဒန္´တို႔ျဖစ္ၾက၏။ ၀တၳဳ၏အစပိုင္းတြင္ ခင္ေႏွာင္းတို႔ေမာင္ႏွမႏွစ္ေယာက္၏ စရိုက္ကို စာမ်က္ႏွာအေတာ္မ်ားမ်ားအထိဖြဲ႔ၿပီးမွ က်န္ဇာတ္ေကာင္မ်ားကို တေျဖးေျဖးစရိုက္ေပၚေအာင္ဖြဲ႔သြား၏။ `ခင္ ေႏွာင္း´ႏွင့္`က်ီးညိဳ´တို႔၏ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲတြင္ဆံုခဲ့သည့္ဇာတ္လမ္းကို `ခင္ေႏွာင္း´တို႔အိမ္၌`က်ီးညိဳ´ တစ္ေယာက္ စာရင္းငွါး၀င္လုပ္သည့္နည္းျဖင့္ ဇာတ္လမ္းကိုဆက္လို႔ရသြား၏။ ခင္းေႏွာင္းမိခင္က`ႀကီးညိဳ´ ႏွင့္သေဘာမတူ၊ တေနရာစီခြဲထားလိုက္၏။`ခင္ေႏွာင္း´ရြာကိုျပန္လာခြင့္ရေတာ့ `က်ီးညိဳ´က စာရင္းငွါးအ လုပ္မွထြက္ခါ၊ ထန္းေတာထဲတြင္ ဆင္းဆင္းရဲရဲႏွင့္ေခါင္းခ်သြားႏွင့္ၿပီ။ `ခင္ေႏွာင္း´အဖို႔ခ်စ္သူႏွင့္ ေပါင္းဖက္ ခြင့္မရႏိုင္ေတာ့။ ၀တၳဳ၏နိဂံုးမွာ ယူက်ံဳးမရဖြယ္ျဖင့္အဆံုးသတ္၏။
`၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳမွာ ဇာတ္လမ္းအဓိကထားသည့္၀တၳဳမဟုတ္ ပါ။ သာမာန္မွ်သာျဖစ္၏။ မည္သည့္လွည့္ကြက္၊ ႁမႉပ္ကြက္၊ ဆင္ကြက္၊ တင္ကြက္မွ်မပါ။ သို႔ႏွင့္တိုင္`ခင္ခင္ထူး´ သည္ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ ဤသာမာန္ဇာတ္လမ္းတပုဒ္ကို ၀တၳဳတပုဒ္အျဖစ္ဖန္တီးလာခဲ့သနည္း။ ဤ ဆီသည္မလက္သုပ္လိုျဖစ္ေနသည့္`ေတြ႔၊ ခ်စ္၊ ကြဲ´ဇာတ္လမ္းမ်ိဳးကို`ခင္ခင္ထူး´ဘာ့ေၾကာင့္ေရးခဲ့သနည္း။ ဘာေၾကာင့္ဇာတ္လမ္းသစ္တခုခုကို မေရြးခ်ယ္ခဲ့သနည္း။
၀တၳဳ၏အဖြင့္စာမ်က္ႏွာမွစကာ၊ ၀တၳဳ၏သံုးခ်ိဳးႏွစ္ခ်ိဳးေက်ာ္သည္အထိ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲႏွင့္ ပါတ္ သက္သည့္ အခ်က္အလက္မ်ားမွာ လိုအပ္လ်င္လိုအပ္သလို အဓိကထားၿပီးေရး၏။ ဥပမာ စာမ်က္ႏွာ (၂၃) မွစတင္ကာ၊ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲထံုးစံ၊ နတ္ပြဲ ပြဲစဥ္၊ နတ္ပြဲအေတြဲ႔အႀကံဳအေသးစိတ္ကို စာမ်က္ႏွာ(၂၈)အထိ လည္းေကာင္း၊ တဖန္စာမ်က္ႏွာ(၉၀)မွ(၉၉)အထိ နတ္ပြဲခင္းက်င္းပံု နတ္ပြဲလာပရိတ္သာဒ္က နတ္ပူေဇာ္ပံု မ်ားကိုလည္းေကာင္း ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္ပြဲသို႔လာေရာက္ေရာင္းခ်ၾကသည့္ ေစ်းဆိုင္မ်ား၊ ပစၥည္းမ်ားကို ေဖာ္ျပ ရာ၌ ဇာတ္လမ္းျဖစ္စဥ္ႏွင့္ေရာေမႊသမကာ စာမ်က္ႏွာ(၁၀၂)မွ(၁၂၀)အထိလည္းေကာင္း။ ဥပမာ `ေက်ာက္ ေျမာင္းႏြယ္ၿငိမ္းဘက္မွစဥ့္ထည္မ်ား၊ ျမင္းၿခံနယ္ဘက္မွ ေတာင္သာအိုး၊ မိတၳီလာအိုးေျမထည္မ်ား၊ ဧရာ၀တီ ျမစ္ရိုးဆီက စစ္ကိုင္းအိုး၊ ေျမာင္နယ္ထဲက နဘက္အိုး၊ ဆီမီးခံုနယ္က ရႏၱပိုအိုး၊ ကေတာအိုးမ်ား၊ ခ်င္းတြင္းအ ေနာက္ဘက္ကမ္း ပခန္းနယ္မွာ အိုးဆိုင္မ်ား´ စာ(၁၁၄)။ ကိုႀကီးေက်ာ္နတ္သမိုင္းအေသးစိတ္အခ်က္အ လက္မ်ားကို(၁၃၄)မွစာ(၁၄၀)အထိ။ တဖန္ယုတ္စြအဆံုး ဧရာ၀တီ ျမစ္ႏွင့္ခ်င္းတြင္းျမစ္ၾကားတြင္ရွိသည့္ `ကၽြန္းဆယ့္ႏွစ္ရြာ´ေဒသေနေက်းလက္လူထု၏ မည္သည့္ စား၀တ္ေန ေရးပင္ျဖစ္ပေစ နတ္ကိုးကြယ္ ယံုၾကည္မႉႏွင့္မကင္းႏိုင္သည္ကို မီးေမာင္းထိုးျပ၏။ နတ္ကိုးကြယ္ယံုၾကည္မႉေအာက္က ေက်းလက္လူထု၏ ဘ၀ရွင္သန္ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႉစရိုက္ကိုေဖၚျပ၏။ ဥပမာ `ကိုႀကီးေက်ာ္ႏွစ္သက္ေသာ ေဆးပင္မ်ားကို ရာတ ခင္း ေဆးသံုးပင္ စတိထည့္စိုက္ၾကၿမဲသာ။ ေျမပဲစိုက္စိုက္၊ ပဲစိုက္စိုက္၊ ငရုတ္စိုက္စိုက္၊ ေနၾကာစိုက္စိုက္ ေဆး သံုးပင္ထည့္စိုက္ျခင္းအားျဖင့္ အေလးအျမတ္ျပဳၾကသည္။(စာ-၄၅) ဤသို႔ျဖင့္ `၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္း ထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´ ၀တၳဳမွာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား ျပည့္ႏွက္ၾကြယ္၀လြန္းသေလာက္၊ ၀တၳဳဇာတ္လမ္းအရ မူ စာတပိုဒ္မွ်ခ်ံဳ႕ၿပီး ျပန္ေရးျပလို႔ရေလာက္ေအာင္တို၏။ ရွင္း၏။
ဤ၀တၳဳတြင္ စာေရးသူက ဇာတ္လမ္းကိုအဓိကမထားခဲ့ပါ။ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုသိေစလို သည့္ ရည္ရြယ္ခ်က္ကိုသာ အဓိကထားခဲ့သည္မွာ သိသာလြန္းလွသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ျဖစ္မည္။`ခင္ခင္ထူး´ သည္ ဇာတ္လမ္းကို ဦးစားမေပးပဲ၊ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုသာ အဓိကထားခဲ့ေလသည္။
(ဂ)
`၀တ္လဲေတာ္ေရႊပုဆိုး တန္းထိုးလို႔ႀကိဳမယ္´၀တၳဳမွာ ဇာတ္လမ္းအဓိကအားျပဳသည့္၀တၳဳမဟုတ္ ပါ။ သတင္းအခ်က္အလက္ အားျပဳ၀တၳဳျဖစ္၏။`ခင္ခင္ထူး´သည္ အဘယ့္ေၾကာင့္ သတင္းအခ်က္အလက္ မ်ားကို ၀တၳဳပံုသ႑ာန္ျဖင့္ေဖာ္ျပဖိုႀကိဳးစားခဲ့သနည္း။
က်ေနာ္အထက္ကဆိုခဲ့၏။ တခါတရံ သတင္းအခ်က္အလက္ကို သတင္းသက္သက္ အေနႏွင့္ တင္ျပသည္ထက္ ရသႏွင့္ထုပ္ပိုးၿပီးမွ တင္ျပသည့္`သတင္းပို႔မႉပံုသ႑ာန္သစ္္´ႏွင့္ေဖာ္ျပျခင္းျဖင့္ ပိုမိုထိ ေရာက္သည္ဟုယူဆခဲ့ဟန္တူပါသည္၊။ ဤသို႔ျဖင့္ ဤ၀တၳဳမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ကို အဓိကအေျခခံ သည့္၀တၳဳ တပုဒ္္ျဖစ္လာခဲ့ရ၏။
ယၡဳအခါ က်ေနာ္တို႔သည္ သတင္းႏွင့္၀တၳဳ၊ ၀တၳဳႏွင့္ကဗ်ာ၊ ကဗ်ာႏွင့္စကားေျပ ေဒြးေရာယွက္တင္ ျဖစ္လြန္းသည့္ေခတ္တေခတ္ကိုျဖတ္သန္းေနၾကရ၏။ ယင္းဘာသာရပ္မ်ားတခုႏွင့္တခု၏ၾကားတြင္ရွိေန၊ ကာ ေနသည့္ ကန္႔လန္႔ကာစမွာ ပါးလ်ားသည္ထက္ ပါးလ်ားလာေန၏။
သို႔ေသာ္ အထူးသတိျပဳရမည့္အခ်က္ေတာ့ ရွိပါသည္။ သတင္းမ်ားသည္ ၀တၳဳေခ်ာက္ထဲ မဆင္းမိဖို႔ ႏွင့္ ၀တၳဳမ်ားသည္လည္း သတင္းေခ်ာက္ထဲဆင္းမသြားမိဖို႔ေတာ့အေရးႀကီးးသည္ဟုယူဆမိေပသည္။
June 15, 2009
ေသနတ္သံေတြတိတ္သြားတဲ့အထိ ကၾက
(က)
“ေဟ့လူ ... ခင္ဗ်ား ဟိုသတင္းၾကားၿပီမို႔လား”
က်ေနာ္က မေ၀ခြဲတတ္သည့္မ်က္ႏွာႏွင့္ ကိုေမာင္ေမာင္ျမင့္ (ယၡဳ- ျမန္မာသတင္းသမဂၢ) ကို ေမာ့ၾကည့္သည္။ ကိုေမာင္ေမာင္ျမင့္က အပစ္တင္ေသာမ်က္လံုးမ်ားႏွင့္ က်ေနာ့္ကိုၾကည့္သည္။
“ခင္ဗ်ား တကယ္မသိဘူး”
“ဘာသတင္းလည္းဗ်၊ က်ေနာ္ တကယ္မသိေသးလို႔ပါ”
“ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ သတင္းေလဗ်ာ”
“ဘာလဲ၊ လႊတ္လိုက္ၿပီတဲ့လား”
“ဟာ ... ဘယ္ကလာ လႊတ္ရမွာလဲဗ်၊ မေန႔ကပဲ ႀကိဳးေပးၿပီး သတ္ပစ္လိုက္ၿပီ၊ ခင္ဗ်ားၾကားၿပီးၿပီလို႔ ထင္ေနတာ”
“ဘာ ...၊ သတ္ပစ္လိုက္ၿပီ”
“ဟုတ္တယ္ ကိုၿငိမ္းေရ ... သတ္တာမွ ... ကိုးေယာက္စလံုးကို သတ္ပစ္လုိက္တာ၊ အခု ဥေရာပ တတိုက္လံုး ဆူေနတာပဲ”
ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို ထိုင္ရာက ထလာလိုက္သည္။ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ႏွင့္ ပါတ္သက္သည့္သတင္းမ်ား ကို သတင္းဖိုင္တြဲမ်ားတြင္ ျပန္ရွာရ၏။
“ကိုေမာင္ေမာင္ျမင့္ေရ ...၊ လုပ္ပါဦးဗ်ာ ရသေဘာက္ သူ႕သတင္းေတြစုၿပီး က်ေနာ့္ကို ကူညီပါအုန္း၊ က်ေနာ္ ဒီတပါတ္ သူ႔အေၾကာင္း အသံလႊင့္မယ္”
ညေနပိုင္းေရာက္ေတာ့ “ကိုေမာင္ေမာင္ျမင့္” ဆီက ဖက္စ္တခ်ဳိ႕၀င္လာ၏။ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား စာေရး ဆရာ၊ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားထုတ္လုပ္သူ၊ သဘာ၀ပါတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းသမား “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ႏွင့္ ပါတ္သက္သည့္ သတင္းမ်ားျဖစ္၏။
လာမည့္ ေသာၾကာေန႔ “ေတာ္လွန္ေရးကဗ်ာမိတ္ဆက္” က႑တြင္ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယားစစ္အစိုးရက ႀကိဳးေပးကြပ္မ်က္လိုက္သည့္ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” အေၾကာင္း က်ေနာ္အသံလႊင့္ရပါလိမ့္မည္။
(ခ)
ီ“ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” အေၾကာင္း အသံလႊင့္ဖို႔စီစဥ္ေသာအခါ က်ေနာ့္မွာ စိတ္လႈပ္ရွားတက္ၾကြေနခဲ့၏။ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား မ်က္ေမွာက္သမိုင္းႏွင့္ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံ မ်က္ေမွာက္သမိုင္းမွာလည္း ဆင္တူလြန္းေနသျဖင့္ က်ေနာ့္အဖို႔ ပိုၿပီး စိတ္၀င္တစားျဖစ္မိ၏။ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယားႏိုင္ငံမွာ ကိုလိုနီဘ၀ဘ၀မွ လြတ္ေျမာက္လာၿပီး ၁၉၉၅ -ခုႏွစ္အထိ (သူ႔အေၾကာင္းကို အသံလႊင့္ရန္ စီစဥ္ခ်ိန္က ျဖစ္ပါသည္) ႏွစ္ေပါင္း (၃၆) ႏွစ္အတြင္း၊ စစ္တပ္က ဓါးမိုးအုပ္ခ်ဳပ္ထားသည့္ကာလမွာ (၂၇) ႏွစ္ျဖစ္ၿပီး အရပ္သားအစုိးရက (၉) ႏွစ္သာ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရခဲ့၏။ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံတြင္လည္း ၁၉၄၈ -ခု၊ လြတ္လပ္ပါၿပီဆိုကတည္းက ထုိအခ်ိန္ (၁၉၉၅) ခုႏွစ္အထိ အရပ္သားအစိုးရက (၁၂) ႏွစ္သာ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရခဲ့ၿပီး စစ္တပ္စစ္အာဏာရွင္အစိုးရမ်ားက အသြင္အမ်ဳိးမ်ဳိးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္လာခဲ့သည္မွာ (၃၆) ႏွစ္ ရိွ၏။ ထို႔ျပင္ ထိုစဥ္က လက္ရိွႏိုင္ဂ်ီးရီးယား စစ္အစိုးရဆိုတာကလည္း ၁၉၉၃- ခု၊ ဇြန္လတြင္ က်င္းပသည့္ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ဖ်က္သိမ္းၿပီး၊ ႏိုင္ေခ်ရိွေနခဲ့သည့္ လူထုေခါင္းေဆာင္ “မို႐ွဳအဘီအိုလာ” ကို ေထာင္ထဲထည့္၊ မ်က္ႏွာေျပာင္တိုက္အုပ္ခ်ဳပ္ ေနသည့္ အစိုးရ ျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ၁၉၉၀-ခု၊ ေမလ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လစ္လ်ဴရွဳၿပီး တိုင္းျပည္ကိုအဓမၼအုပ္ခ်ဳပ္ထား သည့္ ျမန္မာစစ္အာဏာရွင္မ်ားႏွင့္ မျခားနား။ မ်က္ေမွာက္သမိုင္းခ်င္း ဆင္တူလြန္းသည့္ႏိုင္ငံႏွစ္ခု ...။
“ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” သည္ စာေရးဆရာ၊ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားထုတ္လုပ္သူအျဖစ္ ပထမပိုင္းတြင္ ထင္ရွား၏။ အထူးသျဖင့္ အပိုင္းေပါင္း (၁၅၀) ေက်ာ္ရိွသည့္ သူ၏ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားအစီစဥ္ “ဘာစီႏွင့္ကုမၸဏီ” ဟု အမည္ ေပးထားသည့္ အစီစဥ္မွာ လူႀကိဳက္မ်ား၏။ ယင္းအစီစဥ္ကို အာဏာရွင္စစ္အစိုးရက ဖ်က္သိမ္းပစ္ခဲ့၏။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ “အိုဂိုနီ” လူမ်ဳိးစု၀င္ တဦးျဖစ္သူ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” သည္ သဘာ၀ပါတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးသမားတဦးအျဖစ္ ထင္ရွားလာျပန္၏။ အထူးသျဖင့္ ၁၉၅၀-ခုႏွစ္ ၀န္းက်င္ကတည္းက အိုဂိုနီ လူမ်ဳိးစု၀င္မ်ားေနထိုင္သည့္ ေဒသတြင္ “ရွဲ- ဒတ္ခ်္” ေရနံကုမၸဏီႏွင့္ စစ္အစိုးရဖက္စပ္ကုမၸဏီက ေရနံမ်ား ရွာေဖြတူးေဖာ္ရာ၊ အျမတ္ေငြ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေပါင္းမ်ာစြာရရိွခဲ့ၾကေသာ္လည္း ေဒသခံ အိုဂိုနီ လူမ်ဳိးစုတို႔မွာ ဆင္းရသထက္ ဆင္းရဲလာခဲ့ရ၏။ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” သည္ အိုဂိုနီလူမ်ဳိးစုေဒသတြင္ ေရနံကုမၸဏီ မ်ား စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့ စီးပြားရွာမႈေၾကာင့္၊ ေရထုႏွင့္ ေလထုပ်က္ဆီးရျခင္းအေပၚ ကန္႔ကြက္ခဲ့၏။ လူတေသာင္း ေက်ာ္ႏွင့္ စတင္ဖြဲ႕စည္းသည့္ “အိုဂိုနီျပည္သူမ်ားအသက္ရွင္ရပ္တည္ေရးလႈပ္ရွားမႈအဖြဲ႕ ” တြင္ ဥကၠဌ ျဖစ္ လာခဲ့၏။ အၾကမ္းမဖက္လမ္းေလွ်ာက္ခ်ီတက္ဆႏၵျပပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့၏။ ထို႔ေၾကာင့္ အႀကိမ္ႀကိမ္အဖမ္းခဲ့ရ၏။ ၁၉၉၄-ခု၊ ေမလ (၂၂) ရက္ေန႔တြင္ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ႏွင့္ အိုဂိုနီလူမ်ဳိးစုေခါင္းေဆာင္ (၈)ဦးကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး “ဆန္နီအဘာခ်ာ” ေခါင္းေဆာင္သည့္ စစ္အစိုးရက ဖမ္းဆီးလိုက္၏။ အိုဂိုနီလူမ်ဳိးစု၀င္ (၄) ဦး အသတ္ခံရမႈ တြင္ ပါ၀င္ပါတ္သက္သည္ဟု စြပ္စြဲခဲ့၏။ သို႔ေသာ္ ႐ံုးထုတ္စစ္ေဆးျခင္းမျပဳပဲ (၁၈) လၾကာ အဓမၼခ်ဳပ္ေႏွာင္ ထားခဲ့ၿပီးမွ ၁၉၉၅-ခု၊ ႏို၀င္ဘာလ (၁၀) ရက္ေန႔တြင္ ဥေရာပတိုက္ ႏိုင္ငံတိုင္းလိုလို ကန္႔ကြက္ေန သည့္ၾကားက “ပို႔ထ္ ဟားကုတ္အက်ဥ္းေထာင္” တြင္း၌ “ကင္ဆာ႐ို ၀ီ၀ါ” ႏွင့္ အိုဂိုနီလူမ်ဳိးစုေခါင္းေဆာင္း (၈)ဦးကို ႀကိဳးေပးကြပ္မ်က္ခဲ့ေလသည္။
“ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ၏ ဘ၀နိဂံုးပိုင္းမ်ားက တုန္လႈပ္စရာ ေကာင္းလွ၏။ အသတ္မခံရခင္အခ်ိန္ ... ဇနီးႏွင့္ေတြ႕ခြင့္ေတာင္း၏။ မရခဲ့။ အသက္ (၉၁) ႏွစ္ရိွၿပီျဖစ္သည့္ ဖခင္ျဖစ္သူထံ၊ သူ၏ေဆးတံအိုးေလး ပို႔ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုျပန္ေတာ့လည္း စစ္အစိုးရက ပယ္ခ်ခဲ့၏။ ထို႔ျပင္ သူႏွင့္အတူ အဖမ္းခံၾကရသည့္ အိုဂိုနီ လူမ်ဳိးစု၀င္ (၈) ဦး၊ တဦးခ်င္းစီ ႀကိဳးေပးခံရသည့္ ျမင္ကြင္းကို “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” အား အတင္းအဓမၼ ၾကည့္ရွဳ ေစခဲ့၏။ သူ႔ကို ႀကိဳးစင္ေပၚက ေဒါက္ျဖဳတ္ခ်လိုက္ေတာ့ မိနစ္အတန္ၾကာ မေသမရွင္ျဖစ္ကာ ႐ုန္းကန္လႈပ္ရွား ေနခဲ့ရသည္ဟုဆို၏။
ႏိုင္ဂ်ီးရီးယားစစ္အစိုးရသည္ စာေရးဆရာ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ကို သတ္ျဖတ္ၿပီးခဲ့သည့္တိုင္ ေနာက္ေၾကာမလံုႏိုင္ခဲ့ပါ။ အိုဂိုနီခ႐ိုင္အတြင္းတြင္ရိွသည့္ စာသင္ေက်ာင္းအားလံုးမွ ဆရာ ဆရာမမ်ားကို တေနရာတည္းမွာ စုေ၀းေစၿပီး “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” အေၾကာင္း ေက်ာင္းသားထုအတြင္း မေဟာရ၊ မေျပာရဟု တားျမစ္ပိတ္ပင္ခဲ့ရ၏။ ႏိုင္ဂ်ီးရီးုယာားသတင္းစာဟူသမွ် “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ၏ သတင္းကို ေဖာ္ျပခြင့္ မရခဲ့ၾက။ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ကြပ္မ်က္ခံရသည့္သတင္းမွာ တကမၻ ာလံုးကို တုန္လႈပ္ေျခာက္ျခားသြားေစ၏။
(ဂ)
“ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” အေၾကာင္း၊ ဒီမိုကရက္တစ္ျမန္မာ့အသံ (DVB) မွ တဆင့္ က်ေနာ္ အသံလႊင့္ခဲ့၏။ (၁၉၉၅)။ ယင္း အသံလြႊင့္အစီစဥ္၏ ေနာက္ခံႏိုင္ဂ်ီးရီးယား သီခ်င္းတိတ္ေခြကို ေအာ္စလိုၿမိဳ႕ ဗဟိုစာၾကည့္တုိက္ႀကးမွတဆင့္ ငွါးရမ္းကူးယူၿပီးမွ အသံလႊင့္ခဲ့ရ၏။
အသံလႊင့္အစီစဥ္ ေနာက္ဆံုးစာပိုဒ္မ်ားတြင္ “အိုဂိုနီလူမ်ဳိးစုေန႔” အတြက္ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ကိုယ္တိုင္ေရးခဲ့သည့္ ေၾကြးေၾကာ္သံစာတန္းကို က်ေနာ္ထည့္ၿပီးဖတ္ခဲ့၏။ “ကၾက ... ေဒါသေတြ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ ေတြနဲ႔ ကၾက၊ ေသနတ္သံေတြ တိတ္သြားတဲ့အထိ ကၾက ... ကၾက ... ကၾက ... ” ဟု “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” က ေရးခဲ့၏။
အသံလႊင့္အစီစဥ္၏ နိဂံုးပိုဒ္တြင္မူ ညီျဖစ္သူထံ “ကင္ဆာ႐ို၀ီ၀ါ” ေရးခဲ့သည့္စာပိုဒ္ကို က်ေနာ္ ဖတ္၏။ က်ေနာ့္လက္မ်ား တုန္ရင္ေနခဲ့ရေလသည္။
“ဘုရားသခင္ကေတာ့ ငါ့ရဲ႕အသက္၀ိဥာဥ္ကို ယူသြားမွာပဲ၊ ဒါေပမယ့္ ႐ုန္းကန္တိုက္ပြဲ၀င္္မႈေတြ ကေတာ့ ဆက္ျဖစ္ေနလိမ့္ဦးမယ္”
ၿငိမ္းေ၀
June 13, 2009
ႏွင္းခဲေပ်ာ္ခ်ိန္
(၁)
ျပတင္းေပါက္ ခန္းဆီးစကိုဖယ္လိုက္ရင္ အျပင္ဖက္မွာ ႏွင္းေတြ က်ေကာင္းက်ေနလိမ့္မယ္။ မေန႔တုန္းက အေအးဓာတ္ ပိုသလိုရွိခဲ့လို႔ ဒီကေန႔မနက္မွာေတာ့ ႏွင္းေတြ စတင္ၿပီး က်လာႏိုင္ေကာင္းရဲ႕။ ႏွင္းေတြက်လာေနတာကို ျမင္ရရင္ ...။
ဟိုး ... လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္က ႏွင္းေတြက်ေနတဲ့အခ်ိန္၊ အမိုးမပါတဲ့ ရထားတြဲတခုေပၚမွာ `မင္ဒယ္လ္စတန္း´ ေသဆံုးသြား ခဲ့တယ္။ ရထားတြဲေပၚမွာ ပက္လက္လွန္လဲေလ်ာင္းရင္း ေကာင္းကင္ႀကီးရဲ႕ လြတ္လပ္က်ယ္ျပန္႔ျခင္း အရသာကိုခံစားရင္း လူ႔ေလာကႀကီးကို စြန္႔ခြာသြားရတာေက်နပ္တယ္လို႔မ်ား`မင္ဒယ္လ္စတန္း´ ယူဆခဲ့ေလမလား။ ဒီတုန္းက ဆိုက္ေဗးရီးယား ေျမာက္ပိုင္း ႏွင္းေတြတဖြဲဖြဲက်ေနတဲ့ေအာက္က အသက္ငင္ေနတဲ့ ဘူတာ႐ံုေလးတခုရဲ႕အလြန္ ၀က္သစ္ခ်ေတာအစပ္မွာ `မင္ဒယ္လ္စတန္း´ ေသဆံုးသြားခဲ့တာ။ ႏွင္းေတြ အ႐ူးအမူးက်ေနခဲ့တဲ့ အခ်ိန္ေပါ့။
ငါတို႔
ေနမင္းကို ျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ၾကရာ
`ပီတာစဘတ္´ မွာ
တဖန္ျပန္လည္ဆံုေတြ႕ၾကစို႔ ...။
၁၉၂၀ ႏို၀င္ဘာလ ၂၀ ရက္ေန႔စြဲနဲ႔ ေရးခဲ့တဲ့ `မင္ဒယ္လ္စတန္း´ရဲ႕ ကဗ်ာတပုဒ္ထဲမွာ သူ႔ဇနီးကို ရည္ရြယ္ၿပီးေရးခဲ့တဲ့ ကဗ်ာစာသားလား၊ ဒါမွမဟုတ္ သူတို႔ ၄ ေယာက္စလံုးကိုပဲရည္ရြယ္ၿပီးေရးခဲ့တာလား၊ ဒါမွမဟုတ္ အျခားတေယာက္ေယာက္ ကိုမ်ား ရည္ရြယ္ခဲ့ေလသလား။ ဘယ္လိုပဲ ရည္ၫႊန္းသည္ျဖစ္ေစ အခုေတာ့ သူတို႔ ၄ ေယာက္စလံုးအဖို႔ `ပီတာစဘတ္´မွာ ျပန္လည္ဆံုေတြ႔ၾကဖို႔ဆိုတာ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ဘူးေပါ့ေလ။
အခုဆိုရင္ `ပက္စတာညက္´လည္း လူ႔ဘ၀ႀကီးကို စြန္႔ခြာသြားခဲ့ၿပီ။ ႏွင္းေတြ တဖြဲဖြဲက်ေနတဲ့အခ်ိန္။ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ အခန္းေအာင္းေနခဲ့တဲ့ `ပက္စတာညက္´ကို ၀ံပုေလြေတြက ေနေရာညပါ ေခ်ာင္းေျမာင္း ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကတဲ့အခ်ိန္။ အင္မတန္တိတ္ဆိတ္ၿငိမ္သက္ေနတဲ့ အိမ္ကေလးတလံုးထဲမွာ `ပက္စတာညက္´ ေသဆံုးသြားခဲ့တာ။ `စိတ္ညစ္ညဴး ႐ႈပ္ေထြးစရာေကာင္းတဲ့ အခ်ိန္ေတြ နိဂံုးခ်ဳပ္ဖို႔ေကာင္းၿပီကြာ´လို႔ `ပက္စတာညက္´ ေျပာခဲ့ဖူးတယ္။ သူကေတာ့ `ငါ ... ႏွင္းေတြကို ခ်စ္တယ္ကြာ´တဲ့။ `ႏွင္းေတြကို ငါဘယ္ေလာက္ခ်စ္တယ္ဆိုတာ မင္းသိတယ္မို႔လား၊ ငါရဲ႕ ေဒါက္တာဇီးဗားဂိုး ၀တၳဳထဲမွာ ႏွင္းေတြက်ေနတဲ့အခ်ိန္ ကဗ်ာေတြ ထိုင္ေရးေနတဲ့ လူတေယာက္အေၾကာင္း ထည့္ေရးခဲ့တာ မင္းသိတယ္ မို႔လား´ဆိုတဲ့ သူ႔စကားေတြကို နားထဲမွာ ၾကားေနရတယ္။ ဒီလိုဆိုေတာ့လည္း `ပက္စတာညက္´အတြက္ စိတ္ေျဖၾကည့္လို႔ ရႏိုင္ပါတယ္။ သူ႔အဖို႔ ႏွင္းေတြ ဖြဲဖြဲဆုပ္ဆုပ္က်ေနတဲ့အခ်ိန္ လူ႔ဘ၀ႀကီးကို စြန္႔ခြာခြင့္ရခဲ့တယ္ေလ။
`စဗက္ထေရဗာ´ကလည္း ဒီလိုပါပဲ။ သတင္းဆိုးႀကီးၾကားလို႔ သူ႔ဆီကို ကမန္းကတန္းထြက္လာေတာ့ လမ္းမွာ ႏွင္းေတြ တေ၀ါေ၀ါက်လာေနလို႔ လမ္းေတြေတာင္မွ ပိတ္ဆို႔ကုန္ၾကရတာပဲ။ သူ႔အိမ္တံခါးကို တာ၀န္ရွိသူေတြက အတင္း႐ိုက္ခ်ဳိးၿပီးမွ ဖြင့္ခဲ့ၾကရတာလို႔ ဆိုတယ္။ `စဗက္ထေရဗာ´က သူ႔လည္တိုင္မွာ ႀကိဳးတေခ်ာင္းစြပ္ၿပီး လူ႔ဘ၀ကို ေက်ာခိုင္းသြားခဲ့တာ။ သူ႔ရဲ႕ လူ႔ဘ၀ေန႔ရက္မ်ားထဲက မဲေမွာင္တဲ့လမ္းမႀကီးေတြကို သူတို႔အားလံုးကို ေျပာျပလို႔ အားလံုးကပဲ ခံစားကြဲေၾကခဲ့ၾကရ တာပဲ။ အခုေလာက္အထိေတာ့ မျဖစ္တန္ရာေကာင္းပါဘူးဆိုၿပီး သူ႔ကို ၀ိုင္း၀န္းအားေပးႏွစ္သိမ့္ခဲ့ၾကရတာေပါ့။ သူကေတာ့ `မင္ဒယ္လ္စတန္း´တို႔၊ `ပက္စတာညက္´တို႔လို ေယာက်္ားသားမဟုတ္ေလေတာ့ ဘ၀ရဲ႕ အနက္ေရာင္ကတၱီပါကားလိပ္ ေတြကို ခြန္နဲ႔အားနဲ႔ မတြန္းဖယ္ႏိုင္ခဲ့ဟန္ တူပါရဲ႕။ မရဏတရားရဲ႕ လက္ယပ္ေခၚတဲ့အခ်ိန္ထိ ေစာင့္မေနေတာ့ပဲ သူကိုယ္တိုင္က မရဏတရားဆီ ခုန္ကူးသြားခဲ့တာ။ ဒီတုန္းကလည္း ႏွင္းေတြ … ႏွင္းေတြ …။ ႏွင္းေတြဟာ တကယ့္ကို ထူးထူးျခားျခား တပိုးတနင့္က်ေနခဲ့တဲ့ အခ်ိန္မွာေပါ့။
သူတို႔ ေလးေယာက္အေပၚမွာ ကဗ်ာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၾသဇာအေညာင္းဆံုးပုဂၢိဳလ္ …။ `ဂူမီလက္´။ `ဂူမီလက္´ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ ထဲက စင္က်လာတဲ့ေသြးေတြဟာ ႏွင္းျပင္ေပၚမွာ ရဲရဲနီသြားေစခဲ့တယ္။ တန္းစီရပ္ေနတဲ့ အလုပ္သမား သေဘၤာသား၊
႐ံုး၀န္ထမ္း ၄၆ ဦးရဲ႕ ေသြးေတြဟာ ႏွင္းျပင္ေပၚမွာ စီးေမ်ာကုန္ၾကတယ္။ ေသနတ္သံေတြ စဲသြားတဲ့အခ်ိန္၊ ယမ္းခိုးေတြ တျဖည္းျဖည္းလြင့္ျပယ္သြားတဲ့အခါ `ဂူမီလက္´ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ဟာ တျခား သက္မဲ့ခႏၶာကိုယ္မ်ားနဲ႔အတူ လက္တြန္းလွည္း ေပၚကို ေရာက္ေနခဲ့ၿပီ။ အက်ဥ္းသားတခ်ဳိ႕ဟာ ႏွင္းေတြ ဖြားဖြားရားရား က်ေနတဲ့ေအာက္မွာ လူေသအေလာင္းေတြ တင္ထားတဲ့ လက္တြန္းလွည္းေတြ တြန္းရင္း ႏွင္းေတြထဲကို တိုး၀င္ေပ်ာက္ကြယ္သြားခဲ့ၾကတယ္။
အရာအားလံုး
မေန႔ကအတိုင္းပါပဲ
ပရမ္းပတာက်ေနတဲ့ႏွင္းေတြက
ထမင္းစားခန္း ျပတင္းေပါက္ေတြကို
႐ိုက္ပုတ္ထုႏွက္ေနေလရဲ႕ …။
ခန္းဆီးစကို အသာအယာဖယ္လိုက္ေတာ့ ႏွင္းေတြဟာ တကယ္ပဲ တံခါးအျပင္ဖက္မွာ တဖြဲဖြဲက်လာေနတာကို ေတြ႕လိုက္ရတယ္။ ႏွင္းေတြက်လာေနမလားဆိုၿပီး စိုး႐ြံ႕ထိတ္လန္႔ေနခဲ့တဲ့ သူ႔စိတ္ဟာ ခန္းဆီးစကိုဖယ္ၿပီး အျပင္ကိုၾကည့္ေတာ့ တကယ္ပဲ ႏွင္းေတြက်ေနတာကိုေတြ႔ၿပီး ထူးထူးျခားျခား စိတ္ေတြေျပာင္းလဲသြားရျပန္တယ္။ သူခ်စ္တဲ့၊ သူေလးစားတဲ့၊ ကြယ္လြန္သြားၾကၿပီျဖစ္တဲ့ ကဗ်ာဆရာေလးဦးစလံုးဟာ ႏွင္းေတြကို ခ်စ္ခဲ့ၾကတာပဲ။ ႏွင္းေတြထဲမွာပဲ လဲေလ်ာင္းသြားႏိုင္ခဲ့ၾကတာပဲ။ ဒီလိုေတြးမိတဲ့အခါ `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´အေနနဲ႔ ႏွင္းေတြကို ရဲရဲရင့္ရင့္ စိုက္ၾကည့္ႏိုင္လာခဲ့ပါတယ္။ ႏွင္းေတြထဲမွာ ထာ၀ရအိပ္စက္သြားၾကတဲ့ ဆိုဗီယက္ယူနီယံႀကီးရဲ႕ ကဗ်ာဆရာ ေလးဦးအေၾကာင္းကိုေတြးၿပီး ႏွင္းေတြကို ရဲရဲရင့္ရင့္ ရင္ဆိုင္ဖို႔လိုအပ္တယ္ဆိုတာကို သတိထားမိလာႏိုင္ခဲ့တယ္။ ႏွင္းေတြဆိုတာေလ …၊ အခန္းရဲ႕ အျပင္ဖက္မွာ တဖြဲ႔တႏြဲ႔သြန္က်ေနလိုက္တာ တေန႔လံုး တညလံုး။
(၂)
ဒါေပမယ့္
တနဂၤေႏြေန႔တေန႔ရဲ႕
မီးခိုးေရာင္ေန႔လည္ခင္း
နီဗာရဲ႕ ပင္လယ္တံခါး၀မွာရွိတဲ့
ခပ္ျမင့္ျမင့္ ခပ္မြဲမြဲအိမ္တလံုးထဲက
စကား၀ိုင္းတခုကို
ငါ … သတိရေနမိတယ္ …။
ကဗ်ာဆရာ `အလက္ဇႏၵားဘေလာ့´နဲ႕ စကား၀ိုင္းဖြဲ႔ထိုင္ခဲ့တဲ့ ေန႔လည္ခင္းတခုကို သူသတိရတယ္။ ဒီတုန္းက `အလက္ဇႏၵားဘေလာ့´ က `ေၾကာက္မက္ဖြယ္ႏွစ္ကာလမ်ား´ဆိုတဲ့စကားကို ဘာျပဳလို႔မ်ား ေျပာခဲ့တာပါလိမ့္။ လူေတြ အလြန္မတန္ စိတ္ဓာတ္တက္ႂကြလြန္းေနတဲ့အခ်ိန္ …၊ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ဳိးကိုမ်ား ဘာျပဳလို႔ `ဘေလာ့´က ဒီလိုၫႊန္းဆိုခဲ့ပါလိမ့္။ ၁၉၁၇ ခုႏွစ္မတိုင္ခင္ ၀န္းက်င္ကာလမွာ ပေဒသရာဇ္စနစ္ရဲ႕ ၿပိဳလဲအက္ကြဲသံကို လူေတြက ေကာင္းခ်ီးေပးေနၾကတဲ့အခ်ိန္ …၊ ဘာေၾကာင့္မ်ား `ဘေလာ့´က ဒီလိုေျပာခဲ့တာပါလိမ့္။ ဟိုတုန္းက အၿမဲတမ္း ဒီလိုပဲ ေျဖမရတဲ့ ပုစၧာတခ်ဳိ႕ဟာ အခုေတာ့ သူ႔အဖို႔ နားလည္သလိုလိုရွိလာခဲ့ၿပီ။
သူ႔ရဲ႕ ပထမဦးဆံုးကဗ်ာစာအုပ္ `ညေနဆည္းဆာ´ထြက္ရွိတုန္းက ပါတီအာေဘာ္သတင္းစာႀကီးရဲ႕ ေဆာင္းပါးရွင္တဦးက `ဒီကဗ်ာစာအုပ္ဟာ ဓနရွင္အေတြးအေခၚမစင္တဲ့ ကဗ်ာစာအုပ္´ျဖစ္တယ္လို႔ ေ၀ဖန္ခဲ့တာကို ျပန္ၿပီးေတြးမိတယ္။ ေနာက္ ၂ ႏွစ္အၾကာမွာ `ႏွင္းဆီပြင့္မ်ား´ကဗ်ာစာအုပ္ ထပ္ၿပီးထုတ္တယ္။ `ငွက္ျဖဴအုပ္´ ကဗ်ာစာအုပ္ကိုေတာ့ ၁၉၁၇ ခုႏွစ္မွာ …။ ၁၉၂၁ ခုႏွစ္ `ေဆးဖက္၀င္သစ္ပင္´ကဗ်ာစာအုပ္ ထုတ္ၿပီးကတည္းက `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ရဲ႕နာမည္ဟာ ဆိုဗီယက္ကမၻာ မွာ မေကာင္းဆိုး၀ါးတေကာင္လို ေက်ာ္ၾကားစျပဳပါၿပီ။ ၁၉၄၆ ၾသဂုတ္လထဲမွာ ပါတီအာေဘာ္ `ပရာဗဒါ´ သတင္းစာႀကီးမွာ ဆိုရင္ `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ ကို ပုဂၢိဳလ္ေရးအရပါ ဦးတည္တိုက္ခိုက္ေရးသားတဲ့ေဆာင္းပါးေတြ အဆက္မျပတ္ ပါရွိေနခဲ့ပါတယ္။
`ပရာဗဒါ´ သတင္းစာမွာပါရွိတဲ့ ေဆာင္းပါးေတြဟာ ကဗ်ာစာအုပ္ကို ေ၀ဖန္တာနဲ႔မတူဘဲ ကဗ်ာဆရာရဲ႕ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာ ကိစၥေတြကိုပဲ ဖိၿပီးေရးခဲ့တာပါ။ ဒီတုန္းက ဒီေဆာင္းပါးေတြဟာ ေဆာင္းပါးရွင္တဦးရဲ႕ `ကေလာင္နာမည္´ကို အသံုးျပဳၿပီး ေရးခဲ့တာမွန္ေပမယ့္ ပုဂၢိဳလ္တဦးတေယာက္ထဲက ဒိုင္ခံေရးခဲ့တဲ့ ေဆာင္းပါးေတြ မဟုတ္ဘူးဆိုတာ `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ သိပါတယ္။ ပါတီရဲ႕ ၀ါဒျဖန္႔ခ်ိေရး ဒါမွမဟုတ္ ေက-ဂ်ီ-ဘီရဲ႕ စိတ္ဓာတ္စစ္ဆင္ေရးဌာနကလူတခ်ဳိ႕ တလွည့္စီေရးခဲ့ၾကတဲ့ ေဆာင္းပါးေတြဆိုတာ သိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြဟာ အထက္ဆံုးကက်လာတဲ့ သေဘာထားအေပၚ မူတည္တယ္ဆိုတာ အစပထမေတာ့ မသိခဲ့ပါဘူး။
၁၉၂၅ ခုႏွစ္ထဲမွာ သူ႔ကို ရက္အကန္႔အသတ္မရွိ ကဗ်ာေရးသားပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပခြင့္ ပိတ္ပင္လိုက္ပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ပဲ ၁၉၄၆ ခုရဲ႕ နံနက္ခင္းတခုမွာ သူ႔ဆီကို စာတိုက္ကတဆင့္ စာတေစာင္ေရာက္လာခဲ့ျပန္ပါတယ္။ စာအိတ္ကိုေဖာက္ၿပီး မဖတ္ခင္ ကတည္းက `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ရဲ႕ စိတ္ထဲမွာ တုန္လႈပ္ေခ်ာက္ခ်ားေနခဲ့ပါၿပီ။ စာအိတ္ေပၚမွာ `ဆိုဗီယက္ယူနီယံ စာေရးဆရာမ်ားသမဂၢ´ရဲ႕ တံဆိပ္ကို သူေတြ႔ရပါတယ္။
သီတင္းတပတ္လံုးလံုး
ဘယ္သူတဦးတေယာက္နဲ႔မွ
ငါ စကားမေျပာခဲ့။
ပင္လယ္ကမ္းစပ္က
ေက်ာက္တံုးတတံုးေပၚမွာပဲ
ငါထိုင္ခဲ့။
`အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ ရက္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားထိ ဘယ္သူနဲ႔မွ စကားမေျပာျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။ သူ႔ကို `ဆိုဗီယက္ယူနီယံ စာေရးဆရာမ်ားသမဂၢ´ရဲ႕ အဖြဲ႔၀င္အျဖစ္က ထုတ္ပယ္လိုက္တဲ့စာကို သူဖတ္ခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ သူဟာ ႏႈတ္ဆိတ္ေနခဲ့ပါတယ္။ သတင္းေထာက္တခ်ဳိ႕၊ ႏိုင္ငံျခားသားတခ်ဳိ႕၊ သူ႔အေပၚ စာနာသူတခ်ဳိ႕က သူ႔ကို စကားေျပာဖို႔၊ ႏွစ္သိမ့္ဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ေပမယ့္ သူကေတာ့ ဘယ္သူ႔ကိုမွ လက္ခံစကား မေျပာခဲ့ပါဘူး။ သူ႔အသိတရားထဲမွာက သူ႔ကို အားေပးႏွစ္သိမ့္ႏိုင္တဲ့ လူပုဂၢိဳလ္ဆိုတာ ဒီကမၻာေပၚမွာ ေလးဦးထဲပဲရွိတာပဲ။ အဲဒီ ပုဂၢိဳလ္ေလးဦးက အခုဆိုရင္ လူ႔ဘ၀ကို စြန္႔ခြာသြားခဲ့ၾကၿပီ။
ေသနတ္ခ်င္းယွဥ္ပစ္ရတဲ့ပြဲ မဟုတ္ေလပဲ
လူသတ္ကြင္းတခုမဟုတ္ေလပဲ
စစ္ေျမျပင္မဟုတ္ေလပဲ
ေတာေျခာက္ကုန္းတခုရဲ႕ လမ္းကေလးေပၚမွာ …။
ထုတ္ေ၀ခဲ့ၿပီးသမွ် ကဗ်ာစာအုပ္အားလံုးအတြက္ သူ႔မွာတာ၀န္ရွိတယ္ဆိုတာ သူသိပါတယ္။ သူ႔ႏွလံုးသားကို ပံုတူကူးတဲ့ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြခ်ည္းပါပဲ။ ဒီကဗ်ာစာအုပ္ေတြဟာ လူေတြကို အဆိပ္အေတာက္ျဖစ္ေစတယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္အေပၚ မွာေတာ့ သူတာ၀န္မယူႏိုင္ပါဘူး။ ဒါဟာျဖင့္ တစံုတရာလြဲေခ်ာ္ေနျခင္းသာ ျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ အသိကို လူေတြအားလံုး သိေအာင္ သူဘယ္လိုလုပ္ရပါ့။ ေ၀ခြဲလို႔မရႏိုင္တဲ့အျဖစ္က အခုဆိုရင္ သူဟာ က်င္းနဖူးထိပ္မွာ ရပ္မိတဲ့ လူတေယာက္လို ျဖစ္ခဲ့ၿပီဆိုတဲ့ အေျခအေနကို သူဘာျပဳလို႔ မကာကြယ္ႏိုင္ခဲ့တာလဲဆိုတဲ့ မျဖစ္ပါပဲ။
သူ႔ကို `ဆိုဗီယက္ယူနီယံ စာေရးဆရာမ်ားသမဂၢ´ရဲ႕ အဖြဲ႔၀င္အျဖစ္က ထုတ္ပယ္တဲ့စာကို ဖတ္ရတဲ့အခ်ိန္ ေမာ္စကိုမွာ ႏွင္းေတြအ႐ူးအမူးက်ခဲ့ပါတယ္။
(၃)
ငါဟာ
႐ိုးသားစြာ
အသိဉာဏ္ႂကြယ္၀စြာ ေနထိုင္ႏိုင္ဖို႔
ေကာင္းကင္ႀကီးကိုၾကည့္ဖို႔
ဘုရားသခင္ထံ ဆုေတာင္းဖို႔
ငါ့ကိုငါ သင္ၾကားခဲ့တယ္။
ဘ၀တခုကို တည္ေဆာက္တဲ့အခါ ျဖဴစင္႐ိုးသားျခင္း၊ အသိဉာဏ္ပညာႂကြယ္၀ျခင္းအျပင္ လြတ္လပ္မႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈဆိုတဲ့ အဂၤါရပ္ေတြနဲ႔လည္း ျပည့္၀ေစခ်င္ေပမယ့္ ဘာျပဳလို႔မ်ား လြတ္လပ္မႈေတြ ပါးလ်ားခဲ့ရပါလိမ့္။ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈေတြ ေမွးမွိန္ခဲ့ရ ပါလိမ့္။ သူ႔အေနနဲ႔ `အိုစစ္မင္ဒယ္လ္စတန္း´ကို ေလးစားတာဟာ အမွားလား။ `စဗက္ထေရဗာ´ကို ခ်စ္ခင္မိတာ အမွားလား။ `ပက္စတာညက္´ကို ရဲေဘာ္ရဲဘက္လို သေဘာထားမိတာ အမွားလား။ `နီကိုလက္´ကို လက္ထပ္ခဲ့မိ တာေကာ အမွားလား။ သူတို႔ဟာ လူသားေတြကို ဆိုဗီယက္ ယူနီယံႀကီးထက္ ပိုၿပီးခ်စ္ျပခဲ့ၾကသူေတြ။ သူတို႔အားလံုး မေသဆံုးခင္ကဆိုရင္ သူတို႔နဲ႔အတူ သူလည္းပဲ ကမၻာႀကီးကို ခ်စ္ခဲ့တာပဲ။ လူေတြကို ခ်စ္ခဲ့တာပဲ။ တိုင္းျပည္ ႏိုင္ငံေတြ၊ ဥပေဒသေတြ၊ ထံုးတမ္းစဥ္လာေတြ၊ အသားအေရာင္ေတြ၊ ဘာသာစကားေတြထက္ပိုၿပိး လူေတြကို ခ်စ္မိတာဟာ အမွားတခု က်ဴးလြန္ျခင္းျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာလာခဲ့ရင္ …။ သူတို႔ ေလးဦးနဲ႔အတူ သူလည္းပဲ အတိအလင္း ကန္႔ကြက္ေနမိမွာပဲ။
အခုေတာ့ သူယံုၾကည္သလို၊ သူျမင္သလို ေျပာမိဆိုမိတဲ့အတြက္ ေပးထားရတဲ့ အရင္းအႏွီးကေတာ့ ႀကီးလွပါတယ္။
ငါမငိုေတာ့ဘူးလို႔
ငါ မင္းကို
ကတိေပးပါတယ္
ဒါေပမယ့္
ငါ့ႏွလံုးသားကေတာ့
ေက်ာက္တံုးတခုအျဖစ္ ေျပာင္းသြားေလရဲ႕ …။
`ေက်ာက္တံုးတခု´ကို ရင္ထဲမွာထည့္ၿပီး `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ လမ္းေလွ်ာက္ေနမိပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာေတာ့
ဒီ `ေက်ာက္တံုးတခု´ကိုပဲ ဖက္တြယ္ထားရမလားပဲ။
ဒီတုန္းက `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ဟာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အက်ဥ္းခံဘ၀နဲ႔ေနခဲ့ရတဲ့ သားျဖစ္သူအတြက္ ရတက္မေအးႏိုင္ ျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္။ တခါ သားတဦးကလည္း အမဲလိုက္ရင္းက မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေသဆံုးသြားရတဲ့အခ်ိန္။ တိုက္တိုက္ဆိုင္ဆိုင္ ႏွင္းေတြ ထန္ထန္ျပင္းျပင္း က်ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ သားကေလးတေယာက္ ေသဆံုးသြားခဲ့ရတာ။
အရပ္ရွည္ေမ်ာေမ်ာမိန္းမ
မင္းရဲ႕ ဂ်စ္ပစီကေလးငယ္ ဘယ္မွာလဲ
မင္းရဲ႕ သားဦးေလး ဘယ္မွာလဲ
သူ႔သတင္းက ဘယ္လိုလဲ၊ မင္း ဘာေတြမွတ္မိလဲ
မိခင္တဦးရဲ႕ ကံၾကမၼာဆိုတာ
ေပ်ာ္႐ႊင္မႈရဲ႕ ႏွိပ္စက္ခန္းတခု …။
မင္းသိပါတယ္
သူ႔ကို အမဲလိုက္ရာက သူတို႔ေတြ႔လာခဲ့ၾကတာ
သူ႔အေလာင္းကို
၀က္သစ္ခ်ပင္ရဲ႕အနီးမွာ သူတို႔သြားေတြ႕ခဲ့ၾကတာ …။
ငါ
ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ ေနတတ္တဲ့ငွက္ကေလးကို
သစ္ပင္အိုႀကီးအနီးက
ေရတြင္း၀ိုင္းႀကီးရဲ႕ေဘးမွာ ျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ၿပီ။
ေနာင္ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာသည့္တိုင္ သူကိုယ္တိုင္ျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ရတဲ့ သူ႔ရင္ေသြးကေလးကို သူ႔မွာေမ့ေပ်ာက္လို႔ မရႏိုင္ခဲ့။ တခါ ႏွစ္ေပါင္း ၁၅ ႏွစ္တိုင္တိုင္ (၁၉၂၅-၁၉၄၀) ေျမျမႇဳပ္ခံထားခဲ့ရတဲ့ သူ႔ကဗ်ာေတြကိုလည္း သူမေမ့ႏိုင္။
ဆိုဗီယက္ယူနီယံႀကီးရဲ႕ ေက်ာကုန္းေပၚမွာေတာ့ ႏွင္းေတြအဆမတန္ က်ၿပီးရင္း က်လာေနခဲ့ပါတယ္။
(၄)
၁၉၅၀ ခုရဲ႕ ႏွစ္ဦးကစၿပီး ေခါင္းေဆာင္ႀကီး `စတာလင္´ကို လက္ရွိဆိုဗီယက္ယူနီယံေခါင္းေဆာင္တခ်ဳိ႕က ေ၀ဖန္ျပစ္တင္ လာခဲ့ၾကပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ၁၉၅၆ ခုႏွစ္ အႀကိမ္ႏွစ္ဆယ္ေျမာက္ ပါတီညီလာခံၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္`ခ႐ူးေရွာ့´က `စတာလင္´ကို အျပင္းအထန္ ေ၀ဖန္တိုက္ခိုက္လာခဲ့ပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး`စတာလင္´ကို ေ၀ဖန္ျပစ္တင္တဲ့အသံေတြ ဆူညံလာတဲ့အခါ ဆိုဗီယက္ယူနီယံတခုလံုး အိပ္ေပ်ာ္ရာက လန္႔ႏိုးသလို ျဖစ္သြားရတာေပါ့။ ဆိုဗီယက္ယူနီယံ ထီးရိပ္ ေအာက္က တိုင္းႏိုင္ငံတခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ပိုၿပီး ေခ်ာက္ေခ်ာက္ခ်ားခ်ား ျဖစ္ကုန္ၾကရတာေပါ့။ ဒီအခါမွာေတာ့ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေက်ာက္တံုးတခုကို ရင္ထဲမွာထည့္ၿပီး လမ္းေလွ်ာက္လာေနတဲ့ `အက္ခ္မာေတာ္ဗာ´ဟာ ေက်ာက္တံုးရဲ႕ အခ်က္ေပးသံကို စတင္ၿပီး ၾကားလိုက္ပါတယ္
။
ေႏြဦးနဲ႔ေဟမႏၲေတြ ျဖတ္ေက်ာ္သြားခဲ့ၾက
ဒါေပမယ့္လည္း
တခါတရံမွာ ငါဟာ
တခုေသာေႏြဦးကိုပဲ သတိတရျဖစ္ေနခဲ့မိ …။
သူ႔ရင္ထဲကေက်ာက္တံုးက သူ႔ကို တခုေသာေႏြဦးမွာပြင့္တဲ့ ပန္းေတြအေၾကာင္း ေျပာျပေနပါေပါ့လား။ ေဟမႏၲရဲ႕ ဖိစီးမႈ ေအာက္မွာ ပန္းေတြေႂကြခဲ့၊ သစ္ပင္ေတြေသခဲ့ရေပမယ့္ `ေႏြဦး´ ေရာက္လာၿပီဆိုရင္ေတာ့ သစ္ပင္ေတြ ျပန္ရွင္လာ တတ္တာ၊ ပန္းေတြျပန္ၿပီးပြင့္လာတတ္တာကို ေမ့မပစ္လိုက္ဖို႔ ေက်ာက္တံုးကပဲ သတိေပးလာခဲ့တာ။
ငါ … ႀကိဳးၾကာငွက္ကို ေမးၾကည့္တယ္
ငါ အသက္ရွင္လ်က္
ႏွစ္ေပါင္းဘယ္ေလာက္ ေနရဦးမလဲဆိုတာ။
ထင္း႐ွဴးးပင္ေတြရဲ႕ အဖ်ားေတြဟာ ယိမ္းထိုးလ်က္ရွိၾက
အ၀ါေရာင္ ႐ိုးတံေတြက ျမင္ခင္းေတြဆီကို အိက်ေနၾက
လန္းဆန္းတဲ့ ေတာလမ္းကေလးထဲမွာေတာ့ ဘာသံမွ်မၾကားၾကရ
ငါ … အိမ္ကို ျပန္လာေနၿပီ
ပူေလာင္တဲ့ ငါ့နဖူးျပင္ကို
ေအးျမတဲ့ေလက အသာအယာပြတ္တိုက္လ်က္။
သတင္းေထာက္ေတြ၊ မိတ္ေဆြေတြ၊ အိမ္အထိ၀န္းရံၿပီး လိုက္ပို႔မယ့္သူေတြကို သူက ထပ္ကာတလဲလဲ ေတာင္းပန္စကား ေျပာၿပီးမွ သူ႔အိမ္ကို သူတေယာက္ထဲပဲ ျပန္လာခဲ့တာ။ လမ္းမွာ ကားမစီးဘဲ တေယာက္ထဲ လမ္းေလွ်ာက္ၿပီးမွ ျပန္လာခဲ့တာ။
ၿပီးခဲ့တဲ့ တနာရီခန္႔ကဆိုရင္ `ဆိုဗီယက္ယူနီယံ စာေရးဆရာမ်ားသမဂၢ´ရဲ႕ စည္းေ၀းခန္းမေဆာင္ႀကီးထဲမွာ သူ႔ကို ၀ိုင္း၀န္း ဂုဏ္ျပဳၿပီး တီးလိုက္တဲ့ လက္ခုပ္သံေတြဟာ ခန္းမႀကီးတခုလံုး ပြင့္ထြက္မတတ္ဆူညံေနခဲ့တာပဲ။
တကယ္ေတာ့ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ဳိးမွာ သူ႔ခ်စ္သူကဗ်ာဆရာ `ဂူမီလက္´၊ သူ႔ရဲေဘာ္ကဗ်ာဆရာေတြျဖစ္ၾကတဲ့ `အိုစစ္မင္ဒယ္လ္ စတန္း´၊ `စဗက္ထေရဗာ´၊ `ပက္စတာညက္´တို႔ဟာ သူ႔ေဘးမွာ ၀ိုင္းထိုင္ၿပီး ေနသင့္တဲ့အခ်ိန္မ်ဳိးပါ။ အဲဒီ ေလးဦးထဲက တေယာက္ေယာက္ကသာ သူထိုင္ခြင့္ရတဲ့ `ဆိုဗီယက္ယူနီယံ စာေရးဆရာမ်ားသမဂၢဥကၠဌ´ ကုလားထိုင္မွာ ထိုင္ခြင့္ရွိ တာပါ။ အခုေတာ့ သူတို႔တေတြကိုယ္စား ဒီကုလားထိုင္ေပၚမွာ ထိုင္ခြင့္ရတာပဲဆိုတဲ့ စိတ္နဲ႔ပဲ လက္ခုပ္သံေတြကို တိတ္ဆိတ္စြာ နားေထာင္ေနခဲ့ရပါတယ္။
အခုေတာ့ `ေႏြဦး´က ေရာက္လာခဲ့ၿပီ။ သစ္ပင္ေတြလည္း ေပါက္လာခဲ့ၿပီ။ ပန္းေတြလည္း တဖန္ျပန္လည္ ပြင့္ဖူးလာေန ၾကၿပီ။ တခ်ိန္တုန္းက ႏွင္းထုႀကီးရဲ႕ေအာက္မွာ ဘ၀ေတြ ေက်ေက်နပ္နပ္ ယံုယံုၾကည္ၾကည္ ျမႇဳပ္ႏွံသြားခဲ့ၾကတဲ့ ကဗ်ာဆရာ ေတြရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ေပၚက ႏွင္းေတြလည္း အရည္ေပ်ာ္စျပဳပါၿပီ။
အခုေတာ့လည္း
ေသဆံုးသြားၾကၿပီးသူေတြနဲ႔
ျပည္ပေရာက္သူေတြေတာင္မွ
ငါ့ အိမ္ကေလးထဲကို လာေရာက္ၾကဖို႔ သေဘာတူခဲ့ၾကပါၿပီ။
ကေလးကို လက္တြဲဆြဲေခၚဦးေဆာင္ၿပီး ငါ့ဆီကို လာေနလ်က္
ငါ …
သူ႔ကို
အခ်ိန္အၾကာႀကီး မေတြ႔မျမင္ခဲ့ရၿပီပဲ …။ ။
ၿငိမ္းေ၀
ၿ
ကိုးကား။ ။ The Eyesight of Wasps (Psip Mandelshtam)
Selected Poems (Osip mandelshtam)
Selected Poems (Anna Akhmatova)
Women Poets
Selected Poems (Marina Tsvetayeva)
June 09, 2009
အေတာင္တူငွက္တို႔ ရဲ ့ေတာင္ပံခတ္သံမ်ား
(က)
၁၉၉၂ ခု၊ ေမလ........။
ခန္ ့မွန္းရခက္သည့္တေနရာဆီက တစ္တီတူးျမည္သံၾကားရသည္။ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္ေျပာ လက္စ စကားကို ရပ္ထားလိုက္ၾက၏။ ပတ္၀န္းက်င္ကို နားစြင့္ၾကရျပန္သည္။ က်ေနာ္တို ့ႏွင့္ ဆယ္ကိုက္မွ်အကြာတြင္ စစ္ေတာင္းျမစ္သည္ တည္ျငိမ္ေအးေဆးစြာ စီးဆင္းလ်က္ရွိ၏။ အေမွာင္ထုၾကီးအတြင္းမွ ေရစီးသံသဲ့သဲ့ကို ၾကားရသလိုရွိ၏။ ငါးပြက္သံကိုပင္ ၾကားလိုက္ရ၏။ ထို ့ ေနာက္ ပတ္၀န္းက်င္တခြင္လံုး အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္၌ နစ္ျမဳပ္ေပ်ာက္ကြယ္ တိတ္ဆိတ္လ်က္ရွိ ေလသည္။
'' ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိုရံုးထုတ္ရင္ လိုင္းကားကို ေခ်ာဆဲြျပီးမွ ေခၚလာတဲ့ကိစၥ၊ ရဲသားတ ေယာက္နဲ ့ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးတစ္ေယာက္ပဲ ပါလာတယ္ဆိုတဲ့ကိစၥက ေသခ်ာပါတယ္ေနာ္ဆရာေလး ''
'' ေသခ်ာတယ္၊ ေတာင္ငူရဲစခန္းမွာ က်ေနာ့္အသိရဲတစ္ေယာက္ကို မသိမသာေမးၾကည့္ ေတာ့လည္း ဒီအတိုင္းပဲေျပာတယ္၊ ရဲကတေယာက္ထဲမဟုတ္ဘူး၊ တခါတေလ ႏွစ္ေယာက္ ေလာက္လိုက္တယ္၊ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးနဲ ့ဆိုရင္သံုးေယာက္ေပါ့၊ ရံုးထုတ္တဲ့ေန ့က ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို ေမးၾကည့္ေတာ့လည္း ဒီအတိုင္းပဲေျပာတယ္၊ ဒီအတြက္ေတာ့ေသခ်ာပါတယ္ ကိုဆန္းလင္း ''
'' ဒါဆိုရင္ က်ေနာ္တို ့ဖက္ကလူ ေျခာက္ေယာက္ေလာက္ပါမွ ျဖစ္မယ္ထင္တယ္ ဆရာေလးအေနနဲ ့ လူဘယ္ႏွစ္ေယာက္ေလာက္စဥ္းစားထားသလဲ ''
'' က်ေနာ့္ဆီကေတာ့ က်ေနာ္ပါနဲ ့မွ သံုးေယာက္ပဲရမယ္၊ တေယာက္က ကားေကာင္း ေကာင္းေမာင္းတတ္္တယ္၊ ကားဆရာကို လိုရမယ္ရဖယ္ခိုင္းျပီး ကိုယ္တိုင္ေမာင္းသင့္ရင္ေမာင္းရ မယ္ထင္တယ္၊ ဒီေတာ့ရဲႏွစ္ေယာက္၊ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးနဲ ့ကားဆရာကုိ ထိန္းဖို ့ဆိုရင္ စုစုေပါင္း ေျခာက္ေယာက္ရွိမွျဖစ္မယ္ ''
'' ဒါဆိုရင္ က်ေနာ့္ဖက္က သံုးေယာက္ေပါ့၊ အတိုႏွစ္လက္ယူခဲ့မယ္၊ က်န္တဲ့သူေတြက ဓါးေျမွာင္ေတြပဲ ယူခဲ့ေပါ့၊ ပါးစပ္ေတြ၊ မ်က္ေစ့ေတြ ပိတ္စည္းထားဖို ့ၾကိဳးနဲ ့ပိတ္စေတြလည္း လံုလံု ေလာက္ေလာက္ယူခဲ့ရမယ္၊ ေသနတ္ကို မျဖစ္ႏိုင္လြန္းမွပဲ အသံုးျပဳမယ္ ''
'' ဟုတ္တယ္၊ ေသနတ္ကိုေတာ့ မသံုးတာအေကာင္းဆံုးပဲ၊ ေသနတ္သံေပးလို ့ဘယ္နည္း နဲ ့မွ မျဖစ္ဘူး၊ ပထမက်ေနာ္တို ့သံုးေယာက္က ေတာင္ငူက ထြက္ထြက္ခ်င္း ခေပါင္းတံတားထိပ္ ကေနျပီးကားတားစီးမယ္၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့က ဟုိဖက္တံထားထိပ္အဆင္းကေစာင့္၊ အေျခအေန မေပးရင္ က်ေနာ္တို ့ကဘာအခ်က္မွမျပပဲ ျငိမ္ျပီးေနမယ္၊ ခင္ဗ်ားတို ့အထဲက တေယာက္ပဲ တက္ လိုက္ခဲ့ေပါ့၊ ေရွ ့မွာွေတြ ့တဲ့ ရြာတန္းရွည္မွာ က်ေနာ္တို ့အားလံုးျပန္ဆင္းေနခဲ့မယ္၊ အေျခအေနေပး လို ့က်ေနာ္တို ့ကအခ်က္ျပရင္ ခင္ဗ်ားတို ့အားလံုး ကားေပၚတက္ျပီး၊ စီစဥ္ထားတဲ့အတိုိင္းလုပ္ၾက တာေပါ့ ''
'' ကားကို ခေပါင္းလမ္းဆံုအထိျပန္ေမာင္းျပီးမွ ထန္းတပင္ဖက္ကို ေမာင္းရမွာေပါ့ေနာ္''
'' ဟုတ္တယ္ကိုဆန္းလင္း၊ ထန္းတပင္အထိက်ေနာ္တို ့မသြားဘူး၊ လမ္းမွာ လမ္းခဲြတခုရွိ တယ္၊ အဲဒီကားလမ္းခဲြက စစ္ေတာင္းျမစ္နဲ ့အရမ္းနီးတဲ့အထိ ကပ္သြားတဲ့ေနရာရွိတယ္။ ေျခလ်င္ စမ္းေလ်ာက္ရင္ တမိနစ္ေလာက္နဲ ့စစ္ေတာင္းျမစ္ကမ္းေရာက္တယ္၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့အဖဲြ ့က အဲဒီကမ္းပါးဟုိဖက္ကမ္းထိပ္ကေစာင့္ေပါ့၊ ဟုိဖက္မွာေတာ့ လွည္းလမ္းရွိတယ္မုိ ့လား၊ ထန္းတပင္ ကို ကြင္းျပီး ေတာင္ေျခအထိ ကိုဆန္လင္းတို ့တာ၀န္ေပါ့ ''
'' ကားဆရာနဲ ့ ရဲေတြၾကေတာ့ ဒီအတိုင္းၾကိဳးတုတ္ျပီး ထားခဲ့ၾကမလား ''
'' ဟုတ္တယ္၊ လမ္းေဘးမွာ ေတာရွိတယ္၊ ေတာစပ္အထိေမာင္း၀င္ျပီး သူတို ့ကိုထားခဲ့ရ မွာပဲ''
'' ဒါဆိုရင္ ကားကိုခေပါင္းတံတားအထိျပန္ေမာင္းတာရယ္၊ စစ္ေတာင္းျမစ္ဟိုဖက္ကမ္း အထိကူးတာရယ္၊ စုစုေပါင္းအခ်ိန္ဘယ္ေလာက္ယူရင္ရမလဲ ''
'' က်ေနာ္တို ့ေလ့က်င့္ခန္ ့မွန္းၾကည့္တာေတာ့ နာရီ၀က္ပဲ၊ အားလံုးအဆင္ေခ်ာရင္ နာရီ၀က္ထက္ကို မပိုဘူး၊ စစ္ေတာင္းျမစ္ကလည္း အဲဒီေနရာမွာ ကိုဆန္းလင္းသိတဲ့အတိုင္းက်ဥ္း က်ဥ္းကေလးဗ် ''
'' တကယ္လို ့ဒီၾကားထဲ ခရီးသည္ေတြပါလာရင္ေကာဆရာေလး ''
'' အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ခရီးသည္က ခေပါင္းတံတားအလြန္ၾကမွပဲ ကားတားစီးတာမ်ား တယ္၊ က်ေနာ္တိုိ ့ေစာင့္စီးတဲ့ေနရာက ခရီးသည္အင္မတန္ပါးတဲ့ေနရာေတြပဲ၊ ဒါေၾကာင့္မို ့မသကာ ခရီးသည္ပါလာလို ့အဆင္မေျပဘူးထင္ရင္၊ ခင္ဗ်ားတို ့ကို က်ေနာ္တို ့အခ်က္မျပဘူး၊ အခ်က္မျပ လို ့ ခင္ဗ်ားတို ့ထဲက တေယာက္ပဲတက္စီးရင္လည္း သူ ့ဆီမွာ ေသနတ္ပါမလာေစနဲ ့ေပါ့''
'' ဒါဆိုရင္ဒီၾကားထဲမွာ ဆရာေလးတို ့ဖက္က ျပင္ဆင္စရာရွိတာ၊ ေလ့က်င့္စရာရွိတာ လုပ္ထားၾကေတာ့ေပါ့၊ က်ေနာ္တို ့ဖက္ကလည္း အားလံုးျပင္ဆင္ထားမယ္၊ ဒီတခါဦးခင္ေမာင္၀င္း ကို ရံုးထုတ္ရင္ ဆရာေလးဖြင့္ေျပာလိုက္၊ သူသေဘာတူရင္ ေနာက္တပါတ္ရံုးထုတ္တဲ့ေန ့၊ လုပ္ငန္းစၾကတာေပါ့''
'' ကဲကိုဆန္းလင္းတို ့လည္း ေတာင္ေျခအထိျပန္သြားရဦးမယ္၊ ဒီေလာက္ဆိုရင္ျပည့္စံုျပီ၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့ျပန္ၾကေတာ့၊ ဒီတခါတနလၤာေန ့ရံုးထုတ္ရင္ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိုဖြင့္ေျပာမယ္၊ ျပီးေတာ့ ကိုဆန္းလင္းနဲ ့က်ေနာ္ထပ္ေတြ ့မယ္၊ အဲဒီၾကမွ အေသးစိပ္ထပ္ျပီး စဥ္းစားၾကတာေပါ့ ''
'' ဟုတ္ကဲ့ဆရာေလး၊ အေရးေတာ္ပံုေအာင္ပါေစ ''
ကိုဆန္းလင္းက ေလသံတိုးတိုးႏွင့္ လက္ဆဲြႏႈတ္ဆက္လိုက္သည့္တိုင္ က်ေနာ့္ရင္ထဲ၌ ႏႈတ္ဆက္သံမ်ား ပဲ့တင္ထပ္သြားခဲ့ရ၏။ စိတ္လႈပ္ရွားေနခဲ့သျဖင့္ က်ေနာ့္လက္မ်ားမွာ တုန္ရင္ လ်က္ရွိ၏။
က်ေနာ္တို ့ႏွင့္ မလွမ္းမကမ္းေသာင္ျပင္ေပၚက လူရိပ္တခ်ိဳ ့က်ေနာ္တို ့ႏွင့္နီးကပ္လာခဲ့ သည္။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ဦး ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေနစဥ္ က်ေနာ္တို ့အတြက္ ကင္းေစာင့္ေပးေနခဲ့ၾကသည့္ လူငယ္(၆)ေယာက္ျဖစ္ၾက၏။ အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ ကိုဆန္း လင္းတို ့လူသိုက္ စစ္ေတာင္းျမစ္တဖက္ကမ္းသို ့ ေလွတစင္းျဖင့္ကူးၾက၏။
က်ေနာ္ႏွင့္ေသာင္ပုရြာသားလူငယ္ႏွစ္ေယာက္၊ ေသာင္ျပင္ေပၚလမ္းေလ်ာာက္လာစဥ္ `ကို ဆန္းလင္း ´ ႏွင့္ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးခဲ့သည့္အခ်က္မ်ားကို က်ေနာ္ျပန္ေတြးေနမိသည္။
အုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ္၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ '' ဦးခင္ေမာင္၀င္း'' ကို ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမသို ့ေခၚေဆာင္ပို ့ေဆာင္ေပးၾကရန္ က်ေနာ္ႏွင့္ ''ကိုဆန္လင္းတ'' တုိ ့တိုင္ပင္ညိွႏိႈင္းခဲ့ၾက ၏။
`ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ မွာ အုတ္တြင္းျမိဳ ့၊ အမွတ္ (၂) မဲဆႏၵနယ္၊ ျပည္သူ ့လႊတ္ေတာ္ကိုယ္ စားလွယ္လည္းျဖစ္၏။ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကုိ အစိုးရက ခ်ဲအမႈျဖင့္ အမႈဆင္မတရားဖမ္းဆီးကာ၊ ရံုး တင္ တရားစဲြဆိုထား၏။ ေတာင္ငူေထာင္တြင္ ဖမ္းဆီးခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားသည့္ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို အုတ္တြင္းျမိဳ ့တရားရံုးတြင္ ရံုးထုတ္စစ္ေဆးလ်က္ရွိ၏။ ရံုးထုတ္သည့္ေန ့ဆိုလ်င္ ဦးခင္ေမာင္၀င္း ကို မည္သူမဆို ခဏတျဖဳတ္ေတြ ့ဆံုစကားေျပာခြင့္ရ၏။ အေျခအေနအရပ္ရပ္ကိုသံုးသပ္ကာ ဦးခင္ေမာင္၀င္းက သေဘာတူပါက ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမ၊ ဌာနခ်ဳပ္၊ အမ်ဳိးသားညႊန္ ့ေပါင္း အစိုးရ အဖဲြ ့ရွိရာသို ့ေခၚေဆာင္ပို ့ေပးၾကရန္၊ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္သေဘာတူခဲ့ၾက၏။ အစီအစဥ္မ်ား ေရးဆဲြခဲ့ၾက၏။
ေသာင္ျပင္ေပၚတြင္ လမ္းေလွ်ာက္လာေနစဥ္၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္မွ အမွတ္ (၂၁၀) တပ္ရင္းမွဴး၊ တပ္မွဴးကေလး '' ကိုဆန္း္လင္း '' ကိုက်ေနာ္ေတြးေနမိသည္။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ က်ေေနာ္က ၁၉၈၈၊ ၾသဂုတ္လ၊ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုကာလအတြင္း္သိကြ်မ္းခဲ့ၾက၏။ သူက ေတာင္ငူျမိဳ ့ေရႊဆံေတာ္ဘုရားကုန္းေတာ္ေပၚတြင္ အေျခစိုက္သည့္ သပိတ္ေကာ္မတီ၀င္ျဖစ္၏။ က်ေနာ္ကအုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ၊္ ေသာင္ပုရြာသပိတ္ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္၏။ အေရးေတာ္ပံုကာလအတြင္း စစ္ေတာင္းျမစ္အေရွ ့ဖက္ကမ္း၊ အေနာက္ဖက္ကမ္း၊ ေက်းရြာ(၁၁) ရြာ၏ သပိတ္စခန္းတြင္ ေဟာေျပာပဲြျပဳလုပ္ေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္လူငယ္တခ်ဳိ ့ကို က်ေနာ္ကတကူးတကဖိတ္ၾကားျပီး တရားေဟာေစခဲ့၏။ ထိုစဥ္ကတည္းက ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္အလုပ္အတူတဲြျပီးလုပ္ခဲ့၏။ စက္တင္ဘာလအတြင္း စစ္တပ္ကအာဏာသိမ္းေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းတေယာက္ လက္နက္ ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးဖက္သို ့ကူးေျပာင္းသြားခဲ့၏။ ၁၉၉၁ ခု၊ ႏို၀င္ဘာလအတြင္း ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ က်ေနာ္ ျပန္လည္အဆက္အသြယ္ရေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းမွာ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္၏ တပ္မွဴးတဦးျဖစ္လာခဲ့၏။ သူက အုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ္၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္တြင္ပါ၀င္ အလုပ္လုပ္ေနသည့္ ေက်ာင္းဆရာေဟာင္း က်ေနာ့္ကို လွဳိ ့၀ွက္ျပီး ဆက္သြယ္လာခဲ့၏။
အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ လမ္းေလွ်ာက္လာေနစဥ္၊ စစ္ေတာင္းျမစ္အေနာက္ဖက္ကမ္း ေသာင္ပုရြာအထိ စြန္ ့စားထိုးေဖါက္ေရာက္ရွိလာကာ က်ေနာ္ႏွင့္ေတြ ့ဆံုခဲ့သည့္ တပ္မွဴးကေလး ''ကိုဆန္းလင္း '' ကို က်ေနာ္ေလးစားမိသည္။ သူသည္ငယ္ရြယ္သူ ပညာတတ္လူငယ္တဦးျဖစ္၏။
က်ေနာ္တို ့လူသိုက္၊ ေသာင္ပုရြာကမ္းပါးေပၚေရာက္ေတာ့ အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ပင္ တိတ္ဆိတ္စြာ လူစုခဲြလိုက္ၾက၏။
(ခ)
၁၉၉၃ ခု၊ ေအာက္တိုဘာလ၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္(လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ဌါနခ်ဳပ္ရံုး၊ မာနယ္ပေလာ။
''ဒီတုန္းက ဦးခင္ေမာင္၀င္းကုိ ေခၚလာႏိုင္ျပီး အမ်ိဳးသားညႊန္ ့ေပါင္းအစုိးရအဖဲြ ့နဲ ့ ဆက္ သြယ္မိသြားရင္ သူ ့သမုိင္းက တမ်ဳိးေျပာင္းသြားမယ္ ထင္တယ္ဗ်ာဆရာေလးရ''
မျပံဳးတျပံဳးမ်က္ႏွာႏွင့္က်ေနာ့္ကိုၾကည့္ရင္း ေမးလာသည့္ကိုဆန္းလင္းကို က်ေနာ္ကလည္း ခတ္ျပံဳးျပံဳးပင္ျပန္ၾကည့္မိသည္။
'' အဲဒါေတာ့ ခင္ဗ်ားလဲသိတဲ့အတိုင္းပဲေပါ့ဗ်ာ''
က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္အေတြးကိုယ္စီျဖင့္ အသံတိတ္သြားၾကျပန္သည္။ မယ္တုကီၡ စမ္းေခ်ာင္းထဲက ေရစီးသံမွာအသံပိုျပီး က်ယ္လာသည္ဟုထင္ရ၏။ ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္းေတာ္ေပၚ ဆီက ေၾကးစည္ထုသံၾကားရသည္။ ရုံးေရွ ့ေျမကြက္လပ္ဆီက ရဲေဘာ္တခ်ဳိ ့စကားေျပာသံကိုၾကား ရသည္။
'' ေအးဗ်ာအခုေတာ့ သူ ့ခဗ်ာ ေထာင္ထဲမွာ ေနေနရေတာ့တာေပါ့ ''
'' ကိုဆန္းလင္းနဲ ့က်ေနာ္ေတြ ့ျပီး ေနာက္တပါတ္ရံုးထုတ္တဲ့ရက္ကို က်ေနာ္ေစာင့္ေနတာ၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းရဲ ့ မိသားစုေတာင္မွ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို စေနေန ့ၾကီး ရံုးထုတ္ျပီးေထာင္ဆယ္ႏွစ္ စီရင္ခ်က္ခ်တာေနာက္ရက္ေတြၾကမွ သိရတာဗ်၊ အရင္တုန္းကေတာ့ ရံုးထုတ္မယ့္ရက္ကို ၾကိဳျပီး သိတယ္၊ အခုဟာက ဘာမွၾကိဳမေျပာပဲ စေနေန ့ရံုးပိတ္ရက္မွာ ရံုးထုတ္ျပီး စီရင္ခ်က္ခ်လိုက္တာ ''
ထမင္းစားရံုဖက္က ၀ါးဆစ္ဗူးေခါက္သံၾကားရ၏။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ထုိင္ျပီး စကားေျပာေန စဥ္ ဧည့္သည္စာရင္းေပးရန္က်ေနာ္ေတြးမိ၏။ စားဖိုမွဴးကိုေသာင္းလိႈင္ထံ ကိုဆန္းလင္းအတြက္ စာရင္းေပးရဦးမည္ျဖစ္သည္။
'' က်ေနာ္ထမင္းမစားေတာ့ပါဘူးဗ်ာ၊ ျပီးေတာ့မွ ဆရာေလးနဲ ့က်ေနာ္ထူးရာစိုး လၻက္ရည္ဆိုင္သြားၾကတာေပါ့၊ က်ေနာ္မေန ့ကတည္းက ငွက္ဖ်ားတက္ေနတာ၊ ထမင္းစားလို ့ မရေသးဘူးဗ်''
နားထင္နားရင္းမ်ား ခ်ဳိင့္၀င္ေနသည့္ ကိုဆန္းလင္း၏မ်က္ႏွာကို က်ေနာ္သတိျပဳမိသြား သည္။ က်ေနာ့္ထက္ (၁၀)ႏွစ္ေက်ာ္မွ်ငယ္ရြယ္သူျဖစ္သည့္တိုင္ ပင္ပမ္းဆင္းရဲလွသည့္ဒဏ္ကို ခံခဲ့ ရသျဖင့္ သူခမ်ာ ပိန္လွီႏြမ္းလ်လြန္းေနသည္။
'' ဆရာေလးလဲ အဲဒီကိစၥျပီးကတည္းက ဒီဖက္ကိုလာဖို ့စဥ္းစားခဲ့တာေနာ္''
'' ဟုတ္တယ္ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိစၥလုပ္ျဖစ္ရင္ေတာ့ အဲဒီကတည္းက တခါထဲထြက္ဖို ့ပဲ၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိစၥမေအာင္ျမင္ေတာ့ အေျခအေနအရတလေလာက္ဆက္ေနရေသးတယ္၊ ဦးခင္ေမာင္ ၀င္းက စိတ္ဓါတ္မာတယ္ဗ်၊ ဒီကိစၥ သူ ့ကိုဖြင့္ေျပာျဖစ္ခဲ့ရင္ သူလည္းသေဘာတူမွာေသခ်ာတယ္၊ ေအးဗ်ာ ကံၾကမၼာကလည္း ကိုယ့္ဖက္မွာမရွိခဲ့ဘူးေလ''
က်ေနာ္ႏွင့္ကိုဆန္းလင္းတို ့စီစဥ္ၾကသည့္ '' ျပည္သူ ့လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္၊ ဦးခင္ ေမာင္၀င္း၊ လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမသို ့ပို ့ေဆာင္ေရးစီမံခ်က္ '' မွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခြင့္မရခဲ့ပါ။ ၁၉၉၁ ခု၊ ဧျပီလအတြင္း က်ေနာ္ႏွင့္ကိုဆန္းလင္းတို ့ေသာင္ပုရြာေသာင္ခံုေပၚတြင္ေတြ ့ဆံုခဲ့ၾကျပီး ေနာက္တပါတ္ စေနေန ့တြင္ `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကုိ ရုတ္တရက္မည္သူကိုမွ်အသိမေပးပဲ ရံုးထုတ္ခဲ့ ၾက၏။ အုတ္တြင္းျမိဳ ့တရားရံုးက `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကိုေထာင္ဆယ္ႏွစ္ခ်မွတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာ၏။ ထို ့ုေနာက္ေတာင္ငူေထာင္သို ့ျပန္လည္ပို ့ေဆာင္လိုက္၏။ `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကို လွဳိ ့၀ွက္ရံုးထုတ္ ကာ၊လွ်ပ္တပ်က္အတြင္း စီရင္ခ်က္ခ်ျပီး ေတာင္ငူေထာင္တြင္း သြင္းလိုက္ၾကသည့္ သေဘာပင္ျဖစ္ ေန၏။ ထိုေၾကာင့္ က်ေနာ္တို ့၏ စီမံကိန္းမွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခြင့္မရခဲ့ေတာ့ပါ။
'' ဆရာေလးေကာဘယ္လိုလဲ ငွက္ဖ်ား ဖ်ားျပီးျပီမို ့လား ''
'' ဟုတ္တယ္၊ ဖ်ားျပီးျပီ၊ ေရာက္ျပီးတလေက်ာ္မွဖ်ားတာဗ်၊ ေဆးရံုေတာင္တက္လုိက္ရ ေသးတယ္၊ အခုေတာ့ အဆင္ေျပပါတယ္၊ အာတီစနိတ္ ရွိတယ္ေလဗ်ာ''
'' အဲဒီေဆးက ေစ်းၾကီးတယ္၊ က်ေနာ္တို ့ကဘယ္ေဆာင္ထားႏိုင္မွာလဲ၊ တကဒ္ကို ဘတ္ငါးဆယ္၊ ရဲေဘာ္ေတြအဖို ့ေတာ့ ကြီနင္းေပါ့ဆရာေလးရာ''
'' က်ေနာ္လည္းတခါဖ်ားရင္ တကဒ္ကုန္ေအာင္မစားဘူး၊ တ၀က္ပဲစားတယ္၊ သက္သာရင္ ရပ္ထားျပီး ေနာက္တခါဖ်ားမွေသာက္တယ္၊ ဒီမွာေတာ့ ရန္သူျပီးရင္ ဒုတိယအၾကီးဆံုးရန္သူဟာ ငွက္ဖ်ားပဲေပါ့ေနာ္ ''
ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္ရံုးခ်ဳပ္ေရွ ့ကြက္လပ္ဖက္ထြက္ခဲ့ၾကသည္။ ကိုဆန္းလင္းက ေျပာက္က်ား စစ္ေဘာင္းဘီအေဟာင္းကို၀တ္ဆင္ထား၏။ သံလြင္ျမစ္ကမ္းတြင္ တပ္စဲြထားသည့္ (၂၁၀) တပ္ရင္းမွတဆင့္ က်ေနာ့္ထံ အလည္လာသူကိုဆန္းလင္းကို က်ေနာ့္မွာ ဧည့္၀တ္မေက်ပြန္ ႏိုင္ဟုခံစားရသည္။
'' ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း'' ကေလးထိ္ပ္တြင္ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္မတိုင္ပင္ရပဲ ျပိဳင္တူရပ္လုိက္ၾက၏။ ေဘာေနာ္ေလးေတာင္ထိပ္ကိုလွမ္းျမင္ေနရသည္။ ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္း ေတာ္ႏွင့္ ကုန္းေအာက္ကစာာေရးဆရာ`ႏိုင္၀င္းေဆြ´၏ တဲကေလးကိုလွမ္းေတြ ့ရသည္။ က်ေနာ္ တို ့သည္ `ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း´ ဆိုင္းပုဒ္ကေလးေအာက္တြင္ ရပ္ေနမိၾက၏။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ)၊ ဗဟုိဌာနခ်ဳပ္ရံုးေရွ ့မွတဆင့္ ေတာင္ေစာင္းအတိုင္း တိုက္ခတ္လာေနသည့္ ေလႏုေအးသည္` ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း´ ဆိုင္းပုဒ္ေအာက္တြင္ ရပ္ေနၾကသည့္ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ဦးအတြက္မူ မေအးျမႏိုင္ခဲ့ပါ။
(ဂ)
၂၀၀၉.... ခု၊ ေမလ(၃၀) ရက္။
'' ဒါဆိုရင္၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းက ေထာင္ကလြတ္ျပီေပါ့ေနာ္....ဘဘ ''
တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´ ကို စကားျပန္မေျပာခင္ ေခတၱခဏမွ်က်ေနာ္ျငိမ္ျပီး စဥ္းစားေနမိေသးသည္။
'' ဦးခင္ေမာင္၀င္းက ေထာင္ထဲမွာ ဆယ္ႏွစ္နဲ ့ဆယ္ငါးရက္ေနခဲ့ရတယ္၊ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္ထဲမွာ ေထာင္ကလြတ္တယ္ .... ဒါေပမယ့္''
'' ဒါေပမယ့္ဘာျဖစ္လဲ ဘဘ ''
'' ေထာင္ကလြတ္ျပီးအျပင္မွာ (၂) ႏွစ္ပဲေနခဲ့ရတယ္၊ တရားမ၀င္အဖဲြ ့အစည္းေတြနဲ ့ဆက္သြယ္တယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ ့အခုေထာင္ထဲျပန္ေရာက္ေနတယ္၊ ဒီတခါေတာ့ေထာင္ ( ၁၅) ႏွစ္ခ်လိုက္ၾကတယ္၊ သူ ..... အခုေထာင္ထဲမွာ ''
'' အို ........ျဖစ္မွျဖစ္ရေလဘဘရယ္ ''
စာၾကည့္တိုက္ထဲတြင္ စာအုပ္ငွားသူမရွိသျဖင့္ တိတ္ိဆိတ္လ်က္ရွိသည္။ က်ေနာ့္စာမူမ်ားကို ကြန္ျဖဴတာျဖင့္ စာရိုက္ေပးေနသည့္တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´မွာ မည္သည့္စကားမွ်ဆက္မေျပာေတာ့ ပဲ တိတ္ဆိတ္သြားခဲ့၏။ သူထံက ကြန္ပ်ဴတာရိုက္သံတေဂ်ာက္ေဂ်ာက္ၾကားေနရသည္။
'' ေအာ္ ......... ျပီးေတာ့ တပ္ရင္းမွဴးကိုဆန္းလင္းဆိုတာေရာ၊ သူအခုဘယ္မွာလဲဘဘ၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္ထဲမွာေကာရွိေသးရဲ ့့လား၊ ဘဘနဲ ့ေကာ အဆက္အသြယ္ရွိရဲ ့လား''
'' မာနယ္ပေလာမက်ခင္တုန္းကေတာ့ ကိုဆန္းလင္းနဲ ့ဘဘအဆက္အသြယ္ရွိပါတယ္၊ မာနယ္ပေလာက်ျပီးေတာ့ သူနဲ ့ဘဘအဆက္အသြယ္ျပတ္သြားတယ္၊ ေနာက္ေတာ့မွသူ ့သတင္း ကိုၾကားခဲ့ရတာ''
'' ဘယ္လို ........ဘာသတင္းလဲဘဘ၊ ကိုဆန္းလင္းက ဘာျဖစ္သြားလို ့လဲ''
'' သူ ့ကို ေရွ ့တန္းက ရြာတရြာမွာ ရန္သူက အရွင္ဖမ္းဆီးမိသြားတယ္တဲ့၊ သူက သူ ့မွာပါ လာတဲ့ေသနတ္နဲ ့ခုခံျပီး ေဖာက္ထြက္ရင္ လြတ္ႏိုင္ေပမယ့္ အိမ္ရွင္ေတြက သူ ့ကိုေတာင္းပန္ ေတာ့ အိမ္ရွင္ေတြရဲ ့အသက္ကိုငဲ့ျပီး ဒီအတိုင္းအဖမ္းခံသြားခဲ့တာတဲ့''
'' အို....... ျဖစ္မွျဖစ္ရေလ ဘဘရယ္ ....... ဒါျဖင့္ကိုဆန္းလင္းလည္းေထာင္ထဲမွာပဲလား ''
'' မဟုတ္ဘူးသမီး၊ ကိုဆန္းလင္းအဖမ္းခံရျပီး ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ မိဘေတြေကာ ဒီဖက္ကတာ၀န္ရွိတဲ့သူေတြေကာ သူသတင္းကိုစံုစမ္းခဲ့ၾကတယ္၊ သူ ့သတင္းကေတာ္ေတာ္နဲ ့စံု စမ္းလို ့မရဘူးကြ၊ တခ်ဳိ ့ကလည္းကိုဆန္းလင္းတေယာက္ အႏွိပ္စက္ခံရလို ့စိတ္ေဖာက္ျပန္သြားျပီ၊ ေတာင္ငူက လမ္းေဘးမွာေတြ ့ခဲ့ရတယ္ဆိုတဲ့သတင္းလည္းၾကားလုိက္ရေသးတယ္၊ အခုေတာ့ သူက်ဆံုးသြားတာ ေသခ်ာျပီလို ့ေျပာႏိုင္ေလာက္ပါျပီ ''
'' ဘယ္လိုျဖစ္ျပီး ဆံုးသြားတာလဲဘဘရယ္
'' သူ ့ကို စစ္တပ္က ဖမ္းမိသြားတာမွန္တယ္၊ ဒါေပမယ့္ ရံုးတင္ျပီးတရားစဲြေထာင္ခ်တာမ်ဳိးမလုပ္ပဲ ေခ်ာၾကီးထဲထည့္လိုက္တယ္၊ အဲဒါေတာင္ေပၚေရွ ့တန္းတေနရာမွာပဲ အစာငတ္၊ ေရငတ္ထားျပီး ႏိွိပ္စက္လို ့ ေနာက္ဆံုးမွာ ေတာထဲေတာင္ထဲမွာပဲေသသြားရျပီလို ့ၾကားရတာပဲ၊ သူ ့မိဘေတြက လည္းဒီအတိုင္းပဲစံုစမ္းသိခဲ့ရတယ္တဲ့ေလ''
တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´ ဆီက မည္သည့္အသံမွ်မၾကားရ။ က်ေနာ္ကလည္း ကိုဆန္းလင္းအေၾကာင္းကို ဆက္ျပီးေျပာမျပႏိုင္ေတာ့။
စာၾကည့္တိုက္ထဲတြင္ တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´၏ကြန္ျဖဴတာရိုက္သံၾကားေနရ၏။ က်ေနာ္က စာၾကည့္တိုက္ေရွ ့တြင္ထြက္ျပီးရပ္သည္။ သစ္ခြပန္းျခံေဘးတြင္ရပ္ျပီး မြန္းၾကပ္လ်က္ရွိသည့္ရင္ကို ေပါ့ေစရန္ ေလကိုအားယူျပီး ရႈရွိက္ေနမိ၏။ ေခါင္းကိုအထက္ဖက္သို ့ေမာ့ကာ သက္ျပင္းတခ်က္ ခ်မိသည္။
အျပာေရာင္ေကာင္းကင္ထဲတြင္ အျဖဴေရာင္ငွက္တအုပ္၊ အေရွ ့ဖက္သို ့ဦးတည္ျပီး ပ်ံသန္း သြားေနၾကသည္ကို က်ေနာ္ေငးၾကည့္ေနမိ၏။ ။
ျငိမ္းေ၀
၁၉၉၂ ခု၊ ေမလ........။
ခန္ ့မွန္းရခက္သည့္တေနရာဆီက တစ္တီတူးျမည္သံၾကားရသည္။ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္ေျပာ လက္စ စကားကို ရပ္ထားလိုက္ၾက၏။ ပတ္၀န္းက်င္ကို နားစြင့္ၾကရျပန္သည္။ က်ေနာ္တို ့ႏွင့္ ဆယ္ကိုက္မွ်အကြာတြင္ စစ္ေတာင္းျမစ္သည္ တည္ျငိမ္ေအးေဆးစြာ စီးဆင္းလ်က္ရွိ၏။ အေမွာင္ထုၾကီးအတြင္းမွ ေရစီးသံသဲ့သဲ့ကို ၾကားရသလိုရွိ၏။ ငါးပြက္သံကိုပင္ ၾကားလိုက္ရ၏။ ထို ့ ေနာက္ ပတ္၀န္းက်င္တခြင္လံုး အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္၌ နစ္ျမဳပ္ေပ်ာက္ကြယ္ တိတ္ဆိတ္လ်က္ရွိ ေလသည္။
'' ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိုရံုးထုတ္ရင္ လိုင္းကားကို ေခ်ာဆဲြျပီးမွ ေခၚလာတဲ့ကိစၥ၊ ရဲသားတ ေယာက္နဲ ့ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးတစ္ေယာက္ပဲ ပါလာတယ္ဆိုတဲ့ကိစၥက ေသခ်ာပါတယ္ေနာ္ဆရာေလး ''
'' ေသခ်ာတယ္၊ ေတာင္ငူရဲစခန္းမွာ က်ေနာ့္အသိရဲတစ္ေယာက္ကို မသိမသာေမးၾကည့္ ေတာ့လည္း ဒီအတိုင္းပဲေျပာတယ္၊ ရဲကတေယာက္ထဲမဟုတ္ဘူး၊ တခါတေလ ႏွစ္ေယာက္ ေလာက္လိုက္တယ္၊ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးနဲ ့ဆိုရင္သံုးေယာက္ေပါ့၊ ရံုးထုတ္တဲ့ေန ့က ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို ေမးၾကည့္ေတာ့လည္း ဒီအတိုင္းပဲေျပာတယ္၊ ဒီအတြက္ေတာ့ေသခ်ာပါတယ္ ကိုဆန္းလင္း ''
'' ဒါဆိုရင္ က်ေနာ္တို ့ဖက္ကလူ ေျခာက္ေယာက္ေလာက္ပါမွ ျဖစ္မယ္ထင္တယ္ ဆရာေလးအေနနဲ ့ လူဘယ္ႏွစ္ေယာက္ေလာက္စဥ္းစားထားသလဲ ''
'' က်ေနာ့္ဆီကေတာ့ က်ေနာ္ပါနဲ ့မွ သံုးေယာက္ပဲရမယ္၊ တေယာက္က ကားေကာင္း ေကာင္းေမာင္းတတ္္တယ္၊ ကားဆရာကို လိုရမယ္ရဖယ္ခိုင္းျပီး ကိုယ္တိုင္ေမာင္းသင့္ရင္ေမာင္းရ မယ္ထင္တယ္၊ ဒီေတာ့ရဲႏွစ္ေယာက္၊ ဒုလံုျခံဳေရးမွဴးနဲ ့ကားဆရာကုိ ထိန္းဖို ့ဆိုရင္ စုစုေပါင္း ေျခာက္ေယာက္ရွိမွျဖစ္မယ္ ''
'' ဒါဆိုရင္ က်ေနာ့္ဖက္က သံုးေယာက္ေပါ့၊ အတိုႏွစ္လက္ယူခဲ့မယ္၊ က်န္တဲ့သူေတြက ဓါးေျမွာင္ေတြပဲ ယူခဲ့ေပါ့၊ ပါးစပ္ေတြ၊ မ်က္ေစ့ေတြ ပိတ္စည္းထားဖို ့ၾကိဳးနဲ ့ပိတ္စေတြလည္း လံုလံု ေလာက္ေလာက္ယူခဲ့ရမယ္၊ ေသနတ္ကို မျဖစ္ႏိုင္လြန္းမွပဲ အသံုးျပဳမယ္ ''
'' ဟုတ္တယ္၊ ေသနတ္ကိုေတာ့ မသံုးတာအေကာင္းဆံုးပဲ၊ ေသနတ္သံေပးလို ့ဘယ္နည္း နဲ ့မွ မျဖစ္ဘူး၊ ပထမက်ေနာ္တို ့သံုးေယာက္က ေတာင္ငူက ထြက္ထြက္ခ်င္း ခေပါင္းတံတားထိပ္ ကေနျပီးကားတားစီးမယ္၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့က ဟုိဖက္တံထားထိပ္အဆင္းကေစာင့္၊ အေျခအေန မေပးရင္ က်ေနာ္တို ့ကဘာအခ်က္မွမျပပဲ ျငိမ္ျပီးေနမယ္၊ ခင္ဗ်ားတို ့အထဲက တေယာက္ပဲ တက္ လိုက္ခဲ့ေပါ့၊ ေရွ ့မွာွေတြ ့တဲ့ ရြာတန္းရွည္မွာ က်ေနာ္တို ့အားလံုးျပန္ဆင္းေနခဲ့မယ္၊ အေျခအေနေပး လို ့က်ေနာ္တို ့ကအခ်က္ျပရင္ ခင္ဗ်ားတို ့အားလံုး ကားေပၚတက္ျပီး၊ စီစဥ္ထားတဲ့အတိုိင္းလုပ္ၾက တာေပါ့ ''
'' ကားကို ခေပါင္းလမ္းဆံုအထိျပန္ေမာင္းျပီးမွ ထန္းတပင္ဖက္ကို ေမာင္းရမွာေပါ့ေနာ္''
'' ဟုတ္တယ္ကိုဆန္းလင္း၊ ထန္းတပင္အထိက်ေနာ္တို ့မသြားဘူး၊ လမ္းမွာ လမ္းခဲြတခုရွိ တယ္၊ အဲဒီကားလမ္းခဲြက စစ္ေတာင္းျမစ္နဲ ့အရမ္းနီးတဲ့အထိ ကပ္သြားတဲ့ေနရာရွိတယ္။ ေျခလ်င္ စမ္းေလ်ာက္ရင္ တမိနစ္ေလာက္နဲ ့စစ္ေတာင္းျမစ္ကမ္းေရာက္တယ္၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့အဖဲြ ့က အဲဒီကမ္းပါးဟုိဖက္ကမ္းထိပ္ကေစာင့္ေပါ့၊ ဟုိဖက္မွာေတာ့ လွည္းလမ္းရွိတယ္မုိ ့လား၊ ထန္းတပင္ ကို ကြင္းျပီး ေတာင္ေျခအထိ ကိုဆန္လင္းတို ့တာ၀န္ေပါ့ ''
'' ကားဆရာနဲ ့ ရဲေတြၾကေတာ့ ဒီအတိုင္းၾကိဳးတုတ္ျပီး ထားခဲ့ၾကမလား ''
'' ဟုတ္တယ္၊ လမ္းေဘးမွာ ေတာရွိတယ္၊ ေတာစပ္အထိေမာင္း၀င္ျပီး သူတို ့ကိုထားခဲ့ရ မွာပဲ''
'' ဒါဆိုရင္ ကားကိုခေပါင္းတံတားအထိျပန္ေမာင္းတာရယ္၊ စစ္ေတာင္းျမစ္ဟိုဖက္ကမ္း အထိကူးတာရယ္၊ စုစုေပါင္းအခ်ိန္ဘယ္ေလာက္ယူရင္ရမလဲ ''
'' က်ေနာ္တို ့ေလ့က်င့္ခန္ ့မွန္းၾကည့္တာေတာ့ နာရီ၀က္ပဲ၊ အားလံုးအဆင္ေခ်ာရင္ နာရီ၀က္ထက္ကို မပိုဘူး၊ စစ္ေတာင္းျမစ္ကလည္း အဲဒီေနရာမွာ ကိုဆန္းလင္းသိတဲ့အတိုင္းက်ဥ္း က်ဥ္းကေလးဗ် ''
'' တကယ္လို ့ဒီၾကားထဲ ခရီးသည္ေတြပါလာရင္ေကာဆရာေလး ''
'' အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ခရီးသည္က ခေပါင္းတံတားအလြန္ၾကမွပဲ ကားတားစီးတာမ်ား တယ္၊ က်ေနာ္တိုိ ့ေစာင့္စီးတဲ့ေနရာက ခရီးသည္အင္မတန္ပါးတဲ့ေနရာေတြပဲ၊ ဒါေၾကာင့္မို ့မသကာ ခရီးသည္ပါလာလို ့အဆင္မေျပဘူးထင္ရင္၊ ခင္ဗ်ားတို ့ကို က်ေနာ္တို ့အခ်က္မျပဘူး၊ အခ်က္မျပ လို ့ ခင္ဗ်ားတို ့ထဲက တေယာက္ပဲတက္စီးရင္လည္း သူ ့ဆီမွာ ေသနတ္ပါမလာေစနဲ ့ေပါ့''
'' ဒါဆိုရင္ဒီၾကားထဲမွာ ဆရာေလးတို ့ဖက္က ျပင္ဆင္စရာရွိတာ၊ ေလ့က်င့္စရာရွိတာ လုပ္ထားၾကေတာ့ေပါ့၊ က်ေနာ္တို ့ဖက္ကလည္း အားလံုးျပင္ဆင္ထားမယ္၊ ဒီတခါဦးခင္ေမာင္၀င္း ကို ရံုးထုတ္ရင္ ဆရာေလးဖြင့္ေျပာလိုက္၊ သူသေဘာတူရင္ ေနာက္တပါတ္ရံုးထုတ္တဲ့ေန ့၊ လုပ္ငန္းစၾကတာေပါ့''
'' ကဲကိုဆန္းလင္းတို ့လည္း ေတာင္ေျခအထိျပန္သြားရဦးမယ္၊ ဒီေလာက္ဆိုရင္ျပည့္စံုျပီ၊ ကိုဆန္းလင္းတို ့ျပန္ၾကေတာ့၊ ဒီတခါတနလၤာေန ့ရံုးထုတ္ရင္ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိုဖြင့္ေျပာမယ္၊ ျပီးေတာ့ ကိုဆန္းလင္းနဲ ့က်ေနာ္ထပ္ေတြ ့မယ္၊ အဲဒီၾကမွ အေသးစိပ္ထပ္ျပီး စဥ္းစားၾကတာေပါ့ ''
'' ဟုတ္ကဲ့ဆရာေလး၊ အေရးေတာ္ပံုေအာင္ပါေစ ''
ကိုဆန္းလင္းက ေလသံတိုးတိုးႏွင့္ လက္ဆဲြႏႈတ္ဆက္လိုက္သည့္တိုင္ က်ေနာ့္ရင္ထဲ၌ ႏႈတ္ဆက္သံမ်ား ပဲ့တင္ထပ္သြားခဲ့ရ၏။ စိတ္လႈပ္ရွားေနခဲ့သျဖင့္ က်ေနာ့္လက္မ်ားမွာ တုန္ရင္ လ်က္ရွိ၏။
က်ေနာ္တို ့ႏွင့္ မလွမ္းမကမ္းေသာင္ျပင္ေပၚက လူရိပ္တခ်ိဳ ့က်ေနာ္တို ့ႏွင့္နီးကပ္လာခဲ့ သည္။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ဦး ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေနစဥ္ က်ေနာ္တို ့အတြက္ ကင္းေစာင့္ေပးေနခဲ့ၾကသည့္ လူငယ္(၆)ေယာက္ျဖစ္ၾက၏။ အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ ကိုဆန္း လင္းတို ့လူသိုက္ စစ္ေတာင္းျမစ္တဖက္ကမ္းသို ့ ေလွတစင္းျဖင့္ကူးၾက၏။
က်ေနာ္ႏွင့္ေသာင္ပုရြာသားလူငယ္ႏွစ္ေယာက္၊ ေသာင္ျပင္ေပၚလမ္းေလ်ာာက္လာစဥ္ `ကို ဆန္းလင္း ´ ႏွင့္ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးခဲ့သည့္အခ်က္မ်ားကို က်ေနာ္ျပန္ေတြးေနမိသည္။
အုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ္၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ '' ဦးခင္ေမာင္၀င္း'' ကို ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမသို ့ေခၚေဆာင္ပို ့ေဆာင္ေပးၾကရန္ က်ေနာ္ႏွင့္ ''ကိုဆန္လင္းတ'' တုိ ့တိုင္ပင္ညိွႏိႈင္းခဲ့ၾက ၏။
`ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ မွာ အုတ္တြင္းျမိဳ ့၊ အမွတ္ (၂) မဲဆႏၵနယ္၊ ျပည္သူ ့လႊတ္ေတာ္ကိုယ္ စားလွယ္လည္းျဖစ္၏။ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကုိ အစိုးရက ခ်ဲအမႈျဖင့္ အမႈဆင္မတရားဖမ္းဆီးကာ၊ ရံုး တင္ တရားစဲြဆိုထား၏။ ေတာင္ငူေထာင္တြင္ ဖမ္းဆီးခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားသည့္ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို အုတ္တြင္းျမိဳ ့တရားရံုးတြင္ ရံုးထုတ္စစ္ေဆးလ်က္ရွိ၏။ ရံုးထုတ္သည့္ေန ့ဆိုလ်င္ ဦးခင္ေမာင္၀င္း ကို မည္သူမဆို ခဏတျဖဳတ္ေတြ ့ဆံုစကားေျပာခြင့္ရ၏။ အေျခအေနအရပ္ရပ္ကိုသံုးသပ္ကာ ဦးခင္ေမာင္၀င္းက သေဘာတူပါက ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမ၊ ဌာနခ်ဳပ္၊ အမ်ဳိးသားညႊန္ ့ေပါင္း အစိုးရ အဖဲြ ့ရွိရာသို ့ေခၚေဆာင္ပို ့ေပးၾကရန္၊ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္သေဘာတူခဲ့ၾက၏။ အစီအစဥ္မ်ား ေရးဆဲြခဲ့ၾက၏။
ေသာင္ျပင္ေပၚတြင္ လမ္းေလွ်ာက္လာေနစဥ္၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္မွ အမွတ္ (၂၁၀) တပ္ရင္းမွဴး၊ တပ္မွဴးကေလး '' ကိုဆန္း္လင္း '' ကိုက်ေနာ္ေတြးေနမိသည္။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ က်ေေနာ္က ၁၉၈၈၊ ၾသဂုတ္လ၊ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုကာလအတြင္း္သိကြ်မ္းခဲ့ၾက၏။ သူက ေတာင္ငူျမိဳ ့ေရႊဆံေတာ္ဘုရားကုန္းေတာ္ေပၚတြင္ အေျခစိုက္သည့္ သပိတ္ေကာ္မတီ၀င္ျဖစ္၏။ က်ေနာ္ကအုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ၊္ ေသာင္ပုရြာသပိတ္ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္၏။ အေရးေတာ္ပံုကာလအတြင္း စစ္ေတာင္းျမစ္အေရွ ့ဖက္ကမ္း၊ အေနာက္ဖက္ကမ္း၊ ေက်းရြာ(၁၁) ရြာ၏ သပိတ္စခန္းတြင္ ေဟာေျပာပဲြျပဳလုပ္ေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္လူငယ္တခ်ဳိ ့ကို က်ေနာ္ကတကူးတကဖိတ္ၾကားျပီး တရားေဟာေစခဲ့၏။ ထိုစဥ္ကတည္းက ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္အလုပ္အတူတဲြျပီးလုပ္ခဲ့၏။ စက္တင္ဘာလအတြင္း စစ္တပ္ကအာဏာသိမ္းေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းတေယာက္ လက္နက္ ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးဖက္သို ့ကူးေျပာင္းသြားခဲ့၏။ ၁၉၉၁ ခု၊ ႏို၀င္ဘာလအတြင္း ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ က်ေနာ္ ျပန္လည္အဆက္အသြယ္ရေသာအခါ ကိုဆန္းလင္းမွာ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္၏ တပ္မွဴးတဦးျဖစ္လာခဲ့၏။ သူက အုတ္တြင္းျမိဳ ့နယ္၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္တြင္ပါ၀င္ အလုပ္လုပ္ေနသည့္ ေက်ာင္းဆရာေဟာင္း က်ေနာ့္ကို လွဳိ ့၀ွက္ျပီး ဆက္သြယ္လာခဲ့၏။
အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ လမ္းေလွ်ာက္လာေနစဥ္၊ စစ္ေတာင္းျမစ္အေနာက္ဖက္ကမ္း ေသာင္ပုရြာအထိ စြန္ ့စားထိုးေဖါက္ေရာက္ရွိလာကာ က်ေနာ္ႏွင့္ေတြ ့ဆံုခဲ့သည့္ တပ္မွဴးကေလး ''ကိုဆန္းလင္း '' ကို က်ေနာ္ေလးစားမိသည္။ သူသည္ငယ္ရြယ္သူ ပညာတတ္လူငယ္တဦးျဖစ္၏။
က်ေနာ္တို ့လူသိုက္၊ ေသာင္ပုရြာကမ္းပါးေပၚေရာက္ေတာ့ အေမွာင္ထုၾကီးေအာက္တြင္ပင္ တိတ္ဆိတ္စြာ လူစုခဲြလိုက္ၾက၏။
(ခ)
၁၉၉၃ ခု၊ ေအာက္တိုဘာလ၊ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္(လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ဌါနခ်ဳပ္ရံုး၊ မာနယ္ပေလာ။
''ဒီတုန္းက ဦးခင္ေမာင္၀င္းကုိ ေခၚလာႏိုင္ျပီး အမ်ိဳးသားညႊန္ ့ေပါင္းအစုိးရအဖဲြ ့နဲ ့ ဆက္ သြယ္မိသြားရင္ သူ ့သမုိင္းက တမ်ဳိးေျပာင္းသြားမယ္ ထင္တယ္ဗ်ာဆရာေလးရ''
မျပံဳးတျပံဳးမ်က္ႏွာႏွင့္က်ေနာ့္ကိုၾကည့္ရင္း ေမးလာသည့္ကိုဆန္းလင္းကို က်ေနာ္ကလည္း ခတ္ျပံဳးျပံဳးပင္ျပန္ၾကည့္မိသည္။
'' အဲဒါေတာ့ ခင္ဗ်ားလဲသိတဲ့အတိုင္းပဲေပါ့ဗ်ာ''
က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္အေတြးကိုယ္စီျဖင့္ အသံတိတ္သြားၾကျပန္သည္။ မယ္တုကီၡ စမ္းေခ်ာင္းထဲက ေရစီးသံမွာအသံပိုျပီး က်ယ္လာသည္ဟုထင္ရ၏။ ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္းေတာ္ေပၚ ဆီက ေၾကးစည္ထုသံၾကားရသည္။ ရုံးေရွ ့ေျမကြက္လပ္ဆီက ရဲေဘာ္တခ်ဳိ ့စကားေျပာသံကိုၾကား ရသည္။
'' ေအးဗ်ာအခုေတာ့ သူ ့ခဗ်ာ ေထာင္ထဲမွာ ေနေနရေတာ့တာေပါ့ ''
'' ကိုဆန္းလင္းနဲ ့က်ေနာ္ေတြ ့ျပီး ေနာက္တပါတ္ရံုးထုတ္တဲ့ရက္ကို က်ေနာ္ေစာင့္ေနတာ၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းရဲ ့ မိသားစုေတာင္မွ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကို စေနေန ့ၾကီး ရံုးထုတ္ျပီးေထာင္ဆယ္ႏွစ္ စီရင္ခ်က္ခ်တာေနာက္ရက္ေတြၾကမွ သိရတာဗ်၊ အရင္တုန္းကေတာ့ ရံုးထုတ္မယ့္ရက္ကို ၾကိဳျပီး သိတယ္၊ အခုဟာက ဘာမွၾကိဳမေျပာပဲ စေနေန ့ရံုးပိတ္ရက္မွာ ရံုးထုတ္ျပီး စီရင္ခ်က္ခ်လိုက္တာ ''
ထမင္းစားရံုဖက္က ၀ါးဆစ္ဗူးေခါက္သံၾကားရ၏။ ကိုဆန္းလင္းႏွင့္ထုိင္ျပီး စကားေျပာေန စဥ္ ဧည့္သည္စာရင္းေပးရန္က်ေနာ္ေတြးမိ၏။ စားဖိုမွဴးကိုေသာင္းလိႈင္ထံ ကိုဆန္းလင္းအတြက္ စာရင္းေပးရဦးမည္ျဖစ္သည္။
'' က်ေနာ္ထမင္းမစားေတာ့ပါဘူးဗ်ာ၊ ျပီးေတာ့မွ ဆရာေလးနဲ ့က်ေနာ္ထူးရာစိုး လၻက္ရည္ဆိုင္သြားၾကတာေပါ့၊ က်ေနာ္မေန ့ကတည္းက ငွက္ဖ်ားတက္ေနတာ၊ ထမင္းစားလို ့ မရေသးဘူးဗ်''
နားထင္နားရင္းမ်ား ခ်ဳိင့္၀င္ေနသည့္ ကိုဆန္းလင္း၏မ်က္ႏွာကို က်ေနာ္သတိျပဳမိသြား သည္။ က်ေနာ့္ထက္ (၁၀)ႏွစ္ေက်ာ္မွ်ငယ္ရြယ္သူျဖစ္သည့္တိုင္ ပင္ပမ္းဆင္းရဲလွသည့္ဒဏ္ကို ခံခဲ့ ရသျဖင့္ သူခမ်ာ ပိန္လွီႏြမ္းလ်လြန္းေနသည္။
'' ဆရာေလးလဲ အဲဒီကိစၥျပီးကတည္းက ဒီဖက္ကိုလာဖို ့စဥ္းစားခဲ့တာေနာ္''
'' ဟုတ္တယ္ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိစၥလုပ္ျဖစ္ရင္ေတာ့ အဲဒီကတည္းက တခါထဲထြက္ဖို ့ပဲ၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းကိစၥမေအာင္ျမင္ေတာ့ အေျခအေနအရတလေလာက္ဆက္ေနရေသးတယ္၊ ဦးခင္ေမာင္ ၀င္းက စိတ္ဓါတ္မာတယ္ဗ်၊ ဒီကိစၥ သူ ့ကိုဖြင့္ေျပာျဖစ္ခဲ့ရင္ သူလည္းသေဘာတူမွာေသခ်ာတယ္၊ ေအးဗ်ာ ကံၾကမၼာကလည္း ကိုယ့္ဖက္မွာမရွိခဲ့ဘူးေလ''
က်ေနာ္ႏွင့္ကိုဆန္းလင္းတို ့စီစဥ္ၾကသည့္ '' ျပည္သူ ့လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္၊ ဦးခင္ ေမာင္၀င္း၊ လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမသို ့ပို ့ေဆာင္ေရးစီမံခ်က္ '' မွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခြင့္မရခဲ့ပါ။ ၁၉၉၁ ခု၊ ဧျပီလအတြင္း က်ေနာ္ႏွင့္ကိုဆန္းလင္းတို ့ေသာင္ပုရြာေသာင္ခံုေပၚတြင္ေတြ ့ဆံုခဲ့ၾကျပီး ေနာက္တပါတ္ စေနေန ့တြင္ `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကုိ ရုတ္တရက္မည္သူကိုမွ်အသိမေပးပဲ ရံုးထုတ္ခဲ့ ၾက၏။ အုတ္တြင္းျမိဳ ့တရားရံုးက `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကိုေထာင္ဆယ္ႏွစ္ခ်မွတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာ၏။ ထို ့ုေနာက္ေတာင္ငူေထာင္သို ့ျပန္လည္ပို ့ေဆာင္လိုက္၏။ `ဦးခင္ေမာင္၀င္း´ကို လွဳိ ့၀ွက္ရံုးထုတ္ ကာ၊လွ်ပ္တပ်က္အတြင္း စီရင္ခ်က္ခ်ျပီး ေတာင္ငူေထာင္တြင္း သြင္းလိုက္ၾကသည့္ သေဘာပင္ျဖစ္ ေန၏။ ထိုေၾကာင့္ က်ေနာ္တို ့၏ စီမံကိန္းမွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခြင့္မရခဲ့ေတာ့ပါ။
'' ဆရာေလးေကာဘယ္လိုလဲ ငွက္ဖ်ား ဖ်ားျပီးျပီမို ့လား ''
'' ဟုတ္တယ္၊ ဖ်ားျပီးျပီ၊ ေရာက္ျပီးတလေက်ာ္မွဖ်ားတာဗ်၊ ေဆးရံုေတာင္တက္လုိက္ရ ေသးတယ္၊ အခုေတာ့ အဆင္ေျပပါတယ္၊ အာတီစနိတ္ ရွိတယ္ေလဗ်ာ''
'' အဲဒီေဆးက ေစ်းၾကီးတယ္၊ က်ေနာ္တို ့ကဘယ္ေဆာင္ထားႏိုင္မွာလဲ၊ တကဒ္ကို ဘတ္ငါးဆယ္၊ ရဲေဘာ္ေတြအဖို ့ေတာ့ ကြီနင္းေပါ့ဆရာေလးရာ''
'' က်ေနာ္လည္းတခါဖ်ားရင္ တကဒ္ကုန္ေအာင္မစားဘူး၊ တ၀က္ပဲစားတယ္၊ သက္သာရင္ ရပ္ထားျပီး ေနာက္တခါဖ်ားမွေသာက္တယ္၊ ဒီမွာေတာ့ ရန္သူျပီးရင္ ဒုတိယအၾကီးဆံုးရန္သူဟာ ငွက္ဖ်ားပဲေပါ့ေနာ္ ''
ကိုဆန္းလင္းႏွင့္က်ေနာ္ရံုးခ်ဳပ္ေရွ ့ကြက္လပ္ဖက္ထြက္ခဲ့ၾကသည္။ ကိုဆန္းလင္းက ေျပာက္က်ား စစ္ေဘာင္းဘီအေဟာင္းကို၀တ္ဆင္ထား၏။ သံလြင္ျမစ္ကမ္းတြင္ တပ္စဲြထားသည့္ (၂၁၀) တပ္ရင္းမွတဆင့္ က်ေနာ့္ထံ အလည္လာသူကိုဆန္းလင္းကို က်ေနာ့္မွာ ဧည့္၀တ္မေက်ပြန္ ႏိုင္ဟုခံစားရသည္။
'' ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း'' ကေလးထိ္ပ္တြင္ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ေယာက္မတိုင္ပင္ရပဲ ျပိဳင္တူရပ္လုိက္ၾက၏။ ေဘာေနာ္ေလးေတာင္ထိပ္ကိုလွမ္းျမင္ေနရသည္။ ရဟန္းပ်ဳိသမဂၢကုန္း ေတာ္ႏွင့္ ကုန္းေအာက္ကစာာေရးဆရာ`ႏိုင္၀င္းေဆြ´၏ တဲကေလးကိုလွမ္းေတြ ့ရသည္။ က်ေနာ္ တို ့သည္ `ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း´ ဆိုင္းပုဒ္ကေလးေအာက္တြင္ ရပ္ေနမိၾက၏။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ ့ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ)၊ ဗဟုိဌာနခ်ဳပ္ရံုးေရွ ့မွတဆင့္ ေတာင္ေစာင္းအတိုင္း တိုက္ခတ္လာေနသည့္ ေလႏုေအးသည္` ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း´ ဆိုင္းပုဒ္ေအာက္တြင္ ရပ္ေနၾကသည့္ က်ေနာ္တို ့ႏွစ္ဦးအတြက္မူ မေအးျမႏိုင္ခဲ့ပါ။
(ဂ)
၂၀၀၉.... ခု၊ ေမလ(၃၀) ရက္။
'' ဒါဆိုရင္၊ ဦးခင္ေမာင္၀င္းက ေထာင္ကလြတ္ျပီေပါ့ေနာ္....ဘဘ ''
တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´ ကို စကားျပန္မေျပာခင္ ေခတၱခဏမွ်က်ေနာ္ျငိမ္ျပီး စဥ္းစားေနမိေသးသည္။
'' ဦးခင္ေမာင္၀င္းက ေထာင္ထဲမွာ ဆယ္ႏွစ္နဲ ့ဆယ္ငါးရက္ေနခဲ့ရတယ္၊ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္ထဲမွာ ေထာင္ကလြတ္တယ္ .... ဒါေပမယ့္''
'' ဒါေပမယ့္ဘာျဖစ္လဲ ဘဘ ''
'' ေထာင္ကလြတ္ျပီးအျပင္မွာ (၂) ႏွစ္ပဲေနခဲ့ရတယ္၊ တရားမ၀င္အဖဲြ ့အစည္းေတြနဲ ့ဆက္သြယ္တယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ ့အခုေထာင္ထဲျပန္ေရာက္ေနတယ္၊ ဒီတခါေတာ့ေထာင္ ( ၁၅) ႏွစ္ခ်လိုက္ၾကတယ္၊ သူ ..... အခုေထာင္ထဲမွာ ''
'' အို ........ျဖစ္မွျဖစ္ရေလဘဘရယ္ ''
စာၾကည့္တိုက္ထဲတြင္ စာအုပ္ငွားသူမရွိသျဖင့္ တိတ္ိဆိတ္လ်က္ရွိသည္။ က်ေနာ့္စာမူမ်ားကို ကြန္ျဖဴတာျဖင့္ စာရိုက္ေပးေနသည့္တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´မွာ မည္သည့္စကားမွ်ဆက္မေျပာေတာ့ ပဲ တိတ္ဆိတ္သြားခဲ့၏။ သူထံက ကြန္ပ်ဴတာရိုက္သံတေဂ်ာက္ေဂ်ာက္ၾကားေနရသည္။
'' ေအာ္ ......... ျပီးေတာ့ တပ္ရင္းမွဴးကိုဆန္းလင္းဆိုတာေရာ၊ သူအခုဘယ္မွာလဲဘဘ၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္ထဲမွာေကာရွိေသးရဲ ့့လား၊ ဘဘနဲ ့ေကာ အဆက္အသြယ္ရွိရဲ ့လား''
'' မာနယ္ပေလာမက်ခင္တုန္းကေတာ့ ကိုဆန္းလင္းနဲ ့ဘဘအဆက္အသြယ္ရွိပါတယ္၊ မာနယ္ပေလာက်ျပီးေတာ့ သူနဲ ့ဘဘအဆက္အသြယ္ျပတ္သြားတယ္၊ ေနာက္ေတာ့မွသူ ့သတင္း ကိုၾကားခဲ့ရတာ''
'' ဘယ္လို ........ဘာသတင္းလဲဘဘ၊ ကိုဆန္းလင္းက ဘာျဖစ္သြားလို ့လဲ''
'' သူ ့ကို ေရွ ့တန္းက ရြာတရြာမွာ ရန္သူက အရွင္ဖမ္းဆီးမိသြားတယ္တဲ့၊ သူက သူ ့မွာပါ လာတဲ့ေသနတ္နဲ ့ခုခံျပီး ေဖာက္ထြက္ရင္ လြတ္ႏိုင္ေပမယ့္ အိမ္ရွင္ေတြက သူ ့ကိုေတာင္းပန္ ေတာ့ အိမ္ရွင္ေတြရဲ ့အသက္ကိုငဲ့ျပီး ဒီအတိုင္းအဖမ္းခံသြားခဲ့တာတဲ့''
'' အို....... ျဖစ္မွျဖစ္ရေလ ဘဘရယ္ ....... ဒါျဖင့္ကိုဆန္းလင္းလည္းေထာင္ထဲမွာပဲလား ''
'' မဟုတ္ဘူးသမီး၊ ကိုဆန္းလင္းအဖမ္းခံရျပီး ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ မိဘေတြေကာ ဒီဖက္ကတာ၀န္ရွိတဲ့သူေတြေကာ သူသတင္းကိုစံုစမ္းခဲ့ၾကတယ္၊ သူ ့သတင္းကေတာ္ေတာ္နဲ ့စံု စမ္းလို ့မရဘူးကြ၊ တခ်ဳိ ့ကလည္းကိုဆန္းလင္းတေယာက္ အႏွိပ္စက္ခံရလို ့စိတ္ေဖာက္ျပန္သြားျပီ၊ ေတာင္ငူက လမ္းေဘးမွာေတြ ့ခဲ့ရတယ္ဆိုတဲ့သတင္းလည္းၾကားလုိက္ရေသးတယ္၊ အခုေတာ့ သူက်ဆံုးသြားတာ ေသခ်ာျပီလို ့ေျပာႏိုင္ေလာက္ပါျပီ ''
'' ဘယ္လိုျဖစ္ျပီး ဆံုးသြားတာလဲဘဘရယ္
'' သူ ့ကို စစ္တပ္က ဖမ္းမိသြားတာမွန္တယ္၊ ဒါေပမယ့္ ရံုးတင္ျပီးတရားစဲြေထာင္ခ်တာမ်ဳိးမလုပ္ပဲ ေခ်ာၾကီးထဲထည့္လိုက္တယ္၊ အဲဒါေတာင္ေပၚေရွ ့တန္းတေနရာမွာပဲ အစာငတ္၊ ေရငတ္ထားျပီး ႏိွိပ္စက္လို ့ ေနာက္ဆံုးမွာ ေတာထဲေတာင္ထဲမွာပဲေသသြားရျပီလို ့ၾကားရတာပဲ၊ သူ ့မိဘေတြက လည္းဒီအတိုင္းပဲစံုစမ္းသိခဲ့ရတယ္တဲ့ေလ''
တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´ ဆီက မည္သည့္အသံမွ်မၾကားရ။ က်ေနာ္ကလည္း ကိုဆန္းလင္းအေၾကာင္းကို ဆက္ျပီးေျပာမျပႏိုင္ေတာ့။
စာၾကည့္တိုက္ထဲတြင္ တူမေလး `ဇင္လဲ့ခင္´၏ကြန္ျဖဴတာရိုက္သံၾကားေနရ၏။ က်ေနာ္က စာၾကည့္တိုက္ေရွ ့တြင္ထြက္ျပီးရပ္သည္။ သစ္ခြပန္းျခံေဘးတြင္ရပ္ျပီး မြန္းၾကပ္လ်က္ရွိသည့္ရင္ကို ေပါ့ေစရန္ ေလကိုအားယူျပီး ရႈရွိက္ေနမိ၏။ ေခါင္းကိုအထက္ဖက္သို ့ေမာ့ကာ သက္ျပင္းတခ်က္ ခ်မိသည္။
အျပာေရာင္ေကာင္းကင္ထဲတြင္ အျဖဴေရာင္ငွက္တအုပ္၊ အေရွ ့ဖက္သို ့ဦးတည္ျပီး ပ်ံသန္း သြားေနၾကသည္ကို က်ေနာ္ေငးၾကည့္ေနမိ၏။ ။
ျငိမ္းေ၀
က်န္ေနခဲ့တဲ့လမ္းေပၚမွာ မိုးေတြရြာေနတယ္
(က)
တံတားကိုျဖတ္ေက်ာ္ခဲ့ၿပီးကာမွ
တမ္းတတတ္တဲ့ရင္ဟာ
တခြင္လံုး မိုးသားေတြျပည့္လို႔ ......။
(ေဖာ္ေ၀းရဲ. နံနက္ခင္း ေခ်ာက္ကမ္းပါး... ကဗ်ာမွ)
၁၉၉၂-ခု၊ ဇြန္လ(၂၀)ရက္...။
ေတာငွက္ေပ်ာရြက္ကို အမိုးအကာလုပ္ထားသည့္တဲကေလးေပၚတြင္ က်ေနာ္တေယာက္တည္းရွိ ေနသည္။ ေၾကာေအာက္တြင္ ပုဆိုးတစ္ထည္ကိုခင္းၿပီးလဲေလ်ာင္းလ်က္။ လြယ္အိပ္ကိုေခါင္းခုလုပ္၏။ ေၾကာ ေအာက္မွ မညီမညာ၀ါးၾကမ္းခင္းမွာ ခိုးလိုးခုလုျဖစ္ေန၏။ တံုးလံုး လွဲလိုက္စဥ္က အေနရ ထိုင္ရသက္ေတာင့္ သက္သာမရွိသည့္စိတ္မွာ လေရာင္မ်ားကိုျမင္ေတာ့ ယူပစ္လိုက္သလိုေပ်ာက္သြားရ၏။ တဲအမိုးေတာငွက္ ေပ်ာရြက္အဖ်ားေပၚတြင္ လေရာင္မ်ားလိမ္းက်ံလ်က္.....။
လေရာင္မ်ားကိုျမင္ေတာ့ စိတ္ေမာလူေမာျဖစ္ေနျခင္းမွာ ေလ်ာ့က်သြားေန၏။ ယုတ္စြအဆံုး တဆစ္ ဆစ္ကိုက္ခဲနာက်င္ေနေသာခႏၡာကိုယ္သည္ပင္ တေျဖးေျဖးေျပေလ်ာ့သက္သာသြားရ၏။ ကြဲပ်က္လ်က္ရွိ သည့္ငွက္ေပ်ာရြက္ လက္ ၾကားမ်ားမွတဆင့္ လေရာင္မ်ားသည္ က်ေနာ့္ခႏၡာကိုယ္ေပၚ ပဆစ္အိမ္ဖြဲ႔ ေနၾကေပၿပီ။
ေရွ.ဆက္ရမည့္ခရီးမွာ မႉန္၀ါးလ်က္ရွိေနသည္။ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္မွ တပ္ရင္း(၂၁၀)၊ တပ္ရင္း မႉး `ကိုဆန္းလင္း´ကို ရုတ္တရက္မေတြ႔ႏိုင္ေတာ့သည္မွာေသခ်ာ၏။ ထို႔ျပင္`ကိုဆန္းလင္း´ဆီ စက္ျဖင့္အ ေၾကာင္းၾကားဖို႔ဆိုသည္မွာပင္ လြယ္ကူဟန္မတူ။ တပ္မဟာ(၂) KNLA တပ္ခြဲမႉး`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က ကတိ ေပးထားသည့္တိုင္`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္ လူခ်င္းေတြ႔ႏိုင္ဖို႔မွာမလြယ္ကူမွန္း က်ေနာ္သိလာရ၏။
`တပ္မဟာမႉးဆီကို က်ေနာ္စက္နဲ႔အခုပဲအေၾကာင္းၾကားၿပီးပါၿပီ၊ တပ္မဟာမွဴးက စီစဥ္ေပးပါ့မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္၊ တပ္မဟာမွဴးဆီက အေၾကာင္းၾကားတာနဲ႔တၿပိဳင္နက္ ဆရာတို႔ ခရီးထြက္ရမယ္ထင္တယ္၊ ဒီၾကားထဲ ဒီမွာပဲ နားနားေနေန ခဏေနေပါ့ ေနရထိုင္ရ စားရေသာက္ရတာေတာ့ နည္းနည္းအားနည္းမယ္ ထင္တယ္´
`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ႏွင့္က်ေနာ္ သည္စခန္းကိုေရာက္ေရာက္ခ်င္းေျပာခဲ့ၾကသည့္စကား။ ရြာမွထြက္လာ စဥ္တုန္းက စဥ္းစားထားခဲ့သည္မ်ားမွာ အဆင္မေျပခ်င္ေတာ့။ တိတ္ပုရြာကိုေရာက္ေတာ့`ကိုဆန္းလင္း´မွာ ေနာက္တန္းသို႔ျပန္သြားသည္မွာ (၃)လခန္႔ရွိၿပီဟုဆို၏။ တိတ္ပုရြာသူႀကီးက KNLA မွ`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ ႏွင့္ေတြ႔ေပးမည္ဆို၏။ က်ေနာ္ ေခါင္းၿငိမ့္လိုက္ရ၏။ က်ေနာ္ႏွင့္အတူလိုက္ပါလာသည့္ တရြာတည္း သား`ေမာင္ႀကိဳင္´မွာ`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္ လူခ်င္း ေတြ႔ဆံုဖို႔မလြယ္ကူမွန္းသိကတည္းကမ်က္ေစ့မ်က္ႏွာ ပ်က္ေနခဲ့၏။
`ဆရာေလး....ကိုဆန္းလင္းနဲ႔မေတြ႔ပဲျဖစ္ပါ့မလား၊ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမနဲ႔ ဆရာေလးကလည္းလူခ်င္း ေတြ႔ဖူးခဲ့ တာမဟုတ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကို ကူညီပါ့မလား´
`ဒါကေတာ့ ေျပာၾကည့္ရမွာေပါ့ကြာ ကိုဆန္းလင္းကလည္း ငါ့ဆီကိုအေၾကာင္းၾကားဖို႔၊ ငါကလည္း သူ႔ဆီကိုႀကိဳေျပာထားဖို႔က လြယ္တာမွမဟုတ္တာပဲကြာ၊ ဒီေရာက္လာမွေတာ့ အဆင္ေျပသလိုဆက္လုပ္ရမွာ ပဲ´
တိတ္ပုရြာသူႀကီးအိမ္ကို ကရင္စစ္သားေလးတေယာက္ ေသနတ္လြယ္ၿပီး ေရာက္လာေတာ့`ေမာင္ ႀကိဳင္´ကို သူႀကီးအိမ္တြင္ထားရစ္ခဲ့ကာ`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ရွိရာသို႔က်ေနာ္လိုက္ခဲ့ရ၏။
တဲတလံုးေပၚတြင္ လူသံုးေယာက္ကၾကမ္းျပင္ေပၚတြင္ထိုင္လ်က္။ လူတေယာက္က စစ္ပခက္တလံုး ေပၚတြင္အိပ္လ်က္။ တဲေပၚကို က်ေနာ္တက္ေတာ့ ပခက္ထဲမွလူက ပခက္ေပၚမွဆင္းၿပီး က်ေနာ့္ကို ႀကိဳဆို ႏႉတ္ဆက္၏။`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´၏ ႀကိဳဆိုႏႉတ္ဆက္စကားႏွင့္္ ့ေလသံကိုၾကားရလ်င္က်ေနာ့္မွ စိုးရိမ္စိတ္မ်ား ကင္းစင္ပေပ်ာက္သလိုျဖစ္ရ၏။
`လာပါဆရာေလး....၊ ဆရာေလးတို႔ကို က်ေနာ္လာေတြ႔မလို႔ပါပဲ၊ ဒီမွာတျခားရြာကဧည့္သည္ေတြ ေရာက္လာတာနဲ႔ ရဲေဘာ္တေယာက္ကို အေခၚခိုင္းလိုက္ရတာပါ။ ထိုင္ပါ... ဆရာေလး...´
`က်ေနာ္... ဆရာေလးကို လူခ်င္းမေတြ႔ဖူးေပမယ့္ နာမည္ကိုေကာင္းေကာင္းသိပါတယ္၊ ကိုဆန္း လင္းက ဆရာေလးအေၾကာင္း ခဏခဏေျပာျပထားတာပါ၊ ကိုဆန္းလင္းကေတာ့ ေနာက္တန္းကို ရုတ္တရက္ ျပန္သြားရတယ္ဆရာေလး၊ အခု... ဆရာေလးတို႔အလည္လာတာလား၊ ဒါမွမဟုတ္ ကိုဆန္းလင္း နဲ႕ေတြ႔မွရမယ့္ကိစၥလား၊ က်ေနာ္ ဘာအကူအညီေပးရမလဲ၊ ေျပာပါ´
က်ေနာ္က ရြာတြင္တြဲဖက္ အ.လ.ကေက်ာင္းဆရာျဖစ္ၿပီး၊`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က က်ေနာ့္ကို´ကိုဆန္း လင္း´ေခၚသလို`ဆရာေလး´ဟုပင္ ေခၚေ၀ၚေျပာဆိုသည္ကိုၾကားရေတာ့ က်ေနာ့္မွာ အားရွိသြားရ၏။ စိုးရိမ္ စိတ္မွာ အနည္းငယ္ေလ်ာ့ရ၏။
က်ေနာ္က`မာနယ္ပေလာ´သို႔အၿပီးအပိုင္ထြက္ခြါလာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္အျမန္ဆံုး ဆက္သြယ္ခ်င္ေၾကာင္းရွင္းျပရ၏။ ရွင္းျပေနရင္းက`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´၏မ်က္လံုးမ်ားကိုလည္း ္ အဓိပၸါယ္ ေဖာ္ရ၏။ အကဲခတ္ေနခဲ့ရ၏။
အသားျဖဴျဖဴ၊ အရပ္မနိမ့္မျမင့္။ ယဥ္ေက်းပ်ဴငွာလြန္းသည့္ ကရင္ေတာ္လွန္ေရးစစ္ဗိုလ္တစ္ဦး။ သူ သည္ အရပ္သားအ၀တ္အစား ၫွိဳးၫွိဳးႏြမ္းႏြမ္းကို ပင္၀တ္ဆင္ထား၏၊ ဆံပင္မ်ားမွာရက္ေပါင္းၾကာျမင့္စြာ မၿဖီးမသင္ပဲထားခဲ့ဟန္တူ၏။ တေခါင္းလံုး မညီမညာေတာထလ်က္ရွိ၏။
`ဒါဆိုရင္ ဒီလိုလုပ္ပါဆရာေလး၊ ဆရာေလးတို႔ႏွစ္ေယာက္၊ ဒီကေန႔ပဲက်ေနာ့္စခန္းကိုလိုက္ခဲ့ပါ။ စခန္းေရာက္ရင္ တပ္မဟာမွဴးဆီစက္နဲ့အေၾကာင္းၾကားေပးပါ့မယ္၊ ကိုဆန္းလင္းဆီကိုေရာ ေပါ့၊ ၿပီးေတာ့မွ တိုင္ပင္ၿပီးဆက္လုပ္ၾကတာေပါ့´
သည္လိုႏွင့္ပင္ က်ေနာ္ႏွင့္ ေမာင္ႀကိဳင္တို႔ႏွစ္ေယာက္ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမတို႔တပ္ဖြဲႏွင့္အတူ အမည္မသိ ေတာတြင္း္ စခန္းတခုသို႔လိုက္လာခဲ့ၾကရ၏။ သည္စခန္းကို ဘယ္လိုေခၚသလဲ။ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမရဲ႕တပ္ခြဲအမွတ္၊ မေမးသင့္ဘူးထင္သျဖင့္ မေမးပဲေနလိုက္၏။
တညေနခရီးလမ္းေလွ်ာက္လာၿပီးေနာက္ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ၏တပ္ခြဲစခန္းခ်ရာေနရာသို႔ ခ်ဥ္းကပ္လာခဲ့ ၾကသည္။ ေတာင္ေစာင္းတခု၏ထိပ္တြင္ ေတာငွက္ေပ်ာရြက္အမိုးအကာလုပ္ထားသည့္ ယာယီတဲကေလးတစ္ လံုးစႏွစ္လံုးစကိုေတြ႔ရ၏။ တမနက္ခင္းလံုးမိုးတဖြဲဖြဲရြာခ်ထားသျဖင့္ ေတာတြင္းစခန္းကေလးမွာ မိုးေရမ်ား ျဖင့္စိုရႊဲလ်က္ရွိေန၏။
ေရာက္ေရာက္ခ်င္းပင္ က်ေနာ္ႏွင့္ေမာင္ႀကိဳင္အတြက္ ေနရာထိုင္ခင္းစီစဥ္ေပး၏။ က်ေနာ္က`ဗိုလ္ ေက်ာ့ေမ´၏တဲႏွင့္အနီးဆံုးတဲ(က်ေနာ့္အတြက္ မူလပိုင္ရွင္ကရင္စစ္သားေလးႏွစ္ေယာက္က ေနရာဖယ္ေပး ခဲ့ရသည္ဟုေနာက္မွသိရ၏)တြင္ေနရမည္ျဖစ္ၿပီး`ေမာင္ႀကိဳင္´ကမူ ရဲေဘာ္မ်ားစုေ၀းတဲထိုးထားရာေနရာတြင္ ရဲေဘာ္မ်ားႏွင့္အတူ လိုက္ေနရမည္ဆို၏။ က်ေနာ္က`ေမာင္ႀကိဳင္´၏ အားငယ္သိမ္ငယ္ေနသည့္မ်က္ႏွာ ၾကည့္ကာ၊ ေမာင္ႀကိုင္ႏွင့္ပင္အတူတူလိုက္ေနရန္ေျပာၾကည့္ေသး၏။ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမက လက္မခံပါ။ သူႏွင့္ က်ေနာ္အလြယ္တကူစကားေျပာလို႔ရႏိုင္ရန္ စီစဥ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ေမာင္ႀကိဳင္အတြက္ မစိုးရိမ္ရန္ပြင့္ပြင့္ လင္းလင္းပဲရွင္းျပခဲ့၏။
ေမာင္ႀကိဳင္သည္ ေသနတ္လြယ္ထားသည့္ကရင္စစ္သားေလး၏ေနာက္မွ ေခါင္းင႔ံုၿပီးလိုက္ပါသြားခဲ့ ရ၏။ ေျခလွမ္းႏွစ္လွမ္းသံုးလွမ္းသြားၿပီးမွ က်ေနာ့္ကိုေခါင္းတခ်က္ငဲ့ၿပီးၾကည့္၏။ က်ေနာ္က ၿပံဳးျပအားေပးႏွစ္သိမ့္ လိုက္ရ၏။
မိုးခ်ဳပ္ကာနီးေတာ့`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က က်ေနာ့တဲေပၚလာထိုင္ကာ နာရီ၀က္ခန္႔စကားေျပာ ေလသည္။ ညစာဟင္းမေကာင္းသည့္အတြက္ စိတ္မေကာင္းေၾကာင္း၊ ဇရပ္ႀကီး၊ ကင္ပြန္းၿခံဳရြာမ်ား တြင္ နအဖစစ္တပ္မ်ားပိုၿပီးအင္အားတိုးခ်ဲ.ခ်ထားလာေနေၾကာင္း၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္က`ကိုဆန္းလင္း´ မွာတပ္ရင္းမွဴးတစ္ဦးျဖစ္ၿပီး၊သူကမူတပ္ခြဲမွဴးအဆင့္သာရွိပါေၾကာင္း၊ ေတာ္လွန္ေရးဌါနခ်ဳပ္ `မာနယ္ပေလာ´ကို သူမေရာက္ဖူး ေသးသည့္အေၾကာင္း၊ `မာနယ္ပေလာ´ မွာ စိတ္၀င္စားဖို႔ေကာင္းေၾကာင္း၊ ရန္သူ႔တပ္က ဒဏ္ရာရစစ္ဗိုလ္တဦးကို ဖမ္းမိစဥ္၊´သူ႔ကိုမေသခင္ မာနယ္ပေလာကို ေရာက္ေအာင္ဖို႔ေပးေစခ်င္´တယ္ ဟုေျပာၿပီး ေသဆံုးသြားခဲ့ဖူးေၾကာင္း... ေလေအးေအး... အသံတိုးတိုးႏွင့္ သူခ်ည္းပဲစကားေတြေျပာသြားခဲ့၏။ က်ေနာ္တို႔ကိုလည္း `မာနယ္ပေလာ´ကို သြားမည္ဆို၍ ဂုဏ္ယူပါေၾကာင္း ေျပာ၏။ ၿပီးေတာ့ ခရီးပမ္းလာသျဖင့္ က်ေနာ့္ကို ေႏွာက္ယွက္သလိုမျဖစ္ေစရန္ဟုဆိုကာ ညဥ္႔နက္ ေအာင္မေနပဲ သူ႔တဲဆီျပန္သြားခဲ့၏။
တဲေပၚတြင္ က်ေနာ္တေယာက္တည္းရွိသည့္အခါ အထီးက်န္ျခင္း ဧကဒုကၡမွာ ရုတ္တရက္က်ေနာ္ ဆီ၀င္ပူးလိုက္၏။ အထူးသျဖင့္ ေရွ႕ဆက္ရမည့္လမ္းက မထင္မရွား၀ိုးတ၀ါးျဖစ္ေနသည့္အခါ ဧကဒုကၡမွာ က်ေနာ့္ကို ပိုၿပီးကိုင္လွဳပ္လိုက္၏။
ေနာက္တပါတ္ခန္႔ၾကာေသာအခါ က်ေနာ့္မိတ္ေဆြထဲမွရသည့္ က်ေနာ္ ေရးေပးထားခဲ့သည့္ စာတ ေစာင္ကို ဖတ္ကာ `မေဒ၀ီ´သည္ ငုိေကြ်းေကာင္းငိုေကၽြးေနေလမလား။ ဒါမွမဟုတ္ အက်ိဳးအေၾကာင္း ေ၀ ကြဲမသိတတ္နိဳင္ေသးသည့္ လူမမယ္သား(၃) ေယာက္၏ေရွ႕တြင္ ေႄကြျပဳန္းေတာ့မည့္ ႏွလံုးသားကို ဟန္ေဆာင္အၿပဳံးျဖင့္ ဖုံးကြယ္ကာ က်ေနာ့္စာကိုဖတ္ေနေလမလား။ ငယ္ရြယ္ႏူနယ္လြန္းသည့္ လူမမယ္သား (၃)ေယာက္ကို က်ေနာ္တို႔၏ အပူမီးမ်ား မဟပ္မိေစရန္ `မေဒ၀ီ´ဘယ္လိုမ်ား ျပင္ဆင္ထားေလမလဲ။
တဲေပါက္၀၀ါးၾကမ္းခင္းတြင္ ထံုးစံအတိုင္း ေျခေထာက္ႏွစ္ဖက္တြဲေလာင္းခ်ကာ၊ သူအင္မတန္ ႏွစ္သက္သည့္ သီခ်င္းတပုဒ္ကို အသံမထြက္ပဲဆိုၿငီးသည့္`မေဒ၀ီ´ကို က်ေနာ္ျမင္ေနရသည္။ သီခ်င္းသံမ်ား မွာ စစ္ေတာင္းျမစ္ကိုေက်ာ္ကာ၊ ဇရပ္ႀကီး၊ ခင္ပြန္းၿခံဳ၊လွည္းလမ္းကူးရြာကေလးမ်ား ကိုေက်ာ္ကာ ေတာင္ေျခ ေတာစပ္သို႔ေရာက္လာၾက၏။ မၾကာမီွ တိတ္ပုရြာကေလးဆီေရာက္လာေတာ့မည္။ ထို႔ေနာက္ က်ေနာ္ေခတၱတည္းခို လဲေလ်ာင္းလ်က္ရွိရာ ငွက္ေပ်ာရြက္ တဲကေလးဆီေရာက္လာေပေတာ့မည္။
သတိရလို႔ ကိုယ့္ခႏၶာကို္ယ္ေပၚ ကိုယ္ျပန္ၾကည့္ေတာ့ လေရာင္မ်ား ဘယ္ဆီေျခေထာက္ေပါက္ကုန္ ၾကၿပီမသိ။ ဟိုး... ခတ္ေ၀းေ၀းမွ မိုးၿခိမ္းသံသဲ့သဲ့ကို ၾကားရသည္၊ တိမ္မဲမ်ား ရုတ္တရက္က်ေနာ္တို႔ အေပၚျဖက္ေက်ာ္သြားၾက၏။ မဲေမွာင္တိတ္ဆိတ္လ်က္ရွိေသာ ေတာအုပ္အတြင္းက အမ်ိဳးအမည္မသိနိဳင္ သည့္ တိရဆၧန္တခ်ိဳ႕ ေအာ္ျမည္သံကိုၾကားရသည္။
က်ေနာ္ ခန္႔မွန္းၾကည့္သည္။ က်န္္ေနရစ္ခဲ့သည့္ က်ေနာ့္ မိသားစုကေတာ့ က်ေနာ့္ကို စြန္႕လႊတ္ နိဳင္ဖို႔ရာ ေသာကႏွင့္မ်က္ရည္မ်ား ကိုရင္းကာ အခ်ိန္မည္မွ်ၾကာ ေအာင္ကုစားယူၾကရမည္နည္း။ က်ေနာ္မ သိနိဳင္ပါ။
ေသခ်ာသည္ကေတာ့ ေနာက္တြင္က်န္ေနရစ္ခဲ့သည့္ က်ေနာ္ ေလွ်ာက္လွမ္းလာခဲ့ရာလမ္းေပၚတြင္ မူ မိုးေတြရြာေနသည္ကိုူ က်ေနာ္အလိုလိုသိေန၏။ ။
(ေမလအတြင္းတုန္းက မဇၥ်ိမမွာ တင္ခဲ့တဲ့ စာမူျဖစ္ပါတယ္)
ျငိမ္းေ၀
တံတားကိုျဖတ္ေက်ာ္ခဲ့ၿပီးကာမွ
တမ္းတတတ္တဲ့ရင္ဟာ
တခြင္လံုး မိုးသားေတြျပည့္လို႔ ......။
(ေဖာ္ေ၀းရဲ. နံနက္ခင္း ေခ်ာက္ကမ္းပါး... ကဗ်ာမွ)
၁၉၉၂-ခု၊ ဇြန္လ(၂၀)ရက္...။
ေတာငွက္ေပ်ာရြက္ကို အမိုးအကာလုပ္ထားသည့္တဲကေလးေပၚတြင္ က်ေနာ္တေယာက္တည္းရွိ ေနသည္။ ေၾကာေအာက္တြင္ ပုဆိုးတစ္ထည္ကိုခင္းၿပီးလဲေလ်ာင္းလ်က္။ လြယ္အိပ္ကိုေခါင္းခုလုပ္၏။ ေၾကာ ေအာက္မွ မညီမညာ၀ါးၾကမ္းခင္းမွာ ခိုးလိုးခုလုျဖစ္ေန၏။ တံုးလံုး လွဲလိုက္စဥ္က အေနရ ထိုင္ရသက္ေတာင့္ သက္သာမရွိသည့္စိတ္မွာ လေရာင္မ်ားကိုျမင္ေတာ့ ယူပစ္လိုက္သလိုေပ်ာက္သြားရ၏။ တဲအမိုးေတာငွက္ ေပ်ာရြက္အဖ်ားေပၚတြင္ လေရာင္မ်ားလိမ္းက်ံလ်က္.....။
လေရာင္မ်ားကိုျမင္ေတာ့ စိတ္ေမာလူေမာျဖစ္ေနျခင္းမွာ ေလ်ာ့က်သြားေန၏။ ယုတ္စြအဆံုး တဆစ္ ဆစ္ကိုက္ခဲနာက်င္ေနေသာခႏၡာကိုယ္သည္ပင္ တေျဖးေျဖးေျပေလ်ာ့သက္သာသြားရ၏။ ကြဲပ်က္လ်က္ရွိ သည့္ငွက္ေပ်ာရြက္ လက္ ၾကားမ်ားမွတဆင့္ လေရာင္မ်ားသည္ က်ေနာ့္ခႏၡာကိုယ္ေပၚ ပဆစ္အိမ္ဖြဲ႔ ေနၾကေပၿပီ။
ေရွ.ဆက္ရမည့္ခရီးမွာ မႉန္၀ါးလ်က္ရွိေနသည္။ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္မွ တပ္ရင္း(၂၁၀)၊ တပ္ရင္း မႉး `ကိုဆန္းလင္း´ကို ရုတ္တရက္မေတြ႔ႏိုင္ေတာ့သည္မွာေသခ်ာ၏။ ထို႔ျပင္`ကိုဆန္းလင္း´ဆီ စက္ျဖင့္အ ေၾကာင္းၾကားဖို႔ဆိုသည္မွာပင္ လြယ္ကူဟန္မတူ။ တပ္မဟာ(၂) KNLA တပ္ခြဲမႉး`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က ကတိ ေပးထားသည့္တိုင္`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္ လူခ်င္းေတြ႔ႏိုင္ဖို႔မွာမလြယ္ကူမွန္း က်ေနာ္သိလာရ၏။
`တပ္မဟာမႉးဆီကို က်ေနာ္စက္နဲ႔အခုပဲအေၾကာင္းၾကားၿပီးပါၿပီ၊ တပ္မဟာမွဴးက စီစဥ္ေပးပါ့မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္၊ တပ္မဟာမွဴးဆီက အေၾကာင္းၾကားတာနဲ႔တၿပိဳင္နက္ ဆရာတို႔ ခရီးထြက္ရမယ္ထင္တယ္၊ ဒီၾကားထဲ ဒီမွာပဲ နားနားေနေန ခဏေနေပါ့ ေနရထိုင္ရ စားရေသာက္ရတာေတာ့ နည္းနည္းအားနည္းမယ္ ထင္တယ္´
`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ႏွင့္က်ေနာ္ သည္စခန္းကိုေရာက္ေရာက္ခ်င္းေျပာခဲ့ၾကသည့္စကား။ ရြာမွထြက္လာ စဥ္တုန္းက စဥ္းစားထားခဲ့သည္မ်ားမွာ အဆင္မေျပခ်င္ေတာ့။ တိတ္ပုရြာကိုေရာက္ေတာ့`ကိုဆန္းလင္း´မွာ ေနာက္တန္းသို႔ျပန္သြားသည္မွာ (၃)လခန္႔ရွိၿပီဟုဆို၏။ တိတ္ပုရြာသူႀကီးက KNLA မွ`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ ႏွင့္ေတြ႔ေပးမည္ဆို၏။ က်ေနာ္ ေခါင္းၿငိမ့္လိုက္ရ၏။ က်ေနာ္ႏွင့္အတူလိုက္ပါလာသည့္ တရြာတည္း သား`ေမာင္ႀကိဳင္´မွာ`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္ လူခ်င္း ေတြ႔ဆံုဖို႔မလြယ္ကူမွန္းသိကတည္းကမ်က္ေစ့မ်က္ႏွာ ပ်က္ေနခဲ့၏။
`ဆရာေလး....ကိုဆန္းလင္းနဲ႔မေတြ႔ပဲျဖစ္ပါ့မလား၊ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမနဲ႔ ဆရာေလးကလည္းလူခ်င္း ေတြ႔ဖူးခဲ့ တာမဟုတ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကို ကူညီပါ့မလား´
`ဒါကေတာ့ ေျပာၾကည့္ရမွာေပါ့ကြာ ကိုဆန္းလင္းကလည္း ငါ့ဆီကိုအေၾကာင္းၾကားဖို႔၊ ငါကလည္း သူ႔ဆီကိုႀကိဳေျပာထားဖို႔က လြယ္တာမွမဟုတ္တာပဲကြာ၊ ဒီေရာက္လာမွေတာ့ အဆင္ေျပသလိုဆက္လုပ္ရမွာ ပဲ´
တိတ္ပုရြာသူႀကီးအိမ္ကို ကရင္စစ္သားေလးတေယာက္ ေသနတ္လြယ္ၿပီး ေရာက္လာေတာ့`ေမာင္ ႀကိဳင္´ကို သူႀကီးအိမ္တြင္ထားရစ္ခဲ့ကာ`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´ရွိရာသို႔က်ေနာ္လိုက္ခဲ့ရ၏။
တဲတလံုးေပၚတြင္ လူသံုးေယာက္ကၾကမ္းျပင္ေပၚတြင္ထိုင္လ်က္။ လူတေယာက္က စစ္ပခက္တလံုး ေပၚတြင္အိပ္လ်က္။ တဲေပၚကို က်ေနာ္တက္ေတာ့ ပခက္ထဲမွလူက ပခက္ေပၚမွဆင္းၿပီး က်ေနာ့္ကို ႀကိဳဆို ႏႉတ္ဆက္၏။`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´၏ ႀကိဳဆိုႏႉတ္ဆက္စကားႏွင့္္ ့ေလသံကိုၾကားရလ်င္က်ေနာ့္မွ စိုးရိမ္စိတ္မ်ား ကင္းစင္ပေပ်ာက္သလိုျဖစ္ရ၏။
`လာပါဆရာေလး....၊ ဆရာေလးတို႔ကို က်ေနာ္လာေတြ႔မလို႔ပါပဲ၊ ဒီမွာတျခားရြာကဧည့္သည္ေတြ ေရာက္လာတာနဲ႔ ရဲေဘာ္တေယာက္ကို အေခၚခိုင္းလိုက္ရတာပါ။ ထိုင္ပါ... ဆရာေလး...´
`က်ေနာ္... ဆရာေလးကို လူခ်င္းမေတြ႔ဖူးေပမယ့္ နာမည္ကိုေကာင္းေကာင္းသိပါတယ္၊ ကိုဆန္း လင္းက ဆရာေလးအေၾကာင္း ခဏခဏေျပာျပထားတာပါ၊ ကိုဆန္းလင္းကေတာ့ ေနာက္တန္းကို ရုတ္တရက္ ျပန္သြားရတယ္ဆရာေလး၊ အခု... ဆရာေလးတို႔အလည္လာတာလား၊ ဒါမွမဟုတ္ ကိုဆန္းလင္း နဲ႕ေတြ႔မွရမယ့္ကိစၥလား၊ က်ေနာ္ ဘာအကူအညီေပးရမလဲ၊ ေျပာပါ´
က်ေနာ္က ရြာတြင္တြဲဖက္ အ.လ.ကေက်ာင္းဆရာျဖစ္ၿပီး၊`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က က်ေနာ့္ကို´ကိုဆန္း လင္း´ေခၚသလို`ဆရာေလး´ဟုပင္ ေခၚေ၀ၚေျပာဆိုသည္ကိုၾကားရေတာ့ က်ေနာ့္မွာ အားရွိသြားရ၏။ စိုးရိမ္ စိတ္မွာ အနည္းငယ္ေလ်ာ့ရ၏။
က်ေနာ္က`မာနယ္ပေလာ´သို႔အၿပီးအပိုင္ထြက္ခြါလာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း`ကိုဆန္းလင္း´ႏွင့္အျမန္ဆံုး ဆက္သြယ္ခ်င္ေၾကာင္းရွင္းျပရ၏။ ရွင္းျပေနရင္းက`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´၏မ်က္လံုးမ်ားကိုလည္း ္ အဓိပၸါယ္ ေဖာ္ရ၏။ အကဲခတ္ေနခဲ့ရ၏။
အသားျဖဴျဖဴ၊ အရပ္မနိမ့္မျမင့္။ ယဥ္ေက်းပ်ဴငွာလြန္းသည့္ ကရင္ေတာ္လွန္ေရးစစ္ဗိုလ္တစ္ဦး။ သူ သည္ အရပ္သားအ၀တ္အစား ၫွိဳးၫွိဳးႏြမ္းႏြမ္းကို ပင္၀တ္ဆင္ထား၏၊ ဆံပင္မ်ားမွာရက္ေပါင္းၾကာျမင့္စြာ မၿဖီးမသင္ပဲထားခဲ့ဟန္တူ၏။ တေခါင္းလံုး မညီမညာေတာထလ်က္ရွိ၏။
`ဒါဆိုရင္ ဒီလိုလုပ္ပါဆရာေလး၊ ဆရာေလးတို႔ႏွစ္ေယာက္၊ ဒီကေန႔ပဲက်ေနာ့္စခန္းကိုလိုက္ခဲ့ပါ။ စခန္းေရာက္ရင္ တပ္မဟာမွဴးဆီစက္နဲ့အေၾကာင္းၾကားေပးပါ့မယ္၊ ကိုဆန္းလင္းဆီကိုေရာ ေပါ့၊ ၿပီးေတာ့မွ တိုင္ပင္ၿပီးဆက္လုပ္ၾကတာေပါ့´
သည္လိုႏွင့္ပင္ က်ေနာ္ႏွင့္ ေမာင္ႀကိဳင္တို႔ႏွစ္ေယာက္ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမတို႔တပ္ဖြဲႏွင့္အတူ အမည္မသိ ေတာတြင္း္ စခန္းတခုသို႔လိုက္လာခဲ့ၾကရ၏။ သည္စခန္းကို ဘယ္လိုေခၚသလဲ။ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမရဲ႕တပ္ခြဲအမွတ္၊ မေမးသင့္ဘူးထင္သျဖင့္ မေမးပဲေနလိုက္၏။
တညေနခရီးလမ္းေလွ်ာက္လာၿပီးေနာက္ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ၏တပ္ခြဲစခန္းခ်ရာေနရာသို႔ ခ်ဥ္းကပ္လာခဲ့ ၾကသည္။ ေတာင္ေစာင္းတခု၏ထိပ္တြင္ ေတာငွက္ေပ်ာရြက္အမိုးအကာလုပ္ထားသည့္ ယာယီတဲကေလးတစ္ လံုးစႏွစ္လံုးစကိုေတြ႔ရ၏။ တမနက္ခင္းလံုးမိုးတဖြဲဖြဲရြာခ်ထားသျဖင့္ ေတာတြင္းစခန္းကေလးမွာ မိုးေရမ်ား ျဖင့္စိုရႊဲလ်က္ရွိေန၏။
ေရာက္ေရာက္ခ်င္းပင္ က်ေနာ္ႏွင့္ေမာင္ႀကိဳင္အတြက္ ေနရာထိုင္ခင္းစီစဥ္ေပး၏။ က်ေနာ္က`ဗိုလ္ ေက်ာ့ေမ´၏တဲႏွင့္အနီးဆံုးတဲ(က်ေနာ့္အတြက္ မူလပိုင္ရွင္ကရင္စစ္သားေလးႏွစ္ေယာက္က ေနရာဖယ္ေပး ခဲ့ရသည္ဟုေနာက္မွသိရ၏)တြင္ေနရမည္ျဖစ္ၿပီး`ေမာင္ႀကိဳင္´ကမူ ရဲေဘာ္မ်ားစုေ၀းတဲထိုးထားရာေနရာတြင္ ရဲေဘာ္မ်ားႏွင့္အတူ လိုက္ေနရမည္ဆို၏။ က်ေနာ္က`ေမာင္ႀကိဳင္´၏ အားငယ္သိမ္ငယ္ေနသည့္မ်က္ႏွာ ၾကည့္ကာ၊ ေမာင္ႀကိုင္ႏွင့္ပင္အတူတူလိုက္ေနရန္ေျပာၾကည့္ေသး၏။ ဗိုလ္ေက်ာ့ေမက လက္မခံပါ။ သူႏွင့္ က်ေနာ္အလြယ္တကူစကားေျပာလို႔ရႏိုင္ရန္ စီစဥ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ေမာင္ႀကိဳင္အတြက္ မစိုးရိမ္ရန္ပြင့္ပြင့္ လင္းလင္းပဲရွင္းျပခဲ့၏။
ေမာင္ႀကိဳင္သည္ ေသနတ္လြယ္ထားသည့္ကရင္စစ္သားေလး၏ေနာက္မွ ေခါင္းင႔ံုၿပီးလိုက္ပါသြားခဲ့ ရ၏။ ေျခလွမ္းႏွစ္လွမ္းသံုးလွမ္းသြားၿပီးမွ က်ေနာ့္ကိုေခါင္းတခ်က္ငဲ့ၿပီးၾကည့္၏။ က်ေနာ္က ၿပံဳးျပအားေပးႏွစ္သိမ့္ လိုက္ရ၏။
မိုးခ်ဳပ္ကာနီးေတာ့`ဗိုလ္ေက်ာ့ေမ´က က်ေနာ့တဲေပၚလာထိုင္ကာ နာရီ၀က္ခန္႔စကားေျပာ ေလသည္။ ညစာဟင္းမေကာင္းသည့္အတြက္ စိတ္မေကာင္းေၾကာင္း၊ ဇရပ္ႀကီး၊ ကင္ပြန္းၿခံဳရြာမ်ား တြင္ နအဖစစ္တပ္မ်ားပိုၿပီးအင္အားတိုးခ်ဲ.ခ်ထားလာေနေၾကာင္း၊ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္က`ကိုဆန္းလင္း´ မွာတပ္ရင္းမွဴးတစ္ဦးျဖစ္ၿပီး၊သူကမူတပ္ခြဲမွဴးအဆင့္သာရွိပါေၾကာင္း၊ ေတာ္လွန္ေရးဌါနခ်ဳပ္ `မာနယ္ပေလာ´ကို သူမေရာက္ဖူး ေသးသည့္အေၾကာင္း၊ `မာနယ္ပေလာ´ မွာ စိတ္၀င္စားဖို႔ေကာင္းေၾကာင္း၊ ရန္သူ႔တပ္က ဒဏ္ရာရစစ္ဗိုလ္တဦးကို ဖမ္းမိစဥ္၊´သူ႔ကိုမေသခင္ မာနယ္ပေလာကို ေရာက္ေအာင္ဖို႔ေပးေစခ်င္´တယ္ ဟုေျပာၿပီး ေသဆံုးသြားခဲ့ဖူးေၾကာင္း... ေလေအးေအး... အသံတိုးတိုးႏွင့္ သူခ်ည္းပဲစကားေတြေျပာသြားခဲ့၏။ က်ေနာ္တို႔ကိုလည္း `မာနယ္ပေလာ´ကို သြားမည္ဆို၍ ဂုဏ္ယူပါေၾကာင္း ေျပာ၏။ ၿပီးေတာ့ ခရီးပမ္းလာသျဖင့္ က်ေနာ့္ကို ေႏွာက္ယွက္သလိုမျဖစ္ေစရန္ဟုဆိုကာ ညဥ္႔နက္ ေအာင္မေနပဲ သူ႔တဲဆီျပန္သြားခဲ့၏။
တဲေပၚတြင္ က်ေနာ္တေယာက္တည္းရွိသည့္အခါ အထီးက်န္ျခင္း ဧကဒုကၡမွာ ရုတ္တရက္က်ေနာ္ ဆီ၀င္ပူးလိုက္၏။ အထူးသျဖင့္ ေရွ႕ဆက္ရမည့္လမ္းက မထင္မရွား၀ိုးတ၀ါးျဖစ္ေနသည့္အခါ ဧကဒုကၡမွာ က်ေနာ့္ကို ပိုၿပီးကိုင္လွဳပ္လိုက္၏။
ေနာက္တပါတ္ခန္႔ၾကာေသာအခါ က်ေနာ့္မိတ္ေဆြထဲမွရသည့္ က်ေနာ္ ေရးေပးထားခဲ့သည့္ စာတ ေစာင္ကို ဖတ္ကာ `မေဒ၀ီ´သည္ ငုိေကြ်းေကာင္းငိုေကၽြးေနေလမလား။ ဒါမွမဟုတ္ အက်ိဳးအေၾကာင္း ေ၀ ကြဲမသိတတ္နိဳင္ေသးသည့္ လူမမယ္သား(၃) ေယာက္၏ေရွ႕တြင္ ေႄကြျပဳန္းေတာ့မည့္ ႏွလံုးသားကို ဟန္ေဆာင္အၿပဳံးျဖင့္ ဖုံးကြယ္ကာ က်ေနာ့္စာကိုဖတ္ေနေလမလား။ ငယ္ရြယ္ႏူနယ္လြန္းသည့္ လူမမယ္သား (၃)ေယာက္ကို က်ေနာ္တို႔၏ အပူမီးမ်ား မဟပ္မိေစရန္ `မေဒ၀ီ´ဘယ္လိုမ်ား ျပင္ဆင္ထားေလမလဲ။
တဲေပါက္၀၀ါးၾကမ္းခင္းတြင္ ထံုးစံအတိုင္း ေျခေထာက္ႏွစ္ဖက္တြဲေလာင္းခ်ကာ၊ သူအင္မတန္ ႏွစ္သက္သည့္ သီခ်င္းတပုဒ္ကို အသံမထြက္ပဲဆိုၿငီးသည့္`မေဒ၀ီ´ကို က်ေနာ္ျမင္ေနရသည္။ သီခ်င္းသံမ်ား မွာ စစ္ေတာင္းျမစ္ကိုေက်ာ္ကာ၊ ဇရပ္ႀကီး၊ ခင္ပြန္းၿခံဳ၊လွည္းလမ္းကူးရြာကေလးမ်ား ကိုေက်ာ္ကာ ေတာင္ေျခ ေတာစပ္သို႔ေရာက္လာၾက၏။ မၾကာမီွ တိတ္ပုရြာကေလးဆီေရာက္လာေတာ့မည္။ ထို႔ေနာက္ က်ေနာ္ေခတၱတည္းခို လဲေလ်ာင္းလ်က္ရွိရာ ငွက္ေပ်ာရြက္ တဲကေလးဆီေရာက္လာေပေတာ့မည္။
သတိရလို႔ ကိုယ့္ခႏၶာကို္ယ္ေပၚ ကိုယ္ျပန္ၾကည့္ေတာ့ လေရာင္မ်ား ဘယ္ဆီေျခေထာက္ေပါက္ကုန္ ၾကၿပီမသိ။ ဟိုး... ခတ္ေ၀းေ၀းမွ မိုးၿခိမ္းသံသဲ့သဲ့ကို ၾကားရသည္၊ တိမ္မဲမ်ား ရုတ္တရက္က်ေနာ္တို႔ အေပၚျဖက္ေက်ာ္သြားၾက၏။ မဲေမွာင္တိတ္ဆိတ္လ်က္ရွိေသာ ေတာအုပ္အတြင္းက အမ်ိဳးအမည္မသိနိဳင္ သည့္ တိရဆၧန္တခ်ိဳ႕ ေအာ္ျမည္သံကိုၾကားရသည္။
က်ေနာ္ ခန္႔မွန္းၾကည့္သည္။ က်န္္ေနရစ္ခဲ့သည့္ က်ေနာ့္ မိသားစုကေတာ့ က်ေနာ့္ကို စြန္႕လႊတ္ နိဳင္ဖို႔ရာ ေသာကႏွင့္မ်က္ရည္မ်ား ကိုရင္းကာ အခ်ိန္မည္မွ်ၾကာ ေအာင္ကုစားယူၾကရမည္နည္း။ က်ေနာ္မ သိနိဳင္ပါ။
ေသခ်ာသည္ကေတာ့ ေနာက္တြင္က်န္ေနရစ္ခဲ့သည့္ က်ေနာ္ ေလွ်ာက္လွမ္းလာခဲ့ရာလမ္းေပၚတြင္ မူ မိုးေတြရြာေနသည္ကိုူ က်ေနာ္အလိုလိုသိေန၏။ ။
(ေမလအတြင္းတုန္းက မဇၥ်ိမမွာ တင္ခဲ့တဲ့ စာမူျဖစ္ပါတယ္)
ျငိမ္းေ၀
Subscribe to:
Posts (Atom)